Thái Nguyên chìm trong biển nước
Từ tối ngày 6 đến ngày 7/10, mưa trắng trời, không ngớt tại Thái Nguyên. Lượng mưa quá lớn trên diện rộng (phổ biến từ 250-400 mm, có nơi trên 500 mm) sau nửa ngày đã làm nhiều nơi chìm trong biển nước. Hàng loạt phường trung tâm như Nam Cường, Phan Đình Phùng, Gia Sàng, Tích Lương, Linh Sơn, Quan Triều... ngập trên 1m. Ở nhiều nơi, nước dâng đến nóc ô-tô, thậm chí đến mái nhà. Giao thông tê liệt, cuộc sống người dân bị đảo lộn vì mất điện, mất nước.
Nhiều lời cầu cứu khẩn thiết trên mạng xã hội. Chị Ánh Nguyệt cho biết, nhà chị ở tổ 5, phường Chùa Hang, nước đã ngập đến ngang ngực, mẹ chị còn mắc kẹt bên trong. Tại những khu vực khác, nước ngập hết tầng một khiến người dân phải leo lên mái nhà, che ô, khoác áo mưa chờ cứu hộ. Nhiều gia đình vô cùng hoang mang, vất vả khi trong nhà có người bệnh nặng hoặc trẻ sơ sinh.
Lũ sông Cầu tại trạm Gia Bảy dâng vượt mức lịch sử năm 2024 đến hơn 1 m khiến nước dồn dập tràn về. Thống kê sơ bộ cho thấy, tại Thái Nguyên đã có 4 người thiệt mạng, 2 người mất tích, 2 người bị thương; hơn 5.400 ngôi nhà bị cô lập vì lũ lụt. Đến sáng 8/10, dù trời đã tạnh mưa, biển nước vẫn mấp mé nóc nhà cấp bốn tại tổ dân phố Văn Thánh, phường Linh Sơn và nhiều khu vực khác ở Thái Nguyên. Trong cuộc trao đổi nhanh với tín hiệu chập chờn trưa 8/10, một đồng nghiệp báo tỉnh cho biết, công tác thông tin tuyên truyền hiện rất khó khăn do không có điện, không mạng internet.
Tối 7/10, Thường trực Tỉnh ủy Thái Nguyên đã họp khẩn để chỉ đạo công tác ứng phó và khắc phục hậu quả mưa lũ. Đồng chí Trịnh Xuân Trường, Bí thư Tỉnh ủy yêu cầu toàn bộ hệ thống chính trị vào cuộc với tinh thần, trách nhiệm cao nhất, đặt an toàn tính mạng và tài sản của nhân dân lên hàng đầu. Quân khu 1, Bộ Chỉ huy quân sự, Công an tỉnh Thái Nguyên đã huy động hàng nghìn cán bộ chiến sĩ, dân quân, thanh niên... cùng xuồng máy để di dời người và tài sản khỏi vùng nguy hiểm. Không kể ngày đêm, lực lượng chức năng đang nỗ lực tiếp cận các khu dân cư ngập sâu để hỗ trợ sơ tán.
Nhiều địa phương chịu thiệt hại
Tại tỉnh Cao Bằng, trong các ngày 7-8/10, hoàn lưu bão số 11 gây mưa to đến rất to trên diện rộng làm 7.000 nhà bị ảnh hưởng, 1 người chết và 2 người bị thương. Có 208 nhà bị sạt lở đất, 8 nhà hư hỏng nặng; 21 xóm ngập sâu, nhiều khu vực bị cô lập do giao thông chia cắt. Khoảng 5.000 ha lúa và hoa màu bị ngập úng, nhiều công trình thủy lợi, nước sinh hoạt và trường học bị hư hại.
Theo báo cáo nhanh của Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Cao Bằng, lũ lớn xuất hiện trên các sông, suối vượt mức báo động 3. Lũ dồn dập đổ về khiến nước sông Bằng, sông Hiến dâng cao, tràn vào nhiều tuyến phố trung tâm. Ngập sâu, chia cắt, sạt lở lan rộng từ trung tâm Cao Bằng đến vùng cao như Nguyên Bình, Thanh Long.
Mưa lớn ở Cao Bằng gây sạt lở, ngập úng hơn 100 tuyến giao thông nông thôn, 74 điểm sạt lở, 17 điểm ngập sâu trên các tuyến quốc lộ, tỉnh lộ; 5 cầu bị hư hỏng và 9 cầu khác bị ngập. Hơn 140 tuyến đường giao thông nông thôn bị sạt lở. Theo Viện Vật lý địa cầu, một trận động đất đã xảy ra lúc gần 17 giờ ngày 7/10 tại khu vực xã Cần Yên có độ lớn 3,4 richter, chưa ghi nhận ảnh hưởng.
Hiện các địa phương trong tỉnh Cao Bằng đang huy động lực lượng tiếp tục ứng phó, khắc phục hậu quả, khơi thông điểm sạt lở, hỗ trợ nhân dân sơ tán, ổn định đời sống. Lực lượng trực ban phòng, chống thiên tai duy trì 24/24 giờ, tiếp tục theo dõi diễn biến mưa lũ và triển khai phương án ứng phó theo phương châm “bốn tại chỗ”.
Tại tỉnh Bắc Ninh, lũ sông Thương tại trạm Phủ Lạng Thương tiếp tục lên và có khả năng vượt mức lịch sử năm 1986 (7,52 m). Mưa lũ khiến một người thiệt mạng, gây ra nhiều sự cố đê điều, công trình thủy lợi. Tuyến đê tả Thương Dương Đức thuộc xã Mỹ Thái xuất hiện cung sạt dài 12 m; hồ Cối Gạo, xã Đồng Kỳ bị vỡ thân đập gây ngập úng vùng hạ du, một số nhà ở của người dân, trường học, công sở bị đổ tường, sập mái… Đến chiều 7/10, còn 184 hộ bị nước lũ cô lập thuộc các xã Tây Yên Tử, Tuấn Đạo, Sơn Động, Bố Hạ... Toàn tỉnh xuất hiện 65 điểm sạt lở đất, đá đe dọa an toàn các tuyến đường giao thông và nhà ở của nhân dân. Mưa lũ khiến gần 3.000 ha lúa, hoa màu ngập úng, gần 50 nghìn con gia súc, gia cầm và hơn 300 ha nuôi trồng thủy sản bị thiệt hại.
Tại tỉnh Lạng Sơn, chiều ngày 7/10, đập thủy điện Bắc Khê 1 (xã Tân Tiến) bị vỡ khoảng 4-5 m, sâu 3-4 m. Nước từ đập tràn xuống vùng hạ du, đẩy mực nước sông Bắc Khê và các suối lên nhanh, đe dọa nhiều khu dân cư. Nguyên nhân dẫn đến sự cố là ảnh hưởng của bão số 11 gây mưa to, khiến cường độ lũ trên sông Bắc Khê lên mức cao nhất từ trước đến nay. Trưa ngày 7/10, trước khi xảy ra sự cố, lưu lượng nước đổ về hồ lên tới 1.572 m³/giây.
Đoàn công tác của Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã nhanh chóng có mặt tại hiện trường, phối hợp chính quyền địa phương kiểm soát sự cố, di dời 52 hộ dân với 118 nhân khẩu ở ba thôn Bắc Khê, Nà Soong và Hợp Lực thuộc xã Tân Tiến đến nơi an toàn. Tuy nhiên, một số nơi vùng hạ du như các xã Thất Khê, Tràng Định, Kháng Chiến, Quốc Việt vẫn ngập sâu, có nơi ngập đến 3m.
Sáng 8/10, một vụ sạt lở đất đá đã làm sập hoàn toàn cổng chào xã Đồng Văn (Tuyên Quang). Tại hiện trường, khối lượng lớn đất đá từ ta-luy dương sạt xuống, làm sập hoàn toàn cổng chào dẫn vào cao nguyên đá Đồng Văn, khiến giao thông bị chia cắt tạm thời.
Chung tay cứu trợ đồng bào
Ngày 8/10, Thủ tướng Phạm Minh Chính trực tiếp có mặt tại tỉnh Thái Nguyên, chỉ đạo công tác ứng phó, khắc phục hậu quả thiên tai, thăm hỏi người dân và động viên các lực lượng đang làm nhiệm vụ. Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành phối hợp chặt chẽ chính quyền địa phương đẩy nhanh tiến độ khắc phục hậu quả bão lũ, nhanh chóng ổn định tình hình nhân dân vùng bị ảnh hưởng.
Thủ tướng chỉ đạo triển khai ngay các biện pháp cấp bách phòng, chống lũ theo cấp báo động; tập trung rà soát những khu vực bị ngập sâu, khu vực có nguy cơ xảy ra sạt lở, lũ ống, lũ quét để chủ động di dời, sơ tán dân cư, bảo đảm an toàn tính mạng cho người dân là trên hết, trước hết.
Trước đó, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã ký Quyết định số 2221/QĐ-TTg về việc hỗ trợ khẩn cấp kinh phí cho các tỉnh Thái Nguyên, Cao Bằng, Lạng Sơn và Bắc Ninh khắc phục hậu quả mưa lũ, với số tiền 140 tỷ đồng từ nguồn dự phòng ngân sách Trung ương. Trong đó, hỗ trợ Thái Nguyên 50 tỷ đồng, Cao Bằng 30 tỷ đồng, Lạng Sơn 30 tỷ đồng và Bắc Ninh 30 tỷ đồng.
Để kịp thời cứu hộ người dân vùng bị chia cắt vì ngập lụt tại các tỉnh chịu nhiều thiệt hại do bão số 11, lực lượng quân đội đã triển khai bốn mũi ứng cứu các tỉnh Thái Nguyên, Cao Bằng, Bắc Ninh và Lạng Sơn. Tổng cộng hơn 30 nghìn cán bộ, chiến sĩ và hàng nghìn tàu xuồng, phương tiện cứu hộ được huy động; 4 tấn hàng cứu trợ vùng lụt đã được trực thăng thuộc Trung đoàn 916 đưa đến các địa phương, hướng đến bà con ở những nơi ngập nặng.
Với tinh thần “tương thân, tương ái”, rất nhiều tổ chức, cá nhân trên cả nước cũng chung tay hướng về các vùng ngập lụt. Các đội đò, thuyền giàu kinh nghiệm tại chùa Hương (xã Hương Sơn, Hà Nội) sẵn sàng tham gia vận chuyển, cứu hộ, cứu nạn, hỗ trợ di dời và tiếp tế hàng hóa theo yêu cầu của các địa phương bị ảnh hưởng bởi mưa bão. Xã Hương Sơn đã huy động và vận chuyển 5 xuồng máy lên Thái Nguyên và Bắc Ninh.
Chị Nguyễn Doãn Mỹ Anh, thành viên nhóm thiện nguyện Đồng bào Việt cho biết: Chỉ trong đêm 7/10, nhóm đã kêu gọi được một lượng lớn thuốc men, thực phẩm, nhu yếu phẩm cứu trợ đồng bào vùng lũ lụt. Ngày 8/10, 8 xe bán tải đã khởi hành từ Hà Nội hướng lên ba phường đang bị cô lập hoàn toàn của Cao Bằng là Thục Phán, Nùng Trí Cao và Tân Giang, đặc biệt là Thục Phán, phường bị ngập nặng do nằm giữa hai con sông. “Chúng tôi chọn cứu trợ các điểm này vì ở xa, khó tiếp cận. Thái Nguyên cũng rất cần hỗ trợ, nhưng vị trí gần Hà Nội hơn nên sẽ có nhiều nhóm thiện nguyện đến được”, Mỹ Anh chia sẻ.
Cũng trong đêm 7/10 và ngày 8/10, rất nhiều đoàn cứu trợ từ nhiều địa phương trên cả nước đã lên đường trong tâm thế sẻ chia khó khăn, chung tay vì bà con, đồng bào vùng lũ lụt.
Tính đến sáng ngày 8/10, mưa lũ sau bão số 11 đã khiến 13 người chết, mất tích, 5 người bị thương; làm 15.762 căn nhà bị ngập; 402 căn nhà thiệt hại, hư hỏng; 14.621 ha lúa, hoa màu bị ngập úng, thiệt hại; 97.016 con gia súc, gia cầm bị chết, cuốn trôi.
Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia cảnh báo, mưa đã giảm, nhưng do nước lũ đang lên rất cao, ngập lụt diện rộng tại các tỉnh Thái Nguyên, Bắc Ninh, Lạng Sơn, Cao Bằng còn duy trì trong 3-4 ngày tới, tiếp tục gây nguy cơ ngập lụt cao tại các vùng trũng thấp ven sông, khu đô thị và sạt lở, lũ quét trên các sông, suối, sườn dốc.
