Trong 30 năm kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, Củ Chi là địa bàn luôn diễn ra sự tranh chấp quyết liệt giữa lực lượng cách mạng và địch. Đây là vành đai ở cửa ngõ tây bắc Sài Gòn, là căn cứ địa vững chắc của Khu ủy và Quân khu Sài Gòn-Gia Định, là bàn đạp tấn công vào trung tâm đầu não của chế độ ngụy quyền Sài Gòn. Củ Chi còn nổi tiếng với hệ thống địa đạo kiên cố, dọc ngang, nhiều tầng, dài hơn 200 km xuyên lòng đất, kết hợp với khoảng 500 km chiến hào, công sự trên mặt đất, che chở cho quân và dân ta hoạt động, chiến đấu và sản xuất…
Ông Lê Hữu Đức, nguyên Bí thư Huyện ủy Củ Chi, người từng tham gia du kích trong những năm kháng chiến chống đế quốc Mỹ chia sẻ, chiến tranh ác liệt, nhưng người dân Củ Chi vẫn một lòng với cách mạng và thắng lợi ở đây có lẽ chính là do thế trận gắn chặt với lòng dân.
Để lực lượng cách mạng có thể bám trụ và hoạt động, những gia đình ở Củ Chi ngày đêm nuôi giấu, che chở, tiếp tế lương thực cho bộ đội. Địch muốn “bắt cá ra khỏi nước”, chặn mọi đường tiếp tế của người dân cho cán bộ, phát hiện ai mang cơm, gạo cho cán bộ, chiến sĩ sẽ bắn chết, nhưng người dân không hề nao núng, không chùn bước, góp phần vào thắng lợi cuối cùng của đất nước, dân tộc.
Sau ngày miền nam hoàn toàn giải phóng, huyện Củ Chi là một trong những địa phương chịu những hậu quả nặng nề mà chiến tranh để lại. Mặt đất Củ Chi khi ấy có lẽ không còn nơi nào lành lặn, hàng chục nghìn ngôi nhà cháy sập, ruộng vườn bị cày xới, mặt đất loang lổ những hố bom, lòng đất ẩn chứa đầy rẫy bom mìn. Riêng tại Củ Chi có gần 11.000 liệt sĩ, hơn 3.000 thương binh, bệnh binh, hơn 10.000 gia đình liệt sĩ, gia đình có công với cách mạng...
Tiếp nối truyền thống kiên cường, bất khuất ấy, ngay sau khi nước nhà giành độc lập, Đảng bộ, chính quyền, quân và dân Củ Chi đã nỗ lực, quyết tâm vượt gian khổ, đoàn kết, đồng lòng, bắt tay vào xây dựng quê hương. Trước hết là xây dựng cơ sở hạ tầng điện, đường, trường, trạm mà tiêu biểu là đầu tư xây dựng hệ thống kênh mương phục vụ tưới tiêu cho sản xuất nông nghiệp.
Năm 1985, kênh Đông được đưa vào vận hành với chiều dài khoảng 500 km trở thành biểu tượng cho sự phát triển thủy lợi của cả nước, giúp người dân Củ Chi thoát nạn đói bởi khi ấy năng suất nông nghiệp tăng gấp 3 lần, góp phần biến mảnh đất khô cằn trở nên màu mỡ, trù phú.
Ông Lê Hữu Đức không bao giờ quên được con số 700 mẫu đất mà người dân đã trao tặng để xây dựng kênh Đông. Tất cả đều vì lợi ích chung. Cũng với tinh thần ấy, sau này khi Củ Chi tiến hành xây dựng nông thôn mới, người dân lại tiếp tục hiến thêm 200 mẫu đất để làm những tuyến đường rộng, đẹp.
Bí thư Huyện ủy Củ Chi Nguyễn Quyết Thắng chia sẻ, trong kháng chiến, chiến công của Củ Chi được viết nên bằng những kỳ tích của quê hương địa đạo, được phong tặng danh hiệu “Đất thép thành đồng”, tuyên dương danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, thì trong thời bình, Củ Chi được ghi nhận và tuyên dương danh hiệu Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới.
Kinh tế huyện tăng trưởng ổn định. Việc chuyển dịch cơ cấu đang diễn ra đúng định hướng tăng dần tỷ trọng ngành công nghiệp, thương mại, dịch vụ và nông nghiệp đô thị bền vững. Công tác chăm lo cho gia đình chính sách, có công cách mạng luôn được quan tâm thực hiện tốt.
Bên cạnh đó, chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới tiếp tục được tập trung thực hiện đồng bộ từ huyện đến xã và đến nay, huyện đạt đầy đủ các tiêu chí. Đặc biệt, Củ Chi đã hoàn thành mục tiêu không còn hộ nghèo theo chuẩn nghèo thành phố giai đoạn 2021-2025. Thu nhập bình quân đầu người năm 2024 đạt 94,083 triệu đồng/người/năm. Trên địa bàn huyện hình thành năm cụm công nghiệp, thu hút và giải quyết việc làm cho hàng nghìn lao động.
Với lợi thế chiến lược và vị trí quan trọng trong liên kết Vùng kinh tế trọng điểm phía nam, Bí thư Huyện ủy Củ Chi Nguyễn Quyết Thắng khẳng định: “Củ Chi sẽ tiếp tục phát huy sức mạnh nội sinh, biến niềm tự hào của quá khứ thành động lực quan trọng để kiến thiết, xây dựng, phát triển quê hương”. Dự kiến đến năm 2050, Củ Chi sẽ có thêm năm khu công nghiệp tiềm năng thành lập mới như: An Phú (328 ha); Trung An (300 ha); Tân Phú Trung 2,3,4 (600 ha). Theo quy hoạch Thành phố Hồ Chí Minh thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, huyện Củ Chi phát triển thành đô thị vệ tinh kiểu mới, đóng vai trò là cửa ngõ kết nối thành phố với các tỉnh lân cận; trở thành trung tâm công nghiệp, khu công nghệ cao, kết hợp với nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, nông nghiệp sinh thái, hữu cơ.
