Hợp tác quốc tế lĩnh vực hải quan trong tình hình mới

Hội nghị hợp tác Hải quan Việt Nam-Trung Quốc về chống buôn lậu lần thứ 18 (tháng 7/2026 tại Trung Quốc).
Hội nghị hợp tác Hải quan Việt Nam-Trung Quốc về chống buôn lậu lần thứ 18 (tháng 7/2026 tại Trung Quốc).

Thương mại toàn cầu đang đối mặt với biến động về địa chính trị, an ninh chuỗi cung ứng và các hình thức gian lận thương mại xuyên biên giới. Hợp tác quốc tế trong lĩnh vực hải quan ngày càng quan trọng, trở thành cơ chế hợp tác chuyên ngành đặc thù, tập trung xây dựng các chuẩn mực quốc tế, chia sẻ thông tin, phối hợp kiểm soát, quản lý rủi ro và tạo thuận lợi thương mại.

Cục trưởng Hải quan Nguyễn Văn Thọ đã ký hai quyết định mang tính bản lề, định hướng cho hoạt động hợp tác và hội nhập quốc tế của Cục Hải quan, gồm: Quyết định số 1959/QĐCHQ ngày 8/12/2025 về việc ban hành Kế hoạch triển khai Nghị quyết số 59-NQ/TW của Bộ Chính trị về hội nhập quốc tế trong tình hình mới; Quyết định số 2094/QĐ-CHQ ngày 26/12/2025 về việc ban hành Kế hoạch hợp tác và hội nhập quốc tế của Hải quan Việt Nam giai đoạn 2026-2030.

Sáu tháng qua, lãnh đạo Cục Hải quan đã tham dự Hội nghị Tổng cục trưởng Hải quan khu vực châu Á Thái Bình Dương của Tổ chức Hải quan Thế giới (WCO) vào tháng 5/2026; Hội nghị Tổng cục trưởng Hải quan ASEAN vào tháng 6/2026 và Phiên họp Hội đồng WCO vào tháng 6/2026. Tại các sự kiện, Hải quan Việt Nam đã có các nội dung phát biểu, báo cáo, thể hiện cam kết đóng góp tích cực, chủ động vào định hướng hợp tác, chiến lược hoạt động, các sáng kiến, chương trình nghị sự chung của các diễn đàn đa phương.

Hiện tại, Việt Nam đã thực thi 100% cam kết trong Hiệp định Tạo thuận lợi Thương mại (TFA). Hệ thống quy định mới đã tăng cường số hóa quy trình thủ tục, tối ưu hóa quản lý rủi ro và đẩy mạnh xử lý dữ liệu trước khi hàng đến, qua đó giảm đáng kể tỷ lệ kiểm tra thực tế hàng hóa, nâng cao hiệu quả quản lý hải quan. Cơ chế xác định trước mã số, xuất xứ và trị giá hải quan được triển khai đồng bộ, giúp tiết kiệm chi phí, rút ngắn thời gian thông quan cho doanh nghiệp.

Về Hiệp định Trị giá hải quan, quy định của Thông tư số 121 bảo đảm tính nhất quán trong việc áp dụng phương pháp trị giá giao dịch dựa trên thực tế. Việc ứng dụng chuyển đổi số và khai thác Hệ thống cơ sở dữ liệu giá tập trung đã giảm thiểu tham vấn thủ công trực tiếp, thay thế bằng quy trình tham vấn gián tiếp trên môi trường số. Sự kết hợp đồng bộ giữa quy định mới và công nghệ số, hướng tới mô hình hải quan thông minh, giúp tối ưu hóa hiệu quả thực thi cam kết WTO, tăng cường tạo thuận lợi thương mại và bảo đảm an ninh chuỗi cung ứng toàn cầu.

Trong năm 2026, Việt Nam sẽ tiến hành Phiên rà soát chính sách thương mại lần thứ 3 trong khuôn khổ WTO. Hải quan Việt Nam đang tích cực phối hợp các bộ, ngành rà soát, cung cấp thông tin chính xác, thực hiện nghĩa vụ thành viên trong WTO, đồng thời, khẳng định những nỗ lực và thành tựu trong thực hiện các cam kết trong WTO nói riêng và cải cách, hiện đại hóa hải quan nói chung.

Hải quan Việt Nam vừa qua đã đạt được những bước tiến mang tính đột phá trong công tác hợp tác và hội nhập ASEAN, khẳng định mạnh mẽ vai trò của một thành viên chủ động, tích cực và có trách nhiệm cao trong khu vực. Nổi bật nhất là việc chính thức triển khai đầy đủ Thỏa thuận công nhận lẫn nhau về Doanh nghiệp ưu tiên trong ASEAN (AAMRA), tạo điều kiện cho các doanh nghiệp tuân thủ cao trong khu được hưởng các đặc quyền thông quan nhanh và giảm tối đa tỷ lệ kiểm tra thực tế tại tất cả các nước thành viên, từ đó tối ưu hóa chi phí logistics và thúc đẩy thương mại nội khối. Cùng với đó, đã chủ động phối hợp thúc đẩy tiến trình đàm phán Danh mục hài hòa thuế quan ASEAN (AHTN), tạo tiền đề vững chắc cho việc ban hành danh mục thuế quan mới vào năm 2028, giúp đơn giản hóa thủ tục áp mã thuế và hạn chế tranh chấp phân loại hàng hóa nội khối.

Trong xu hướng số hóa chung toàn cầu, Hải quan ASEAN đã hoàn thành nghiên cứu, đưa ra các khuyến nghị toàn diện về cả khía cạnh pháp lý lẫn kỹ thuật nhằm xây dựng Cơ chế một cửa ASEAN (ASW) thế hệ mới, đóng góp quan trọng vào việc định hình hệ thống trao đổi thông tin thông minh và bảo mật hơn giữa các quốc gia thành viên. Bên cạnh đó, Hải quan Việt Nam còn thể hiện tinh thần trách nhiệm cao trong công tác bảo vệ an ninh khu vực khi tích cực tham gia Chiến dịch kiểm soát chung “Lá chắn Thái Bình Dương III” hợp tác cùng Hàn Quốc, tập trung quyết liệt vào việc đấu tranh, ngăn chặn tội phạm ma túy và tiền chất xuyên quốc gia.

Đồng chí Nguyễn Văn Thọ cho biết: Tham gia Cuộc họp lần thứ nhất năm 2026 của Tiểu ban Hải quan APEC và các hội nghị liên quan, Hải quan Việt Nam tiếp tục cập nhật các xu hướng hiện đại hóa hải quan trên thế giới, kiểm soát hải quan và bảo đảm an ninh chuỗi cung ứng, nhất là thông qua trao đổi thông tin, phối hợp nghiệp vụ và đấu tranh với các hành vi vi phạm xuyên biên giới. Kinh nghiệm triển khai Chiến dịch Con Rồng Mê Kông đã cung cấp thêm cơ sở thực tiễn trong tăng cường phối hợp đa phương giữa các cơ quan hải quan nhằm phòng, chống ma túy, buôn bán động thực vật hoang dã và hàng hóa bất hợp pháp.

Hải quan Việt Nam cũng đồng hành với các nền kinh tế thành viên trong thúc đẩy những sáng kiến hợp tác chung về tăng cường kiểm soát trên cơ sở quản lý rủi ro và trao đổi dữ liệu cảng biển; nâng cao mức độ sẵn sàng dữ liệu phục vụ ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản lý rủi ro đối với thương mại điện tử xuyên biên giới và tăng cường năng lực xây dựng chuỗi cung ứng an toàn, có trách nhiệm và có khả năng chống chịu. Thời gian tới, Hải quan Việt Nam tăng cường phối hợp Ban Thư ký APEC và các nền kinh tế thành viên, cập nhật kinh nghiệm tổ chức, nghiên cứu các nội dung ưu tiên và chuẩn bị các hoạt động chuyên môn phục vụ việc đảm nhiệm vai trò chủ trì Tiểu ban Hải quan trong Năm APEC 2027.

Có thể bạn quan tâm

Tinh thần của Nghị quyết số 57-NQ/TW đang đặt ra yêu cầu chuyển từ những mô hình công nghệ đơn lẻ sang các giải pháp gắn với cả chuỗi giá trị, từ vùng nguyên liệu đến thị trường. (Ảnh: KIM DUNG)

Từ Nghị quyết 57-NQ/TW đến những đổi thay trong sản xuất, chế biến đặc sản vùng cao

Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo chỉ thực sự tạo ra giá trị khi giải quyết được những điểm nghẽn cụ thể. Với đặc sản vùng cao, tinh thần của Nghị quyết số 57-NQ/TW đang đặt ra yêu cầu chuyển từ những mô hình công nghệ đơn lẻ sang các giải pháp gắn với cả chuỗi giá trị từ vùng nguyên liệu đến thị trường.

Ông Soopakij Chearavanont, Chủ tịch Tập đoàn C.P. và bà Đỗ Thị Thu Thảo, Chủ tịch Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam, chứng kiến Lễ ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác giữa C.P. Việt Nam và Bệnh viện Bạch Mai. (Ảnh: C.P. Việt Nam)

C.P. Việt Nam thúc đẩy hợp tác chăm sóc sức khỏe người lao động và cộng đồng

Ngày 15/9, Công ty cổ phần Chăn nuôi C.P. Việt Nam và Bệnh viện Bạch Mai ký kết Biên bản ghi nhớ thỏa thuận hợp tác trong lĩnh vực y tế-xã hội hướng tới việc phối hợp lâu dài giữa hai đơn vị, tập trung vào chăm sóc sức khỏe người lao động và các hoạt động vì cộng đồng, hỗ trợ người bệnh có hoàn cảnh khó khăn.

Ảnh minh họa. (Nguồn: TTXVN)

Chứng khoán ngày 22/9: VIC, VHM cùng nhóm bất động sản trợ giúp VN-Index hồi phục

Phiên giao dịch ngày 22/9, thị trường chứng khoán Việt Nam lấy lại sắc xanh sau nhịp điều chỉnh giảm hôm qua. Dòng tiền chảy mạnh vào nhóm vốn hóa lớn, đặc biệt là bất động sản với các mã VIC, VHM đóng vai trò trụ đỡ chính dẫn dắt đà phục hồi của toàn thị trường. Chốt phiên, VN-Index tăng 17,26 điểm, lên mức 1.816,93 điểm.

Tham tán Đỗ Quang Tùng phát biểu tại hội nghị. (Ảnh: BTC)

Đề xuất hướng đi mới trong hợp tác chuỗi giá trị nông nghiệp Việt-Trung

Trong khi Trung Quốc đã phát triển ngành tỏi quy mô lớn, Việt Nam vẫn thiếu dữ liệu đầy đủ về vùng trồng, sản lượng và nhu cầu thị trường. Hợp tác trong ngành tỏi không nên chỉ được nhìn nhận dưới góc độ giữa một nước xuất khẩu và một nước nhập khẩu. Hai bên còn nhiều dư địa để hình thành chuỗi giá trị nông nghiệp sâu rộng hơn.

Quang cảnh diễn đàn. (Ảnh: Nguyễn Sâm)

Nhân rộng mô hình canh tác lúa phát thải thấp

Ngày 22/9, tại tỉnh Nghệ An, Trung tâm Khuyến nông quốc gia (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) tổ chức Diễn đàn Khuyến nông @ Nông nghiệp với chủ đề "Giải pháp nhân rộng mô hình canh tác lúa phát thải thấp gắn tăng trưởng xanh".

Hội thảo quốc tế SANDBOX 2026 lần thứ ba với nội dung: “Đổi mới sáng tạo trong Kinh doanh, Kế toán và Tài chính trong bối cảnh bất định”.

Đổi mới quản trị và chuẩn mực nghề nghiệp trước thách thức từ AI

Làn sóng trí tuệ nhân tạo (AI) đang định hình lại phương thức quản trị và tái cấu trúc mô hình kinh doanh, trong đó có lĩnh vực tài chính-kế toán. Trong bối cảnh đó, việc kiểm soát công nghệ, gắn chuyển đổi số với hiệu quả đo lường và đào tạo nhân lực trở thành yêu cầu thiết yếu cho tương lai doanh nghiệp.

Nguyên lãnh đạo Trung ương, lãnh đạo tỉnh Tây Ninh ấn nút khai mạc Lễ hội Nông sản đặc trưng và sản phẩm OCOP tỉnh Tây Ninh lần thứ I năm 2026.

Kết nối chuỗi giá trị, phát triển bền vững

Ngày 22/9, tại Khu du lịch quốc gia Núi Bà Đen, Ủy ban nhân dân tỉnh Tây Ninh tổ chức khai mạc Lễ hội Nông sản đặc trưng và sản phẩm OCOP tỉnh Tây Ninh lần thứ I năm 2026, với chủ đề “Lễ hội Nông sản Tây Ninh - Kết nối chuỗi giá trị, phát triển bền vững”.

Ảnh minh họa: THU LAN

Sáng 22/9, giá bạc giảm nhẹ

Sáng 22/9, giá bạc thế giới giảm nhẹ giữa lúc giá dầu giảm giúp làm dịu lo ngại về lạm phát và hạ thấp kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) tiếp tục tăng lãi suất. Trong nước, nhiều doanh nghiệp cũng đồng loạt điều chỉnh giá bạc giảm theo cả 2 chiều mua-bán, cùng chiều với thị trường thế giới.

Toàn cảnh dự án Nhà máy sản xuất ray và thép đặc biệt Hòa Phát Dung Quất. (Ảnh: NGHI NGUYỄN)

Đẩy nhanh tiến độ thi công dự án Nhà máy sản xuất ray và thép đặc biệt Hòa Phát Dung Quất

Để cho ra lò sản phẩm ray đường sắt cao tốc đầu tiên vào quý 1/2027, kịp thời phục vụ các dự án đường sắt trọng điểm của quốc gia, dự án Nhà máy sản xuất ray và thép đặc biệt Hòa Phát Dung Quất đang được đẩy nhanh tiến độ thi công, tập trung hoàn thiện kết cấu nhà xưởng và lắp đặt thiết bị công nghệ. 

Mô hình trồng nho trong nhà màng của HTX Dịch vụ nông nghiệp Thiệu Hưng.(Ảnh: NGUYỄN DƯƠNG)

Xây dựng trung tâm dữ liệu vùng sản xuất nông nghiệp lớn

Một vùng sản xuất lớn không chỉ cần diện tích mà còn cần dữ liệu đủ tin cậy để quản trị từ giống, quy trình canh tác đến sản lượng, chất lượng và thị trường. Với vai trò tập hợp nông dân, tổ chức sản xuất và kết nối doanh nghiệp, hợp tác xã (HTX) đã và đang trở thành “trung tâm dữ liệu” của vùng sản xuất.