Kể chuyện quê hương qua những bức ảnh

85 tuổi đời, hơn 60 năm cầm máy, nghệ sĩ nhiếp ảnh Trần Lam đã cho ra đời hàng chục nghìn bức ảnh có giá trị cao về nghệ thuật và lịch sử phát triển của mảnh đất Kiên Giang...
Nghệ sĩ nhiếp ảnh Trần Lam (bên trái) chia sẻ kinh nghiệm với các nghệ sĩ nhiếp ảnh cùng đi sáng tác ảnh. (Ảnh KIM ANH)
Nghệ sĩ nhiếp ảnh Trần Lam (bên trái) chia sẻ kinh nghiệm với các nghệ sĩ nhiếp ảnh cùng đi sáng tác ảnh. (Ảnh KIM ANH)

Sinh ra ở tỉnh Hậu Giang nhưng ông Lam sống, chiến đấu và làm việc chủ yếu ở tỉnh Rạch Giá (nay là tỉnh Kiên Giang). Ở tuổi hơn 80, mái tóc đã bạc trắng, nhưng ông vẫn miệt mài sáng tác những tác phẩm mang hơi thở của cuộc sống, có sức thu hút mạnh mẽ.

“Gia tài” của ông Lam có tới bốn chiếc ổ cứng 4TB (thiết bị lưu trữ di động), ghi lại khoảnh khắc lịch sử, ký ức và cảm xúc mà ông lưu lại trong nhiều năm. Từng bức ảnh được ông sắp xếp theo chủ đề khác nhau, chứa đựng một câu chuyện, hoặc một thông điệp riêng.

Điểm nổi bật trong phong cách nhiếp ảnh của ông Lam là khả năng nắm bắt khoảnh khắc tự nhiên trong đời sống xã hội diễn ra hằng ngày. Trong số ấy, ông tự hào nhất là bức ảnh cổng tam quan ở thành phố Rạch Giá được ông chụp vào khoảng 45 năm trước.

“Ảnh này ghi lại biểu tượng của Kiên Giang và là niềm tự hào của tôi với quê hương thứ hai của mình. Bức ảnh được chụp không tốn nhiều công sức, nhưng giờ đây trở thành một tác phẩm hiếm có. Cổng tam quan vẫn ở đó, nhưng không ai có thể chụp lại cảnh vật ngày xưa được nữa”, ông Lam chia sẻ.

Trong ảnh, nguồn ánh sáng mặt trời chiếu xuống, vài chiếc xe máy, người đi đường lướt qua và trên đỉnh cổng tam quan có lá cờ Việt Nam bay phấp phới. Phía trên cổng tam quan là bầu trời xanh, mây trắng, chung quanh có cây xanh bao phủ, tạo nên một cảnh sắc mộc mạc, bình dị nhưng đầy cảm xúc. Đây cũng là một trong những bức ảnh của ông Lam được tổ chức Nhiếp ảnh Thế giới chọn trưng bày tại bảo tàng Italia...

Mê chụp ảnh từ nhỏ, mới 15 tuổi, ông Lam đã biết sử dụng máy ảnh nhờ người cha chỉ dẫn. Mặc dù không được đào tạo bài bản về nhiếp ảnh, nhưng ông lại có một sự nghiệp nhiếp ảnh đáng ngưỡng mộ với nhiều giải thưởng nhiếp ảnh trong nước và quốc tế. Năm 2008, bức ảnh “Mặt trời trong Lăng sáng tỏa” của ông được một doanh nghiệp mua lại với giá một triệu USD. Số tiền này sau đó được dùng làm kinh phí phẫu thuật 500 ca bệnh tim bẩm sinh cho trẻ em nghèo vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Đến nay, ông Lam đã xuất bản được bốn cuốn sách ảnh, gồm: “Sách ảnh Trần Lam”, “Kiên Giang quê tôi”, “Khoảnh khắc thiên nhiên” và “Nhạn và Hải âu Kiên Giang”. Với “Nhạn và Hải âu Kiên Giang” được Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam phối hợp Sở Văn hóa và Thể thao tỉnh Kiên Giang và Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh tổ chức triển lãm và ra mắt mới đây cho thấy, ông Lam đã vượt qua giới hạn của tuổi tác, bệnh tật để cống hiến cho nghệ thuật. Tập sách với 200 bức ảnh in màu khổ lớn được chọn lọc kỹ càng từ hàng nghìn tấm ảnh của ông chụp hai loài chim nhạn và hải âu sống dọc theo bờ biển Rạch Giá, giúp người xem có những cảm nhận về khoảnh khắc đẹp của thiên nhiên và tình yêu quê hương sâu nặng của nghệ sĩ tài hoa này.

Với cuốn sách ảnh “Kiên Giang quê tôi” của ông Lam, cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt từng nhận xét cuốn bản thảo: “Tôi thấy đây là một cuốn sách ảnh khá tốt. Tác giả đã phần nào thể hiện được những nét đẹp của mảnh đất Kiên Giang cùng những thành tựu, những công trình được xây dựng trong những năm tháng đổi mới. Qua đây, tác giả đã khơi dậy, động viên được lòng tự hào, tình yêu quê hương trong lòng độc giả. Hơn thế nữa, với những hình ảnh sinh động, kỳ vĩ về vùng quê Kiên Giang, đây còn là cuốn sách hướng dẫn, quảng bá rộng rãi cho khách du lịch cũng như các nhà đầu tư...”.

Chia sẻ về thành công của mình, ông Lam bộc bạch: “Tôi học từ bạn bè, những người thành công và những người thất bại. Những người trẻ dạy tôi những điều mới mẻ, những người thất bại lại cho tôi bài học để tránh lặp lại sai lầm”.

Nghệ sĩ nhiếp ảnh Huỳnh Lãnh, Chi hội trưởng Chi hội Nhiếp ảnh Việt Nam tỉnh Kiên Giang, khẳng định: “Chú Bảy (ông Trần Lam) là bậc cha, chú nhiều tài năng, đức độ, cả trong lĩnh vực nhiếp ảnh và cuộc sống đời thường. Chú Bảy hiền hòa, khiêm nhường. Ảnh của chú được người trong nghề đánh giá rất sống động, thể hiện sự quan sát nhạy bén, giàu cảm xúc và mang tính thẩm mỹ cao. Mỗi tác phẩm ảnh của chú được diễn tả bằng một kỹ năng nghề nghiệp vững chắc...”.

16 tuổi, ông Trần Lam tham gia cách mạng. Ông từng giữ các chức vụ: Giám đốc Sở Văn hóa Thông tin, Chủ tịch Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật tỉnh, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Kiên Giang. Năm 2008, ông được Nhà nước trao tặng danh hiệu Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới. Ông là nghệ sĩ nhiếp ảnh xuất sắc quốc gia và quốc tế, được Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam bảo trợ nghệ thuật.

Có thể bạn quan tâm

Bị can Nguyễn Trọng Hiếu, Lê Văn Toàn (từ trái qua).

Khởi tố các đối tượng ném bom xăng vào nhà người phụ nữ

Ngày 1/5, Công an xã Phú Tân, tỉnh An Giang, cho biết cơ quan chức năng tống đạt quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can, áp dụng lệnh cấm đi khỏi nơi cư trú đối với Nguyễn Trọng Hiếu (sinh năm 2007, ngụ xã Phú Tân) và Lê Văn Toàn (sinh năm 2004, cùng địa phương) để điều tra về hành vi “Gây rối trật tự công cộng”.

Một góc Di tích lịch sử quốc gia Trận Giồng Bốm (thuộc xã Phong Thạnh, tỉnh Cà Mau) ngày nay nhìn từ trên cao.

80 năm Trận Giồng Bốm: Tri ân quá khứ, kiến thiết tương lai

Sáng 30/4, trong không khí hào hùng của những ngày tháng Tư lịch sử, tỉnh Cà Mau đã tổ chức trọng thể Lễ kỷ niệm 80 năm Trận Giồng Bốm (1946-2026). Đây là một trong những sự kiện có ý nghĩa chính trị, lịch sử sâu sắc, cũng là một trong nhiều hoạt động thiết thực chào mừng 51 năm Ngày Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước.

Quy trình nuôi tôm càng xanh lột giúp tăng giá trị gấp đôi so với trước đây.

Hướng đi mới nâng cao giá trị tôm càng xanh

Vùng đất Thạnh Phú (tỉnh Vĩnh Long) từ lâu nổi tiếng với đặc sản tôm càng xanh được nuôi trong mương vườn, ruộng lúa. Tuy nhiên, giá trị kinh tế mang lại vẫn chưa tương xứng do phần lớn sản lượng chỉ được bán dưới dạng tôm thương phẩm thông qua thương lái.

Thu hoạch khóm MD2 tại xã Phương Bình, thành phố Cần Thơ.

Mở đường xuất khẩu khóm MD2

Trong chiến lược tái cơ cấu nông nghiệp gắn với thích ứng biến đổi khí hậu, thành phố Cần Thơ đang từng bước hình thành vùng nguyên liệu khóm (dứa) MD2 quy mô lớn, hướng đến xuất khẩu.

Đình Bình Thủy là Di tích kiến trúc-nghệ thuật cấp quốc gia.

Gìn giữ di sản đất Tây Đô

Cần Thơ sở hữu kho tàng di sản phong phú, gắn bó mật thiết với đời sống cộng đồng. Việc gìn giữ và phát huy những giá trị quý báu này nhằm tạo nền tảng để thành phố phát triển kinh tế-xã hội và góp phần bảo tồn bản sắc văn hóa đất Tây Đô.

Hiện nay, các tuyến đường ở các ấp vùng sâu tại xã Ninh Thạnh Lợi đều rải nhựa, xanh, sạch, đẹp.

Về vùng căn cứ cách mạng năm xưa

Những ngày tháng tư lịch sử, tôi trở lại xã Ninh Thạnh Lợi, huyện Hồng Dân, tỉnh Bạc Liêu (trước đây), nay thuộc tỉnh Cà Mau. Đây là xã vùng sâu, xã Anh hùng, vùng căn cứ cách mạng của tỉnh trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ xâm lược. Vùng quê này ngày một khởi sắc, đi lên trong thời kỳ phát triển mới.

Trao quà tặng người khiếm thị các phường Long Xuyên, Bình Đức, Mỹ Thới.

Gắn với dân từ những việc đời thường

Đầu năm 2026 này, những việc làm giản dị nhưng nhân ái và đầy trách nhiệm đã để lại hình ảnh người chiến sĩ Công an tỉnh An Giang gần gũi, thân thiện trong lòng người dân.

Một công ty thu mua sầu riêng xuất khẩu trên địa bàn xã Ngũ Hiệp, tỉnh Đồng Tháp.

Sầu riêng giảm giá, nông dân thua lỗ

Những ngày qua, giá sầu riêng trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp đã giảm xuống mức thấp nhất từ trước đến nay. Nhiều nhà vườn gần đến ngày thu hoạch đứng ngồi không yên khi bán thì lỗ vốn nặng, giữ lại chờ giá thì chết cây.

Hội Nông dân thành phố Cần Thơ và Ủy ban nhân dân xã Vị Thủy khảo sát tại hộ nuôi lươn ở Ấp 6.

Tìm đầu ra cho lươn nuôi

Trước tình trạng hàng nghìn tấn lươn đến kỳ thu hoạch nhưng chưa tiêu thụ được, các ngành chức năng thành phố Cần Thơ đang khẩn trương rà soát lại sản lượng thực tế, đồng thời triển khai nhiều giải pháp hỗ trợ nông dân tìm đầu ra cho sản phẩm nhằm giảm thiệt hại.

Sản xuất bánh tráng tại Cơ sở sản xuất bánh tráng Mạnh Tài.

An Giang nâng tầm sản phẩm OCOP

Chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP) tại An Giang không chỉ là bài toán kinh tế nông thôn mà đang trở thành một cuộc cách mạng thay đổi tư duy, nơi những di sản trăm năm và sự sáng tạo đột phá của người nông dân được chắp cánh bởi công nghệ số và tầm nhìn chiến lược để sản phẩm vươn xa.

Cảng cá Định An, xã Đại An, tỉnh Vĩnh Long án ngữ vị trí đắc địa khu vực ven biển Tây Nam Bộ.

Cùng ngư dân vươn khơi, bám biển

Tỉnh Vĩnh Long có bờ biển dài 130 km, ngư trường rộng lớn, nguồn lợi hải sản phong phú, đa dạng, giá trị kinh tế cao. Nhằm nâng cao hiệu quả lợi thế này, tỉnh đang ưu tiên mời gọi đầu tư phát triển kinh tế biển, nuôi trồng, khai thác thủy, hải sản và dịch vụ hậu cần nghề cá.

Làng du lịch sinh thái Ông Đề trên tuyến lộ Vòng Cung thu hút đông các bạn trẻ đến trải nghiệm.

Vành đai xanh lộ Vòng Cung hôm nay

Lộ Vòng Cung, tuyến đường rực lửa trong những năm tháng chiến tranh khốc liệt, nay đã khoác lên mình màu áo mới. Hơn 50 năm sau ngày giải phóng, nơi đây giờ là một “vành đai xanh” ngút ngàn cây trái, trở thành điểm đến du lịch sinh thái lý tưởng và là vùng kinh tế quan trọng của thành phố Cần Thơ.

Hệ thống máy đo khí tượng thủy văn tự động tại Vườn quốc gia Tràm Chim phục vụ điều tiết nước và phòng cháy, chữa cháy rừng.

Giữ rừng mùa nóng ở Tràm Chim

Những ngày cuối tháng tư, tại Vườn quốc gia Tràm Chim (Vườn), tỉnh Đồng Tháp, mức cảnh báo cháy rừng nơi đây đang ở cấp 4-5, cấp nguy hiểm và cực kỳ nguy hiểm.

[Video] Chủ tịch Quốc hội trao quà tại An Giang

[Video] Chủ tịch Quốc hội trao quà tại An Giang

Nhân kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, sáng 29/4, thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đến thăm, tặng quà gia đình chính sách, công nhân, người lao động có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn tỉnh An Giang.

Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân trao quà tặng công nhân hoàn cảnh khó khăn tỉnh Đồng Tháp.

Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân thăm, tặng quà tại Đồng Tháp

Chiều 29/4, đồng chí Võ Thị Ánh Xuân, Bí thư Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch nước, cùng Đoàn công tác Trung ương đã đến thăm, tặng quà gia đình chính sách, công nhân và trẻ em có hoàn cảnh khó khăn tại tỉnh Đồng Tháp, nhân dịp kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước (30/4) và Ngày Quốc tế Lao động (1/5).

Đồng chí Phan Thanh Duy, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Trưởng ban Tổ chức Tỉnh ủy Cà Mau thăm, tặng quà các gia đình thương binh, liệt sĩ của tỉnh. (Ảnh: CTV)

Cà Mau: Nhiều hoạt động thiết thực, ý nghĩa nhân dịp 30/4 và 1/5

Nhân kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước, 140 năm Ngày Quốc tế lao động, Thường trực Tỉnh ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Cà Mau; lãnh đạo các xã, phường đã tổ chức nhiều đoàn đến thăm, tặng quà các gia đình chính sách tiêu biểu trên địa bàn.

Khuôn viên di tích Giồng Bốm là toàn bộ khu vực của Thánh thất Ngọc Minh gồm 3 ngôi nhà: Hiệp thiên đài, Cửu trùng đài và Bát quái đài. (Ảnh: Mộng Thường)

Giồng Bốm 80 năm: Hào khí “đạo không rời đời”

Tám mươi năm là một quãng lùi đủ dài để khói lửa chiến tranh tan vào hư không, nhường chỗ cho màu xanh trù phú phủ lên mảnh đất Phong Thạnh kiên cường. Thế nhưng, thời gian dẫu có bào mòn vạn vật cũng chẳng thể xóa nhòa ký ức bi tráng về rực lửa năm 1946 tại vùng đất cực nam Tổ quốc.

Sinh viên tái hiện đám cưới Nam Kỳ xưa.

Vĩnh Long khơi dậy dòng chảy văn hóa dân tộc trong lòng thế hệ trẻ

Trường đại học Sư phạm kỹ thuật Vĩnh Long vừa tổ chức Chương trình  “Khoa thi Minh kinh bác học” lần thứ I năm 2026. Việc tái hiện không gian khoa bảng xưa và những nghi lễ truyền thống của vùng đất Nam Bộ ngay tại giảng đường không chỉ là sân chơi văn hóa, mà còn là hành trình bồi đắp lòng tự hào dân tộc cho thế hệ trẻ.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn thăm, tặng quà gia đình chính sách, người có công, cán bộ hưu trí ở phường Rạch Giá.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn thăm, tặng quà gia đình chính sách, người lao động tại An Giang

Ngày 29/4, đồng chí Trần Thanh Mẫn, Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Quốc hội đến thăm, tặng quà gia đình chính sách, người có công, công nhân, người lao động trên địa bàn tỉnh An Giang, nhân kỷ niệm 51 năm Ngày giải phóng miền nam, thống nhất đất nước (30/4/1975-30/4/2026) và Ngày Quốc tế Lao động 1/5.

Phương tiện lưu thông trên tuyến cao tốc đoạn Cần Thơ-Hậu Giang.

Cao tốc Hậu Giang-Cà Mau thông xe trở lại

Theo Ban quản lý dự án Mỹ Thuận, Bộ Xây dựng, từ 11 giờ 30 phút ngày 29/4, Dự án thành phần đoạn Hậu Giang-Cà Mau thuộc Dự án đầu tư xây dựng công trình đường bộ cao tốc bắc-nam phía đông sẽ chính thức được đưa vào khai thác trở lại, sau thời gian dài tạm ngưng để thi công các hạng mục còn lại.

Đối tượng Thạch Chanh Tra. (Ảnh: Công an cung cấp)

Vĩnh Long bắt đối tượng lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích Nhà nước

Sáng 29/4, Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh Vĩnh Long đã thi hành lệnh bắt và khám xét tại nơi ở đối với bị can Thạch Chanh Tra, sinh ngày 1/9/1972, ngụ ấp Chông Bát, xã Long Hiệp, tỉnh Vĩnh Long về hành vi “Lợi dụng các quyền tự do, dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân”.