Gần dân, sát cơ sở nhờ “Mặt trận số”

Chỉ bằng một tin nhắn, những vấn đề dân sinh trong cuộc sống được chuyển đến cán bộ Mặt trận Tổ quốc. Ngược lại, nhiều chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước, phong trào của Mặt trận được chuyển đến nhân dân một cách nhanh chóng nhờ số hóa. Thực hiện chuyển đổi số, Mặt trận Tổ quốc thành phố Hà Nội đã triển khai nhiều giải pháp để tuyên truyền, vận động hay tiếp nhận ý kiến nhân dân, qua đó giúp Mặt trận gần dân, sát cơ sở, thật sự trở thành cầu nối “ý Đảng, lòng dân”.

“Một trục-đa kênh”

Ủy ban Mặt trận Tổ quốc phường Nghĩa Đô vừa ra mắt mô hình “Ba chủ thể-Một mục tiêu: Đồng thuận vì cộng đồng”. Trong đó, nổi bật nhất là việc xây dựng “hòm thư số” tích hợp mã QR. Những hòm thư số này được đặt ở Đảng ủy, ủy ban nhân dân phường và các không gian công cộng như: nhà văn hóa, nhà sinh hoạt cộng đồng… ở 87 tổ dân phố để người dân đóng góp ý kiến, đề xuất, kiến nghị trên tất cả các mặt đời sống, từ xây dựng Đảng, chính quyền; giám sát lối sống, sinh hoạt của cán bộ, đảng viên...; hay các vấn đề như chợ cóc, chợ tạm, đổ rác phế thải...

Người dân chỉ cần quét mã QR để gửi ý kiến, kiến nghị, bộ phận tiếp nhận của Mặt trận Tổ quốc phường sẽ tổng hợp, phân loại và chuyển tới chính quyền giải quyết kịp thời. “Hòm thư số” còn được công bố rộng rãi trên Facebook, Zalo cộng đồng để người dân có thể phản ánh mọi lúc, mọi nơi.

Hà Nội có nhiều kênh thông tin tương tác giữa chính quyền và nhân dân, đặc biệt là ứng dụng iHanoi. Trong đó, thành phố đã tích hợp ứng dụng “Mặt trận số” vào iHanoi để người dân có thể dễ dàng tiếp cận các hoạt động của Mặt trận Tổ quốc, góp phần thực hành dân chủ, nâng cao hiệu quả giám sát và phản biện xã hội, tăng tính công khai, minh bạch. Song, với tư duy “một trục-đa kênh”, các xã, phường đẩy mạnh triển khai những hình thức tương tác số hóa khác nhau giữa Mặt trận với nhân dân.

Phường Ngọc Hà vốn là địa bàn tiên phong thực hiện số hóa mô hình “Lắng nghe dân nói” từ những ngày đầu vận hành chính quyền địa phương hai cấp. Mô hình góp phần tích cực giải quyết những vấn đề nóng, điểm nghẽn trên địa bàn. Điển hình như triển khai giải phóng mặt bằng dự án hoàn thiện khớp nối hạ tầng kỹ thuật khu 7,2ha Vĩnh Phúc với đường Bưởi, Mặt trận Tổ quốc đã khuyến khích người dân góp ý, nêu ý kiến qua quét mã QR của mô hình “Lắng nghe dân nói”.

Từ đó, nhiều ý kiến được chuyển tải đến cơ quan chức năng thông qua Mặt trận và được tháo gỡ, giải quyết. Mới đây, Mặt trận Tổ quốc phường Ngọc Hà tổ chức tập huấn cho cán bộ có thể ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong công tác. Sau khi tham gia tập huấn về công nghệ đầu tháng 5/2026, Bí thư Chi bộ, Trưởng ban Công tác Mặt trận Tổ dân phố 27 Trần Đình Thành cho biết: “Hiện tôi có thể ứng dụng AI để thiết kế nội dung nghị quyết của Trung ương dưới dạng slide, gắn với các nhiệm vụ tổ chức thực hiện của Đảng ủy phường Ngọc Hà. Tôi thấy tuổi tác không phải rào cản khi tiếp cận công nghệ. Khi quen rồi sẽ thấy công nghệ hỗ trợ công việc rất nhiều”.

Hiện tôi có thể ứng dụng AI để thiết kế nội dung nghị quyết của Trung ương dưới dạng slide, gắn với các nhiệm vụ tổ chức thực hiện của Đảng ủy phường Ngọc Hà. Tôi thấy tuổi tác không phải rào cản khi tiếp cận công nghệ. Khi quen rồi sẽ thấy công nghệ hỗ trợ công việc rất nhiều.

Bí thư Chi bộ, Trưởng ban Công tác Mặt trận Tổ dân phố 27 Trần Đình Thành

Không chỉ ở địa bàn trung tâm, tại các xã vùng sâu, vùng xa, chuyển đổi số cũng đem lại hiệu quả tích cực trong hoạt động Mặt trận. Xã Minh Châu - xã đảo duy nhất của Hà Nội nằm ở giữa sông Hồng, cũng thực hiện chuyển đổi số mạnh mẽ.

Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc xã Minh Châu Nguyễn Danh Chương cho biết: “Ứng dụng chuyển đổi số đặc biệt hiệu quả trong công tác tuyên truyền, vận động phục vụ kỳ bầu cử Quốc hội khóa XVI, Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, các thông tin được cập nhật kịp thời đến từng người dân, người dân được theo dõi dòng tin chính thống, đầy đủ. Do được cung cấp đầy đủ thông tin, người dân ít bị nhiễu loạn bởi các thông tin “ngoài luồng”. Dịp bầu cử vừa qua, nhiều video ngắn, infographic, sản phẩm truyền thông số... được Mặt trận Tổ quốc các cấp xây dựng giúp thông tin lan tỏa nhanh chóng, dễ tiếp cận với người dân.

Tăng cường vai trò cầu nối

Trước đây, những người làm Mặt trận thường tự hào về việc gắn bó với nhân dân qua hành động “đi từng ngõ, gõ từng nhà”. Giờ đây, hình ảnh này đã đổi khác khi cán bộ Mặt trận kết nối với nhân dân bằng cả hai hình thức trực tuyến và trực tiếp. Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phường Kiến Hưng Hoàng Thị Huyền Trang cho hay: “Cán bộ Mặt trận hiện nay đến cơ sở gặp gỡ người dân, vừa nắm bắt tình hình đời sống; vừa vận hành các kênh đối thoại số hóa. Công nghệ không thay thế con người nhưng công nghệ giúp việc kết nối giữa chính quyền với người dân trở nên nhanh chóng và hiệu quả hơn, góp phần xây dựng chính quyền minh bạch, phục vụ nhân dân tốt hơn”.

Mặc dù thành phố Hà Nội có những kênh tương tác giữa chính quyền-nhân dân, nhưng các kênh tương tác của Mặt trận vẫn có ý nghĩa riêng.

Chị Trương Nhật Minh (ngõ 678, đường La Thành, phường Giảng Võ) cho biết: “Khi phát hiện những hành vi như đổ rác chưa đúng nơi quy định, mở nhạc quá ồn ào..., người dân có thể gửi qua iHanoi để lực lượng chức năng xử phạt. Nhưng đôi khi, sinh sống trong cùng một ngõ, một xóm, thì nhiều người lại muốn đóng góp ý kiến để người vi phạm có cơ hội sửa chữa, từ đó, xây dựng nếp sống văn minh đô thị. Lúc này, việc gửi thông tin qua kênh Mặt trận, để cán bộ Mặt trận, đoàn thể góp ý với người vi phạm lại rất quan trọng. Trước đây, muốn góp ý phải gặp trực tiếp cán bộ khiến người dân ngần ngại, giờ mọi người có thể gửi thông tin một cách thuận lợi. Ở địa bàn chúng tôi, người dân đóng góp ý kiến với Mặt trận qua trang Zalo OA Mặt trận Tổ quốc phường Giảng Võ”.

Để nâng cao hơn nữa hiệu quả công tác chuyển đổi số trong hoạt động Mặt trận, những ngày cuối tháng 5/2026, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Hà Nội tổ chức ba lớp bồi dưỡng nghiệp vụ cho chủ tịch, phó chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam của toàn bộ 126 xã, phường với nhiều nội dung mới, sát thực tiễn. Trong đó, các nội dung trọng tâm gồm: nâng cao hiệu quả sử dụng AI trong công tác; công tác giám sát và phản biện xã hội; nâng cao hiệu quả tuyên truyền, định hướng dư luận xã hội của Mặt trận trong bối cảnh chuyển đổi số...

Điều quan trọng hơn, các học viên phải vận dụng ngay để “chuẩn hóa” đầu ra của lớp tập huấn. Thay vì viết bài thu hoạch trên giấy, toàn bộ hệ thống câu hỏi đánh giá được thiết kế trên Google Form, học viên sử dụng điện thoại thông minh hoặc máy tính để trả lời câu hỏi, qua đó, Mặt trận thành phố có thể đánh giá mức độ tiếp thu kiến thức cũng như khả năng vận dụng kiến thức của cán bộ.

Chuyển đổi số không đơn thuần là ứng dụng công nghệ mà là cuộc cách mạng về tư duy, cách làm và tinh thần phục vụ nhân dân. Nếu như chính quyền số hướng tới mục tiêu quản trị xã hội, thì chuyển đổi số của Mặt trận hướng tới xây dựng sự kết nối, lắng nghe nhân dân, phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa. Việc thiết lập cơ chế trao đổi hai chiều trên môi trường số sẽ giúp người dân dễ dàng phản ánh tâm tư, nguyện vọng và hỗ trợ Mặt trận, chính quyền lắng nghe, giải đáp kịp thời, từ đó tạo sự đồng thuận thực chất từ cơ sở.

Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Hà Nội Bùi Huyền Mai

Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Hà Nội Bùi Huyền Mai cho biết, chuyển đổi số không đơn thuần là ứng dụng công nghệ mà là cuộc cách mạng về tư duy, cách làm và tinh thần phục vụ nhân dân. Nếu như chính quyền số hướng tới mục tiêu quản trị xã hội, thì chuyển đổi số của Mặt trận hướng tới xây dựng sự kết nối, lắng nghe nhân dân, phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa. Việc thiết lập cơ chế trao đổi hai chiều trên môi trường số sẽ giúp người dân dễ dàng phản ánh tâm tư, nguyện vọng và hỗ trợ Mặt trận, chính quyền lắng nghe, giải đáp kịp thời, từ đó tạo sự đồng thuận thực chất từ cơ sở.