Việc chuyển đổi công năng cả một khu công nghiệp chưa có trong tiền lệ ở nước ta, đặt ra khối lượng công việc đồ sộ, đi kèm nhiệm vụ, thách thức nặng nề. Đồng chí Thái Bảo, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân tỉnh Đồng Nai, Trưởng Ban Chỉ đạo nhấn mạnh, chuyển đổi công năng Khu công nghiệp Biên Hòa 1 là nhiệm vụ chính trị cấp bách và phải giải phóng ít nhất 90% mặt bằng trên tổng số 180ha đất của khu công nghiệp này trước ngày 1/8, yêu cầu không được lùi tiến độ.
Di dời - xu thế không thể đảo ngược
Ông Bùi Xuân Thống, Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Đồng Nai khẳng định Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh rất quan tâm, ủng hộ tuyệt đối đề án chuyển đổi công năng Khu công nghiệp Biên Hòa 1, và qua tiếp xúc cho thấy cử tri đồng tình với chủ trương lớn, đúng đắn này.
Các doanh nghiệp đứng chân tại đây thuộc diện buộc di dời cũng đồng thuận với tỉnh nỗ lực kiến tạo không gian phát triển mới, đáp ứng yêu cầu phát huy tối đa thế mạnh trong bối cảnh sân bay quốc tế Long Thành đi vào hoạt động năm 2026.
Đại biểu Quốc hội tỉnh Đồng Nai Trịnh Xuân An cho rằng, trước nhu cầu phát triển mới và thực trạng Khu công nghiệp Biên Hòa 1 khá lâu đời nằm ở lõi đô thị Biên Hòa, xuất hiện những vấn đề bức thiết liên quan đến môi trường, quản lý đô thị, đòi hỏi phải có sự nghiêm túc nghiên cứu, đánh giá, thay đổi.
Giải pháp di dời được lựa chọn, thể hiện quyết tâm và nhiệm vụ không thể đảo ngược của tỉnh Đồng Nai, vì nếu không làm ngay bây giờ thì sẽ để lại hậu quả ô nhiễm môi trường, hạ tầng khu công nghiệp xuống cấp. Với lộ trình di dời đặt ra và sáp nhập hai tỉnh Đồng Nai, Bình Phước, nếu không bảo đảm được tiến độ thì cũng không còn đường lùi để xây dựng khu trung tâm hành chính-chính trị mới của tỉnh.
Đánh giá cao tinh thần chỉ đạo sâu sát, trực tiếp của Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân tỉnh, ông An ghi nhận, tỉnh đã thành lập ban chỉ đạo, các tổ công tác đặc biệt để giải quyết công việc nhanh, gọn, cơ bản tạo sự thống nhất từ phía hơn 90 doanh nghiệp.
Quá trình thúc đẩy tiến độ di dời, lãnh đạo tỉnh đã thể hiện quyết tâm cao, nỗ lực xử lý những vấn đề phức tạp phát sinh khâu đền bù, giải phóng mặt bằng, hỗ trợ bảo đảm quyền lợi của người dân, doanh nghiệp, đặc biệt là liên quan việc làm, thu nhập của lực lượng công nhân lao động.
Cùng với bảo đảm chặt chẽ quy trình thủ tục, tránh ảnh hưởng đến môi trường đầu tư chung, địa phương cũng sớm chủ động chuẩn bị điểm đến, bố trí quỹ đất, hỗ trợ doanh nghiệp yên tâm di dời, nhanh chóng ổn định sản xuất, kinh doanh tại nơi mới.
Đồng quan điểm, Đại biểu Quốc hội Thổ Út, Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Đồng Nai, nhìn nhận sau khi sáp nhập hai tỉnh Đồng Nai và Bình Phước thành tỉnh Đồng Nai (mới) sẽ mở rộng không gian phát triển, tăng cơ hội thu hút đầu tư vào đô thị Biên Hòa. Việc chuyển đổi công năng khu công nghiệp Biên Hòa 1 là phù hợp với quy hoạch, tạo thêm dư địa cần có để xây dựng đô thị xanh, thông minh.
Theo đại diện Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Đồng Nai, tỉnh bắt buộc phải thực hiện chậm nhất ngày 30/7 tới sẽ hoàn tất khâu thu hồi đất, giải phóng mặt bằng giai đoạn 1, trước hết phục vụ mặt bằng "sạch" khởi công dự án Trung tâm hành chính-chính trị của tỉnh Đồng Nai (mới).
Tại buổi làm việc với các đơn vị liên quan mới đây, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân tỉnh Đồng Nai Hồ Văn Hà giao Sở Xây dựng tập trung lập kế hoạch trình Tỉnh ủy xem xét để kịp khởi công dự án quan trọng này vào ngày 2/9 tới. Đồng thời, thành công giải phóng mặt bằng Khu công nghiệp Biên Hòa 1 sẽ bổ sung đất sạch vào quỹ đất đấu giá của tỉnh nhằm tăng huy động nguồn lực đầu tư phát triển lâu dài. Do đó, để di dời các tổ chức, hộ gia đình còn lại ra khỏi địa bàn, Tổ công tác đặc biệt của tỉnh đang thực hiện nhiệm vụ đặc biệt bằng phương pháp đặc biệt.
Bảo đảm hài hòa lợi ích
Tính đến ngày 15/6 vừa qua, đã có 2 doanh nghiệp tự nguyện di dời khỏi Khu công nghiệp Biên Hòa 1 và nhiều doanh nghiệp cam kết di dời theo kế hoạch của Ủy ban nhân dân tỉnh. Quan tâm trăn trở câu chuyện “an cư, lạc nghiệp” của đội ngũ công nhân đông đảo gắn bó với Khu công nghiệp này, mà nay đa số lớn tuổi, đại biểu Quốc hội Đỗ Huy Khánh, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Đồng Nai, đề xuất cấp ủy, chính quyền, doanh nghiệp tích cực phối hợp để bảo đảm hài hòa lợi ích tất cả các bên, nhất là ổn định cuộc sống người lao động.
Mong muốn người lao động chia sẻ với những khó khăn của doanh nghiệp và tỉnh; doanh nghiệp thấu hiểu, sẵn sàng hy sinh vì lợi ích chung, đồng hành cùng địa phương, các đại biểu dân cử đề nghị phải có sự vào cuộc nhịp nhàng của các cấp, các ngành liên quan, bắt đầu từ làm tốt công tác tuyên truyền, vận động.
Theo đại biểu Trịnh Xuân An, tính phức tạp của Khu công nghiệp Biên Hòa 1 không đơn thuần các doanh nghiệp trong nước mà đan xen cả doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài và người dân sinh sống lâu đời, nên phải phân loại các loại hình doanh nghiệp để có chính sách ứng xử cho phù hợp. Trường hợp có sai phạm sử dụng đất phải xử lý nghiêm, để bảo đảm công bằng cho người thực hiện đúng.
Cá nhân tôi kiến nghị lãnh đạo tỉnh cần phải có những cơ chế đặc biệt, linh hoạt để khẩn trương triển khai dự án đúng lộ trình đề ra, vì hình thành hạ tầng tốt tạo động lực phát triển bền vững của tỉnh là việc bắt buộc phải làm. “Về vấn đề này, mong các bộ, ngành, nhất là Bộ Xây dựng, Bộ Nông nghiệp và Môi trường có sự hướng dẫn đồng hành cùng Đồng Nai về quy hoạch, giải phóng mặt bằng”, đại biểu nêu ý kiến.
Để việc chuyển đổi Khu công nghiệp Biên Hòa 1 diễn ra thuận lợi, thời gian qua, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Đồng Nai thường xuyên, nhiệt tình theo dõi và sẽ chú trọng hoạt động giám sát trong thời gian tới. “Trong kế hoạch giám sát việc thực hiện các dự án trên địa bàn tỉnh, chúng tôi có đưa vào nội dung giám sát dự án chuyển đổi công năng Khu công nghiệp Biên Hòa 1.
Mục đích, thứ nhất, nếu phát hiện ra những bất cập về chính sách thì chúng tôi kiến nghị, tham mưu cơ quan có thẩm quyền nghiên cứu, tháo gỡ khó khăn, không phải chỉ riêng cho Đồng Nai mà còn cho các địa phương khác.
Thứ hai, nhận diện những vấn đề còn hạn chế thì đề xuất các cơ quan liên quan phải khắc phục. Hơn nữa, nếu có cách làm hay, phát huy được, thì chúng tôi báo cáo để các cơ quan có thể nhân rộng, lấy làm bài học kinh nghiệm trong quá trình thực hiện nhiệm vụ thời gian tới”, Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Đồng Nai Bùi Xuân Thống cho biết.
