“Đường Kách Mệnh” – Gieo những hạt giống đỏ đầu tiên

NDĐT – Công chúng Hà Nội lần đầu tiên được chiêm ngưỡng bảo vật quốc gia “Đường Kách Mệnh”, cùng với 150 hiện vật tư liệu khác tại trưng bày “Ánh sáng Đường Kách Mệnh” của Bảo tàng Lịch sử Quốc gia, số 25 Tông Đản. Trưng bày cho thấy một quãng thời gian hoạt động cách mạng đầy ý nghĩa của những người đi tiên phong trong công cuộc giải phóng đất nước.

“Đường Kách Mệnh” – Gieo những hạt giống đỏ đầu tiên
“Đường Kách Mệnh” là tập hợp các bài giảng của lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc tại các lớp đào tạo cán bộ của Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên, tổ chức tại Quảng Châu (Trung Quốc) trong thời gian từ năm 1925-1927. Cuốn sách được xuất bản năm 1927 ở Quảng Châu, cách đây đúng 90 năm, dưới dạng in thạch trên giấy nến, kích thước 22x15cm. Những bản in đầu tiên được bí mật chuyển về nước từ trước năm 1930.
Cuốn “Đường Kách Mệnh” đang lưu giữ tại Bảo tàng Lịch sử Quốc gia hiện nay là một trong số ít những bản gốc in năm 1927, do Bộ tuyên truyền của Hội Liên hiệp các dân tộc bị Á Đông ấn hành lần đầu, đã được công nhận là Bảo vật Quốc gia (theo Quyết định số 1426/QĐ-TTg, ngày 1-10-2012 của Thủ tướng Chính phủ). Bìa cuốn sách có đóng dấu đỏ “Nguyễn Văn Hoan sưu tầm 1958”. “Cuốn “Đường Kách Mệnh” được đưa về Việt Nam bằng nhiều con đường khác nhau, và bị thực dân truy tìm được, rồi bị lưu giữ ở toà án tối cao của Pháp, sau này cụ Nguyễn Văn Hoan - nguyên Bí thư Tỉnh ủy Thái Bình, Nam Định, nguyên Viện trưởng Viện Lịch sử Đảng, từng là Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Bắc bộ - sưu tầm được cuốn này và tặng lại cho Bảo tàng Lịch sử Quốc gia.
Điểm đặc biệt nhất của cuốn sách là nó còn nguyên vẹn khi được chuyển giao cho bảo tàng. Trong số các hiện vật, tài liệu, tư liệu cách mạng, “Đường Kách Mệnh”được đánh giá là hiện vật đặc biệt quý hiếm và có giá trị lịch sử to lớn.
Điều quan trọng nhất là , dưới ánh sáng của “Đường Kách mệnh”, lớp học trò đầu tiên đã về nước hoạt động, cùng Chủ tịch Hồ Chí Minh chuẩn bị cho sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam năm 1930, lãnh đạo nhân dân tiến hành thắng lợi Cách mạng tháng Tám 1945, lập nên nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, hoàn thành sự nghiệp đấu tranh bảo vệ nền độc lập dân tộc, thống nhất đất nước, thực hiện đường lối đổi mới và hội nhập quốc tế.
Thàng 5-1925, Nguyễn Ái Quốc cùng nhóm học trò đầu tiên tại Quảng Châu (Trung Quốc) đã thành lập Hội Việt Nam thanh niên cách mạng để mở rộng tổ chức và gây dựng cơ sở cách mạng ở trong nước.
Lớp học đầu tiên tổ chức tại ngôi nhà số 13 đường Văn Minh vào đầu năm 1926 gồm 10 học viên là những người đã có mặt tại Quảng Châu và hai học viên từ trong nước sang là Lê Duy Điểm và Lê Hữu Lập. Kết thúc khóa học, học viên được kết nạp vào Hội Việt Nam thanh niên cách mạng. Lê Duy Điểm và Lê Hữu Lập được Nguyễn Ái Quốc cử về nước để tổ chức đưa đoàn khác sang học. Tháng 8-1926, khai giảng lớp huấn luyện chính trị cho các đoàn trong nước xuất dương sang. Cuối 1926, lớp huấn luyện kết thúc, sáu người được giao nhiệm vụ trở về tiếp tục tìm chọn người đưa sang học và xây dựng cơ sở ở ba miền là Nguyễn Danh Thọ, Nguyễn Công Thu về Hà Nội, Nguyễn Ngọc Ba, Phan Trọng Quảng về Vinh, Phan Trọng Bình, Nguyễn Văn Lợi về Sài Gòn. Đó là những hạt giống đỏ đầu tiên Nguyễn Ái Quốc đã ươm mầm và gieo cho cách mạng Việt Nam.
Cùng với “Đường Kách Mệnh”, hơn 150 tư liệu, hiện vật quý trong giai đoạn lịch sử này liên quan đến “Đường Kách Mệnh” cũng được trưng bày, giới thiệu, như chiếc hộp do đồng chí Võ Nguyên Hiến, Xứ ủy Trung kỳ làm trong nhà tù Buôn Mê Thuột năm 1944, chiếu Cần Vương của Vua Hàm Nghi kêu gọi các sĩ phu kháng chiến chống thực dân Pháp năm 1885, đèn hoa đăng (ảnh trên) của gia đình đồng chí Ngô Gia Tự dùng trong cuộc họp tháng 9-năm 1928 ở Từ Sơn, Bắc Ninh, đồng hồ quả quýt của đồng chí Nguyễn Đức Cảnh dùng trong những năm 1927-1932, máy chữ của đồng chí Tô Hiệu và đồng chí Lương Khánh Thiện dùng trong thời gian hoạt động cách mạng năm 1936
Tiến sĩ Nguyễn Văn Cường, Giám đốc Bảo tàng Lịch sử Quốc gia Việt Nam cho biết: "Thông qua bảo vật quốc gia cùng với những tư liệu liên quan, chúng tôi muốn mang đến một thông điệp cho công chúng về công lao của Nguyễn Ái Quốc trong việc lựa chọn con đường cách mạng cho dân tộc Việt Nam thời kỳ đen tối và áp bức. Những công lao đó luôn được trân trọng cho mãi mãi về sau”.
PGS.TS. Phạm Mai Hùng, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam đánh giá: “Con đường lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc lựa chọn không hề kinh viện.. Căn cứ vào sự hiểu biết thực tế của thanh niên Việt Nam lúc bấy giờ, Người trình bày những luận điểm cơ bản của chủ nghĩa Mac-Lênin trong cuốn “Đường Kách Mệnh” hết sức dễ hiểu, ngắn gọn”. Theo ông, trong “Đường Kách Mệnh”, nội dung Nguyễn Ái Quốc đặt lên hàng đầu thời bấy giờ - tư cách người cách mạng - là vấn đề lớn “cho đến nay vẫn còn giá trị thời đại với lời căn dặn cần, kiệm, liêm chính, chí công vô tư, lấy cái tâm chinh phục người khác”.

Có thể bạn quan tâm

Nhà báo Hữu Việt và các diễn giả Phạm Thị Kim Oanh, Phan Cẩm Tú tại buổi tọa đàm. (Ảnh: HỒNG QUÂN)

Bảo vệ bản quyền từ góc nhìn của lĩnh vực điện ảnh

Trong các lĩnh vực văn hóa nghệ thuật, điện ảnh là một trong số những loại hình bị vi phạm bản quyền nhiều nhất. Ở kỷ nguyên số, công nghệ và trí tuệ nhân tạo là sự tiến bộ nhưng cũng là những công cụ đắc lực để sao chép và phát tán sản phẩm điện ảnh, gây ảnh hưởng nặng nề nhiều mặt.

Phối cảnh công trình biểu tượng bông lúa Cà Mau.

"Biểu tượng bông lúa" ở Cà Mau: Không thể bóp méo giá trị văn hóa bằng vỏ bọc "thương dân"

Sự phát triển của một địa phương trong kỷ nguyên mới không chỉ được đong đếm một cách cơ học bằng những con đường rải nhựa, hay những cây cầu bê-tông nối nhịp đôi bờ. Tầm vóc và sức sống của một vùng đất còn được khắc họa đậm nét qua những biểu tượng văn hóa mang tầm nhìn chiến lược.

Cảnh trong vở kịch ngắn “Chuyện nhà chị Tín” của Nhà hát Kịch Việt Nam biểu diễn tại Bảo tàng Hồ Chí Minh. (Ảnh: THƯƠNG NGUYỄN)

Mở lối để sân khấu tiếp cận công chúng

Không thiếu những cuộc thi, liên hoan được tổ chức rầm rộ, những vở diễn mới liên tục ra mắt mỗi năm, nhưng sân khấu nước ta vẫn đang loay hoay đi tìm khán giả. Lý do tình trạng này là bởi các đơn vị chức năng chưa xây được nhịp cầu đủ mạnh để kết nối với công chúng trong môi trường truyền thông đang thay đổi từng ngày.

Các văn nghệ sĩ trong chuyến đi thực tế tại mỏ than ở Quảng Ninh vào dịp Ngày Thơ Việt Nam năm 2026. (Ảnh: THIÊN AN)

Chuyển động mới của văn học viết về công nhân

Trong dòng chảy của văn học đương đại, đề tài công nhân từng là mạch nguồn quan trọng, được khai thác nhiều, nhưng cũng có giai đoạn gần như vắng bóng. Vài năm trở lại đây, mảng đề tài này được quan tâm hơn, không còn bó hẹp trong khuôn mẫu cũ mà thể hiện góc nhìn đa chiều, gắn với nhịp vận động của xã hội hiện đại. 

Hơn 50.000 khán giả có mặt tại Sân vận động quốc gia Mỹ Đình thưởng thức chương trình “Tổ quốc trong tim”. (Ảnh THÀNH ĐẠT)

Hoàn thiện thể chế, tạo đà cho văn hóa bứt phá

Ngày 24/4, Quốc hội chính thức thông qua Nghị quyết về phát triển văn hóa Việt Nam với tỷ lệ tán thành cao (477/489 đại biểu). Nghị quyết đánh dấu bước chuyển quan trọng trong hoàn thiện thể chế, tạo đà cho văn hóa thật sự bứt phá, trở thành nguồn lực nội sinh và động lực đưa đất nước phát triển mạnh mẽ trong giai đoạn mới.

Nguyễn Bảo Yến (áo vàng) và các thành viên Hội đồng đánh giá luận án và các giảng viên hướng dẫn của Nhạc viện Quốc gia S.V.Rachmaninov.

Nguyễn Bảo Yến: Từ Quán quân Sao Mai đến Tiến sĩ âm nhạc đầu tiên của Việt Nam ở nước ngoài

Tại Nhạc viện Quốc gia S.V.Rachmaninov bên dòng sông Đông của nước Nga vừa diễn ra một sự kiện đáng nhớ khi Quán quân Sao Mai năm 2015 Nguyễn Bảo Yến bảo vệ thành công luận án Tiến sĩ chuyên ngành âm nhạc. Cô cũng là nữ ca sĩ Việt Nam đầu tiên được nhận học vị Tiến sĩ âm nhạc ở nước ngoài.

Các đại biểu cắt băng khai trương Tuần văn hóa Thanh Hóa-Hội An.

Tuần văn hóa kỷ niệm 65 năm kết nghĩa Thanh Hóa-Hội An

Kỷ niệm 65 năm ngày kết nghĩa giữa đô thị tỉnh lỵ Thanh Hóa và Hội An, thành phố Đà Nẵng (1961-2026), tại Công viên Hội An ở phường Hạc Thành, tỉnh Thanh Hóa diễn ra chuỗi hoạt động, sự kiện trong khuôn khổ Tuần lễ văn hóa tôn vinh nghĩa tình Thanh Hóa-Hội An.

Khuôn viên di tích Giồng Bốm là toàn bộ khu vực của Thánh thất Ngọc Minh gồm 3 ngôi nhà: Hiệp thiên đài, Cửu trùng đài và Bát quái đài. (Ảnh: Mộng Thường)

Giồng Bốm 80 năm: Hào khí “đạo không rời đời”

Tám mươi năm là một quãng lùi đủ dài để khói lửa chiến tranh tan vào hư không, nhường chỗ cho màu xanh trù phú phủ lên mảnh đất Phong Thạnh kiên cường. Thế nhưng, thời gian dẫu có bào mòn vạn vật cũng chẳng thể xóa nhòa ký ức bi tráng về rực lửa năm 1946 tại vùng đất cực nam Tổ quốc.