Nga và Ukraine đều bày tỏ sẵn sàng nối lại đàm phán ba bên, sớm nhất vào đầu tháng 11 tới, sau các cuộc tiếp xúc giữa Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff với lãnh đạo hai nước. Tổng thống Nga Vladimir Putin cho biết, Moscow về nguyên tắc ủng hộ nối lại đàm phán. Trong khi đó, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cũng xác nhận Kiev ủng hộ sáng kiến của Washington và mong muốn cuộc gặp diễn ra sớm.
Thỏa thuận mới nhất về ngừng bắn cục bộ vì lý do nhân đạo tại thành phố Oleshky thuộc tỉnh Kherson và thông tin đàm phán ba bên là những tín hiệu tích cực trong bối cảnh chiến sự vẫn diễn biến khốc liệt, hai bên tiếp tục giằng co trên chiến trường và tấn công các cơ sở hạ tầng trọng yếu của nhau. Việc các bên sẵn sàng trở lại bàn đàm phán cho thấy sức ép tìm kiếm giải pháp chính trị đang gia tăng.
Nga cho tới nay chưa đạt được những mục tiêu chiến lược quan trọng, trong khi Ukraine không thể giành lại các vùng lãnh thổ đã mất và phải đối mặt với những tổn thất nặng nề về hạ tầng, kinh tế. Với Mỹ, Tổng thống Donald Trump cũng chịu sức ép khi cam kết chấm dứt xung đột chưa thành hiện thực, trong lúc giá năng lượng và những hệ lụy kinh tế có thể tác động đến triển vọng của đảng Cộng hòa trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.
Những sức ép đan xen có thể thúc đẩy các bên tới bàn đàm phán, nhưng chưa đủ để bảo đảm có một thỏa thuận cuối cùng. Trở ngại lớn nhất nằm ở sự khác biệt về những vấn đề cốt lõi. Moscow vẫn kiên quyết với các yêu cầu về lãnh thổ, trong đó có quyền kiểm soát toàn bộ Donbass, đồng thời phản đối khả năng Ukraine gia nhập Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO). Nga cũng ưu tiên một thỏa thuận hòa bình toàn diện thay vì ngừng bắn tạm thời.
Về phía Ukraine, dù có dấu hiệu linh hoạt hơn khi đề cập khả năng “đóng băng” chiến tuyến hiện tại, song Kiev vẫn chưa chấp nhận nhượng bộ lãnh thổ và yêu cầu phương Tây đưa ra những bảo đảm an ninh đủ mạnh để ngăn xung đột tái diễn. Đây là hai vấn đề có thể quyết định thành bại của đàm phán, nhưng cũng là những điểm khó dung hòa nhất.
Nếu Nga không thay đổi lập trường, liệu Ukraine có chấp nhận dùng lãnh thổ để đổi lấy hòa bình? Và nếu Mỹ gia tăng sức ép, Kiev có sẵn sàng chấp nhận một thỏa thuận mà lâu nay vẫn phản đối? Câu trả lời phụ thuộc vào diễn biến đàm phán và tương quan lợi ích thực tế của các bên. Đàm phán ba bên, vì thế, có thể mở ra cánh cửa hòa bình nhưng không đồng nghĩa con đường đi tới thỏa thuận đã bằng phẳng.
