Đầu tư phát triển công nghiệp bán dẫn, trí tuệ nhân tạo

Với vị trí địa lý thuận lợi, nguồn nhân lực trẻ, cơ sở hạ tầng hiện đại và chính sách khuyến khích thu hút đầu tư, Việt Nam đang trở thành một trong những trung tâm công nghệ mới nổi tại Đông Nam Á, thu hút sự quan tâm của các doanh nghiệp hàng đầu thế giới về công nghiệp bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI).
Ảnh minh họa.
Ảnh minh họa.

Trung tuần tháng 3/2025, lãnh đạo doanh nghiệp, các nhà khoa học, chuyên gia công nghệ hàng đầu thế giới đã quy tụ về Trung tâm Đổi mới sáng tạo quốc gia (NIC) tại Hòa Lạc để tham dự chuỗi sự kiện của Hội nghị quốc tế về trí tuệ nhân tạo và bán dẫn (AISC) 2025, do NIC phối hợp với Tổ chức Aitomatic (Hoa Kỳ) tổ chức.

Đây là sự kiện quốc tế đầu tiên xoay quanh chủ đề sự giao thoa giữa hai ngành công nghệ đang làm biến đổi thế giới, gồm AI và công nghiệp bán dẫn. Ông Christopher Nguyễn, Giám đốc điều hành Aitomatic cho biết, sự giao thoa giữa AI và bán dẫn đang trở thành mối quan hệ cộng sinh; trong đó, AI có vai trò thúc đẩy tự động hóa quá trình sản xuất bán dẫn và ngược lại, AI sẽ không thể phát triển nếu thiếu bán dẫn.

Hiện nay, AI đã trở thành công cụ bắt buộc đối với một số ngành sản xuất công nghệ cao, nhất là trong các nhà máy chế tạo chíp bán dẫn. Ông Christopher Nguyễn chia sẻ: So sánh với kỹ thuật mổ tim hay chế tạo máy bay, quy trình sản xuất chíp bán dẫn đòi hỏi độ chính xác cao hơn hàng nghìn lần, chỉ một tham số như áp suất, nhiên liệu, không khí, độ ẩm… không đạt tiêu chuẩn sẽ dẫn đến sản phẩm lỗi.

Nếu ứng dụng AI trong bước xử lý bằng plasma, các tham số này sẽ được kiểm soát bảo đảm độ chính xác gần như tuyệt đối. Công cụ AI cũng có khả năng tổng hợp kinh nghiệm, kiến thức của con người tích lũy trong nhiều năm để đưa ra kết luận chẩn đoán rất nhanh chóng về lỗi sản phẩm, giúp tạo ra các chíp nhỏ hơn, thông minh hơn, hiệu quả hơn; từ đó giúp cải thiện năng suất, chất lượng của sản phẩm chíp bán dẫn. Thêm vào đó, tốc độ phát triển của AI và bán dẫn đang rất nhanh.

Trên thực tế, công nghiệp bán dẫn và AI đang làm biến đổi toàn diện nhiều ngành, nhiều lĩnh vực kinh tế-xã hội, nhất là trong các ngành công nghiệp công nghệ cao. Thí dụ như trong ngành sản xuất ô-tô, Phó Chủ tịch cấp cao phụ trách Automotive, ông Daniel Weyl cho biết: Các nhà sản xuất ô-tô đang hướng đến việc ứng dụng AI để gom chức năng vào một số bộ điều khiển trung tâm, có thể xử lý nhiều tác vụ khác nhau thay vì cấu tạo các bộ điều điều khiển (ECU) phân tán dựa trên phần cứng; qua đó tạo ra những chiếc xe linh hoạt hơn và tiết kiệm được chi phí nhờ giảm độ phức tạp trong thiết kế, nâng cao năng suất tổng thể.

Trong lĩnh vực hàng hải, AI cũng được áp dụng để tự động hóa phân tích và tổng hợp các quy định mới, xây dựng danh sách kiểm tra tuân thủ, hỗ trợ đào tạo thuyền viên và có khả năng xử lý dữ liệu lớn thu thập từ các tàu thuyền để tối ưu hóa hành trình, giám sát theo thời gian thực tế. Đây là yếu tố rất quan trọng góp phần giải quyết những khó khăn lớn đang đặt ra đối với ngành hàng hải hiện nay như thiếu lao động, quá tải dữ liệu…

Trong nhiều phiên thảo luận của Hội nghị AISC 2025, các chuyên gia, nhà khoa học đều thống nhất cho rằng Việt Nam đang trở thành điểm đến của các trung tâm nghiên cứu và phát triển (R&D) toàn cầu. Minh chứng cho điều này là việc NIC và một số tập đoàn lớn của Việt Nam như FPT, CMC đã có các thỏa thuận hợp tác chiến lược với NVIDIA, Meta, Google...

Một bước tiến mới trong hợp tác quốc tế của Việt Nam về AI là công bố thực hiện dự án ViGen với nỗ lực tạo ra bộ dữ liệu tiếng Việt mã nguồn mở chất lượng cao để đào tạo, đánh giá và từ đó nâng cao hiệu quả của các mô hình ngôn ngữ lớn (LLMs). Ông Võ Xuân Hoài, Phó Giám đốc NIC cho biết, dự án ViGen sẽ cung cấp những bộ dữ liệu lớn và chất lượng cao bằng tiếng Việt, xây dựng các mô hình AI hỗ trợ một cách tự nhiên và toàn diện ngay từ trong lõi để mở khóa tiềm năng các ứng dụng AI tại Việt Nam.

Để nắm bắt cơ hội vươn lên trong chuỗi cung ứng toàn cầu của ngành bán dẫn và AI, ông Christopher Nguyễn khuyến nghị: Việt Nam cần tập trung đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho các ngành theo hướng hợp tác chặt chẽ giữa doanh nghiệp, các cơ sở giáo dục-đào tạo và Chính phủ.

Bên cạnh đó, cần tiếp tục đầu tư hạ tầng công nghệ với điểm nhấn là các khu công nghệ cao, trung tâm dữ liệu lớn và hình thành hệ sinh thái hoàn chỉnh tại các doanh nghiệp. Một yếu tố cũng rất quan trọng, đó là cần có những ‘‘sân chơi’’ minh bạch, bình đẳng cho các doanh nghiệp, nhà đầu tư và hoàn thiện chính sách pháp lý để hỗ trợ cho hoạt động đầu tư của các doanh nghiệp trong ngành bán dẫn, AI.

Có thể bạn quan tâm

VNPT SmartCA đưa thao tác ký lên điện thoại và máy tính, giúp người có thẩm quyền xử lý công việc ở bất cứ đâu. (Ảnh: VNPT)

Gỡ “điểm nghẽn chờ ký” với VNPT SmartCA

Chữ ký số đã quen thuộc với doanh nghiệp, nhưng khi công việc không còn bó hẹp trong văn phòng, USB Token hay máy tính cố định lại trở thành giới hạn. Ký số từ xa đang thay đổi cách doanh nghiệp xử lý giao dịch điện tử, với VNPT SmartCA đưa thao tác ký lên môi trường số, giúp người có thẩm quyền xử lý công việc ở bất cứ đâu.

Gian hàng giới thiệu về chip bán dẫn tại một sự kiện do Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức. (Ảnh: Thu Hằng)

Bảo vệ tài sản trí tuệ trong thiết kế chip bán dẫn

Công nghiệp bán dẫn Việt Nam đang mở rộng từ nghiên cứu, thiết kế sang đóng gói, kiểm thử và từng bước hình thành năng lực chế tạo chip trong nước. Do đó, bảo hộ thiết kế bố trí mạch tích hợp bán dẫn trở thành yêu cầu quan trọng nhằm bảo vệ thành quả sáng tạo, tạo nền tảng cho thương mại hóa và thúc đẩy đổi mới sáng tạo.

Đoàn công tác hai bên làm việc, trao đổi về thúc đẩy chuyển đổi số. (Ảnh: Đại sứ quán Pháp tại Việt Nam)

Thúc đẩy hợp tác về chuyển đổi số Việt Nam và Pháp

Trong các ngày từ 5 đến 9/10, Cục Chuyển đổi số (Văn phòng Chính phủ) thực hiện chương trình làm việc với đoàn chuyên gia Cộng hòa Pháp về nội dung hợp tác, trao đổi trọng tâm về ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong khu vực công, quản trị dữ liệu công, phát triển kinh tế dữ liệu và hoàn thiện khung pháp lý số.

Quang cảnh hội thảo. (Ảnh: CÔNG LÝ)

Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tạo động lực cho Đắk Lắk bứt phá vươn lên trong giai đoạn mới

Hội thảo nhằm cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị gắn phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số với yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng, nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh và thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số của tỉnh giai đoạn 2026-2030.

Hoạt động nghiên cứu tại phòng thí nghiệm Trường đại học Y Dược, Đại học Quốc gia Hà Nội. (Ảnh: DIỆP NGỌC)

Nền tảng cho mô hình tăng trưởng mới

Nghị quyết số 19-NQ/TW về đổi mới mô hình phát triển Việt Nam chỉ rõ, về kinh tế, xác lập mô hình tăng trưởng mới dựa trên năng suất, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và nguồn nhân lực chất lượng cao.

Các diễn giả chia sẻ tại phiên tọa đàm trong khuôn khổ Diễn đàn. (Ảnh: Hà Linh)

Tạo cơ chế thúc đẩy doanh nghiệp đổi mới sáng tạo

Chiều 4/10, trong khuôn khổ Ngày hội Đổi mới sáng tạo Quốc gia, Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Diễn đàn Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia 2026 nhằm tăng cường kết nối giữa Nhà nước, doanh nghiệp, viện nghiên cứu và Trường đại học trong nghiên cứu, ứng dụng và thương mại hóa công nghệ.

Ông Nguyễn Võ Hưng, Phó Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ đổi mới sáng tạo chia sẻ tại Diễn đàn. (Ảnh: Hà Linh)

Lựa chọn hướng đổi mới sáng tạo cho Việt Nam

Tại Diễn đàn Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo 2026 diễn ra chiều 4/10, một vấn đề được nhiều doanh nghiệp, nhà quản lý quan tâm là phân tích các xu hướng công nghệ mới và cơ hội cho Việt Nam. Các phân tích cho rằng, việc lựa chọn hướng đổi mới sáng tạo cần phù hợp với nguồn lực, nhu cầu và có chính sách hỗ trợ tương ứng.

Trao giải Nhất cho đội Trường cao đẳng FPT Polytechnic Quy Nhơn. (Ảnh: PHÚC THẮNG)

Cổ vũ khát vọng tiên phong cùng AI và chuyển đổi số vì cộng đồng

Sau hai ngày hoạt động sôi nổi, đầy cảm hứng và tràn đầy nhiệt huyết, sáng 4/10, Trại sáng tạo số cùng Cuộc thi Gia Lai Youth HackAIthon năm 2026 đã chính thức khép lại, để lại dấu ấn đẹp trong lòng hàng trăm bạn trẻ, chuyên gia, doanh nghiệp và những người tận tâm với sự nghiệp giáo dục, đổi mới sáng tạo tại Gia Lai.

Thử nghiệm phương tiện bay không người lái (UAV) phát triển kinh tế không gian tầm thấp tại Điện Biên. (Ảnh: MST)

Việt Nam mở không gian tăng trưởng mới từ kinh tế tầm thấp

Ba khu thử nghiệm bay cấp quốc gia, mục tiêu nội địa hóa UAV trên 85% và đóng góp khoảng 1,5% GDP vào năm 2045 là những dấu mốc được đặt ra để phát triển kinh tế không gian tầm thấp, gắn làm chủ công nghệ với hình thành thị trường sản phẩm, dịch vụ mới.