May hàng xuất khẩu tại Công ty TNHH Maxport Việt Nam. (Ảnh: TTXVN)
May hàng xuất khẩu tại Công ty TNHH Maxport Việt Nam. (Ảnh: TTXVN)

Hướng đi nào cho dệt may Việt Nam trước yêu cầu phát triển xanh và bền vững?

Ngành dệt may, một trong những trụ cột xuất khẩu của nền kinh tế, đang đứng trước những yêu cầu cấp thiết trong giai đoạn chuyển đổi sang nền công nghiệp xanh, sạch, với giá trị gia tăng cao. Để tận dụng cơ hội và vượt qua thách thức, cần có quy hoạch và chính sách phù hợp, đưa ngành tiếp tục vươn lên trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Cơ hội phát triển trong giai đoạn mới

Dệt may là một trong những ngành sản xuất công nghiệp chủ lực của Việt Nam, với kim ngạch xuất khẩu của ngành liên tục duy trì vị thế trong tốp đầu thế giới nhiều năm liền. Ngành hiện sử dụng khoảng 2,6 triệu lao động, đóng góp đáng kể vào tổng kim ngạch xuất khẩu. Chỉ tính riêng năm 2024, kim ngạch xuất khẩu của ngành đạt 44 tỷ USD, tăng 11,26% so với năm trước. Tiếp nối thành quả đã đạt được, ngành dệt may mạnh dạn đặt mục tiêu xuất khẩu đạt 47-48 tỷ USD năm 2025.

Năm 2024, kim ngạch xuất khẩu của ngành dệt may Việt Nam đạt 44 tỷ USD, tăng 11,26% so với năm 2023.

Dù còn nhiều thách thức, ngành dệt may Việt Nam vẫn có cơ hội bứt phá trong thời gian tới. Xu hướng giảm tiêu dùng sản phẩm dệt may số lượng lớn để hướng đến sản phẩm chất lượng cao sẽ tạo điều kiện cho Việt Nam - với thế mạnh về sản xuất hàng may mặc chất lượng cao - nâng cao giá trị gia tăng.

Theo ông Lê Tiến Trường, Chủ tịch Tập đoàn Dệt may Việt Nam (VINATEX), trong bối cảnh kinh tế xanh đang trở thành xu thế tất yếu, ngành dệt may vẫn có vai trò quan trọng nhờ tính chất không thể thay thế của sản phẩm.

Tuy nhiên, sự chuyển đổi sang sản xuất xanh trong ngành vẫn còn gặp nhiều thách thức. Dù nhiều nước đang hướng đến sản phẩm dệt may bền vững, song thực tế cho thấy sản lượng tiêu thụ hàng dệt may tái chế vẫn còn thấp.

Chủ tịch Tập đoàn Dệt may Việt Nam, ông Lê Tiến Trường. (Ảnh: VINATEX)

Chủ tịch Tập đoàn Dệt may Việt Nam, ông Lê Tiến Trường. (Ảnh: VINATEX)

Một trong những điểm nghẽn chính là khả năng đổi mới sáng tạo và tự động hóa trong sản xuất. Mặc dù xu hướng sản xuất xanh, tuần hoàn được nhắc đến nhiều, nhưng thực tế trong những năm qua, sản lượng tiêu thụ sản phẩm xanh vẫn chưa tăng đáng kể. Thậm chí, năm 2024, tỷ lệ tiêu thụ quần áo từ nguyên liệu tái chế còn thấp hơn năm 2023. Điều này cho thấy sự khác biệt giữa xu thế thị trường và thực tiễn triển khai.

Việt Nam hiện có mức độ cạnh tranh cao trên thị trường quốc tế với ưu thế về các tiêu chí sản xuất, chất lượng, linh hoạt và trách nhiệm xã hội. Tuy nhiên, so với các đối thủ lớn như Bangladesh, Ấn Độ và Trung Quốc, ngành dệt may Việt Nam chưa có lợi thế vượt trội về chuỗi cung ứng tích hợp và đơn giá sản phẩm.

Mặc dù đạt điểm cao ở nhiều tiêu chí đánh giá, nhưng ngành dệt may Việt Nam chưa có thế mạnh vượt trội ở bất kỳ tiêu chí nào. Các doanh nghiệp trong nước vẫn gặp khó khăn về chi phí logistics, thủ tục hành chính và khả năng tích hợp vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Do đó, theo Chủ tịch VINATEX, việc nâng cao giá trị gia tăng và cải thiện chuỗi cung ứng nội địa là nhiệm vụ quan trọng.

“Theo điều kiện chung thì ngành dệt may thường phát triển ở các nước có lực lượng lao động dồi dào, có kỹ năng tương đối khéo léo. Việt Nam cũng không thể tăng số lượng lao động lên chiều rộng được, và khi lượng sản phẩm giảm, yêu cầu chất lượng và giá trị cao lên thì lại có lợi cho chúng ta khi số lao động không tăng lên”, ông Lê Tiến Trường cho hay.

Theo Chủ tịch VINATEX, hiện nay, tỷ lệ nội địa hóa của ngành đạt khoảng 50%, với kim ngạch nhập khẩu nguyên liệu lên đến 21 tỷ USD. Nếu có chính sách phù hợp, ngành có thể tăng trưởng bền vững với tốc độ 10% mỗi năm, đóng góp trực tiếp vào tăng trưởng GDP quốc gia.

Hướng tới một ngành dệt may bền vững

Việt Nam có nhiều tiềm năng để tiếp tục phát triển ngành dệt may theo hướng bền vững. Tuy nhiên, trước yêu cầu phát triển xanh và tăng giá trị gia tăng, ông Lê Tiến Trường cho rằng, cần có chiến lược quy hoạch rõ ràng, định hướng phát triển các khu công nghiệp tập trung thay vì mô hình phân tán. Đồng thời, cần chính sách thúc đẩy thu hút “đại bàng” trong lĩnh vực công nghệ thời trang, giống như các ngành công nghiệp khác.

Khách quốc tế tìm hiểu các sản phẩm dệt may của Việt Nam tại hội chợ dệt may quốc tế ở Ấn Độ. (Ảnh: TTXVN)

Khách quốc tế tìm hiểu các sản phẩm dệt may của Việt Nam tại hội chợ dệt may quốc tế ở Ấn Độ. (Ảnh: TTXVN)

“Đại bàng không chỉ có ở những ngành công nghệ cao như công nghiệp bán dẫn, công nghiệp điện tử mà ngay trong ngành dệt may cũng có đại bàng. Chúng ta chưa có ý tưởng đón đại bàng trong lĩnh vực công nghệ thời trang. Do đó, đây cũng là một điểm cần phải tư duy lại”, ông Trường nêu quan điểm.

Bên cạnh đó, hiện Việt Nam có tỷ lệ chi phí logistics trên tổng giá thành sản phẩm cao nhất trong số 7 nước xuất khẩu dệt may hàng đầu thế giới. Do vậy, cải thiện logistics và giảm chi phí vận chuyển là yếu tố quan trọng giúp nâng cao năng lực cạnh tranh.

Để thực hiện các mục tiêu trên, ngành cần có chính sách hỗ trợ về tài chính xanh, nghiên cứu phát triển và đổi mới sáng tạo. Đồng thời, cần đẩy mạnh quy hoạch chuyên ngành, thu hút đầu tư quy mô lớn để nâng cao năng lực cạnh tranh.

Theo Chủ tịch VINATEX, ngành dệt may Việt Nam không còn là ngành gia công thâm dụng lao động đơn thuần như nhiều thập kỷ trước. Với sự phát triển của công nghệ, chuyển đổi số và các xu hướng tiêu dùng mới, dệt may có thể trở thành một ngành công nghiệp xanh, có giá trị gia tăng cao.

“Có thể khẳng định ngành dệt may vẫn có dư địa phát triển và cũng là ngành có thể có công nghệ cao, công nghệ sạch, công nghệ xanh và chuyển đổi số chứ không chỉ đơn thuần là một ngành công nghiệp thâm dụng lao động theo cách phổ thông thường thấy như trước đây”, ông Lê Tiến Trường nhấn mạnh.

Để đạt được điều này, ngoài nỗ lực của doanh nghiệp, cần có những chính sách định hướng chiến lược từ Chính phủ nhằm hỗ trợ phát triển sản xuất xanh, tăng cường nội địa hóa và cải thiện môi trường kinh doanh. Chỉ khi đó, ngành dệt may Việt Nam mới có thể tiếp tục khẳng định vị thế trên bản đồ xuất khẩu toàn cầu, đóng góp tích cực vào sự phát triển kinh tế của đất nước.

Có thể bạn quan tâm

Xăng sinh học E10 - nguồn nguyên liệu và chuỗi cung ứng năng lượng mới.

Xăng sinh học E10 - nguồn nguyên liệu và chuỗi cung ứng năng lượng mới

Trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu biến động khó lường, yêu cầu bảo đảm an ninh năng lượng trở thành một ưu tiên chiến lược đối với nhiều quốc gia. Bên cạnh việc đa dạng hóa nguồn cung nhiên liệu hóa thạch, phát triển nhiên liệu sinh học đang được xem là một hướng đi quan trọng nhằm giảm dần sự phụ thuộc vào xăng dầu.

Chi tiêu cho công nghệ: Cần một công cụ quản trị thông minh

Chi tiêu cho công nghệ: Cần một công cụ quản trị thông minh

Sự kết hợp giữa công nghệ, tài chính và bán lẻ đang mở ra nhiều mô hình tiêu dùng mới. Với những người trẻ, việc lựa chọn các công cụ thanh toán phù hợp giúp quá trình mua sắm trở nên thuận tiện hơn, góp phần hình thành thói quen quản lý tài chính cá nhân bài bản và bền vững trong dài hạn.

[Video] Giá nhiên liệu tăng tác động mạnh tới vận tải và xây dựng

[Video] Giá nhiên liệu tăng tác động mạnh tới vận tải và xây dựng

Bộ Xây dựng vừa có báo cáo đánh giá tác động của biến động giá nhiên liệu đối với các lĩnh vực vận tải và đầu tư xây dựng. Diễn biến căng thẳng của xung đột quân sự tại khu vực Trung Đông khiến giá dầu thô và các sản phẩm xăng dầu thế giới biến động, kéo theo chi phí vận tải và sản xuất, kinh doanh gia tăng.

Ảnh minh họa.

Giá vàng ngày 14/3: Vàng miếng, vàng nhẫn tiếp đà "lao dốc", giảm thêm 2,2 triệu đồng/lượng

Giá vàng thế giới hôm nay, 14/3, tiếp tục giảm trong bối cảnh đồng USD mạnh lên và lo ngại lạm phát gia tăng, giao dịch ở mức 5.017,7 USD/ounce. Trong nước, giá vàng miếng và vàng nhẫn SJC đồng loạt giảm theo giá thế giới, niêm yết lần lượt ở mức 182,6 triệu đồng/lượng và 182,3 triệu đồng/lượng.

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 70/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Quy hoạch. (Ảnh: Thành Đạt)

Hoàn thiện hành lang pháp lý, tháo gỡ "nút thắt" trong công tác quy hoạch

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 70/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Quy hoạch. Với nhiều điểm mới, Nghị định được kỳ vọng sẽ hoàn thiện cơ sở pháp lý, tháo gỡ các bất cập thực tiễn trong quy hoạch, nhằm thúc đẩy triển khai các dự án, góp phần phát triển kinh tế-xã hội của đất nước trong giai đoạn mới.

Ảnh minh họa.

[Infographic] Thị trường chứng khoán tuần 9-13/3: Thanh khoản giảm, khối lượng giao dịch giảm -14,7% so tuần trước

Thị trường có tuần thứ hai liên tiếp giảm điểm mạnh,VN-Index kết tuần giao dịch 9/3-13/3 giảm 4,05% về mức 1.696,24 điểm. Độ rộng thị trường tiêu cực trong tuần này với áp lực bán mạnh ở nhóm dầu khí. Thanh khoản trong tuần giảm, khối lượng giao dịch giảm 14,7% so tuần trước.  

Theo đại diện một số đơn vị startup trong lĩnh vực xuất khẩu, trong bối cảnh nền kinh tế có không ít biến động, cạnh tranh gay gắt, việc chủ động nắm bắt thông tin thị trường được xem là yếu tố then chốt.

Startup xuất khẩu nỗ lực đổi mới sáng tạo để tìm kiếm cơ hội trước thách thức

Giữa bối cảnh nền kinh tế thế giới có không ít biến động, hoạt động thương mại quốc tế cũng đối mặt với nhiều thách thức. Thế nhưng, trước những biến động ấy, các doanh nghiệp Việt Nam, trong đó có các startup xuất khẩu lại nhìn thấy cơ hội để mở rộng thị trường và khẳng định năng lực cạnh tranh.

Nhiên liệu vận tải chiếm tỷ trọng trong chi phí hoạt động rất lớn trong ngành vận tải và xây dựng.

Chủ động các giải pháp ứng phó biến động giá xăng dầu, ổn định thị trường vận tải và xây dựng

Trước những diễn biến phức tạp của tình hình địa chính trị thế giới, nhất là xung đột quân sự tại khu vực Trung Đông, Bộ Xây dựng vừa có báo cáo gửi Phó Thủ tướng Chính phủ Bùi Thanh Sơn về những tác động của biến động giá nhiên liệu và đề xuất nhóm giải pháp cấp bách nhằm ổn định hoạt động vận tải và đầu tư xây dựng trong nước.