Đêm tôn vinh “ông vua vọng cổ” Viễn Châu

Tối 4/11, tại Nhà hát thành phố, Sở Văn hóa và Thể thao Thành phố Hồ Chí Minh chủ trì, phối hợp Hội Sân khấu thành phố tổ chức chương trình nghệ thuật với chủ đề “Nghệ sĩ Nhân dân Viễn Châu, trọn đời nghiệp cầm ca” nhân kỷ niệm 100 năm ngày sinh của Nghệ sĩ Nhân dân, soạn giả Viễn Châu, đồng thời nhằm tri ân những đóng góp của ông với nghệ thuật và tiếp tục phổ biến các sáng tác của ông đến công chúng.
Đông đảo nghệ sĩ tên tuổi đã góp mặt trong chương trình "Nghệ sĩ Nhân dân Viễn Châu, trọn đời nghiệp cầm ca"
Đông đảo nghệ sĩ tên tuổi đã góp mặt trong chương trình "Nghệ sĩ Nhân dân Viễn Châu, trọn đời nghiệp cầm ca"

Soạn giả, Nghệ sĩ Nhân dân Viễn Châu (1914-2016) tên thật là Huỳnh Trí Bá, gọi theo cách gọi thân thương của người miền nam là ông “Bảy Bá”. Ông sinh ngày 21/10/1924 trong gia đình có cha là hương chức tại xã Đôn Châu, huyện Trà Cú, tỉnh Trà Vinh. Dù gia đình không có truyền thống nghệ thuật, nhưng bằng niềm đam mê mãnh liệt với bộ môn Đờn ca tài tử nên mới ở tuổi 15, Bảy Bá đã có ngón đàn tranh thuần thục, tiếng đàn của ông thể hiện những cung bậc bổng trầm. Đây là yếu tố quan trọng giúp ông thể hiện khả năng diễn tấu điêu luyện cùng ban nhạc và tài năng sáng tác sau này.

Nghệ sĩ Nhân dân Trọng Hữu và Nghệ sĩ Nhân dân Lệ Thủy biểu diễn trích đoạn vở '"Chuyện tình Hàn Mạc Tử" của soạn giả Viễn Châu.

Nghệ sĩ Nhân dân Trọng Hữu và Nghệ sĩ Nhân dân Lệ Thủy biểu diễn trích đoạn vở '"Chuyện tình Hàn Mạc Tử" của soạn giả Viễn Châu.

Ông sớm tham gia cách mạng khi Pháp tái chiếm Đông Dương và xâm lược nước ta vào cuối năm 1945. Khi Trà Vinh bị giặc Pháp chiếm giữ, Bảy Bá rời quê nhà lên Sài Gòn. Tại đây, ông bí mật tham gia hoạt động tại Ban công tác thành. Ít lâu sau, Bảy Bá bị giặc bắt cùng một nhóm đang rải truyền đơn cách mạng và chịu tù đày ở trại giam Cẩm Giang, tỉnh Tây Ninh năm 1947.

Hai năm sau, ông được trả tự do. Ông bắt đầu bước vào con đường nghệ thuật chuyên nghiệp khi viết vở cải lương "Nát cánh hoa rừng" với nghệ danh Viễn Châu, phóng tác từ truyện “Đường rừng” của Khái Hưng năm 1950.

Nghệ sĩ Nhân dân Minh Vương trình bày bài ca cổ Giây phút ngậm ngùi của soạn giả Viễn Châu.

Nghệ sĩ Nhân dân Minh Vương trình bày bài ca cổ Giây phút ngậm ngùi của soạn giả Viễn Châu.

Từ đây, tên tuổi soạn giả Viễn Châu luôn xuất hiện trong những đêm diễn với các vở nổi tiếng như "Chuyện tình Hàn Mạc Tử", "Chuyện tình Lan và Điệp", "Hoa Mộc lan"; "Sau bức màn thương", "Quân vương và thiếp"... với hơn 50 vở tuồng đã được trình diễn trong suốt nhiều thập kỷ.

Nghệ sĩ Nhân dân Thanh Nam, Nghệ sĩ Nhân dân Mỹ Hằng thể hiện bài vọng cổ hài "Ông Trượng Tiên Bửu" của soạn giả Viễn Châu.

Nghệ sĩ Nhân dân Thanh Nam, Nghệ sĩ Nhân dân Mỹ Hằng thể hiện bài vọng cổ hài "Ông Trượng Tiên Bửu" của soạn giả Viễn Châu.

Trong suốt hành trình phát triển 200 năm của đờn ca tài tử, hơn 100 năm nghệ thuật sân khấu cải lương, đóng góp của nhiều người con Nam Bộ đã mang lại giá trị văn hóa đặc thù, góp phần khẳng định bản sắc của văn hóa phương nam trong tổng thể nền văn hóa dân tộc.

Các nghệ sĩ trình bày tác phẩm Người mẹ miền Nam của soạn giả Viễn Châu.

Các nghệ sĩ trình bày tác phẩm Người mẹ miền Nam của soạn giả Viễn Châu.

Trong đó, chân dung của Nghệ sĩ Nhân dân, soạn giả Viễn Châu hiện lên như một “cổ thụ của nghiệp đờn ca”, trở thành tấm gương về tài năng, lòng đam mê, sự nghiêm túc trong lao động nghệ thuật, đưa những giá trị của văn hóa truyền thống phương nam lưu truyền và ngời sáng đến hôm nay.

Về sáng tác vọng cổ, theo giới chuyên môn, đến nay Nghệ sĩ Nhân dân Viễn Châu đã viết hơn 2.000 bài vọng cổ, gồm cổ nhạc và tân cổ. Đây là kho tàng tác phẩm lớn cả về số lượng và về giá trị tư tưởng, nghệ thuật.

Nghệ sĩ Nguyễn Thanh Toàn, Nghệ sĩ Nhân dân Hữu Quốc trong hoạt cảnh dựng lại chân dung ông Huỳnh Trí Bá (soạn giả Viễn Châu).

Nghệ sĩ Nguyễn Thanh Toàn, Nghệ sĩ Nhân dân Hữu Quốc trong hoạt cảnh dựng lại chân dung ông Huỳnh Trí Bá (soạn giả Viễn Châu).

Đặc biệt, Nghệ sĩ Nhân dân Viễn Châu là người có công khai mở thể loại “Tân cổ giao duyên” khi kết hợp tân nhạc với làn điệu vọng cổ. Đây là một thể loại mới lạ mà ông đã sáng tạo và kiên trì theo đuổi hàng chục năm. Cái mới lạ ấy đã được khán giả đón nhận và giúp các nghệ sĩ có đất sáng tạo trong làn hơi và giọng ca.

Đồng thời, ông có công lớn biến đổi bài bản vọng cổ truyền thống mang âm hưởng buồn của điệu Oán, thành bài bản vọng cổ vui, hài hước, với hai trong số những giọng ca rất đặc trưng, được nhiều thế hệ khán giả yêu thích, đó là nghệ sĩ Hề Minh và nghệ sĩ Văn Hường.

Họa sĩ Lê Sa Long tặng cho Khu lưu niệm cố soạn giả Nghệ sĩ Nhân dân Viễn Châu ở tỉnh Trà Vinh bức tranh chân dung Nghệ sĩ Nhân dân, soạn giả Viễn Châu.

Họa sĩ Lê Sa Long tặng cho Khu lưu niệm cố soạn giả Nghệ sĩ Nhân dân Viễn Châu ở tỉnh Trà Vinh bức tranh chân dung Nghệ sĩ Nhân dân, soạn giả Viễn Châu.

Trong chương trình khán giả đã được thưởng thức những bài ca cổ, tân cổ nổi tiếng của ông như: Tình anh bán chiếu, Lá trầu xanh, Võ Đông Sơ- Bạch Thu Hà, Chàng là ai, Người mẹ miền Nam, Tiếng chày trên sóc Bom Bo, Hai sắc hoa ti gôn, ông Trượng Tiên Bửu, Chuyện tình Hàn Mạc Tử, Giây phút ngậm ngùi…

Nghệ sĩ Ưu tú Kim Tử Long trình bày bài vọng cổ Võ Đông Sơ của soạn giả Viễn Châu.

Nghệ sĩ Ưu tú Kim Tử Long trình bày bài vọng cổ Võ Đông Sơ của soạn giả Viễn Châu.

Chương trình có sự tham gia của nhiều nghệ sĩ nổi tiếng: Nghệ sĩ Nhân dân Lệ Thủy, Nghệ sĩ Nhân dân Minh Vương, Nghệ sĩ Nhân dân Trọng Hữu, Nghệ sĩ Nhân dân Thanh Nam, Nghệ sĩ Nhân dân Thoại Miêu, Nghệ sĩ Nhân dân Trọng Phúc, Nghệ sĩ Nhân dân Hữu Quốc, Nghệ sĩ Nhân dân Mỹ Hằng, Nghệ sĩ Ưu tú Kim Tử Long, Nghệ sĩ Ưu tú Phượng Hằng; cùng nhiều Nghệ sĩ Ưu tú, các Chuông vàng vọng cổ,…

Có thể bạn quan tâm

Đại diện lãnh đạo thành phố Hà Nội trao Bằng công nhận di tích lịch sử - văn hóa cấp thành phố cho di tích Nhà thờ họ Hoàng và Công bộ Viên ngoại lang Hoàng Viết Bàn.

Hà Nội trao bằng xếp hạng cấp thành phố cho di tích văn hóa lịch sử làng La Xuyên, xã Cổ Đô

Nhân dân thôn La Xuyên, xã Cổ Đô, thành phố Hà Nội vừa tổ chức Lễ đón nhận Bằng xếp hạng di tích lịch sử - văn hóa cấp thành phố Nhà thờ họ Hoàng và Công bộ Viên ngoại lang Hoàng Viết Bàn. Buổi lễ có sự tham dự của đại diện lãnh đạo Cục Di sản (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch), Sở Dân tộc và Tôn giáo, Sở Nội vụ Hà Nội.

Bìa tác phẩm "Đời như tiểu thuyết" của tác giả Trương Đức Minh Tứ.

Những phận người không hư cấu trong Đời như tiểu thuyết

"Đời như tiểu thuyết" của Trương Đức Minh Tứ không phải là cuốn sách để tìm một cốt truyện theo nghĩa thông thường. Ở đó là những con người cụ thể, những đời sống đã diễn ra, với đủ biến cố, chia ly, lựa chọn, day dứt, hy sinh và cả những cuộc kiếm tìm kéo dài đến tận cuối đời. 

Các đồng chí lãnh đạo tỉnh cùng đông đảo cựu chiến binh, chiến sĩ Điện Biên tham quan triển lãm "Từ ký họa chiến trường đến sắc màu đương đại".

Đặc sắc triển lãm “Từ ký họa chiến trường đến sắc màu đương đại” tại Điện Biên

Nhân kỷ niệm 72 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ (7/5/2026), Bảo tàng Chiến thắng Điện Biên Phủ (Điện Biên) tổ chức trưng bày, triển lãm 28 tác phẩm ký họa tiêu biểu về Chiến dịch Điện Biên Phủ của các họa sĩ Ngô Mạnh Lân, Phạm Thanh Tâm và Dương Hướng Minh với chủ đề “Từ ký họa chiến trường đến sắc màu đương đại”.

Trần Ngọc Vàng và nghệ sĩ Thanh Thủy trong phim. (Ảnh: Galaxy Studio)

“Heo Năm Móng” đạt top 1 phòng vé điện ảnh mùa lễ 30/4

“Heo Năm Móng” nhanh chóng trở thành hiện tượng trên các diễn đàn điện ảnh và mạng xã hội, không chỉ nhờ chiến lược truyền thông hiệu quả, mà còn bởi hiệu ứng lan tỏa sau công chiếu. Sau 6 ngày ra mắt, phim chạm mốc 50 tỷ đồng, trở thành phim có doanh thu Top 1 phòng vé trong thời điểm ra mắt.

Nhà báo Hữu Việt và các diễn giả Phạm Thị Kim Oanh, Phan Cẩm Tú tại buổi tọa đàm. (Ảnh: HỒNG QUÂN)

Bảo vệ bản quyền từ góc nhìn của lĩnh vực điện ảnh

Trong các lĩnh vực văn hóa nghệ thuật, điện ảnh là một trong số những loại hình bị vi phạm bản quyền nhiều nhất. Ở kỷ nguyên số, công nghệ và trí tuệ nhân tạo là sự tiến bộ nhưng cũng là những công cụ đắc lực để sao chép và phát tán sản phẩm điện ảnh, gây ảnh hưởng nặng nề nhiều mặt.

Cảnh trong vở kịch ngắn “Chuyện nhà chị Tín” của Nhà hát Kịch Việt Nam biểu diễn tại Bảo tàng Hồ Chí Minh. (Ảnh: THƯƠNG NGUYỄN)

Mở lối để sân khấu tiếp cận công chúng

Không thiếu những cuộc thi, liên hoan được tổ chức rầm rộ, những vở diễn mới liên tục ra mắt mỗi năm, nhưng sân khấu nước ta vẫn đang loay hoay đi tìm khán giả. Lý do tình trạng này là bởi các đơn vị chức năng chưa xây được nhịp cầu đủ mạnh để kết nối với công chúng trong môi trường truyền thông đang thay đổi từng ngày.

Các văn nghệ sĩ trong chuyến đi thực tế tại mỏ than ở Quảng Ninh vào dịp Ngày Thơ Việt Nam năm 2026. (Ảnh: THIÊN AN)

Chuyển động mới của văn học viết về công nhân

Trong dòng chảy của văn học đương đại, đề tài công nhân từng là mạch nguồn quan trọng, được khai thác nhiều, nhưng cũng có giai đoạn gần như vắng bóng. Vài năm trở lại đây, mảng đề tài này được quan tâm hơn, không còn bó hẹp trong khuôn mẫu cũ mà thể hiện góc nhìn đa chiều, gắn với nhịp vận động của xã hội hiện đại. 

Hơn 50.000 khán giả có mặt tại Sân vận động quốc gia Mỹ Đình thưởng thức chương trình “Tổ quốc trong tim”. (Ảnh THÀNH ĐẠT)

Hoàn thiện thể chế, tạo đà cho văn hóa bứt phá

Ngày 24/4, Quốc hội chính thức thông qua Nghị quyết về phát triển văn hóa Việt Nam với tỷ lệ tán thành cao (477/489 đại biểu). Nghị quyết đánh dấu bước chuyển quan trọng trong hoàn thiện thể chế, tạo đà cho văn hóa thật sự bứt phá, trở thành nguồn lực nội sinh và động lực đưa đất nước phát triển mạnh mẽ trong giai đoạn mới.

Nguyễn Bảo Yến (áo vàng) và các thành viên Hội đồng đánh giá luận án và các giảng viên hướng dẫn của Nhạc viện Quốc gia S.V.Rachmaninov.

Nguyễn Bảo Yến: Từ Quán quân Sao Mai đến Tiến sĩ âm nhạc đầu tiên của Việt Nam ở nước ngoài

Tại Nhạc viện Quốc gia S.V.Rachmaninov bên dòng sông Đông của nước Nga vừa diễn ra một sự kiện đáng nhớ khi Quán quân Sao Mai năm 2015 Nguyễn Bảo Yến bảo vệ thành công luận án Tiến sĩ chuyên ngành âm nhạc. Cô cũng là nữ ca sĩ Việt Nam đầu tiên được nhận học vị Tiến sĩ âm nhạc ở nước ngoài.