Trong bối cảnh chuyển đổi số đang trở thành một xu thế tất yếu, lan tỏa sâu rộng trên phạm vi cả nước, lực lượng Công an xã chính quy - nhất là tại các địa bàn đặc thù như xã biên giới, vùng sâu, vùng đồng bào dân tộc thiểu số - đang ngày càng thể hiện rõ vai trò nòng cốt trong việc đưa chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước vào cuộc sống.
Xã Pờ Y là một địa bàn biên giới đặc biệt phía đông của tỉnh Quảng Ngãi, nơi tiếp giáp với cả hai nước Lào và Camphuchia và nổi tiếng với câu ví von “một con gà gáy, ba nước cùng nghe”.
Nơi đây có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống. Người dân ở đây đã và đang chứng kiến những nỗ lực vượt bậc của lực lượng Công an xã chính quy trong việc triển khai các nhiệm vụ trọng tâm của chính phủ số, xã hội số, đặc biệt là định danh điện tử, cải cách hành chính, bảo đảm an ninh số và hiện đại hóa nền hành chính công.
Xã Pờ Y là một địa bàn biên giới đặc biệt phía đông của tỉnh Quảng Ngãi, nơi tiếp giáp với cả hai nước Lào và Camphuchia, nổi tiếng với câu ví von “một con gà gáy, ba nước cùng nghe”. Nơi đây có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống.
Cách trung tâm tỉnh Quảng Ngãi hàng trăm cây số, đường sá xa xôi, địa hình hiểm trở, điều kiện kinh tế-xã hội còn nhiều khó khăn, song không vì thế mà lực lượng Công an xã Pờ Y chậm bước trong hành trình cùng cả nước xây dựng chính phủ số, xã hội số.
Ngược lại, họ đang là những “người đi gõ cửa từng nhà”, “người đưa công nghệ đến tận tay dân làng”, thắp lên những thay đổi mạnh mẽ ngay từ cơ sở.
Việc triển khai ứng dụng VNeID - căn cước công dân gắn chip và định danh điện tử - tại vùng biên giới Pờ Y ban đầu gặp phải không ít trở ngại.
Chiếm trên 60% tổng dân số, đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống tại địa bàn vẫn còn nhiều xa lạ bỡ ngỡ với công nghệ. Nhiều người không biết chữ, không sử dụng điện thoại thông minh; hạ tầng mạng thiếu thốn; việc cập nhật thông tin gặp khó do rào cản ngôn ngữ, địa hình.
Nhưng vượt lên trên tất cả là tinh thần vì nhân dân phục vụ. Những chiến sĩ Công an xã Pờ Y đã không quản ngày đêm, mưa nắng, mang theo thiết bị xuống tận thôn làng, cùng cán bộ thôn bản giải thích, hướng dẫn, hỗ trợ bà con làm VNeID.
Nhờ đó, tỷ lệ người dân trong xã có tài khoản định danh điện tử ngày một tăng, tạo điều kiện thuận lợi cho việc tiếp cận các dịch vụ công trực tuyến trong tương lai.
Không dừng lại ở việc “số hóa” thông tin người dân, Công an xã Pờ Y còn tích cực tham gia cải cách hành chính, đơn giản hóa thủ tục, rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ, từng bước hiện đại hóa công tác quản trị nhà nước tại địa phương.
Chỉ tính riêng trong 6 tháng đầu năm 2025, Công an xã đã tiếp nhận và giải quyết hơn 400 hồ sơ hành chính, trong đó hơn 50% hồ sơ được người dân đăng ký và tra cứu qua ứng dụng VNeID hoặc hệ thống dịch vụ công trực tuyến cấp xã.
Từ việc cấp giấy xác nhận cư trú, tiếp nhận tin báo tố giác tội phạm, đến giải quyết các thủ tục liên quan đến an ninh trật tự như đăng ký tạm trú, cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện an ninh đối với một số ngành nghề kinh doanh có điều kiện, mọi khâu đều được cán bộ chiến sĩ thực hiện khoa học, minh bạch, ứng dụng tối đa công nghệ thông tin, bảo đảm phục vụ nhân dân nhanh chóng, chính xác.
Đáng chú ý, với hơn 60% dân số xã là đồng bào dân tộc thiểu số (chủ yếu là dân tộc Xê Đăng, Brâu, Gié Triêng), phần lớn sống rải rác tại các thôn làng giáp biên, việc tiếp cận công nghệ thông tin và sử dụng dịch vụ công trực tuyến từng là rào cản lớn.
Tuy nhiên, phía sau những con số tưởng chừng khô khan ấy là biết bao sự kiên trì, tận tụy, thậm chí là hy sinh thầm lặng của cán bộ, chiến sĩ Công an xã - những người “ba cùng”: cùng ăn, cùng ở, cùng làm với bà con tại địa bàn.
Chính nhờ sự gần dân ấy, đến nay, xã Pờ Y - một xã biên giới đặc biệt khó khăn - đã có hơn 32.000 công dân trong tổng số hơn 35.000 người dân toàn xã được tạo lập tài khoản định danh điện tử. Con số này giúp đạt tỷ lệ trên 90%, trong đó 100% người dân có tài khoản đều đã được hướng dẫn sử dụng.
Đáng ghi nhận, nhiều bà con đã biết cách thao tác ứng dụng VNeID, từ xác nhận cư trú, tra cứu thông tin giấy tờ cá nhân, đăng ký tạm trú, khai báo y tế, đến đăng ký biển số xe, nộp phạt vi phạm hành chính... - những việc mà trước đây họ từng nghĩ chỉ có thể thực hiện trực tiếp tại trụ sở cơ quan nhà nước, thậm chí không dám nghĩ mình có thể “tự làm” bằng điện thoại.
Đây không chỉ là minh chứng cho hiệu quả của chủ trương đưa Công an chính quy về xã, mà còn là minh chứng rõ ràng cho nỗ lực hướng tới Chính phủ số, nơi mọi người dân - kể cả ở vùng sâu, vùng xa - đều có quyền tiếp cận, kiểm soát và thụ hưởng dữ liệu của chính mình.
Từ thực tế ở xã Pờ Y cho thấy, chuyển đổi số không phải là khẩu hiệu, mà là hành động cụ thể; không chỉ là cuộc cách mạng công nghệ, mà còn là cuộc cách mạng về tư duy phục vụ nhân dân.
Chính những chuyển biến tích cực trong cải cách hành chính tại Công an xã đã góp phần tạo dựng niềm tin của người dân - nhất là đồng bào dân tộc thiểu số - đối với chính quyền cơ sở, đồng thời nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước tại địa phương. Công an xã, với vị trí là nơi tiếp xúc gần nhất, thường xuyên nhất với quần chúng nhân dân, đang khẳng định vai trò là lực lượng nòng cốt trong hiện thực hóa một nền hành chính phục vụ, hiện đại và lấy người dân làm trung tâm.
Trong kỷ nguyên của dữ liệu và kết nối, khi từng giao dịch điện tử, từng dòng thông tin cá nhân đều có thể trở thành “miếng mồi béo bở” cho tội phạm công nghệ cao, thì an ninh số không còn là khái niệm xa lạ, mà là “tuyến phòng thủ mềm” không thể thiếu trong bảo vệ bình yên cuộc sống.
Tại xã Pờ Y, lực lượng Công an xã đang ngày đêm gánh vác trọng trách giữ gìn an toàn cho người dân không chỉ trên mặt đất, mà cả trong không gian số.
Trước thực trạng các đối tượng xấu triệt để lợi dụng mạng xã hội, công nghệ giả mạo giấy tờ, lừa đảo qua các nền tảng số và đặc biệt là khai thác thông tin cá nhân để thực hiện hành vi phạm pháp, Công an xã Pờ Y đã chủ động triển khai nhiều giải pháp linh hoạt, thiết thực.
Những kẻ lừa đảo không ngừng biến hóa thủ đoạn: từ giả danh cơ quan chức năng, dụ dỗ qua các ứng dụng vay tiền online, cho đến chiếm quyền kiểm soát tài khoản mạng xã hội để chiếm đoạt tài sản. Trước mối nguy đó, không thể chỉ phòng vệ bằng kỹ thuật - điều quan trọng hơn là nâng cao “hàng rào nhận thức” cho người dân.
Xác định “phòng ngừa là then chốt”, các chiến sĩ Công an xã đã đến từng thôn làng, gõ từng cánh cửa, phát từng tờ rơi tuyên truyền in rõ ràng những phương thức, thủ đoạn lừa đảo mới - trình bày bằng ngôn ngữ giản dị, dễ hiểu, gắn với các tình huống mà người dân từng gặp phải.
Không chỉ phát tài liệu, họ còn tận tình giải thích, hướng dẫn từng bước cách nhận diện nguy cơ và bảo vệ bản thân khi sử dụng điện thoại thông minh, mạng internet, các nền tảng số.
Những tờ rơi được dán tại các điểm sinh hoạt cộng đồng, các hàng quán, trạm y tế, trường học… trở thành những “cột mốc nhận thức” trong cuộc chiến phòng, chống tội phạm công nghệ cao.
Hơn cả một chiến dịch truyền thông, đó là hành động cụ thể thể hiện tinh thần chủ động của lực lượng Công an xã Pờ Y trong việc xây dựng “lá chắn mềm” bảo vệ bình yên của nhân dân nơi biên cương.
Mỗi người dân biết cách tự bảo vệ mình trên không gian mạng, cũng chính là góp phần xây dựng một xã hội số an toàn, lành mạnh - nơi dữ liệu cá nhân được bảo vệ như tài sản quý giá, và mỗi cư dân vùng biên đều là một “chiến sĩ số” trong thế trận an ninh nhân dân thời đại mới.
Có thể thấy, trong hành trình xây dựng chính phủ số, xã hội số, mỗi xã, mỗi thôn bản là một “nút mạng” quan trọng. Công an xã chính quy chính là “bộ vi xử lý” bền bỉ kết nối dữ liệu, con người, chính quyền và công nghệ.
Từ những việc làm cụ thể, kiên trì, nhẫn nại ở cơ sở, Công an xã Pờ Y đang góp phần làm nên sự thay đổi mang tính nền tảng trong cách quản trị quốc gia - hiện đại, minh bạch, tiện ích và lấy người dân làm trung tâm.
Khi chiếc điện thoại thông minh của người dân vùng biên vang lên thông báo đã định danh thành công; khi bà con không còn phải đi xa hàng chục cây số chỉ để làm một giấy tờ hành chính; khi dữ liệu được quản lý thống nhất, an toàn, minh bạch - đó không chỉ là thành quả của công nghệ, mà còn là thành quả của lòng tận tụy, của tinh thần trách nhiệm, của sự đổi mới mạnh mẽ từ lực lượng Công an xã - những người “canh gác bình yên” và “kết nối tương lai” nơi phên dậu Tổ quốc.
Không quản nắng mưa, vất vả, những chiến sĩ công an chính quy nơi vùng biên giới vẫn bền bỉ len lỏi đến từng nóc nhà, từng khe núi, mang theo chiếc điện thoại thông minh, chiếc máy tính bảng và cả tấm lòng tận tụy để hướng dẫn đồng bào kích hoạt VNeID, cập nhật dữ liệu cá nhân, tiếp cận các tiện ích số.
Ở nơi biên cương Tổ quốc, “chính phủ điện tử” không còn là khái niệm xa lạ mà đã trở thành hiện thực sống động, hiện diện trong từng giao dịch, từng thủ tục, từng hành động nhỏ vì dân.
Đặc biệt, trong giai đoạn đất nước đang tiến hành sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy hành chính, vai trò của lực lượng công an xã càng trở nên thiết yếu và gắn bó mật thiết hơn bao giờ hết với đời sống nhân dân. Khi không còn cấp trung gian “huyện toàn diện”, công an xã không chỉ là lực lượng chấp hành mà còn là lực lượng chủ lực trong việc hiện thực hóa chủ trương chuyển đổi số, đưa chính phủ số đến tận các bản làng, tận thôn cùng, xóm vắng.
Mỗi chiến sĩ công an xã không chỉ là người thực thi pháp luật, giữ gìn an ninh trật tự, mà còn là “cầu nối số” - kết nối người dân vùng sâu, vùng xa với thế giới hiện đại, văn minh, tiện ích và an toàn.
Những cán bộ chiến sĩ nơi biên giới xa xôi không quản ngại gian khổ, đi từng ngõ, gõ từng nhà, kiên trì vận động, hướng dẫn và trực tiếp làm thủ tục cấp căn cước công dân, định danh điện tử cho người dân - trong đó có không ít trường hợp già yếu, neo đơn, bệnh tật hoặc không biết chữ.
Những chiếc bàn làm việc dựng tạm bằng thùng mì tôm, chiếc máy tính cũ cắm tạm vào ổ điện nhà dân, những chiếc ghế nhựa xếp vội giữa sân nhà sàn… tất cả đều hướng tới tinh thần phục vụ tận tụy, gần dân, vì dân.
Ý thức sâu sắc về vai trò và trách nhiệm cao cả của mình, mỗi cán bộ, chiến sĩ Công an xã Pờ Y luôn nỗ lực từng ngày, từng giờ để nâng cao năng lực công tác, rèn luyện kỹ năng nghiệp vụ, đặc biệt là kỹ năng ứng dụng công nghệ số trong quản trị, phục vụ và bảo vệ người dân.
Với tinh thần trách nhiệm, họ sẽ tiếp tục phấn đấu hơn nữa để hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao, góp phần xây dựng một chính quyền điện tử vì dân phục vụ, một xã hội số an toàn, văn minh và bền vững ngay từ cấp cơ sở.
