Yêu cầu đặt ra với các cơ sở giáo dục là tăng cường công tác phối hợp giữa nhà trường, gia đình, xã hội để hoàn thiện nhân cách và thái độ ứng xử phù hợp của người học.
Chủ động nắm bắt thông tin người học
Vụ việc học sinh lớp 7 trên địa bàn Hà Nội có hành vi sai trái đối với giáo viên chủ nhiệm là hồi chuông cảnh báo về ý thức, đạo đức người học. Thực tế cho thấy, có nhiều nguyên nhân khác nhau gây ra các vụ việc bạo lực học đường hay học sinh học tập sa sút, vì vậy, các cơ sở giáo dục cần chủ động hơn nữa trong việc phối hợp gia đình, xã hội để nắm bắt thông tin, có biện pháp ngăn chặn, giáo dục phù hợp.
Hiệu trưởng Trường phổ thông Dân tộc nội trú tỉnh Bắc Ninh Nguyễn Danh Bắc chia sẻ, học sinh phổ thông hiện nay về cơ bản có ý thức kỷ luật trong học tập và các mối quan hệ xã hội. Mặc dù vậy, vẫn còn một số học sinh có suy nghĩ, hành vi chưa chuẩn mực là do gia đình, nhà trường thiếu quan tâm, sát sao, cho nên không nắm được tâm tư, suy nghĩ của các em. Đáng chú ý, nhiều em có hoàn cảnh gia đình khó khăn, bố mẹ ly hôn, áp lực học tập nhưng không được chia sẻ, động viên, hỗ trợ kịp thời thường dẫn đến nguy cơ mất kiểm soát hành vi và ứng xử.
Do đó, ngay khi bước vào năm học mới, các trường học đã quán triệt phòng tư vấn học đường cũng như giáo viên chủ nhiệm, giáo viên bộ môn, Đoàn thanh niên tổ chức nhiều hoạt động để nắm bắt thông tin và có biện pháp giáo dục học sinh. Trong đó, yêu cầu học sinh viết bản cam kết không vi phạm nội quy nhà trường, pháp luật; mời công an quán triệt, tuyên truyền phòng chống bạo lực học đường, tội phạm an ninh mạng; tổ chức buổi đối thoại giữa lãnh đạo nhà trường với học sinh để lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của các em.
Theo Phó Hiệu trưởng Trường trung học cơ sở Phương Nam (tỉnh Quảng Ninh) Nguyễn Thị Hương, phần lớn học sinh nhà trường có bố, mẹ làm việc tại khu công nghiệp, ít có thời gian quan tâm, chăm sóc, giáo dục con cái. Vì vậy, nhiều em chểnh mảng trong học tập, ý thức kỷ luật chưa tốt... là một trong những khó khăn mà nhà trường cần phối hợp cha mẹ học sinh khắc phục trong thời gian tới.
Để nâng cao ý thức, đạo đức, trách nhiệm của học sinh, thời gian qua, Trường trung học phổ thông A Phủ Lý (tỉnh Ninh Bình) đã ưu tiên giáo dục tư tưởng, đạo đức, lối sống cho các em thông qua các môn học chính khóa và các hoạt động ngoài giờ lên lớp. Nhà trường thường xuyên giữ mối liên hệ với gia đình học sinh, phối kết hợp với các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nhà trường để giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh. Hằng tháng, giáo viên chủ nhiệm triển khai xếp loại học sinh cho nên đã hạn chế được nhiều hiện tượng vi phạm nội quy, quy chế.
Cùng với việc phát huy hiệu quả, phòng tư vấn học đường, thời gian qua, Trường trung học phổ thông A Nguyễn Huệ (tỉnh Ninh Bình) xác định lấy học sinh làm trung tâm, xây dựng trường học xanh, sạch, đẹp, an toàn, hạnh phúc và văn hóa. Cô giáo Đoàn Thị Kim Dung, Hiệu trưởng nhà trường cho rằng, ý thức của học sinh được hình thành thông qua các hoạt động thiết thực, phù hợp. Hằng tuần, học sinh đều lao động dọn vệ sinh, giúp cho khuôn viên trường luôn sạch sẽ. Từ nhiều năm nay, trường thực hiện tốt việc “Nói không với bạo lực học đường”; kiên quyết xử lý nghiêm những học sinh gây gổ, đánh nhau. Đáng chú ý, nhờ học tập theo mô hình câu lạc bộ, các em được trải nghiệm, rèn luyện về các mặt đức-trí-thể-mỹ. Tiêu biểu như câu lạc bộ thiện nguyện đã bồi dưỡng các em những phẩm chất tốt đẹp, nhất là lòng nhân ái, biết quan tâm, giúp đỡ, đồng cảm với những người chung quanh...
Đa dạng các hình thức giáo dục
Theo Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Ninh Bình Nguyễn Tiến Dũng, để hình thành ý thức, đạo đức cho học sinh, ngành giáo dục địa phương luôn quan tâm giáo dục kỹ năng, công tác xã hội, tư vấn tâm lý. Năm học này, Sở đã tổ chức tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn về công tác xã hội, tư vấn tâm lý dành cho cán bộ, giáo viên phụ trách công tác tư vấn học đường, công tác xã hội trường học. Trong đó, chú trọng nội dung xây dựng mối quan hệ tích cực giữa giáo viên và học sinh, hướng tới mô hình trường học hạnh phúc. Đồng thời, tăng cường công tác quản lý các hoạt động giáo dục kỹ năng sống và hoạt động giáo dục ngoài giờ chính khóa thông qua các môn học và các hoạt động giáo dục; tổ chức đa dạng mô hình các câu lạc bộ trong nhà trường.
Cùng quan điểm này, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội Trần Thế Cương cho rằng, các cơ sở giáo dục cần làm tốt hơn nữa việc giáo dục kỹ năng ứng xử và giải quyết tình huống thực tiễn phù hợp với lứa tuổi học sinh. Quan tâm giáo dục kỹ năng tự bảo vệ bản thân, kỹ năng phòng ngừa bạo lực học đường, tai nạn thương tích, đuối nước; kỹ năng tham gia giao thông an toàn và ứng xử có văn hóa trong cộng đồng, trên môi trường mạng; chú trọng hỗ trợ nhóm học sinh yếu thế, hoàn cảnh khó khăn. Các đơn vị cần tổ chức tốt, coi công tác tư vấn tâm lý học đường là nhiệm vụ quan trọng, thường xuyên nhằm bảo đảm sức khỏe tinh thần, định hướng hành vi, cảm xúc cho học sinh. Đồng thời nhân rộng mô hình phòng tư vấn tâm lý học đường, đa dạng hóa các hình thức giáo dục; huy động sự tham gia của chuyên gia tâm lý, tổ chức xã hội để nâng cao năng lực nhận diện, hỗ trợ các vấn đề tâm lý, khủng hoảng tâm lý học đường.
Thứ trưởng Thường trực Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng cho biết, Bộ đã có văn bản hướng dẫn, chỉ đạo công tác giáo dục kỹ năng; công tác xã hội và tư vấn tâm lý học đường. Mặc dù vậy, nội dung giáo dục kỹ năng tại các cơ sở giáo dục còn dàn trải, hình thức đơn điệu, học sinh thiếu kỹ năng sống, kỹ năng số, dễ bị ảnh hưởng bởi thông tin độc hại trên môi trường mạng. Việc triển khai công tác xã hội, tư vấn tâm lý ở nhiều địa phương còn lúng túng, thiếu nguồn lực, nội dung tư vấn chưa phù hợp với nhu cầu người học... Vì vậy, năm học này, các cơ sở giáo dục cần thực hiện tốt công tác tư vấn học đường và công tác xã hội theo hình thức phù hợp. Bên cạnh đó, các cơ sở giáo dục có trách nhiệm thiết lập hệ thống tiếp nhận, trao đổi thông tin; phối hợp với gia đình, xã hội, các cơ quan liên quan để kịp thời tiếp nhận thông tin về các tình huống, nguy cơ gặp khó khăn về học tập, tâm lý, mối quan hệ xã hội hoặc các khó khăn khác của người học...
![[Video] Đặc khu Trường Sa rộn ràng ngày khai giảng](https://cdn.nhandan.vn/images/AFGUXNWdXbQ2IMTKAyr7ckTjIIVhUCK1IqEovW1Qd9VXL0TTr9FhAAvvukOBIzU7/1.png.avif)
