Đưa thương mại điện tử thành trụ cột trong kinh tế số

Những năm trở lại đây, thị trường thương mại điện tử Việt Nam ngày càng mở rộng và trở thành phương thức kinh doanh phổ biến của người dân, doanh nghiệp. Nhờ sự đa dạng về mô hình hoạt động, đối tượng, quy trình cung ứng hàng hóa, dịch vụ cùng sự hỗ trợ của hạ tầng internet và ứng dụng công nghệ hiện đại đã đưa thương mại điện tử trở thành trụ cột quan trọng trong phát triển kinh tế số.
Người tiêu dùng trải nghiệm công nghệ số và thương mại điện tử. (Ảnh ĐẶNG MINH)
Người tiêu dùng trải nghiệm công nghệ số và thương mại điện tử. (Ảnh ĐẶNG MINH)

. Nhờ sự đa dạng về mô hình hoạt động, đối tượng, quy trình cung ứng hàng hóa, dịch vụ cùng sự hỗ trợ của hạ tầng internet và ứng dụng công nghệ hiện đại đã đưa thương mại điện tử trở thành trụ cột quan trọng trong phát triển kinh tế số.

Năm 2021, trong bối cảnh đại dịch Covid-19 ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động thương mại và dịch vụ của Việt Nam, khiến chỉ số ngành bán buôn, bán lẻ cả nước giảm 0,21% so với năm trước, thương mại điện tử vẫn giữ được tốc độ tăng trưởng ổn định ở mức 16%, doanh thu bán lẻ đạt 13,7 tỷ USD. Bước sang năm 2022, thương mại điện tử Việt Nam tiếp tục tăng trưởng nhanh và mạnh mẽ, chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong hệ thống thương mại nội địa.

Hoàn thiện khung pháp lý

Theo Sách Thương mại điện tử Việt Nam năm 2022 vừa được Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công thương) công bố, quy mô thị trường bán lẻ thương mại điện tử của Việt Nam dự báo sẽ tăng trưởng ở mức 20% trong năm 2022, đạt khoảng 16,4 tỷ USD. Bên cạnh đó, ước tính có khoảng 57 triệu đến 60 triệu người Việt Nam tham gia mua sắm trực tuyến với giá trị mua sắm bình quân đầu người khoảng 260-285 USD.

Kết quả này có được do chúng ta đã tận dụng tốt xu thế phát triển của thương mại điện tử và một nguyên nhân quan trọng khác là nhờ khung pháp lý dành cho các hoạt động mua sắm trực tuyến cũng dần được bổ sung và hoàn thiện. Trưởng phòng Chính sách (Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số) Lê Thị Hà cho biết, kể từ khi Nghị định 52/2013/NĐ-CP của Chính phủ về thương mại điện tử được ban hành, tốc độ phát triển của thương mại điện tử tại Việt Nam đã có sự tăng trưởng mạnh mẽ, doanh thu thương mại điện tử bán lẻ tăng từ 2,2 tỷ USD năm 2013 lên 16,4 tỷ USD năm 2022.

Tuy nhiên, trước sự thay đổi mạnh mẽ của công nghệ cũng như các loại hình kinh doanh trực tuyến, Chính phủ đã tiếp tục ban hành Nghị định số 85/2021/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 52/2013/NĐ-CP để đáp ứng các yêu cầu mới về quản lý nhà nước. Nghị định này có nhiều điểm mới như đã thu hẹp đối tượng thực hiện thủ tục hành chính; thúc đẩy minh bạch hóa thông tin hàng hóa, dịch vụ trên thị trường thương mại điện tử;…

Nghị định còn có nhiều quy định tăng cường trách nhiệm của thương nhân, tổ chức cung cấp sàn giao dịch. Cụ thể, Nghị định đưa ra yêu cầu người bán trên sàn giao dịch thương mại điện tử cần cung cấp thông tin theo quy định khi đăng ký sử dụng dịch vụ, riêng với người bán nước ngoài thì các tên riêng phải được phiên âm tiếng Việt hoặc thể hiện bằng ký tự la-tinh; có biện pháp xử lý kịp thời khi phát hiện hoặc nhận được phản ánh về hành vi kinh doanh vi phạm pháp luật trên sàn; hỗ trợ cơ quan quản lý nhà nước điều tra, xử lý các hành vi vi phạm pháp luật và giải quyết tranh chấp, khiếu nại.

Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số đánh giá, sau khi Nghị định 85/2021/NĐ-CP có hiệu lực, khung pháp lý cho hoạt động thương mại điện tử đã dần được hoàn thiện để đáp ứng yêu cầu phát triển, nhất là trong bối cảnh thương mại điện tử Việt Nam tăng trưởng nhanh và mạnh mẽ thời gian qua, chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong hệ thống thương mại nội địa, góp phần tạo dựng niềm tin cho người tiêu dùng cũng như bảo đảm vai trò quản lý của Nhà nước.

Tăng cường chống hàng giả, hàng nhái

Thị trường thương mại điện tử phát triển nhanh đã mở ra cơ hội cho các doanh nghiệp nhanh chóng, dễ dàng tiếp cận với khách hàng. Đáng chú ý, trong bối cảnh đại dịch Covid-19 vừa qua, thương mại điện tử đã đóng vai trò như “phao cứu sinh” giúp các doanh nghiệp vượt qua khó khăn để tồn tại.

Tuy nhiên, khi giá trị cũng như số lượng giao dịch gia tăng cũng đi kèm với nhiều phát sinh như hàng giả, hàng nhái hay lừa đảo trên môi trường trực tuyến do người mua, người bán không gặp nhau; những hành vi vi phạm pháp luật trong thương mại điện tử đang có xu hướng gia tăng mạnh. Chỉ riêng trong hai năm dịch Covid-19 bùng phát, Tổng cục Quản lý thị trường (Bộ Công thương) và Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số đã phối hợp tổ chức kiểm tra 3.000 vụ và đã xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực thương mại điện tử với khoản tiền lên đến 20 tỷ đồng.

Tổng cục trưởng Tổng cục Quản lý thị trường Trần Hữu Linh dự báo, trong vòng hai đến ba năm tới, tỷ lệ gian lận trên thương mại điện tử sẽ chiếm từ 50-60% so với tổng thể các hình thức gian lận thương mại nói chung. Do đó, việc phòng, chống hàng giả, gian lận thương mại trên môi trường thương mại điện tử sẽ được cả lực lượng tăng cường kiểm tra, kiểm soát và xử lý.

Hiện Tổng cục Quản lý thị trường cũng đang phối hợp với Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số xây dựng “Đề án về chống hàng giả và bảo vệ người tiêu dùng trong thương mại điện tử giai đoạn 2021-2025” với nhiều nội dung và giải pháp đồng bộ, có sự vào cuộc của các đơn vị liên quan.

Phòng, chống hàng giả, hàng nhái trên mạng là một “mặt trận” lớn, nhiều khó khăn, nhưng theo Trưởng phòng Quản lý hoạt động thương mại điện tử (Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số) Nguyễn Hữu Tuấn, hiện nhiều doanh nghiệp chưa thực sự chú trọng bảo vệ thương hiệu khi tham gia kinh doanh trên môi trường trực tuyến.

Đáng nói hơn, có tình trạng người tiêu dùng dù biết là hàng giả, hàng nhái nhưng vẫn mua vì giá rẻ, vô hình trung đã tiếp tay cho hàng giả. Do đó, để “mặt trận” chống hàng giả hiệu quả, bên cạnh vai trò của cơ quan quản lý, đòi hỏi doanh nghiệp nhận thức sâu sắc về trách nhiệm của mình; các hiệp hội cũng phải có trách nhiệm tuyên truyền, phổ biến để doanh nghiệp ý thức tự bảo vệ thương hiệu mình trước tiên.

Về phía người tiêu dùng cũng cần nâng cao ý thức, nói không với hàng giả, hàng nhái khi tham gia mua sắm trực tuyến. Khi đã không có cầu, nguồn cung sẽ giảm, qua đó giúp dần loại bỏ vấn nạn hàng giả, hàng nhái đang tràn lan trên môi trường thương mại điện tử như hiện nay ■

Có thể bạn quan tâm

Bà Trịnh Thị Hương, Phó Cục trưởng Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể - Bộ Tài chính. (Ảnh: BTC)

Hỗ trợ đúng nhu cầu để doanh nghiệp lớn lên

Chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa đang được định hướng lại theo hướng có trọng tâm, gắn với nhu cầu và quá trình trưởng thành của doanh nghiệp. Dự thảo Luật mới đồng thời chú trọng giảm chi phí tuân thủ, khơi thông nguồn lực và tạo thuận lợi hơn cho hộ kinh doanh chuyển đổi, doanh nghiệp từng bước nâng quy mô.

Ông Hoàng Văn Thu, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước. (Ảnh: Ban Tổ chức)

Chứng khoán nghiên cứu giao dịch xuyên trưa, phân bảng cổ phiếu

Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đang nghiên cứu phân bảng cổ phiếu, giao dịch xuyên trưa, điều chỉnh biên độ giá và một số cơ chế giao dịch mới. Các phương án chỉ được triển khai sau khi đánh giá đầy đủ tác động, bảo đảm an toàn hệ thống và ổn định thị trường.

Dự án thành phần 1: đầu tư xây dựng Quốc lộ 15D đoạn từ cảng Mỹ Thủy đến cao tốc Cam Lộ-La Sơn hiện còn hơn 746 tỷ đồng vốn kéo dài ngân sách Trung ương cần giải ngân. (Ảnh: TT)

Quảng Trị chỉ đạo quyết liệt tháo gỡ khó khăn, phấn đấu giải ngân 100% vốn kéo dài ngân sách Trung ương

Các dự án sử dụng nguồn vốn kéo dài từ ngân sách Trung ương chỉ được phép giải ngân đến hết ngày 31/12/2026, trong khi thời gian còn lại rất ngắn và Quảng Trị đang bước vào mùa mưa lũ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Trị yêu cầu rất cao để phấn đấu hoàn thành mục tiêu giải ngân 100% kế hoạch vốn được phép kéo dài. 

VISSAN triển khai kế hoạch sản xuất hàng tết từ đầu tháng 9/2026. (Ảnh: SATRA)

SATRA chủ động nguồn hàng cung ứng Tết Đinh Mùi 2027

Từ vùng nguyên liệu, nhà máy chế biến, chợ đầu mối đến hệ thống bán lẻ, SATRA đang triển khai kế hoạch chuẩn bị hàng Tết Đinh Mùi 2027 với quy mô dự trữ hơn 376 tỷ đồng, đồng thời tăng cường công tác an toàn thực phẩm, logistics và khuyến mại kích cầu nhằm phục vụ thị trường Thành phố Hồ Chí Minh.

Người dân Thủ đô chủ động giữ gìn không gian sống. (Ảnh: Thanh Hậu)

Bảo đảm chất lượng môi trường cho người dân nông thôn Thủ đô

Từ những buổi tổng vệ sinh cuối tuần tạo ra những tuyến đường không rác… thành phố Hà Nội đang biến phong trào bảo vệ môi trường thành việc làm thường xuyên của cộng đồng. Khi người dân tham gia giữ gìn không gian sống, tiêu chí môi trường trong nông thôn mới không còn nằm trên giấy, mà trở thành một phần chất lượng sống.

Mở rộng kết nối, chia sẻ dữ liệu nhằm hỗ trợ người dân, doanh nghiệp thực hiện thủ tục xuất nhập khẩu. (Ảnh: CHQ)

Giữ thông suốt thủ tục xuất nhập khẩu sau phân cấp

Thẩm quyền giải quyết nhiều thủ tục xuất nhập khẩu đang chuyển về địa phương, kéo theo yêu cầu điều chỉnh cách tiếp nhận hồ sơ và trao đổi dữ liệu. Việc mở rộng Cổng thông tin một cửa quốc gia được tính toán theo hiện trạng từng hệ thống, nhằm kết nối đúng cơ quan xử lý, tránh trùng lặp và tạo thuận lợi cho doanh nghiệp.

Ảnh: THÀNH ĐẠT

Giá vàng ngày 6/10: Thế giới tiếp đà giảm, trong nước đi ngang phiên thứ 3 liên tiếp

Giá vàng thế giới hôm nay (6/10) tiếp tục giảm xuống mức 4.125,9 USD/ounce, trong bối cảnh kỳ vọng lãi suất duy trì ở mức cao tiếp tục hỗ trợ lợi suất trái phiếu Mỹ. Trong nước, giá vàng miếng và vàng nhẫn SJC đi ngang phiên thứ 3 liên tiếp, niêm yết lần lượt ở mức 143,5 triệu đồng/lượng và 143 triệu đồng/lượng.

Trang sức bạc. (Ảnh: THU LAN)

Sáng 6/10, giá bạc thế giới giảm nhẹ

Sáng 6/10, giá bạc thế giới giảm nhẹ về ngưỡng hơn 60 USD/ounce trong bối cảnh đồng USD mạnh lên và lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ tăng vọt, lấn át các yếu tố hỗ trợ từ số liệu việc làm Mỹ yếu hơn dự kiến và khả năng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) tăng lãi suất trong tháng 10 trở nên mờ nhạt.

Ảnh minh họa. (Ảnh: nhandan.vn)

Phát huy giá trị và uy tín Thương hiệu quốc gia Việt Nam

Qua 23 năm thực hiện, Chương trình Thương hiệu quốc gia Việt Nam đã khẳng định vai trò quan trọng trong việc nâng cao nhận thức toàn xã hội, nhất là của cộng đồng doanh nghiệp về vai trò của thương hiệu trong sản xuất, kinh doanh và hội nhập quốc tế. 

Công ty cổ phần Cảng quốc tế Nam Vân Phong (Khu kinh tế Vân Phong) đang chờ những quyết định về quy hoạch để mở rộng kho bãi và nâng khả năng tiếp nhận tàu lên 70.000DWT cập cảng.

Khơi thông động lực kinh tế biển

Ủy ban nhân dân tỉnh Khánh Hòa vừa tổ chức hội nghị gặp mặt doanh nghiệp cảng biển, lắng nghe các kiến nghị để tỉnh tập trung tháo gỡ những “điểm nghẽn” nhằm đưa cảng biển và logistics trở thành động lực tăng trưởng mới của nền kinh tế địa phương.