Hoàn thiện cơ chế, phát triển nguồn nhân lực văn hóa, nghệ thuật

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đang lấy ý kiến đối với dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đột phá phát triển văn hóa Việt Nam trong đó đáng chú ý là nhóm chính sách về đãi ngộ, phát triển tài năng trong lĩnh vực văn hóa, thể thao nhằm tạo chuyển biến căn bản về chất lượng nguồn nhân lực.

Tạo điều kiện thuận lợi để phát hiện, bồi dưỡng tài năng văn hóa nghệ thuật.
Tạo điều kiện thuận lợi để phát hiện, bồi dưỡng tài năng văn hóa nghệ thuật.

Theo đó, nội dung chính sách đề xuất trong dự thảo của Nghị quyết bao gồm:

Nhà nước đầu tư, phát triển hệ thống cơ sở đào tạo văn hóa, nghệ thuật, thể dục, thể thao theo hướng đồng bộ, hiện đại, gắn với phát triển văn hóa và công nghiệp văn hóa; có chính sách ưu tiên phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực văn hóa nghệ thuật, thể dục thể thao thông qua đào tạo nâng cao, bồi dưỡng chuyên sâu trong nước và ở nước ngoài.

Cho phép áp dụng cơ chế linh hoạt trong việc thu hút chuyên gia, nghệ sĩ, huấn luyện viên trong nước, người Việt Nam ở nước ngoài và chuyên gia quốc tế tham gia hoạt động đào tạo, bồi dưỡng và truyền nghề; được áp dụng cơ chế thỏa thuận về tiền lương, thu nhập và điều kiện làm việc phù hợp với tính chất đặc thù của hoạt động đào tạo trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật, thể thao...

Nghệ sĩ hoạt động chuyên nghiệp tại các đơn vị sự nghiệp nghệ thuật biểu diễn công lập, đơn vị nghệ thuật biểu diễn thuộc lực lượng vũ trang được hưởng phụ cấp ưu đãi nghề, chế độ bồi dưỡng tập luyện và biểu diễn theo lộ trình cho đến khi có quy định mới về tiền lương (Mức 70% tính trên lương đối với nghệ sĩ hoạt động trong lĩnh vực nghệ thuật sân khấu truyền thống, xiếc, múa rối nước, opera, nhạc kịch (musical), vũ kịch (ballet), giao hưởng...; Mức tối thiểu 40% đối với viên chức chuyên ngành nghệ thuật biểu diễn không thuộc các loại hình khác; Được hưởng chế độ bồi dưỡng luyện tập từ 8% đến 15% mức lương cơ sở/buổi luyện tập; chế độ bồi dưỡng biểu diễn tối từ 30% đến 50% mức lương cơ sở/buổi biểu diễn).

Hội đồng nhân dân tỉnh, thành phố bố trí ngân sách, ban hành chính sách huy động nguồn lực xã hội để đãi ngộ, hỗ trợ nghệ nhân, nghệ sỹ sáng tạo, thực hành, truyền dạy văn hóa, nghệ thuật truyền thống tại địa phương.

ndo_br_tempimagejywyuc-3352.jpg
Cần có chế độ, chính sách phù hợp hỗ trợ nghệ nhân thực hành, truyền dạy nghệ thuật truyền thống.

Chủ trương phát triển nguồn nhân lực văn hóa, nghệ thuật, thể thao đã được đặt ra trong nhiều văn bản quan trọng. Ngày 8/7/2016, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 1341/QĐ-TTg phê duyệt Đề án “Đào tạo tài năng trong lĩnh vực văn hóa nghệ thuật giai đoạn 2016-2025, tầm nhìn đến năm 2030”, hướng tới phát hiện, bồi dưỡng học sinh, sinh viên có năng khiếu nổi trội, hình thành đội ngũ nghệ sĩ chất lượng cao phục vụ sáng tạo, biểu diễn và giảng dạy.

Tiếp đó, Chiến lược phát triển văn hóa đến năm 2030 ban hành ngày 12/11/2021 nhấn mạnh yêu cầu cần có cơ chế đột phá thu hút, trọng dụng nhân tài, huy động nguồn lực để phát triển văn hóa, con người.

Ngày 31/7/2023, Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chiến lược quốc gia về thu hút, trọng dụng nhân tài đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050, đặt trọng tâm vào hoàn thiện hệ thống pháp luật, xây dựng cơ chế đồng bộ nhằm phát hiện, thu hút, sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực chất lượng cao trong các lĩnh vực, trong đó có văn hóa, nghệ thuật và thể thao.

Cùng với đó, nhiều đề án được triển khai như “Tuyển chọn, đào tạo, bồi dưỡng tài năng thể thao và nhân lực thể thao thành tích cao đến năm 2035”; “Đào tạo, bồi dưỡng nhân lực văn hóa, nghệ thuật ở nước ngoài đến năm 2030”… góp phần từng bước hoàn thiện hành lang pháp lý và định hướng phát triển nhân lực chuyên sâu, đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế.

Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy, chất lượng nguồn nhân lực trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật, thể thao vẫn chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu phát triển. Cơ sở vật chất, trang thiết bị đào tạo còn thiếu đồng bộ; chính sách hỗ trợ chưa đủ mạnh; tình trạng thiếu hụt nhân lực trình độ cao vẫn diễn ra. Sự gắn kết giữa đào tạo và thực tiễn chưa chặt chẽ, cơ chế phát hiện, bồi dưỡng, sử dụng tài năng còn hạn chế. Một số quy định chưa theo kịp yêu cầu thực tiễn, chưa tạo động lực đủ mạnh cho hoạt động sáng tạo.

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, việc tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách, đổi mới công tác đào tạo và phát triển nguồn nhân lực văn hóa, nghệ thuật cần được triển khai đồng bộ, hiệu quả. Đây là yếu tố quan trọng góp phần nâng cao chất lượng sáng tạo, củng cố vị thế và năng lực cạnh tranh của ngành trong tiến trình phát triển đất nước.

Dự thảo được xây dựng nhằm thể chế hóa các quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp của Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam.

Hiện, hồ sơ dự án Nghị quyết được đăng tải trên Cổng Thông tin điện tử của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch để lấy ý kiến đóng góp rộng rãi.

Dự thảo Nghị quyết bao gồm 10 điều: Điều 1 về phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng; Điều 2 về nguyên tắc áp dụng cơ chế, chính sách đột phá; Điều 3 về Ngày Văn hóa Việt Nam; Điều 4 về thu hút nguồn lực đầu tư cho văn hóa; Điều 5 về ưu đãi đầu tư, tài trợ, hoạt động trong lĩnh vực văn hóa; Điều 6 về khai thác vận hành, phát huy hiệu quả thiết chế văn hóa, thể thao; Điều 7 về bảo đảm nguồn lực tương xứng cho phát triển văn hóa; Điều 8 về chính sách đãi ngộ, phát triển tài năng văn hóa, thể thao; Điều 9 về tổ chức thực hiện; Điều 10 về điều khoản thi hành.

Có thể bạn quan tâm

Thường xuyên tổ chức các sự kiện văn hóa tầm quốc gia là nỗ lực của tỉnh Điện Biên trong thu hút khách du lịch về địa bàn. (Ảnh: LÊ LAN)

Điện Biên lấy ý kiến tham vấn kết quả khảo sát thông tin khách du lịch trên địa bàn tỉnh

Để có cơ sở khoa học, thực tiễn hoạch định chính sách hỗ trợ, phát triển du lịch trên địa bàn, chiều 27/10, Trung tâm Xúc tiến đầu tư, thương mại và du lịch Điện Biên tổ chức hội thảo, lấy ý kiến chuyên gia, các doanh nghiệp du lịch trên địa bàn tỉnh tham vấn kết quả khảo sát thông tin du lịch.

Anh hùng Lao động Trần Mạnh Báo trong sự kiện ra mắt sách. (Ảnh: Nhân vật cung cấp)

"Chuyện kể trên cánh đồng" và hành trình của người gieo hạt

Từ người lính trở về với đồng đất quê hương đến hành trình phát triển những giống lúa mang thương hiệu Việt, Anh hùng Lao động Trần Mạnh Báo đã dành nhiều năm tháng gắn bó với nông nghiệp và người nông dân. Cuốn sách "Chuyện kể trên cánh đồng" của ông đã gửi gắm nhiều suy ngẫm về lao động, nhân cách và khát vọng về cuộc sống.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm; Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cùng các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước tặng hoa các nghệ sĩ tham gia chương trình "Thanh âm dưới ánh mặt trời". (Ảnh: MSO)

Dàn nhạc Giao hưởng Quân đội: Một năm kiến tạo những thanh âm mang bản sắc người chiến sĩ

Ngày 26/10, đánh dấu tròn một năm thành lập Dàn nhạc Giao hưởng Quân đội (MSO). Trong năm đầu hoạt động, MSO đã từng bước khẳng định năng lực tổ chức, dàn dựng và biểu diễn qua nhiều chương trình nghệ thuật có ý nghĩa chính trị, văn hóa và đối ngoại, góp phần lan tỏa giá trị âm nhạc giao hưởng trong đời sống xã hội.

Từ tháng 11/2026, VTV2 dành khung giờ 21giờ từ thứ Hai đến thứ Sáu hằng tuần cho phim tài liệu. (Ảnh minh họa: Hình ảnh trong phim tài liệu "Ký ức mùa đông". (Ảnh: VTV)

Đài truyền hình Việt Nam ra mắt dải giờ phim tài liệu trên VTV2

Từ tháng 11/2026, VTV2 dành khung giờ 21giờ từ thứ Hai đến thứ Sáu hằng tuần cho phim tài liệu. Dải giờ mới tạo điểm hẹn thường xuyên để khán giả thưởng thức những tác phẩm giàu chiều sâu, giá trị nhân văn, đồng thời mở rộng cơ hội kết nối các nhà làm phim trong và ngoài Đài Truyền hình Việt Nam.

Đường nội đồng Chà Vầu liên thôn Phan Hiệp đến thôn Phan Hòa. (Ảnh: BÌNH MINH)

Lâm Đồng: Xã Bắc Bình đầu tư làm mới nhiều đường nông thôn

Nhiều tuyến đường giao thông, cống thoát nước của xã Bắc Bình được đầu tư từ rất lâu, đã xuống cấp, ảnh hưởng đến việc đi lại của người dân và học sinh, tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn giao thông. Hiện nay, xã đã đầu tư hơn 10 tuyến đường để phục vụ nhu cầu đi lại của người dân, phát triển kinh tế địa phương.

Các hoạt động văn hóa tại Làng Văn hóa-Du lịch các dân tộc Việt Nam. (Ảnh: ANH MINH)

Hà Nội phát huy hiệu quả hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở

Từ rà soát thực trạng, đổi mới phương thức tổ chức hoạt động đến xây dựng các mô hình phù hợp nhu cầu cộng đồng, Hà Nội đang tập trung nâng cao hiệu quả khai thác hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở, từng bước đưa các công trình này trở thành không gian sinh hoạt thiết thực, thường xuyên của người dân.

Hiệu trưởng Trường đại học Văn hóa Hà Nội Đinh Công Tuấn phát biểu khai mạc. (Ảnh: Ban Tổ chức cung cấp)

Hợp tác ba bên trong phát triển nguồn nhân lực văn hóa thời kỳ mới

Sáng 26/10, Trường đại học Văn hóa Hà Nội tổ chức Hội thảo khoa học quốc tế “Hợp tác giữa Nhà nước-nhà trường-doanh nghiệp trong phát triển nguồn nhân lực văn hóa đáp ứng yêu cầu của kỷ nguyên mới” với sự tham dự của các nhà khoa học, chuyên gia, nhà quản lý, đại diện các cơ sở giáo dục, doanh nghiệp trong nước và quốc tế.

Nghệ sĩ Hoàng Tùng biểu diễn tại show “Kịch câm trở lại”. (Ảnh: Nhân vật cung cấp)

Người kể chuyện bằng ngôn ngữ hình thể

Được mệnh danh là “nghệ sĩ kịch câm số 1 Việt Nam”, Nguyễn Hoàng Tùng không chỉ sáng tạo những tác phẩm kịch câm mang đậm dấu ấn cá nhân, mà còn nỗ lực đưa kịch câm đến gần hơn với công chúng thông qua các hoạt động biểu diễn, giảng dạy và chia sẻ kiến thức về nghệ thuật hình thể.

Các đại biểu thực hiện nghi thức bấm nút phát động Chương trình “Bản sắc” năm 2026. (Ảnh: TTXVN)

Công nghệ số và bản sắc văn hóa

Thông qua sân chơi trực tuyến, thế hệ trẻ được khuyến khích ứng dụng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo (AI) trong sáng tác, tìm những cách thể hiện mới về văn hóa dân tộc. Với ngôn ngữ và phương thức phù hợp, họ đã và đang tiếp cận các giá trị văn hóa gần gũi hơn, góp phần làm phong phú đời sống văn hóa số.

Họp báo công bố chương trình nghệ thuật thực cảnh “Hào khí Lạc Hồng”. (Ảnh: Ban tổ chức cung cấp)

"Hào khí Lạc Hồng" - Kể huyền sử cội nguồn bằng nghệ thuật thực cảnh

Lấy cảm hứng từ hệ truyền thuyết “Lạc Long Quân-Âu Cơ”, “Vua Hùng kén rể” và “Sơn Tinh-Thủy Tinh”, chương trình nghệ thuật thực cảnh “Hào khí Lạc Hồng” đưa khán giả đến với những giá trị về cội nguồn, nghĩa đồng bào và sức mạnh cộng đồng, nơi âm nhạc, ánh sáng, diễn xuất và công nghệ trình diễn cùng tham gia kể chuyện.

Chuyến hành hương lịch sử tới Nepal trong những ngày thảm họa

Chuyến hành hương lịch sử tới Nepal trong những ngày thảm họa

Hơn 100 con người đủ mọi lứa tuổi đến từ miền bắc, miền nam Việt Nam, từ nước Mỹ xa xôi và châu Âu không thật gần... tập kết tại Kathmandu chuẩn bị cho chuyến hành hương mà đích đến cuối cùng là đi vòng quanh (kora) núi thiêng Kailash trên đất Tibet (Tây Tạng, thuộc Trung Quốc).

Văn hóa Hàn Quốc từ lâu đã được giới trẻ Việt đón nhận một cách rất hào hứng. (Ảnh: TRANG HÀ)

Cách giới trẻ Việt học hỏi từ văn hóa Hàn Quốc

Văn hóa Hàn Quốc từ lâu đã trở thành một phần quen thuộc với giới trẻ Việt Nam. Không chỉ giải trí, người trẻ ngày nay chủ động tiếp nhận văn hóa "xứ kim chi" từ lối sống đến tư duy. Sự hào hứng của họ tại Lễ hội Con đường Văn hóa Hàn Quốc 2026 cho thấy một thế hệ cởi mở, sẵn sàng học hỏi và hội nhập một cách có chọn lọc.

Tọa đàm giới thiệu về di sản phở Việt với công chúng Nhật Bản. (Ảnh: Ban tổ chức)

Lan tỏa nét đẹp di sản Phở Việt tại Nhật Bản

Vietnam Food Festival 2026 là hoạt động giao lưu, quảng bá văn hóa ẩm thực Việt Nam tại Nhật Bản do Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản tổ chức. Trong đó, thành phố Hà Nội dành một không gian đặc biệt để giới thiệu di sản phở đến với công chúng Nhật Bản, góp phần lan tỏa giá trị văn hóa ẩm thực dân tộc ra quốc tế.