Đăng ký điện mặt trời mái nhà vừa là nghĩa vụ, vừa bảo đảm an toàn lưới điện quốc gia

Sự bùng nổ điện mặt trời mái nhà đang mở ra một chương mới cho chuyển dịch năng lượng, nhưng mô hình này chỉ bền vững khi đi cùng an toàn kỹ thuật và minh bạch dữ liệu.

Toàn cảnh Tọa đàm "Vì sao bắt buộc đăng ký điện mặt trời mái nhà?".
Toàn cảnh Tọa đàm "Vì sao bắt buộc đăng ký điện mặt trời mái nhà?".

Những năm gần đây, thực hiện chủ trương phát triển năng lượng tái tạo tại Việt Nam, Chính phủ đã ban hành nhiều cơ chế, chính sách khuyến khích phát triển điện mặt trời mái nhà. Nhờ đó, điện mặt trời mái nhà đã có bước phát triển vượt bậc với hàng trăm nghìn hệ thống, tương đương hàng nghìn Mwp, góp phần giảm áp lực cho hệ thống điện quốc gia, đặc biệt là vào các giờ cao điểm nắng nóng; bảo vệ môi trường; góp phần thực hiện xu hướng chuyển dịch năng lượng, giảm phát thải ròng vào năm 2050.

Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích, điện mặt trời mái nhà phát triển quá nóng cũng sẽ gây ra những hệ lụy không đáng có như quá tải lưới phân phối, nguy cơ cháy nổ và các nguy cơ ảnh hưởng đến chất lượng điện… nếu không có biện pháp quản lý. Vì vậy, giai đoạn 2024-2025, Bộ Công thương đã tham mưu Chính phủ ban hành các quy định mới, trong đó Nghị định 58/2025/NĐ-CP yêu cầu hệ thống điện tự sản, tự tiêu phải đăng ký/thông báo với cơ quan chức năng.

a7808577982b12754b3a.jpg
Ông Nguyễn Quốc Dũng - Trưởng Ban Kinh doanh, Tập đoàn Điện lực Việt Nam.

Chia sẻ tại Tọa đàm "Vì sao bắt buộc đăng ký điện mặt trời mái nhà?" do Báo Công Thương tổ chức ngày 18/9, Trưởng Ban Kinh doanh, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) Nguyễn Quốc Dũng cho biết, từ năm 2020 đến nay, lượng công suất điện mặt trời mái nhà lắp đặt đã đạt khoảng 1.300MW, nhưng con số được người dân, doanh nghiệp chủ động thông báo đến EVN lại rất hạn chế, phần lớn số liệu mà EVN có được là nhờ tự đi khảo sát, thu thập, chứ chưa hình thành được cơ chế báo cáo, cập nhật thường xuyên từ phía người dân.

Hệ quả là số liệu thống kê không đồng bộ, thiếu chính xác, ảnh hưởng trực tiếp đến công tác dự báo phụ tải và bảo đảm nguồn cung.

Cùng quan điểm, Phó phòng Năng lượng tái tạo Công ty Vận hành hệ thống điện và thị trường điện quốc gia (NSMO) Nguyễn Bá Hoài cho biết, việc có đầy đủ thông tin về điện mặt trời mái nhà tự sản, tự tiêu là vô cùng quan trọng.

Nếu thiếu dữ liệu cơ bản này, độ chính xác của các mô hình dự báo sẽ bị hạn chế, dẫn tới những sai số trong tính toán huy động nguồn, đáp ứng nhu cầu sử dụng điện của người dân, ảnh hưởng đến tính an toàn, ổn định của toàn hệ thống điện quốc gia nói chung.

4d3c2bc2e19a6bc4328b.jpg
Ông Lê Việt Cường - Phó Viện trưởng Viện Năng lượng, Bộ Công thương.

Phó Viện trưởng Viện Năng lượng, Bộ Công Thương Lê Việt Cường chia sẻ thêm: thiếu số liệu điện mặt trời mái nhà tự sản tự tiêu gây khó khăn trong dự báo và xây dựng kịch bản cân đối cung cầu điện trong trung và dài hạn; xây dựng phương án phát triển lưới phù hợp cũng như việc đánh giá đúng về tỷ trọng, đủ về vai trò của điện mặt trời nói chung và điện mặt trời mái nhà tự sản, tự tiêu nói riêng để điều chỉnh chính sách phát triển điện lực.

Ông Cường nhấn mạnh, trong thực thi và điều chỉnh chính sách, việc đánh giá đúng vai trò, tỷ trọng của điện mặt trời mái nhà là điều kiện cần để đưa ra cơ chế hỗ trợ, khuyến khích hay điều tiết hợp lý. Nếu thiếu thông tin, chính sách có thể chậm phản ứng hoặc thiếu hiệu quả trong thực tế.

Theo chuyên gia năng lượng Hà Đăng Sơn, với mô hình điện mặt trời mái nhà hiện có hai loại là điện mặt trời mái nhà doanh nghiệp và điện mặt trời mái nhà hộ gia đình, trong đó mô hình hộ gia đình thì phức tạp hơn. Hiện nay, việc quản lý chặt chẽ các đơn vị cung cấp dịch vụ thiết kế, lắp đặt điện mặt trời mái nhà còn hạn chế. Chưa có quy định cụ thể về tiêu chuẩn thiết bị, dẫn đến tình trạng xuất hiện hàng trôi nổi, nhà thầu thiếu kinh nghiệm, thiết bị kém chất lượng. Điều này tiềm ẩn nguy cơ sự cố cháy nổ, ảnh hưởng đến chính hộ gia đình và kéo theo trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước khi sự cố xảy ra.

Chính vì vậy, việc đăng ký cũng là công cụ để Bộ Công Thương kiểm soát chất lượng hàng hóa, nhà thầu lắp đặt, hạn chế rủi ro từ hàng kém chất lượng. Như thực tế đã từng xảy ra, một số hệ thống lắp đặt bằng dây dẫn, thiết bị không đạt chuẩn, sau thời gian ngắn đã xuống cấp, gây chập điện, cháy nổ. Việc quản lý chặt chẽ từ khâu đăng ký sẽ giúp phòng ngừa các sự cố như vậy.

Ông Sơn cũng nhấn mạnh thêm: các quy định hiện hành vẫn chưa rõ thông tin đăng ký cụ thể với ai, thủ tục như thế nào, mẫu biểu ra sao. Đây là yêu cầu cấp thiết đặt ra cho các cơ quan quản lý khi ban hành hướng dẫn chi tiết thi hành Nghị định 58.

Phát triển điện mặt trời không chỉ là hoạt động kinh tế thông thường, mà là hoạt động có điều kiện, luôn gắn liền với vận hành hệ thống điện quốc gia. Dù người dân lắp đặt phục vụ tự dùng, họ vẫn có quyền đấu nối, sử dụng lưới điện quốc gia. Điều này đồng nghĩa lưới điện đóng vai trò như một nguồn dự trữ khổng lồ cho các hộ gia đình và khi cần, họ lấy điện ngược từ lưới để dùng. Do đó, các rủi ro về chất lượng hệ thống, an toàn kỹ thuật, phòng nổ, tiêu chuẩn vận hành… vẫn đặt ra.

Khi Nhà nước đã tạo điều kiện tối đa, thì người dân và doanh nghiệp cũng cần hợp tác, chia sẻ thông tin minh bạch. Chỉ như vậy, chúng ta mới có thể phát triển điện mặt trời bền vững, vừa khuyến khích tự sản tự tiêu, vừa bảo đảm vận hành an toàn hệ thống điện quốc gia.

Điện mặt trời mái nhà đang trở thành giải pháp năng lượng tái tạo được ưa chuộng hiện nay, góp phần giảm áp lực cho hệ thống điện quốc gia và tiết kiệm chi phí cho người dân, doanh nghiệp. Tuy nhiên, sự phát triển nhanh chóng của loại hình này cũng đặt ra nhiều thách thức về quản lý và an toàn hệ thống điện. Vì vậy, việc đăng ký lắp đặt điện mặt trời mái nhà không chỉ là yêu cầu pháp lý mà còn là trách nhiệm chung.

Có thể bạn quan tâm

Tọa đàm "Chính sách cho ngành bán hàng đa cấp - Vấn đề đặt ra trong thực tiễn và giải pháp thúc đẩy".

Gỡ “điểm nghẽn” để ngành bán hàng đa cấp phát triển minh bạch

Hiện doanh thu ngành bán hàng đa cấp đạt khoảng 17.000 tỷ đồng mỗi năm và đóng góp hơn 2.300 tỷ đồng tiền thuế trong năm 2025. Tuy nhiên, những vướng mắc về quy định pháp lý và chính sách thuế mới đang đặt ra yêu cầu sớm tháo gỡ để giảm chi phí tuân thủ, tạo môi trường kinh doanh minh bạch và phát triển bền vững.

Lễ khai mạc Triển lãm Grand Halal Bangkok 2026. (Ảnh: MINH THẮNG)

Khai mạc Triển lãm Grand Halal Bangkok 2026

Ngày 15/7, Triển lãm Grand Halal Bangkok 2026 khai mạc tại thủ đô Bangkok của Thái Lan, thu hút đông đảo khách tham quan hàng trăm gian hàng trưng bày sản phẩm và dịch vụ được chứng nhận Halal và mở ra cơ hội cho doanh nghiệp tiếp cận nền kinh tế Halal toàn cầu.

Việc cắt giảm ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện phải bảo đảm thực chất

Việc cắt giảm ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện phải bảo đảm thực chất

Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị tiếp tục rà soát toàn diện Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, bảo đảm việc cắt giảm phải thực chất, đúng trọng tâm, góp phần cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh và giảm chi phí tuân thủ; tránh cách làm cơ học, chỉ nhằm đạt tiêu chí về số lượng.

Các đại biểu tham dự hội thảo. (Ảnh: TRẦN NAM)

Tham vấn ý kiến hoàn thiện dự thảo Luật hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa sửa đổi

Việc hoàn thiện khung pháp lý theo hướng hiện đại, minh bạch, lấy doanh nghiệp làm trung tâm kỳ vọng sẽ tạo động lực mới cho khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa phát triển mạnh mẽ, đóng góp tích cực vào tăng trưởng kinh tế, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và hiện thực hóa mục tiêu phát triển bền vững những năm tới.

Toàn cảnh hội thảo Tái cấu trúc các kênh dẫn vốn.

Tái cấu trúc các kênh dẫn vốn để tăng trưởng 2 con số

Nhu cầu vốn cho nền kinh tế trong giai đoạn 2026-2030 rất lớn, lên đến hơn 38 triệu tỷ đồng nhưng nguồn lực từ ngân sách nhà nước chỉ đáp ứng khoảng 8,5 triệu tỷ đồng (khoảng 20%). Do đó, thị trường chứng khoán cần phát huy mạnh mẽ hơn vai trò là kênh dẫn vốn trung dài hạn cho nền kinh tế.

Quang cảnh hội nghị.

Hưng Yên xúc tiến đầu tư tại Hàn Quốc: “Thiên thời, địa lợi, nhân hòa” cho một làn sóng hợp tác mới

Ngày 15/7, tại Thủ đô Seoul, Ủy ban nhân dân tỉnh Hưng Yên phối hợp với Cục Xúc tiến thương mại (Bộ Công thương Việt Nam), Đại sứ quán Việt Nam tại Hàn Quốc,  Cơ quan Xúc tiến Thương mại và Đầu tư Hàn Quốc (KOTRA) tổ chức Hội nghị xúc tiến đầu tư và thương mại tỉnh Hưng Yên.

Ảnh: TTXVN

Chứng khoán ngày 15/7: Cổ phiếu vốn hóa lớn suy yếu, VN-Index mất gần 25 điểm

Phiên giao dịch ngày 15/7, lực bán áp đảo trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Nhóm cổ phiếu trụ cột như VHM, VIC, FPT, VPB, BID và TCB đồng loạt gây sức ép lên các chỉ số chính, trong khi nhà đầu tư nước ngoài tiếp tục bán ròng hơn 980 tỷ đồng. Chốt phiên, VN-Index giảm 24,51 điểm (-1,36%), xuống mức 1.782,12 điểm.

Kiểm tra chuyên ngành là một trong những công cụ quan trọng nhằm bảo đảm việc chấp hành pháp luật trong lĩnh vực tài chính.

Hoàn thiện cơ sở pháp lý cho hoạt động kiểm tra chuyên ngành

Bộ Tài chính đang xây dựng Thông tư quy định về phân cấp thẩm quyền và quy trình kiểm tra chuyên ngành trong các lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý. Dự thảo hướng tới thống nhất quy trình kiểm tra, mở rộng phân cấp cho các đơn vị chuyên ngành, qua đó nâng cao hiệu quả quản lý, tạo thuận lợi trong quá trình thực thi pháp luật.

Hiện nay, nhiều xe ô-tô đầu kéo không hoạt động, phải nằm bãi do thiếu hụt lực lượng lái xe.

Thiếu hụt nghiêm trọng lái xe tải nặng do "vướng" quy định

Theo phản ánh của nhiều hiệp hội và doanh nghiệp vận tải ô-tô đầu kéo, kéo sơ-mi rơ-moóc, ở một số thành phố lớn như: Thành phố Hồ Chí Minh, Hà Nội, Hải Phòng, Đà Nẵng,... từ đầu năm 2025 đến nay, có khoảng 25-30% xe ô-tô đầu kéo nằm “đắp chiếu” tại bãi, không hoạt động do không có lái xe.

(Ảnh: NGỌC BÍCH)

Giá vàng ngày 15/7: Vàng miếng, vàng nhẫn tăng mạnh trở lại sau 2 ngày lao dốc

Giá vàng thế giới hôm nay (15/7) đảo chiều tăng lên mức 4.038 USD/ounce trong bối cảnh kỳ vọng của thị trường về việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) tăng lãi suất tan biến khi Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) giảm. Trong nước, giá vàng miếng SJC tăng 1 triệu đồng/lượng, mua vào-bán ra lần lượt ở mức 145,5-148,5 triệu đồng/lượng.

(Ảnh minh họa: FXEmpire)

Sáng 15/7, giá bạc tăng nhẹ

Sáng 15/7, giá bạc phục hồi nhẹ, giao dịch ngưỡng 58,31 USD/ounce. Song, đà tăng đang chịu áp lực lớn khi giới đầu tư toàn cầu dồn sự chú ý vào các dữ liệu kinh tế sắp tới và các quyết định chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED). Trong nước, nhiều doanh nghiệp cũng điều chỉnh giá bạc tăng nhẹ theo cả 2 chiều mua-bán.