Hai cơn mưa sao băng rực rỡ trên bầu trời tháng 8

Tháng 8 hàng năm đánh dấu sự bắt đầu của mưa sao băng Perseid (Anh Tiên), thắp sáng bầu trời đêm với 100 sao băng phát sáng mỗi giờ. Từ ngày 11 đến ngày 13-8, mưa sao băng Perseid dự kiến sẽ đạt cực đại cùng với trăng tròn. Mưa sao băng Kappa Cygnid dự kiến sẽ xuất hiện muộn hơn sau đó.

Mưa sao băng Perseid nhìn thấy trên dãy Alps vào năm 2018. Ảnh: Getty Images.
Mưa sao băng Perseid nhìn thấy trên dãy Alps vào năm 2018. Ảnh: Getty Images.

Mưa sao băng Perseid sắp đạt đỉnh trong vài ngày tới

Hình ảnh tỏa sáng của mưa sao băng Perseid 2020

Tùy thuộc vào vị trí của người xem trên thế giới, mưa sao băng Perseid sẽ đạt đỉnh từ bình minh đến tối muộn hoặc khoảng nửa đêm.

Mưa sao băng Perseid xảy ra vào tháng 8 hằng năm khi Trái đất đi qua đường đi của sao chổi Swift-Tuttle. Mưa sao băng là kết quả của các mảnh vỡ của sao chổi nóng lên khi chúng đi vào bầu khí quyển của Trái đất và bốc cháy.

Vì hầu hết các thiên thạch đều có kích thước bằng hạt cát nên chúng sẽ cháy hoàn toàn trước khi chạm tới bề mặt Trái đất. Nếu các mảnh vỡ rơi xuống đất, chúng sẽ trở thành thiên thạch.

Sao chổi Swift-Tuttle, sinh ra các trận mưa sao băng Perseid, được các nhà thiên văn học người Mỹ Lewis Swift (1820–1913) và Horace Parnell Tuttle (1837–1923) phát hiện ra vào tháng 7-1862. Đây là sao chổi lớn nhất đi qua Trái đất 133 năm một lần. Nó đi qua hành tinh của chúng ta lần cuối vào năm 1992.

Các nhà nghiên cứu đã từng dự đoán rằng đường đi của sao chổi Swift-Tuttle có thể va chạm với Trái đất vào năm 2126, nhưng các tính toán chính xác đã bác bỏ giả thuyết này.

Mưa sao băng Perseid sắp đạt đỉnh trong vài ngày tới -0
Sao băng Perseid rơi khi một vệ tinh bay ngang bầu trời vào sáng sớm ngày 12-8-2008, trong Khu giải trí Quốc gia Lake Mead, Nevada, Mỹ. Ảnh: Getty Images. 

Perseid nổi tiếng vì có nhiều sao băng sáng trên bầu trời. Bên cạnh những vệt sao băng nhỏ, Perseid còn được biết đến với việc xuất hiện những quả cầu lửa. Đó là những vụ nổ ánh sáng và màu sắc lớn hơn và sáng hơn truyền theo chiều ngang và có các vệt dài hơn so với các sao băng trung bình đi qua bầu trời.

Theo trang web của Hội Vật lý Thiên văn Việt Nam, trận mưa sao băng Anh Tiên diễn ra hằng năm từ ngày 17-7 đến ngày 24-8. Cực đỉnh năm nay diễn ra vào đêm 12 rạng sáng ngày 13-8.

Mặt trăng hạ huyền sẽ chặn mất các sao băng mờ, nhưng nếu thực sự kiên nhẫn, bạn vẫn có thể nhìn thấy được một vài sao băng sáng nhất.

Thời gian quan sát tốt nhất là sau nửa đêm tại khu vực tối, thoáng đãng. Sao băng xuất hiện từ phía chòm sao Perseus (Anh Tiên), nhưng cũng có thể xuất hiện bất cứ nơi nào trên bầu trời.

Theo Science Times, trong khi mưa sao băng được xem tốt nhất ở Bắc bán cầu, nửa còn lại của thế giới vẫn có thể thưởng thức màn trình diễn thiên thể. Các thiên thạch đầu tiên sẽ xuất hiện ở Nam bán cầu sau nửa đêm và sẽ không có cùng tần suất xuất hiện các thiên thạch như ở Bắc bán cầu.

Theo ông Paul Chodas, Giám đốc Trung tâm CNEOS chuyên tính toán quỹ đạo của tiểu hành tinh và sao chổi và tỷ lệ tác động của chúng với Trái đất của NASA, để có trải nghiệm mưa sao băng Perseid tối đa, hãy đến một địa điểm có bầu trời càng tối càng tốt.

Để mắt thích nghi với bóng tối, sau đó thư giãn và kiên nhẫn chờ đợi. Tốc độ trung bình của sao băng xuất hiện mỗi phút một lần, nhưng có thể có những lần mờ nhạt. Vì chúng tỏa ra từ chòm sao Anh Tiên thường mọc muộn trên bầu trời nên mưa sao băng này có thể nhìn rõ hơn vào những giờ sáng sớm khi chòm sao này mọc cao hơn.

Năm nay, do sự hiện diện của sao Mộc và lực hấp dẫn mạnh, sao băng Perseid có thể hiển thị tới 200 sao băng mỗi giờ và tạo ra tiếng nổ. Sự kết hợp giữa mặt trăng với sao Mộc sẽ xảy ra từ ngày 12 cho đến ngày 22-8. Một số chuyên gia cho biết sao băng Perseid sẽ vẫn hoạt động cho đến khoảng ngày 26-8.

Thêm một trận mưa sao băng khác trong tháng 8

Mưa sao băng Perseid sắp đạt đỉnh trong vài ngày tới -0
Một bức ảnh xếp chồng lên nhau chụp hai thiên thạch Kappa Cygnid (trên cùng bên trái) và chín thiên thạch Perseid, chụp ngày 12 và 13-8-2007. Ảnh: Aasnova.

Theo Live Science, trong tháng 8, một trận mưa sao băng khác sẽ xuất hiện trên bầu trời, đó là mưa sao băng Kappa Cygnid. 

Theo dự đoán từ Tổ chức Sao băng Quốc tế (IMO), những thiên thạch này bắt đầu xuất hiện từ ngày 3-8, sẽ đạt cực đại vào ngày 17-8 và sẽ tiếp tục đến hết ngày 25-8. 

Mặc dù trận mưa sao băng này chỉ xuất hiện từ hai đến bốn lần mỗi giờ, nhưng sẽ có những quả cầu lửa bùng lên. Ngắm sao băng đẹp nhất là vào đầu buổi tối, khi ánh hào quang của chòm sao Cygnus gần trên đỉnh đầu.

Không giống như nhiều trận mưa sao băng khác, Kappa Cygnid không liên quan đến sao chổi nào được biết đến.
 

Có thể bạn quan tâm

Nền tảng kết nối đổi mới sáng tạo ISC kết nối mạng lưới các trung tâm đổi mới sáng tạo với doanh nghiệp, viện nghiên cứu, trường đại học, chuyên gia, doanh nghiệp công nghệ, startup, quỹ đầu tư và các đối tác trong nước, quốc tế. (Ảnh QUANG HUY)

Mở rộng không gian kết nối công nghệ và doanh nghiệp

Ngày 5/10, tại Hà Nội, trong khuôn khổ Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia năm 2026 đã diễn ra Hội thảo “Đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực Trí tuệ nhân tạo (AI) và Tự động hóa trong kỷ nguyên số”. Chương trình do Trung tâm Hỗ trợ Đổi mới sáng tạo, Cục Đổi mới Sáng tạo, Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức.

Hoạt động nghiên cứu tại phòng thí nghiệm Trường đại học Y Dược, Đại học Quốc gia Hà Nội. (Ảnh: DIỆP NGỌC)

Nền tảng cho mô hình tăng trưởng mới

Nghị quyết số 19-NQ/TW về đổi mới mô hình phát triển Việt Nam chỉ rõ, về kinh tế, xác lập mô hình tăng trưởng mới dựa trên năng suất, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và nguồn nhân lực chất lượng cao.

Các diễn giả chia sẻ tại phiên tọa đàm trong khuôn khổ Diễn đàn. (Ảnh: Hà Linh)

Tạo cơ chế thúc đẩy doanh nghiệp đổi mới sáng tạo

Chiều 4/10, trong khuôn khổ Ngày hội Đổi mới sáng tạo Quốc gia, Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Diễn đàn Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia 2026 nhằm tăng cường kết nối giữa Nhà nước, doanh nghiệp, viện nghiên cứu và Trường đại học trong nghiên cứu, ứng dụng và thương mại hóa công nghệ.

Ông Nguyễn Võ Hưng, Phó Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ đổi mới sáng tạo chia sẻ tại Diễn đàn. (Ảnh: Hà Linh)

Lựa chọn hướng đổi mới sáng tạo cho Việt Nam

Tại Diễn đàn Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo 2026 diễn ra chiều 4/10, một vấn đề được nhiều doanh nghiệp, nhà quản lý quan tâm là phân tích các xu hướng công nghệ mới và cơ hội cho Việt Nam. Các phân tích cho rằng, việc lựa chọn hướng đổi mới sáng tạo cần phù hợp với nguồn lực, nhu cầu và có chính sách hỗ trợ tương ứng.

Trao giải Nhất cho đội Trường cao đẳng FPT Polytechnic Quy Nhơn. (Ảnh: PHÚC THẮNG)

Cổ vũ khát vọng tiên phong cùng AI và chuyển đổi số vì cộng đồng

Sau hai ngày hoạt động sôi nổi, đầy cảm hứng và tràn đầy nhiệt huyết, sáng 4/10, Trại sáng tạo số cùng Cuộc thi Gia Lai Youth HackAIthon năm 2026 đã chính thức khép lại, để lại dấu ấn đẹp trong lòng hàng trăm bạn trẻ, chuyên gia, doanh nghiệp và những người tận tâm với sự nghiệp giáo dục, đổi mới sáng tạo tại Gia Lai.

Thử nghiệm phương tiện bay không người lái (UAV) phát triển kinh tế không gian tầm thấp tại Điện Biên. (Ảnh: MST)

Việt Nam mở không gian tăng trưởng mới từ kinh tế tầm thấp

Ba khu thử nghiệm bay cấp quốc gia, mục tiêu nội địa hóa UAV trên 85% và đóng góp khoảng 1,5% GDP vào năm 2045 là những dấu mốc được đặt ra để phát triển kinh tế không gian tầm thấp, gắn làm chủ công nghệ với hình thành thị trường sản phẩm, dịch vụ mới.

Các thí sinh dự thi vòng chung kết Cuộc thi Gia Lai Youth HackAIthon năm 2026.

Tuổi trẻ Gia Lai tiên phong chuyển đổi số vì cộng đồng

Sáng 3/10, Ban Thường vụ Tỉnh đoàn Gia Lai phối hợp Trường đại học FPT cơ sở Quy Nhơn và Trường cao đẳng FPT Polytechnic Quy Nhơn khai mạc Trại sáng tạo số và Cuộc thi Gia Lai Youth HackAIthon năm 2026 với chủ đề “Thanh niên Gia Lai sáng tạo cùng AI - Chuyển đổi số vì cộng đồng”.

Diễn đàn công nghệ số Việt Nam-Nhật Bản 2026 với chủ đề “Cộng hưởng số Việt-Nhật: Đồng sáng tạo tương lai với trí tuệ nhân tạo và công nghệ chuyên sâu”. (Ảnh: Ban tổ chức)

Mở rộng hợp tác công nghệ Việt Nam-Nhật Bản theo hướng đồng sáng tạo

Từ nền tảng hợp tác phần mềm hơn hai thập kỷ, Việt Nam và Nhật Bản đang mở rộng sang nghiên cứu, phát triển công nghệ chuyên sâu và cùng đưa sản phẩm ra thị trường. Tại Diễn đàn công nghệ số Việt Nam-Nhật Bản 2026 ngày 2/10 tại Tokyo, hai bên nhấn mạnh chuyển từ cung ứng dịch vụ sang cùng giải quyết bài toán, tạo sản phẩm.

Các đồng chí lãnh đạo tỉnh và đại diện Tập đoàn Công nghiệp Viễn thông Quân đội Viettel thực hiện nghi thức ra mắt Trung tâm giám sát, điều hành thông minh (IOC) và Ứng dụng Công dân số NinhBinh-S.

Ninh Bình ra mắt Trung tâm IOC, Ứng dụng NinhBinh-S

Ngày 2/10, tỉnh Ninh Bình tổ chức Hội nghị chào mừng Ngày Chuyển đổi số quốc gia (10/10), Ngày Công dân số Việt Nam (15/10) và ra mắt Trung tâm Điều hành thông minh (IOC), Ứng dụng Công dân số NinhBinh-S, phát động Tháng cao điểm triển khai “Bộ học liệu đa phương tiện”, lan tỏa phong trào “Bình dân học vụ số”.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Vũ Tuấn Hưng, Viện trưởng Viện Khoa học xã hội vùng Nam Bộ phát biểu tại sự kiện. (Ảnh: CTV)

Viện Khoa học xã hội vùng Nam Bộ triển khai chương trình 300 ngày đổi mới, phát triển

Ngày 2/10, tại Thành phố Hồ Chí Minh, Viện Khoa học xã hội vùng Nam Bộ, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam công bố Kế hoạch thực hiện Chương trình “300 ngày đổi mới, phát triển Viện Khoa học xã hội vùng Nam Bộ”, với thông điệp “3Đ-3P: Đổi mới để tạo đột phá-Phát triển để tạo giá trị”.