Hoàn thiện hành lang pháp lý theo chuẩn mực quốc tế cho Quỹ Khoa học và Công nghệ Quốc gia

Tại Hội nghị tổng kết 20 năm thành lập, 15 năm hoạt động của Quỹ Khoa học và Công nghệ Quốc gia (NAFOSTED) tổ chức ngày 6/12, nhiều ý kiến cho rằng cần hoàn thiện hành lang pháp lý, tháo gỡ vướng mắc để có thể vận hành Quỹ theo đúng thiết kế ban đầu là một cơ quan tài trợ, hỗ trợ nghiên cứu khoa học và công nghệ theo chuẩn mực quốc tế.
Toàn cảnh hội nghị.
Toàn cảnh hội nghị.

Cách đây tròn 20 năm, trước yêu cầu thúc đẩy hoạt động khoa học và công nghệ, tạo dựng môi trường nghiên cứu thuận lợi, theo chuẩn mực quốc tế nhằm nâng cao năng lực khoa học và công nghệ quốc gia, Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ đã trình Thủ tướng Chính phủ ban hành Nghị định 122/2003/NĐ-CP ngày 22/10/2003 về việc thành lập Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ Quốc gia. Đây là một trong những sự kiện đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong hoạt động hoạt động quản lý khoa học và công nghệ của nước ta lúc bấy giờ.

Báo cáo kết quả hoạt động của Quỹ, ông Phạm Đình Nguyên, Giám đốc Cơ quan điều hành Quỹ cho biết, sau 15 năm hoạt động, tài trợ, hỗ trợ của Quỹ đã được cộng đồng khoa học ghi nhận và trở thành kênh tài trợ, hỗ trợ nghiên cứu khoa học có uy tín đối với các nhà khoa học, các tổ chức khoa học và công nghệ tại Việt Nam.

Đông đảo các nhà khoa học tham dự, đóng góp ý kiến tại hội nghị

Đông đảo các nhà khoa học tham dự, đóng góp ý kiến tại hội nghị

Với kinh phí tài trợ, hỗ trợ hàng năm không lớn, chỉ khoảng 2% tổng chi thường xuyên từ ngân sách nhà nước cho khoa học và công nghệ, hoạt động của Quỹ bước đầu đã phát huy hiệu quả tích cực, góp phần đưa hoạt động nghiên cứu khoa học ở Việt Nam nâng cao chất lượng theo hướng hội nhập quốc tế; thúc đẩy phát triển mạnh mẽ nguồn nhân lực nghiên cứu khoa học và công nghệ trình độ cao; thúc đẩy phát triển các chỉ số đổi mới sáng tạo toàn cầu (GII) của Việt Nam gắn với nguồn nhân lực khoa học và công nghệ và công bố khoa học quốc tế theo chỉ đạo của Chính phủ; góp phần thực hiện một số mục tiêu của Chiến lược phát triển khoa học và công nghệ giai đoạn 2011-2020, Chiến lược phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo đến năm 2030.

Ông Phạm Đình Nguyên cũng mong muốn hội nghị sẽ có nhiều trao đổi, ý kiến đóng góp để Quỹ tiếp tục hoàn thiện mô hình tổ chức và hoạt động, hoàn thiện các quy định quản lý, tiếp tục cải thiện việc triển khai các chương trình tài trợ, hỗ trợ nghiên cứu nhằm phục vụ tốt hơn, hiệu quả hơn công tác nghiên cứu khoa học và công nghệ ở Việt Nam.

Tại hội nghị, nhiều nhà khoa học chia sẻ, các chương trình tài trợ, hỗ trợ, hoạt động của Quỹ đã tác động tích cực đến việc phát triển nguồn lực khoa học, công nghệ ở các tổ chức khoa học và công nghệ. Nhiều chính sách của Quỹ mang tính tiên phong, phù hợp cao, tính lan tỏa rộng. Tài trợ của Quỹ là nguồn lực quan trọng giúp các nhà khoa học duy trì hoạt động nghiên cứu, đặc biệt là nghiên cứu cơ bản. Các chương trình tài trợ của Quỹ đã thu hút được đông đảo các nhà khoa học trong cả nước tham gia. Nhiều nhà khoa học được đào tạo bài bản ở nước ngoài trở về nước làm việc tại các trường đại học, viện nghiên cứu và tham gia các chương trình tài trợ của Quỹ.

Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Trần Hồng Thái phát biểu ý kiến tại hội nghị.

Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Trần Hồng Thái phát biểu ý kiến tại hội nghị.

Phát biểu ý kiến tại hội nghị, Thứ trưởng Khoa học và Công nghệ Trần Hồng Thái cho rằng, Quỹ Khoa học và Công nghệ Quốc gia đã gây dựng được thương hiệu uy tín cao trong cộng đồng khoa học nước nhà. Thời gian tới, để phục vụ hiệu quả các nhiệm vụ, mục tiêu hoạt động của Quỹ, cần tiếp tục hoàn thiện, duy trì các kết quả đã đạt được và tạo đà cho các kết quả vượt bậc trong giai đoạn tiếp theo, từng bước tạo dựng môi trường nghiên cứu chuẩn mực, hội nhập quốc tế của Việt Nam.

Theo đó, cần đảm bảo xây dựng vận hành quỹ theo thiết kế ban đầu là một cơ quan tài trợ, hỗ trợ cho nghiên cứu khoa học và công nghệ chuẩn mực quốc tế, hướng đến vai trò tầm cỡ của mô hình khoa học quốc gia, tác động tích cực, mạnh mẽ hơn đến các hoạt động khoa học, công nghệ trong nước và có sự đan xen, phối hợp giữa các công bố quốc tế và đóng góp cho đất nước.

Cần hoàn thiện hành lang pháp lý, tháo gỡ vướng mắc để Quỹ triển khai đầy đủ các hoạt động theo chức năng nhiệm vụ mới bổ sung trong Nghị định 19/2021/NĐ-CP. Tiếp tục hoàn thiện tổ chức hướng đến chất lượng nghiên cứu cao và hiệu quả tài trợ, hỗ trợ.

Thứ trưởng Khoa học và Công nghệ Trần Hồng Thái nhấn mạnh, cơ chế quỹ, cơ chế tự chủ, quy định tài chính hiện nay chưa có sự tháo gỡ, làm cho quỹ hoạt động khó hơn. Bộ Khoa học và Công nghệ đã và đang kiến nghị Chính phủ để có sự tháo gỡ, và mong các bộ, ngành cùng đồng hành với Quỹ.

Đồng thời, Thứ trưởng Khoa học và Công nghệ Trần Hồng Thái cho rằng, phải hướng đến cơ chế quỹ là cơ chế xuyên suốt trong thời gian tới của ngành khoa học, công nghệ, nếu không sẽ mất tính chủ động trong nghiên cứu khoa học, công nghệ.

Ngoài ra, cần tiếp tục giữ mục tiêu chiến lược nâng cao chất lượng nghiên cứu khoa học và duy trì số lượng các kết quả nghiên cứu khoa học của Quỹ tài trợ được công bố quốc tế, tạo dựng môi trường nghiên cứu khoa học thuận lợi, phát triển năng lực nghiên cứu của các nhà khoa học, hình thành các tập thể nghiên cứu mạnh, hỗ trợ các nhà khoa học trẻ, hỗ trợ kết nối mạng lưới trong các lĩnh vực nghiên cứu, thông qua các nhiệm vụ khoa học, công nghệ được tài trợ và chương trình hỗ trợ nâng cao năng lực khoa học quốc gia.

Có thể bạn quan tâm

Các đại biểu tham dự hội thảo quốc tế do Trường đại học Intracom phối hợp các đơn vị tổ chức. (Ảnh: NHẬT MINH)

Ứng dụng khoa học và công nghệ vào cuộc sống - Từ lý luận đến thực tiễn

Ngày 28/1, tại Hà Nội, Trường đại học Intracom phối hợp Tạp chí Pháp luật và Phát triển, Viện khoa học và Bổ trợ Tư pháp (Liên hiệp Hội Người khuyết tật Việt Nam), Tạp chí Vận động, Nghiên cứu và Giáo dục (JARE)… tổ chức hội thảo quốc tế “Thúc đẩy ứng dụng khoa học và công nghệ vào cuộc sống - Từ lý luận đến thực tiễn”.

Người dân đến giải quyết thủ tục hành chính tại Trung tâm Phục vụ Hành chính công-Chi nhánh số 3-phường Đống Đa, Hà Nội. (Ảnh: nhandan.vn)

Khai thác hiệu quả cơ sở dữ liệu quốc gia

Cơ sở dữ liệu quốc gia về cán bộ, công chức, viên chức có vai trò thống nhất và chuẩn hóa thông tin nhân sự trong toàn bộ hệ thống cơ quan nhà nước, từ đó có cái nhìn toàn diện về số lượng, chất lượng, cơ cấu đội ngũ nhằm đưa ra các quyết định quản lý và sử dụng nhân sự một cách khoa học, hợp lý.

Sinh viên Trường đại học Khoa học xã hội và nhân văn Thành phố Hồ Chí Minh thực hành nghiên cứu khoa học.

Đổi mới nghiên cứu liên ngành trong lĩnh vực khoa học xã hội

Trong thời đại ngày nay, nhiều vấn đề không chỉ là sự quan tâm của một quốc gia đơn lẻ, mà trở thành vấn đề chung của cả khu vực và thế giới. Theo đó, thúc đẩy nghiên cứu đa ngành là con đường tất yếu để giải quyết các vấn đề thực tiễn một cách toàn diện và hiệu quả.

100% cử tri có mặt tại Hội nghị nhất trí giới thiệu đồng chí Vũ Hải Quân, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Thường trực Bộ Khoa học và Công nghệ ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI.

Bộ Khoa học và Công nghệ giới thiệu Thứ trưởng Thường trực Vũ Hải Quân ứng cử Đại biểu Quốc hội khóa XVI

150/150 cử tri có mặt tại hội nghị lấy ý kiến cử tri nơi công tác đối với người được dự kiến giới thiệu ứng cử Đại biểu Quốc hội khóa XVI của Bộ Khoa học và Công nghệ đã nhất trí giới thiệu Thứ trưởng Thường trực Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân ứng cử Đại biểu Quốc hội khóa XVI.

Đông đảo người dân tham dự triển lãm.

Đẩy mạnh ứng dụng khoa học tiên tiến để bảo tồn và phát triển dược liệu

Sáng 23/1, Viện Dược liệu phối hợp UBND phường Cửa Nam (Hà Nội) tổ chức Triển lãm Sách và Dược liệu Việt Nam với chủ đề “Kết nối tri thức vì sức khỏe cộng đồng” tại Phố Sách Hà Nội. Triển lãm nhằm chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, kỷ niệm 96 năm Ngày thành lập Đảng và 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam.

Người dân cần kiểm tra kỹ thông tin trước khi nộp tiền phạt qua mã QR để tránh bị lừa.

Nhận diện chiêu thức lừa đảo nộp phạt “nguội” qua Zalo

Lợi dụng việc mã QR được sử dụng rộng rãi trong các thủ tục hành chính, nhiều đối tượng xấu đã giả mạo thông báo “phạt nguội”, yêu cầu người dân chuyển tiền qua mã QR trên Zalo. Người dân cần nhận diện rõ quy trình nộp phạt hợp pháp và nâng cao cảnh giác để tránh bị lừa.

Cán bộ Sở Khoa học và Công nghệ Thái Nguyên khảo sát để cấp chỉ dẫn địa lý cho gạo nếp Khẩu Nua Lếch. (Ảnh: THU HIỀN)

Đổi mới sáng tạo ở Thái Nguyên

Tỉnh Thái Nguyên đã và đang khẳng định quyết tâm biến khoa học, công nghệ trở thành khâu đột phá để thúc đẩy kinh tế-xã hội. Với hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, Thái Nguyên từng bước đẩy nhanh phát triển kinh tế số, nâng cao năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh của nền kinh tế.

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính và các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước tham quan các khu vực bên lề lễ khởi công nhà máy chế tạo chip bán dẫn Hòa Lạc.

Việt Nam sẽ bước vào nhóm số ít quốc gia sở hữu năng lực chế tạo chip bán dẫn

Chip bán dẫn hiện là “đòn bẩy” của những nước chi phối công nghệ sản xuất, sử dụng như công cụ chính trị để kiểm soát, kìm hãm kinh tế, công nghiệp an ninh quốc phòng. Việt Nam xác định bán dẫn là một trong những công nghệ chiến lược cần làm chủ, với mắt xích then chốt vừa được công bố: nhà máy sản xuất chip tại Hòa Lạc.

Ứng dụng khoa học, công nghệ là giải pháp hiệu quả để quản lý, bảo vệ tài nguyên biển.

Ứng dụng công nghệ trong quản lý các khu bảo tồn biển

Đến năm 2030, Việt Nam có 27 khu bảo tồn biển, trong đó có 16 khu bảo tồn biển cấp quốc gia, 11 cấp tỉnh với khoảng 20 hệ sinh thái, 11.000 loại thủy sản, khoảng 3.000 đảo. Đây là địa điểm lý tưởng để thực hiện nhiệm vụ lưu giữ, bảo tồn giống, nguồn gen, đa dạng sinh học; phát triển kinh tế, du lịch; phục vụ nghiên cứu khoa học…