Hoàn thiện khung pháp lý cho điện mặt trời mái nhà

Sau khi Quyết định 13/2020/QĐ-TTg về cơ chế khuyến khích phát triển điện mặt trời tại Việt Nam hết hiệu lực từ ngày 1/1/2021, việc phát triển điện mặt trời mái nhà với mục đích tự sử dụng, tự sản tự tiêu (không bán lên lưới điện quốc gia) đang gặp nhiều vướng mắc. Vì vậy, việc xây dựng chính sách mới để không tạo khoảng trống pháp lý cho phát triển điện mặt trời mái nhà là vô cùng cần thiết.
Lắp đặt tấm pin mặt trời tại Nhà máy Nước mặt Sông Đuống. (Ảnh TRẦN TUẤN)
Lắp đặt tấm pin mặt trời tại Nhà máy Nước mặt Sông Đuống. (Ảnh TRẦN TUẤN)

Dự thảo Nghị định quy định về cơ chế khuyến khích phát triển điện mặt trời mái nhà vừa được Bộ Công thương lấy ý kiến rộng rãi của các cơ quan, tổ chức, cá nhân.

Chính sách của Nhà nước rõ ràng khuyến khích phát triển dự án điện mặt trời mái nhà đấu nối hoặc liên kết với lưới điện quốc gia, nhưng vẫn cần quản lý chặt để bảo đảm nhiều mục tiêu. Thứ nhất, trong quy hoạch điện VIII, quy mô phát triển điện mặt trời đến năm 2030 là 12.836 MW (không bao gồm điện mặt trời mái nhà hiện hữu), gồm các nguồn điện mặt trời tập trung 10.236 MW và nguồn điện mặt trời tự sản, tự tiêu khoảng 2.600 MW.

Trường hợp không quản lý chặt điện mặt trời mái nhà có thể sẽ dẫn đến quy mô thực tế phá vỡ quy hoạch, ảnh hưởng đến an toàn, an ninh điện quốc gia vì hoạt động của nguồn điện này phụ thuộc nhiều vào bức xạ mặt trời cũng như các yếu tố thời tiết bất định khác. Mặt khác, phát triển điện mặt trời mái nhà cũng cần được quản lý, kiểm soát chặt chẽ theo quy định pháp luật về môi trường, phòng chống cháy nổ nhằm hạn chế tối đa việc sử dụng công nghệ lạc hậu, chất thải rắn ra môi trường và thiệt hại về tính mạng, tài sản do cháy nổ.

Nghị định mới cũng thực hiện đẩy mạnh việc phân cấp, phân quyền về quản lý nhà nước cho các địa phương, tăng cường phân cấp cho các đơn vị điện lực, hạn chế việc can thiệp của Nhà nước vào hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Các quy định mới sẽ hướng tới bảo đảm phát huy quyền tự chủ trong sản xuất, kinh doanh, tạo điều kiện cho doanh nghiệp, người dân chủ động một phần nguồn điện nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế-xã hội, bảo đảm kết hợp hài hòa quyền, lợi ích hợp pháp của khách hàng sử dụng điện, đơn vị điện lực và Nhà nước.

Để tạo thuận lợi, trong Dự thảo Nghị định mới, Bộ Công thương đề xuất các dự án điện mặt trời mái nhà lắp đặt tại nhà ở riêng lẻ (chỉ sử dụng tại chỗ, không bán điện cho tổ chức, cá nhân khác, không hoạt động kinh doanh điện lẻ, có hoặc không có yếu tố nước ngoài) sẽ không phải thực hiện phê duyệt, chấp thuận chủ trương đầu tư, không phải lập dự án đầu tư.

Dự thảo cũng cho phép các tổ chức, cá nhân lựa chọn phát hoặc không phát sản lượng điện dư của điện mặt trời mái nhà vào hệ thống điện nhưng Nhà nước sẽ ghi nhận sản lượng điện với giá 0 đồng. Trong trường hợp tổ chức, cá nhân lựa chọn không phát sản lượng điện dư vào lưới điện quốc gia sẽ phải tự đầu tư lắp đặt thiết bị hạn chế tối đa phát điện dư vào hệ thống điện.

Quy định này đang gây rất nhiều tranh cãi trong những ngày qua vì việc ghi nhận sản lượng điện phát lên lưới với giá 0 đồng có thể hạn chế sự đầu tư vào điện mặt trời mái nhà thay vì khuyến khích phát triển như chủ trương ban đầu. Theo nhận định của một số chuyên gia, tổng công suất điện mặt trời mái nhà được lắp đặt đã vượt ngưỡng trong Quy hoạch điện VIII (2.600 MW). Vì vậy, nếu áp giá cho sản lượng điện phát lên lưới sẽ dẫn đến việc người dân đầu tư ồ ạt, tạo nguy cơ “vỡ quy hoạch” và ảnh hưởng đến an toàn lưới điện quốc gia.

Tuy nhiên, hiện miền bắc vẫn đối mặt với nguy cơ thiếu điện trong những năm tới và Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) cũng đang phải mua điện từ nhiều nguồn có giá rất cao, phát thải nhiều như điện than, điện khí,… Chính vì vậy, Bộ Công thương nên nghiên cứu quy định cho phép EVN đàm phán mua lượng điện mặt trời mái nhà dư thừa với giá thấp ở những vùng và thời điểm nhất định theo sự điều tiết của cơ quan điện lực nhằm tránh lãng phí cho người dân khi đầu tư vào điện mặt trời mái nhà cũng như thực hiện đúng chủ trương khuyến khích phát triển các nguồn điện sạch.

Giải thích về vấn đề này, đại diện Cục Điện lực và Năng lượng tái tạo (Bộ Công thương) cho biết chủ trương khi xây dựng cơ chế về điện mặt trời mái nhà là không mua điện dư thừa của các tổ chức, cá nhân lắp đặt. Nguyên nhân là nếu quá nhiều nguồn điện mặt trời mái nhà đẩy lên hệ thống sẽ gây quá tải lưới; các nhà máy điện khác cũng sẽ phải giảm công suất để “nhường chỗ” cho nguồn điện này, gây nguy cơ mất an toàn, ổn định cho hệ thống điện quốc gia.

Có thể bạn quan tâm

Tin nổi bật ngày 24/6: Hội nghị lần thứ hai Quân ủy Trung ương nhiệm kỳ 2025-2030; Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự Hội nghị Đảng ủy Công an Trung ương

Tin nổi bật ngày 24/6: Hội nghị lần thứ hai Quân ủy Trung ương nhiệm kỳ 2025-2030; Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự Hội nghị Đảng ủy Công an Trung ương

Đột phá trong xây dựng Quân đội nhân dân trên cơ sở phát triển khoa học công nghệ; Gần 800 đại biểu về dự Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ XIII, nhiệm kỳ 2026-2031; Sáu cá thể sếu đầu đỏ vượt hành trình 19 giờ, về Vườn quốc gia Tràm Chim khỏe mạnh… là một số tin nổi bật ngày 24/6.

Công chức tại Điểm tiếp nhận, phục vụ hành chính công phường Kim Liên hướng dẫn người dân lấy số để thực hiện các thủ tục hành chính. (Ảnh: KHÁNH HUY)

Hà Nội siết kỷ cương công vụ sau phản ánh về thái độ của công chức

Ngày 24/6, đoàn công tác của Sở Nội vụ Hà Nội đã làm việc với Trung tâm Phục vụ hành chính công thành phố Hà Nội về việc chấn chỉnh thái độ, tác phong của cán bộ, công chức, viên chức trong thực thi công vụ, sau vụ việc công dân phản ánh về ứng xử của công chức tại Điểm phục vụ hành chính công Ngọc Hà (Chi nhánh số 3).

Nhiều hạng mục của dự án đã gần hoàn thành thì phải ngừng thi công.

Kết luận của Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc về tiến độ dự án ngăn triều của Thành phố Hồ Chí Minh

Ngày 24/6, Văn phòng Chính phủ có văn bản truyền đạt kết luận ý kiến chỉ đạo của Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc tại cuộc họp với Thành phố Hồ Chí Minh về giải quyết các vướng mắc liên quan Dự án giải quyết ngập do triều có xét đến yếu tố biến đổi khí hậu (giai đoạn 1).

Người dân tận dụng những khoảng bóng râm ít ỏi để tránh nắng trong lúc chờ đèn đỏ. (Ảnh: YẾN PHƯƠNG)

Muôn kiểu tránh nắng của người dân Thủ đô

Ngày 24/6, nhiệt độ ngoài đường tại Hà Nội leo thang không ngừng trong bối cảnh đợt nắng nóng gay gắt tiếp tục bao trùm toàn miền bắc. Trên khắp các tuyến phố, người dân Thủ đô đang phải vận dụng đủ mọi cách để chống chọi với cái nắng thiêu đốt.

Toàn cảnh hội thảo tổng kết Dự án.

Cải thiện điều kiện tiếp cận dịch vụ công trực tuyến cho người dân vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số tỉnh Quảng Trị

Chiều 24/6, tại Quảng Trị, Trung tâm phục vụ hành chính công tỉnh (Văn phòng Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Trị) tổ chức tổng kết Dự án “Cải thiện điều kiện tiếp cận dịch vụ công trực tuyến cho người dân vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số trong tiến trình xây dựng chính quyền số”.

Đồng chí Lê Việt Thu, Thường vụ Tỉnh ủy Cà Mau, Bí thư Đảng ủy phường Bạc Liêu (bìa trái) cùng Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Lê Việt Xô trao tặng bảng mã QR cho các hộ dân đại diện trên tuyến đường Bà Huyện Thanh Quan.

Cà Mau: Ra mắt mô hình “Tuyến đường công dân số”

Việc số hóa thông tin giúp người dân dễ dàng tiếp cận các thông báo, văn bản từ Đảng ủy, Ủy ban nhân dân phường, tiết kiệm thời gian, chi phí trong quá trình giải quyết thủ tục hành chính, đồng thời từng bước hình thành thói quen ứng dụng công nghệ số trong đời sống hằng ngày.

Tỉnh Thái Nguyên ban hành chính sách hỗ trợ không chỉ thúc đẩy doanh nghiệp thành lập mới mà còn góp phần phát triển kinh tế tư nhân, giải quyết nhiều việc làm cho người dân.

Thái Nguyên thúc đẩy doanh nghiệp thành lập mới

Nhằm góp phần giảm chi phí gia nhập thị trường, tạo động lực khuyến khích, thúc đẩy thành lập doanh nghiệp mới, góp phần phát triển kinh tế-xã hội bền vững, mới đây, Hội đồng nhân dân tỉnh Thái Nguyên ban hành Nghị quyết số 26/2026/NQ-HĐND quy định mức hỗ trợ một số chi phí cho doanh nghiệp thành lập mới giai đoạn 2026-2030.

Ngày 24/6 ghi nhận là ngày nắng nóng gay gắt nhất kể từ đầu tháng 6.

40 độ C và những người không thể "trốn nắng"

Trong khi văn phòng đóng cửa kính, điều hòa vận hành hết công suất, hàng triệu lao động phổ thông vẫn phải mưu sinh giữa trưa hè đỉnh điểm 40 độ C để duy trì sinh kế. Với họ, nắng nóng không chỉ là thử thách về sức khỏe mà còn là áp lực thường trực đối với công việc và thu nhập hằng ngày.