Tuy nhiên, với các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME), thách thức không chỉ nằm ở việc tiếp cận công nghệ mà còn ở lựa chọn giải pháp phù hợp, triển khai trong giới hạn nguồn lực và bảo đảm hiệu quả thực tế.
Hình thành hệ sinh thái hỗ trợ doanh nghiệp
Theo các chuyên gia, chuyển đổi số ngày càng tác động trực tiếp đến năng lực cạnh tranh và khả năng thích ứng của doanh nghiệp. Tuy nhiên, doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME) vẫn gặp nhiều khó khăn trong quá trình này do hạn chế về nguồn lực, nhân lực, hạ tầng công nghệ và khả năng lựa chọn giải pháp phù hợp. Trước thực tế đó, Thành phố Hồ Chí Minh đã triển khai các chính sách, chương trình hỗ trợ SME chuyển đổi số theo hướng thiết thực, từng bước hình thành hệ sinh thái hỗ trợ doanh nghiệp từ tiếp cận chính sách, đánh giá mức độ sẵn sàng đến triển khai và nhân rộng các mô hình hiệu quả.
Nhằm hỗ trợ doanh nghiệp, thành phố ban hành Kế hoạch triển khai Đề án chuyển đổi số cho doanh nghiệp nhỏ và vừa giai đoạn 2026-2030. Đề án lấy doanh nghiệp làm trung tâm, hiệu quả làm thước đo, đồng thời đẩy mạnh số hóa toàn diện quy trình hỗ trợ. Các chính sách về tài chính, phát triển hạ tầng số, đào tạo nhân lực và xây dựng mô hình chuyển đổi số toàn diện được triển khai đồng bộ, tạo nền tảng giúp doanh nghiệp SME nâng cao năng lực cạnh tranh và khả năng thích ứng trong tiến trình chuyển đổi số.
Ông Lý Minh Tuân, Trưởng phòng Kinh tế số-Xã hội số, Sở Khoa học và Công nghệ cho biết, thành phố xác định ba quan điểm chỉ đạo xuyên suốt trong triển khai đề án. Thứ nhất, lấy hiệu quả làm thước đo, cắt giảm tối đa khâu trung gian, tránh đầu tư dàn trải, hình thức. Thứ hai, lấy doanh nghiệp làm trung tâm, Nhà nước giữ vai trò kiến tạo, tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế và đồng tài trợ kinh phí. Thứ ba, số hóa toàn diện quy trình hỗ trợ, vận hành 100% trực tuyến, từ đánh giá chỉ số DBI (chỉ số đánh giá mức độ trưởng thành số của doanh nghiệp), tiếp nhận hồ sơ đến thẩm định và giải ngân.
Theo báo cáo Transforming the Enterprise của KPMG International, 89% tổ chức trên toàn cầu đang trong quá trình chuyển đổi số. Tuy nhiên, chỉ 26% lãnh đạo doanh nghiệp cho biết trí tuệ nhân tạo (AI) thật sự mang lại giá trị thiết thực, rõ nét cho tăng trưởng. Thực tế này cho thấy, hiệu quả chuyển đổi số không nằm ở số lượng hay chủng loại công nghệ doanh nghiệp sở hữu, mà ở giá trị công nghệ mang lại cho hoạt động vận hành và kinh doanh.
Đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME) trong nước, chuyển đổi số xuất phát từ những nhu cầu thiết thực trong quản trị hằng ngày, như: Tinh gọn bộ máy, tiết giảm chi phí vận hành, kết nối dữ liệu giữa các phòng ban, nâng cao trải nghiệm khách hàng và mở rộng thị trường.
Chuyển đổi số cần đúng hướng
Theo ông Lê Triệu Vĩ, Giám đốc kinh doanh Khối doanh nghiệp nhỏ, Tập đoàn MISA, nhiều doanh nghiệp hiện quá tải với hóa đơn, chứng từ, tin nhắn và báo cáo; dữ liệu phân tán trên Excel, Zalo, email và các phần mềm riêng lẻ, trong khi quy trình thiếu liên thông, còn nhiều thao tác thủ công. Điều này khiến lãnh đạo thiếu thông tin kịp thời để ra quyết định, bỏ lỡ cơ hội kinh doanh.
Trong bối cảnh đó, Agentic AI được xem là bước tiến mới, chuyển từ ứng dụng AI hỗ trợ từng tác vụ sang các tác nhân AI (AI Agent) có khả năng tự động hóa công việc, phân tích dữ liệu, hỗ trợ ra quyết định và nâng cao năng suất. Theo mô hình này, con người và AI Agent phối hợp nhau: Con người tập trung vào sáng tạo, thấu hiểu khách hàng và đưa ra quyết định linh hoạt; AI Agent đảm nhiệm các công việc lặp lại, xử lý dữ liệu và cung cấp thông tin theo thời gian thực.
Theo các chuyên gia, thành phố không chỉ ban hành chính sách mà còn cụ thể hóa các cơ chế hỗ trợ tài chính cho doanh nghiệp SME, trong đó có hỗ trợ một phần chi phí thuê, mua các giải pháp chuyển đổi số như phần mềm kế toán, công cụ tự động hóa. Thành phố đồng thời triển khai các chương trình hỗ trợ chuyên sâu về chuyển giao công nghệ, nghiên cứu và phát triển (R&D), trí tuệ nhân tạo (AI); hỗ trợ đào tạo chuyên sâu trong nước, tư vấn, đánh giá rủi ro và kiểm thử an toàn hệ thống AI.
Bên cạnh đó, thành phố đẩy mạnh phát triển hạ tầng số phục vụ đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, công khai, chia sẻ dữ liệu mở để doanh nghiệp phục vụ phân tích, dự báo và tối ưu hóa hoạt động sản xuất, kinh doanh. Doanh nghiệp cũng được hỗ trợ kinh phí thuê, sử dụng dịch vụ và thiết bị tại các phòng thí nghiệm, trung tâm kiểm chuẩn, trung tâm đổi mới sáng tạo và hạ tầng tính toán hiệu năng cao.
Từ các chính sách hỗ trợ của Thành phố Hồ Chí Minh, lộ trình chuyển đổi số cho doanh nghiệp SME đang dần được định hình rõ nét. Vấn đề không còn là có nên chuyển đổi số hay không, mà là lựa chọn cách thức triển khai hiệu quả, phù hợp nguồn lực và tạo ra giá trị thực tế. Với sự đồng hành của cơ quan quản lý nhà nước, đơn vị tư vấn, chuyên gia và doanh nghiệp công nghệ, các doanh nghiệp SME có thêm điều kiện và công cụ để đưa chuyển đổi số từ nhận thức vào thực tiễn, từng bước tạo ra những kết quả cụ thể trong hoạt động sản xuất, kinh doanh.
