Hoàn thiện cơ chế, phát triển nguồn nhân lực văn hóa, nghệ thuật

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đang lấy ý kiến đối với dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đột phá phát triển văn hóa Việt Nam trong đó đáng chú ý là nhóm chính sách về đãi ngộ, phát triển tài năng trong lĩnh vực văn hóa, thể thao nhằm tạo chuyển biến căn bản về chất lượng nguồn nhân lực.

Tạo điều kiện thuận lợi để phát hiện, bồi dưỡng tài năng văn hóa nghệ thuật.
Tạo điều kiện thuận lợi để phát hiện, bồi dưỡng tài năng văn hóa nghệ thuật.

Theo đó, nội dung chính sách đề xuất trong dự thảo của Nghị quyết bao gồm:

Nhà nước đầu tư, phát triển hệ thống cơ sở đào tạo văn hóa, nghệ thuật, thể dục, thể thao theo hướng đồng bộ, hiện đại, gắn với phát triển văn hóa và công nghiệp văn hóa; có chính sách ưu tiên phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực văn hóa nghệ thuật, thể dục thể thao thông qua đào tạo nâng cao, bồi dưỡng chuyên sâu trong nước và ở nước ngoài.

Cho phép áp dụng cơ chế linh hoạt trong việc thu hút chuyên gia, nghệ sĩ, huấn luyện viên trong nước, người Việt Nam ở nước ngoài và chuyên gia quốc tế tham gia hoạt động đào tạo, bồi dưỡng và truyền nghề; được áp dụng cơ chế thỏa thuận về tiền lương, thu nhập và điều kiện làm việc phù hợp với tính chất đặc thù của hoạt động đào tạo trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật, thể thao...

Nghệ sĩ hoạt động chuyên nghiệp tại các đơn vị sự nghiệp nghệ thuật biểu diễn công lập, đơn vị nghệ thuật biểu diễn thuộc lực lượng vũ trang được hưởng phụ cấp ưu đãi nghề, chế độ bồi dưỡng tập luyện và biểu diễn theo lộ trình cho đến khi có quy định mới về tiền lương (Mức 70% tính trên lương đối với nghệ sĩ hoạt động trong lĩnh vực nghệ thuật sân khấu truyền thống, xiếc, múa rối nước, opera, nhạc kịch (musical), vũ kịch (ballet), giao hưởng...; Mức tối thiểu 40% đối với viên chức chuyên ngành nghệ thuật biểu diễn không thuộc các loại hình khác; Được hưởng chế độ bồi dưỡng luyện tập từ 8% đến 15% mức lương cơ sở/buổi luyện tập; chế độ bồi dưỡng biểu diễn tối từ 30% đến 50% mức lương cơ sở/buổi biểu diễn).

Hội đồng nhân dân tỉnh, thành phố bố trí ngân sách, ban hành chính sách huy động nguồn lực xã hội để đãi ngộ, hỗ trợ nghệ nhân, nghệ sỹ sáng tạo, thực hành, truyền dạy văn hóa, nghệ thuật truyền thống tại địa phương.

ndo_br_tempimagejywyuc-3352.jpg
Cần có chế độ, chính sách phù hợp hỗ trợ nghệ nhân thực hành, truyền dạy nghệ thuật truyền thống.

Chủ trương phát triển nguồn nhân lực văn hóa, nghệ thuật, thể thao đã được đặt ra trong nhiều văn bản quan trọng. Ngày 8/7/2016, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 1341/QĐ-TTg phê duyệt Đề án “Đào tạo tài năng trong lĩnh vực văn hóa nghệ thuật giai đoạn 2016-2025, tầm nhìn đến năm 2030”, hướng tới phát hiện, bồi dưỡng học sinh, sinh viên có năng khiếu nổi trội, hình thành đội ngũ nghệ sĩ chất lượng cao phục vụ sáng tạo, biểu diễn và giảng dạy.

Tiếp đó, Chiến lược phát triển văn hóa đến năm 2030 ban hành ngày 12/11/2021 nhấn mạnh yêu cầu cần có cơ chế đột phá thu hút, trọng dụng nhân tài, huy động nguồn lực để phát triển văn hóa, con người.

Ngày 31/7/2023, Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chiến lược quốc gia về thu hút, trọng dụng nhân tài đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050, đặt trọng tâm vào hoàn thiện hệ thống pháp luật, xây dựng cơ chế đồng bộ nhằm phát hiện, thu hút, sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực chất lượng cao trong các lĩnh vực, trong đó có văn hóa, nghệ thuật và thể thao.

Cùng với đó, nhiều đề án được triển khai như “Tuyển chọn, đào tạo, bồi dưỡng tài năng thể thao và nhân lực thể thao thành tích cao đến năm 2035”; “Đào tạo, bồi dưỡng nhân lực văn hóa, nghệ thuật ở nước ngoài đến năm 2030”… góp phần từng bước hoàn thiện hành lang pháp lý và định hướng phát triển nhân lực chuyên sâu, đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế.

Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy, chất lượng nguồn nhân lực trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật, thể thao vẫn chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu phát triển. Cơ sở vật chất, trang thiết bị đào tạo còn thiếu đồng bộ; chính sách hỗ trợ chưa đủ mạnh; tình trạng thiếu hụt nhân lực trình độ cao vẫn diễn ra. Sự gắn kết giữa đào tạo và thực tiễn chưa chặt chẽ, cơ chế phát hiện, bồi dưỡng, sử dụng tài năng còn hạn chế. Một số quy định chưa theo kịp yêu cầu thực tiễn, chưa tạo động lực đủ mạnh cho hoạt động sáng tạo.

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, việc tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách, đổi mới công tác đào tạo và phát triển nguồn nhân lực văn hóa, nghệ thuật cần được triển khai đồng bộ, hiệu quả. Đây là yếu tố quan trọng góp phần nâng cao chất lượng sáng tạo, củng cố vị thế và năng lực cạnh tranh của ngành trong tiến trình phát triển đất nước.

Dự thảo được xây dựng nhằm thể chế hóa các quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp của Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam.

Hiện, hồ sơ dự án Nghị quyết được đăng tải trên Cổng Thông tin điện tử của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch để lấy ý kiến đóng góp rộng rãi.

Dự thảo Nghị quyết bao gồm 10 điều: Điều 1 về phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng; Điều 2 về nguyên tắc áp dụng cơ chế, chính sách đột phá; Điều 3 về Ngày Văn hóa Việt Nam; Điều 4 về thu hút nguồn lực đầu tư cho văn hóa; Điều 5 về ưu đãi đầu tư, tài trợ, hoạt động trong lĩnh vực văn hóa; Điều 6 về khai thác vận hành, phát huy hiệu quả thiết chế văn hóa, thể thao; Điều 7 về bảo đảm nguồn lực tương xứng cho phát triển văn hóa; Điều 8 về chính sách đãi ngộ, phát triển tài năng văn hóa, thể thao; Điều 9 về tổ chức thực hiện; Điều 10 về điều khoản thi hành.

Có thể bạn quan tâm

Lãnh đạo tỉnh Vĩnh Long dâng hương tưởng niệm Nữ tướng Nguyễn Thị Định. (Ảnh: HOÀNG TRUNG)

Tưởng niệm 34 năm Ngày mất Nữ tướng Nguyễn Thị Định

Sáng 9/9, tại Đền thờ Nữ tướng Nguyễn Thị Định, xã Lương Hòa, tỉnh Vĩnh Long, Đoàn đại biểu tỉnh tổ chức dâng hương tưởng niệm 34 năm Ngày mất Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, cố Phó Chủ tịch Hội đồng Nhà nước, cố Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam - Nữ tướng Nguyễn Thị Định.

Phu nhân Nguyễn Thị Thanh Nga (trái) cùng Phu nhân Chủ tịch Quốc hội Hàn Quốc chụp ảnh lưu niệm tại Bảo tàng Quốc hội Hàn Quốc. (Ảnh: Đào Lâm/ TTXVN)

Sẻ chia nét tương đồng văn hóa, gắn kết tình hữu nghị giữa nhân dân Việt Nam, Hàn Quốc

Trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Hàn Quốc của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và Phu nhân cùng Đoàn đại biểu cấp cao nước ta, ngày 7/9, Phu nhân Chủ tịch Quốc hội Việt Nam Nguyễn Thị Thanh Nga và Phu nhân Chủ tịch Quốc hội Hàn Quốc Cho Jeong Sik, bà Cho Mi-seon tới thăm Bảo tàng Quốc hội Hàn Quốc tại thủ đô Seoul.

Nghi lễ tế Đức Thần Nông và các vị chư thần tại lễ hội. (Ảnh: BTC)

Lễ hội tri ân Đức Thần Nông, gìn giữ nét đẹp văn hóa truyền thống

Tại Đền Thần Nông (xã Cẩm Lý, tỉnh Bắc Ninh), Lễ hội “Hướng về cội nguồn-Tri ân tiên tổ” vừa được tổ chức trang trọng với sự tham gia của đông đảo nhân dân và du khách thập phương, góp phần tôn vinh đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, tinh thần đoàn kết cộng đồng và quảng bá các giá trị văn hóa lâu đời.

Trung tâm Nền tảng và Dịch vụ số tổ chức Lễ ra mắt nền tảng VTVgo The Next. (Ảnh: VTV)

VTVgo The Next - Mở ra hệ sinh thái trải nghiệm mới

Ngày 7/9, tại Hà Nội, nhân kỷ niệm 56 năm Ngày phát sóng chương trình truyền hình đầu tiên của Đài Truyền hình Việt Nam, Trung tâm Nền tảng và Dịch vụ số chính thức giới thiệu nền tảng VTVgo The Next, đánh dấu bước phát triển mới của VTVgo từ nền tảng truyền hình số hướng tới nền tảng dịch vụ số toàn diện.

Triển lãm “Dấu ấn vàng son-Những mảnh ghép văn hóa Việt Nam-Thế kỷ X” tại Công viên Chi Lăng. (Ảnh: Sở Văn hóa và Thể thao thành phố).

Thành phố Hồ Chí Minh: Triển lãm “Dấu ấn vàng son-Những mảnh ghép văn hóa Việt Nam-Thế kỷ X”

Từ ngày 5-10/9, Sở Văn hóa và Thể thao Thành phố Hồ Chí Minh phối hợp Văn phòng UNESCO tại Việt Nam, Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam (VFDA) và Công ty BHD triển khai chuỗi hoạt động văn hóa-điện ảnh Dấu ấn vàng son-Những mảnh ghép văn hóa Việt Nam-Thế kỷ X cùng phim Hộ linh tráng sĩ-Bí ẩn mộ Vua Đinh.

Nghệ sĩ Ưu tú Quyền Văn Minh cùng ban nhạc mang những giai điệu Jazz đến không gian mở tại Nhà Bát Giác, Vườn hoa Lý Thái Tổ (phường Hoàn Kiếm, Hà Nội). (Ảnh: Ban tổ chức cung cấp)

Khi Jazz ngân lên những thanh âm của Hà Nội

Liên hoan Nhạc Jazz quốc tế Hà Nội 2026 có chủ đề “Jazz Hà Nội - Giai điệu không biên giới” sẽ diễn ra từ 17 đến 19/9. Không chỉ góp thêm cho Hà Nội một lễ hội, Liên hoan tạo ra không gian nơi di sản và đương đại, nghệ sĩ và công chúng, thành phố và thế giới được kết nối bằng thứ ngôn ngữ âm nhạc tự do, ngẫu hứng và đối thoại.

Điệu múa Khai đèn được Câu lạc bộ Văn hóa dân tộc Cao Lan giới thiệu rộng rãi đến công chúng qua nhiều sự kiện. (Ảnh: VƯƠNG DIỆM)

Giữ mạch sống văn hóa dân gian

Di sản văn hóa sẽ khó có sức sống nếu chỉ được lưu giữ trong ký ức hay những hồ sơ bảo tồn. Vì thế, ngay từ cơ sở, các câu lạc bộ văn hóa, văn nghệ dân gian đang tạo ra không gian để người dân cùng thực hành, trao truyền và đưa những giá trị truyền thống trở lại đời sống.

Quang cảnh Đại hội đại biểu toàn quốc Hội Điện ảnh Việt Nam lần thứ X. (Ảnh: An Nhi)

Mở ra chặng đường sáng tạo mới cho điện ảnh Việt Nam

Đại hội đại biểu toàn quốc Hội Điện ảnh Việt Nam lần thứ 10, nhiệm kỳ 2026-2031 mở ra chặng đường mới đối với tổ chức nghề nghiệp của những người làm điện ảnh. Nhiệm kỳ qua cho thấy nhiều nỗ lực trong hỗ trợ sáng tác, đào tạo và kết nối nghề nghiệp. 

Hội nghị Kết nối Huế-Nhật Bản năm 2026. (Ảnh: LÊ HOÀNG)

Huế mở rộng không gian hợp tác, kết nối nguồn lực từ Nhật Bản

Trên nền tảng quan hệ hợp tác được vun đắp nhiều năm, Huế đang chủ động mở rộng kết nối với các địa phương, tổ chức và doanh nghiệp Nhật Bản, hướng tới những chương trình cụ thể về công nghệ, giáo dục, y tế, di sản, du lịch và đầu tư, qua đó tạo thêm nguồn lực cho thành phố phát triển nhanh, xanh và bền vững.

Đại sứ Đỗ Hùng Việt trả lời báo chí về ý nghĩa của việc Đại hội đồng Liên hợp quốc thông qua Nghị quyết "Thập kỷ quốc tế về Văn hóa vì phát triển bền vững” do Việt Nam đề xuất. (Ảnh: Phái đoàn Thường trực Việt Nam tại Liên hợp quốc cung cấp)

Bước tiến quan trọng trong việc thúc đẩy văn hóa trở thành động lực thiết yếu của phát triển bền vững

Việc sáng kiến "Thập kỷ quốc tế về Văn hóa vì phát triển bền vững” được thông qua có ý nghĩa đặc biệt đối với Việt Nam. Đây là sáng kiến do Việt Nam khởi xướng, đánh dấu một bước tiến quan trọng trong nỗ lực thúc đẩy văn hóa trở thành một động lực thiết yếu của phát triển bền vững trên phạm vi toàn cầu.