Hoàn thiện cơ chế, phát triển nguồn nhân lực văn hóa, nghệ thuật

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đang lấy ý kiến đối với dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đột phá phát triển văn hóa Việt Nam trong đó đáng chú ý là nhóm chính sách về đãi ngộ, phát triển tài năng trong lĩnh vực văn hóa, thể thao nhằm tạo chuyển biến căn bản về chất lượng nguồn nhân lực.

Tạo điều kiện thuận lợi để phát hiện, bồi dưỡng tài năng văn hóa nghệ thuật.
Tạo điều kiện thuận lợi để phát hiện, bồi dưỡng tài năng văn hóa nghệ thuật.

Theo đó, nội dung chính sách đề xuất trong dự thảo của Nghị quyết bao gồm:

Nhà nước đầu tư, phát triển hệ thống cơ sở đào tạo văn hóa, nghệ thuật, thể dục, thể thao theo hướng đồng bộ, hiện đại, gắn với phát triển văn hóa và công nghiệp văn hóa; có chính sách ưu tiên phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực văn hóa nghệ thuật, thể dục thể thao thông qua đào tạo nâng cao, bồi dưỡng chuyên sâu trong nước và ở nước ngoài.

Cho phép áp dụng cơ chế linh hoạt trong việc thu hút chuyên gia, nghệ sĩ, huấn luyện viên trong nước, người Việt Nam ở nước ngoài và chuyên gia quốc tế tham gia hoạt động đào tạo, bồi dưỡng và truyền nghề; được áp dụng cơ chế thỏa thuận về tiền lương, thu nhập và điều kiện làm việc phù hợp với tính chất đặc thù của hoạt động đào tạo trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật, thể thao...

Nghệ sĩ hoạt động chuyên nghiệp tại các đơn vị sự nghiệp nghệ thuật biểu diễn công lập, đơn vị nghệ thuật biểu diễn thuộc lực lượng vũ trang được hưởng phụ cấp ưu đãi nghề, chế độ bồi dưỡng tập luyện và biểu diễn theo lộ trình cho đến khi có quy định mới về tiền lương (Mức 70% tính trên lương đối với nghệ sĩ hoạt động trong lĩnh vực nghệ thuật sân khấu truyền thống, xiếc, múa rối nước, opera, nhạc kịch (musical), vũ kịch (ballet), giao hưởng...; Mức tối thiểu 40% đối với viên chức chuyên ngành nghệ thuật biểu diễn không thuộc các loại hình khác; Được hưởng chế độ bồi dưỡng luyện tập từ 8% đến 15% mức lương cơ sở/buổi luyện tập; chế độ bồi dưỡng biểu diễn tối từ 30% đến 50% mức lương cơ sở/buổi biểu diễn).

Hội đồng nhân dân tỉnh, thành phố bố trí ngân sách, ban hành chính sách huy động nguồn lực xã hội để đãi ngộ, hỗ trợ nghệ nhân, nghệ sỹ sáng tạo, thực hành, truyền dạy văn hóa, nghệ thuật truyền thống tại địa phương.

ndo_br_tempimagejywyuc-3352.jpg
Cần có chế độ, chính sách phù hợp hỗ trợ nghệ nhân thực hành, truyền dạy nghệ thuật truyền thống.

Chủ trương phát triển nguồn nhân lực văn hóa, nghệ thuật, thể thao đã được đặt ra trong nhiều văn bản quan trọng. Ngày 8/7/2016, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 1341/QĐ-TTg phê duyệt Đề án “Đào tạo tài năng trong lĩnh vực văn hóa nghệ thuật giai đoạn 2016-2025, tầm nhìn đến năm 2030”, hướng tới phát hiện, bồi dưỡng học sinh, sinh viên có năng khiếu nổi trội, hình thành đội ngũ nghệ sĩ chất lượng cao phục vụ sáng tạo, biểu diễn và giảng dạy.

Tiếp đó, Chiến lược phát triển văn hóa đến năm 2030 ban hành ngày 12/11/2021 nhấn mạnh yêu cầu cần có cơ chế đột phá thu hút, trọng dụng nhân tài, huy động nguồn lực để phát triển văn hóa, con người.

Ngày 31/7/2023, Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chiến lược quốc gia về thu hút, trọng dụng nhân tài đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050, đặt trọng tâm vào hoàn thiện hệ thống pháp luật, xây dựng cơ chế đồng bộ nhằm phát hiện, thu hút, sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực chất lượng cao trong các lĩnh vực, trong đó có văn hóa, nghệ thuật và thể thao.

Cùng với đó, nhiều đề án được triển khai như “Tuyển chọn, đào tạo, bồi dưỡng tài năng thể thao và nhân lực thể thao thành tích cao đến năm 2035”; “Đào tạo, bồi dưỡng nhân lực văn hóa, nghệ thuật ở nước ngoài đến năm 2030”… góp phần từng bước hoàn thiện hành lang pháp lý và định hướng phát triển nhân lực chuyên sâu, đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế.

Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy, chất lượng nguồn nhân lực trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật, thể thao vẫn chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu phát triển. Cơ sở vật chất, trang thiết bị đào tạo còn thiếu đồng bộ; chính sách hỗ trợ chưa đủ mạnh; tình trạng thiếu hụt nhân lực trình độ cao vẫn diễn ra. Sự gắn kết giữa đào tạo và thực tiễn chưa chặt chẽ, cơ chế phát hiện, bồi dưỡng, sử dụng tài năng còn hạn chế. Một số quy định chưa theo kịp yêu cầu thực tiễn, chưa tạo động lực đủ mạnh cho hoạt động sáng tạo.

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, việc tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách, đổi mới công tác đào tạo và phát triển nguồn nhân lực văn hóa, nghệ thuật cần được triển khai đồng bộ, hiệu quả. Đây là yếu tố quan trọng góp phần nâng cao chất lượng sáng tạo, củng cố vị thế và năng lực cạnh tranh của ngành trong tiến trình phát triển đất nước.

Dự thảo được xây dựng nhằm thể chế hóa các quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp của Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam.

Hiện, hồ sơ dự án Nghị quyết được đăng tải trên Cổng Thông tin điện tử của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch để lấy ý kiến đóng góp rộng rãi.

Dự thảo Nghị quyết bao gồm 10 điều: Điều 1 về phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng; Điều 2 về nguyên tắc áp dụng cơ chế, chính sách đột phá; Điều 3 về Ngày Văn hóa Việt Nam; Điều 4 về thu hút nguồn lực đầu tư cho văn hóa; Điều 5 về ưu đãi đầu tư, tài trợ, hoạt động trong lĩnh vực văn hóa; Điều 6 về khai thác vận hành, phát huy hiệu quả thiết chế văn hóa, thể thao; Điều 7 về bảo đảm nguồn lực tương xứng cho phát triển văn hóa; Điều 8 về chính sách đãi ngộ, phát triển tài năng văn hóa, thể thao; Điều 9 về tổ chức thực hiện; Điều 10 về điều khoản thi hành.

Có thể bạn quan tâm

Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm trong chương trình khai mạc. (Ảnh: LINH BẢO)

Dấu ấn của kẻ sĩ Nam Bộ, nhà trí thức cách mạng Trần Bạch Đằng

Ngày 15/7, tại Đường sách Thành phố Hồ Chí Minh, Câu lạc bộ Truyền thống Thành Đoàn, Thư viện Khoa học tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh, Thư viện số Nguyễn An Ninh-Chuyên đề Nam Bộ, Nhà xuất bản Trẻ phối hợp tổ chức Lễ khai mạc chuỗi sự kiện mang chủ đề “Trăm năm Trần Bạch Đằng-Một thế kỷ dấn thân của kẻ sĩ Nam Bộ”.

Ông Nguyễn Trung Kiên, Chủ nhiệm Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài, Bộ Ngoại giao,

Gìn giữ tiếng Việt - Góp phần phát huy sức mạnh mềm của Việt Nam trên trường quốc tế

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, việc gìn giữ tiếng Việt và bản sắc văn hóa dân tộc trong cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài không chỉ là nhu cầu của cộng đồng mà còn trở thành một nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược, góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc và phát huy sức mạnh mềm của Việt Nam.

Biểu diễn của ca sĩ Thái Song và Minh Loan trong chương trình nghệ thuật.

Đêm nghệ thuật giàu cảm xúc và ý nghĩa kỷ niệm 40 năm Ngày mất của Tổng Bí thư Lê Duẩn

Kỷ niệm 40 năm Ngày mất của Tổng Bí thư Lê Duẩn, tại làng Hậu Kiên, xã Triệu Phong, tỉnh Quảng Trị - quê hương của đồng chí, đông đảo các thế hệ cán bộ, đảng viên và nhân dân Quảng Trị đã tham dự một chương trình nghệ thuật chính luận, tưởng nhớ, tri ân vị lãnh đạo kiệt xuất của Đảng và dân tộc.

Vòng Chung kết khu vực miền bắc quy tụ 1.243 thí sinh dự thi.

Hơn 1.200 thí sinh tranh tài tại Chung kết khu vực miền bắc Yoshine Music Festival toàn quốc 2026

Sau thành công của Chung kết khu vực miền trung (28 và 29/6/2026) diễn ra tại Đà Nẵng và Chung kết khu vực miền nam (3 đến 5/7/2026) diễn ra tại Nhạc viện Thành phố Hồ Chí Minh, ngày 15/7, Yoshine Music Festival toàn quốc 2026 đã khai mạc Chung kết khu vực miền bắc (15 đến 22/7/2026) tại Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam.

Đại sứ Pháp Olivier Brochet (áo dài đỏ) chúc mừng nhà thiết kế Hàn Phượng (cầm hoa) sau màn trình diễn áo dài.

Nhà thiết kế Hàn Phượng mang áo dài kể chuyện hữu nghị Việt-Pháp

Trong khuôn khổ Lễ kỷ niệm Quốc khánh Cộng hòa Pháp do Đại sứ quán Pháp tại Việt Nam tổ chức tối 14/7 tại Hà Nội, bộ sưu tập áo dài "Ngọc Liên" của nhà thiết kế Hàn Phượng đã mang đến một điểm nhấn giao lưu văn hóa ấn tượng khi kết nối những nét đẹp đặc trưng của Việt Nam và Pháp qua ngôn ngữ thời trang và nghệ thuật.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước dự Phiên họp thứ 2 của Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam. (Ảnh: ĐĂNG KHOA)

Từ “mỏ vàng” di sản đến nguồn lực sáng tạo quốc gia

Thực tế, Việt Nam không thiếu những di sản đặc sắc kết tinh chiều sâu văn hóa, lịch sử và trí tuệ dân tộc, nhưng nếu chỉ dừng ở bảo tồn hay khai thác theo phương thức truyền thống, thì những giá trị từ di sản sẽ khó trở thành sức mạnh cạnh tranh trong nền kinh tế sáng tạo.

"Hành trình di sản, gắn kết cội nguồn" đưa hơn 100 đại biểu trẻ về các tỉnh miền trung và hứa hẹn những kỷ niệm khó quên trên mảnh đất quê hương.

[Ảnh] Thanh niên kiều bào với hành trình tìm về nguồn cội và khám phá di sản

Tối 13/7, tại Hà Nội, Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài (Bộ Ngoại giao) đã tổ chức lễ khai mạc Trại hè Việt Nam 2026. Hơn 100 thanh niên kiều bào từ 32 quốc gia và vùng lãnh thổ mang tới thông điệp mạnh mẽ về lòng tự hào dân tộc và khát vọng cống hiến của thế hệ trẻ xa xứ đối với quê hương trong kỷ nguyên mới.

Cảnh trong vở nhạc kịch “Lửa từ Đất”. (Ảnh: NHÀ HÁT TUỔI TRẺ)

Xây dựng hệ sinh thái nhạc kịch

Năm 1965, “Cô Sao”-vở nhạc kịch đầu tiên của Việt Nam ra mắt. Đến nay, nhạc kịch nước ta đã trải qua hơn 60 năm với sự xuất hiện của nhiều tác phẩm mang dấu ấn riêng. Dẫu vậy, để loại hình nghệ thuật này thật sự bứt phá, vẫn cần có một hệ sinh thái đồng bộ đủ khả năng đưa nhạc kịch phát triển chuyên nghiệp.

“Art Talk - Luận đàm cùng nghệ thuật” do Masterise Group giới thiệu vừa qua không chỉ là cuộc gặp gỡ giữa công chúng và các tác phẩm của những tên tuổi tiêu biểu trong mỹ thuật Việt Nam.

“Art Talk” và hành trình nuôi dưỡng thấu cảm

Giữa những chuyển động không ngừng của cuộc sống hiện đại, nghệ thuật tạo ra những khoảng lặng để con người quan sát kỹ hơn, cảm nhận sâu hơn và kết nối sâu sắc hơn với chính mình cũng như thế giới chung quanh. Từ những trải nghiệm ấy, nghệ thuật trở thành một phần quan trọng trong hành trình hoàn thiện đời sống tinh thần.

Đại sứ Liên minh châu Âu tại Việt Nam nhấn mạnh tầm quan trọng của trí tưởng tượng và sự sáng tạo trong quá trình chuyển đổi xanh.

Khép lại hành trình gió, nước và mặt trời với đêm nhạc “The flow of evolution”

Tối 11/7 tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam (Hà Nội), Phái đoàn Liên minh châu Âu tại Việt Nam đã tổ chức chương trình nghệ thuật đa phương tiện “The flow of evolution”. Đây là sự kiện khép lại hành trình gần một năm của chiến dịch truyền thông và ngoại giao công chúng trọng điểm "Plug in to Evolution" (Nhấn kết nối-Bật thay đổi).

Phở Việt Nam là điểm nhấn nổi bật, thu hút đông đảo khách mời quốc tế đến thưởng thức. (Ảnh: Đại sứ quán Việt Nam tại Phần Lan cung cấp)

Phở Việt Nam - Điểm nhấn nổi bật trong sự kiện giao lưu văn hóa và ẩm thực ASEAN tại Phần Lan

Sự đón nhận nồng nhiệt của bạn bè quốc tế đối với món ăn Việt Nam, đặc biệt là phở một lần nữa khẳng định sức hấp dẫn và giá trị của ẩm thực Việt Nam như một cầu nối văn hóa, góp phần tăng cường giao lưu nhân dân, quảng bá hình ảnh Việt Nam và lan tỏa bản sắc của Cộng đồng ASEAN tại Phần Lan.

Biểu diễn nghệ thuật trong hang Ngọc Rồng góp phần lan tỏa giá trị của di sản.

Nghệ thuật lan tỏa giá trị cho di sản

Gần đây, nhiều không gian di sản được lựa chọn làm nơi diễn ra các hoạt động nghệ thuật với hình thức phong phú như triển lãm, biểu diễn âm nhạc hay sân khấu thực cảnh. Sự kết hợp này lan tỏa những giá trị của di sản, khơi gợi sự quan tâm của công chúng.

Chương trình giống như một “chuyến hành trình du ngoạn” đầy tính nghệ thuật khám phá những địa danh tiêu biểu nhất của Thủ đô.

[Ảnh] Những chú rối đánh thức hồn thiêng văn hiến trong nhịp sống đương đại

“Cảm xúc Long Thành” là một vở diễn múa rối, đồng thời là hành trình đa giác quan đưa khán giả ngược dòng thời gian về với Thăng Long-Hà Nội cổ kính. Thông qua sự kết hợp tinh tế giữa rối cạn, rối nước và nghệ thuật đương đại, Nhà hát Múa rối Việt Nam đã khẳng định sức sống mãnh liệt của di sản văn hóa truyền thống múa rối.

Bí thư Thành ủy Đà Nẵng trao Giải Quán quân cho đội Bồ Đào Nha và Giải Á quân cho đội Trung Quốc.

[Ảnh] Đội Bồ Đào Nha lên ngôi Quán quân Lễ hội pháo hoa quốc tế Đà Nẵng 2026

Tối 11/7, Lễ hội pháo hoa quốc tế Đà Nẵng 2026 (DIFF 2026) do Ủy ban nhân dân thành phố Đà Nẵng phối hợp Tập đoàn Sun Group tổ chức đã diễn ra đêm chung kết với chủ đề "Những chân trời kết nối". Đồng chí Trịnh Văn Quyết, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương dự sự kiện.

Phim gây ấn tượng với những hình ảnh về thiên nhiên, văn hóa, con người của vùng đất Tây Nguyên. (Ảnh: VFC)

“Trời cao nguyên xanh”: Hấp dẫn từ những tập đầu

Những tập đầu tiên của bộ phim “Trời cao nguyên xanh” đã bắt đầu phát sóng. Bên cạnh những tình tiết hấp dẫn và hồi hộp, bộ phim còn thu hút khán giả bởi những đặc trưng văn hóa độc đáo của vùng đất Tây Nguyên.

Người làm tại xưởng tranh thêu hoàn toàn thủ công của nghệ nhân Hoàng Thị Khương chủ yếu là trung niên đã gắn bó với nghề truyền thống từ ngày bé.

Làng nghề truyền thống và “bài toán” nhân lực trẻ còn bỏ ngỏ

Trong bối cảnh chuyển đổi số mạnh mẽ như hiện nay, những giá trị văn hóa truyền thống ngày càng được chú trọng gìn giữ và phát huy. Thế nhưng, phần lớn các làng nghề truyền thống đều đang đứng trước một bài toán nan giải về nguồn nhân lực trẻ và câu chuyện giữ lửa nghề truyền thống giữa đời sống đương đại.