Cơ giới hóa khai thác hầm lò,con đường phát triển bền vững ngành than

Theo quy hoạch phát triển, sản lượng khai thác than sẽ tăng từ 47,5 triệu tấn năm 2010 lên 64,7 triệu tấn vào năm 2015, rồi 74,6 triệu tấn năm 2020 và đạt khoảng 82 triệu tấn năm 2025.

Trong đó, sản lượng than khai thác hầm lò tăng dần từ 20,4 triệu tấn hiện nay lên 40,6 triệu tấn năm 2015, chiếm hơn 80% tổng sản lượng toàn ngành vào năm 2025. Vì vậy, việc áp dụng cơ giới hóa trong khai thác than hầm lò có ý nghĩa rất lớn.

Trong các năm qua, sản lượng than khai thác hầm lò vùng Quảng Ninh có tốc độ tăng trưởng cao. Sự tăng trưởng mạnh về sản lượng là kết quả của quá trình từng bước đổi mới công nghệ khai thác theo hướng áp dụng cơ giới hóa các khâu công nghệ sản xuất, đáp ứng các tiêu chí cơ bản của mỏ hiện đại như công suất khai thác cao, an toàn, trình độ công nghệ và thiết bị tiên tiến, giảm lao động thủ công. Ðặc biệt, trong chống giữ gương lò khai thác, các mỏ đã triển khai áp dụng rộng rãi vì chống thủy lực (cột thủy lực đơn, giá thủy lực di động, giá khung di động) và dàn chống cơ giới hóa đồng bộ. Một số mỏ hầm lò đã triển khai áp dụng thử nghiệm cơ giới hóa khấu than bằng máy khấu và dàn chống kết hợp cơ giới hóa chuyển tải. Tuy nhiên, phần lớn các mỏ vẫn áp dụng công nghệ có mức độ cơ giới hóa thấp với phương pháp khấu than bằng khoan nổ mìn, xúc bốc thủ công. Thống kê năm 2010, than khai thác bằng phương pháp khoan nổ mìn, bốc xúc thủ công chiếm 97% tổng sản lượng, trong đó từ các lò chợ sử dụng giá thủy lực di động chiếm 25% tổng sản lượng khai thác hầm lò, tiếp đến là các lò chợ chống giữ bằng cột thủy lực đơn 22% và lò chợ giá khung di động 17%. Sản lượng khai thác từ các lò chợ cơ giới hóa chỉ chiếm tỷ lệ rất nhỏ, 3% trong tổng sản lượng than hầm lò.

Công nghệ khai thác với phương pháp khấu than bằng khoan nổ mìn, xúc bốc thủ công cho sản lượng khai thác và năng suất lao động còn thấp, điều kiện làm việc của thợ mỏ nặng nhọc, chưa bảo đảm an toàn lao động, cho nên thời gian qua, số lượng thợ mỏ bỏ việc có xu hướng tăng cao. Từ năm 2008 đến tháng 9-2010, tổng cộng có gần bảy nghìn thợ lò bỏ việc mà nguyên nhân chính là do công việc nặng nhọc và công tác an toàn còn hạn chế.

Ðể đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của nền kinh tế và bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (Vinacomin) chủ trương phát triển ngành than bền vững gắn bảo vệ môi trường theo hướng đổi mới công nghệ, triển khai ứng dụng công nghệ tiên tiến trong các công đoạn công nghệ sản xuất. Nhằm tăng nhanh sản lượng than khai thác hầm lò, đồng thời nâng cao mức độ an toàn và cải thiện điều kiện của người lao động khi khai thác ngày càng xuống sâu, cần thiết phải triển khai áp dụng cơ giới hóa các khâu khấu than, chống giữ lò chợ, vận tải và đào lò phù hợp điều kiện địa chất các mỏ, nâng cao trình độ cơ khí hóa dây chuyền sản xuất than hầm lò, trong đó cơ giới hóa khai thác và đào chống lò đóng vai trò quan trọng. Ðây là yêu cầu tiên quyết bảo đảm phát triển bền vững ngành khai thác than hầm lò trong tập đoàn.

Trên cơ sở thành công của chương trình nghiên cứu áp dụng thử nghiệm vì chống thủy lực (cột thủy lực đơn, giá thủy lực di động, giá khung di động) vào chống giữ các gương lò chợ thay thế vì chống gỗ và triển khai áp dụng công nghệ cơ giới hóa khai thác than hầm lò, hàng loạt công trình nghiên cứu công nghệ cơ giới hóa với đồng bộ thiết bị hiện đại đã được áp dụng vào sản xuất, góp phần tăng sản lượng, giảm tổn thất than, đáp ứng nhu cầu về than ngày càng cao của thị trường trong nước và xuất khẩu.

Năm 2006, các mỏ hầm lò vùng Quảng Ninh đã đưa vào chống giữ loại vì chống giá khung di động, đến nay đã ổn định và áp dụng rộng rãi tại các mỏ với công suất khai thác đạt 150 - 200 nghìn tấn/năm. Năm 2007, tại Công ty than Vàng Danh đã áp dụng thử nghiệm công nghệ cơ giới hóa khai thác bằng máy com-bai khấu than, dàn chống tự hành Vinaalta, máng cào và đồng bộ thiết bị phụ trợ, trong đó dàn chống tự hành Vinaalta được thiết kế chế tạo trong nước. Tính đến hết năm 2010, lò chợ ở Vàng Danh khai thác được 469 nghìn tấn, năng suất lao động trung bình 10,6 tấn/công-ca. Trên cơ sở kết quả tại Vàng Danh, năm 2010 công nghệ này đã được áp dụng tại Công ty than Nam Mẫu, sản lượng khai thác 20-29 nghìn tấn, năng suất lao động trung bình 11,6 tấn/công-ca.

ÐỂ bảo đảm từng bước CNH, HÐH ngành than - khoáng sản theo chiến lược phát triển đến năm 2015, định hướng đến năm 2025 và phát triển ngành khai khoáng, cần tiếp tục nghiên cứu triển khai áp dụng thử nghiệm công nghệ cơ giới hóa trong khai thác và đào lò tại những khu vực thích hợp, trên cơ sở đó hoàn thiện sơ đồ, quy trình công nghệ khai thác và các thông số để phát triển mở rộng trong các điều kiện tương tự. Theo đó, các mỏ cần nghiên cứu đánh giá tổng thể điều kiện địa chất kỹ thuật mỏ và đề xuất loại hình cơ giới hóa khai thác và đào lò phù hợp điều kiện của mình; xây dựng lộ trình phát triển cơ giới hóa cho từng mỏ và cho toàn Vinacomin. Các mỏ cũng cần tạo cơ chế về giá thành nhằm khuyến khích các đơn vị trong khai thác thử nghiệm áp dụng cơ giới hóa trong khai thác và đào lò. Mở rộng hợp tác và huy động tối đa nguồn vốn đầu tư các dự án cơ giới hóa khai thác và đào lò, có sự gắn kết chặt chẽ của Vinacomin, các đơn vị tư vấn nghiên cứu với các công ty khai thác hầm lò trong quá trình đầu tư và phát triển áp dụng cơ giới hóa khai thác. Ngoài ra, đẩy mạnh công tác nghiên cứu thiết kế, nội địa hóa chế tạo thiết bị cơ giới hóa khai thác và đào lò, đưa vào áp dụng thử nghiệm và hoàn thiện nhằm chủ động hoàn toàn các khâu lựa chọn, thiết kế và chế tạo toàn bộ các loại thiết bị cơ giới hóa phục vụ khai thác than hầm lò.

TS NGUYỄN ANH TUẤN

(Viện Khoa học Công nghệ Mỏ - Vinacomin)

Có thể bạn quan tâm

Tiến sĩ Nguyễn Đình Cung, nguyên Viện trưởng Nghiên cứu và quản lý kinh tế Trung ương.

Tự chủ chiến lược để tăng trưởng thực chất

Trong bài phát biểu bế mạc Hội nghị Trung ương lần thứ 2, khóa XIV, Tổng Bí thư Tô Lâm kêu gọi toàn Đảng, toàn dân, toàn quân hãy hành động theo phương châm Tự chủ chiến lược-Kiên định hai mục tiêu chiến lược 100 năm-Chung sức, đồng lòng, quyết tâm, quyết liệt vì cuộc sống ấm no, hạnh phúc của Nhân dân.

Công chức Thuế cơ sở 4 (An Giang) hướng dẫn chủ hộ kinh doanh cách kê khai hàng hóa. (Ảnh: KIỀU DIỄM)

Giảm gánh nặng thuế cho hộ kinh doanh

Theo quy định mới về chính sách thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh, cả nước sẽ có khoảng hơn 2,5 triệu hộ, cá nhân kinh doanh và 230 nghìn doanh nghiệp được miễn thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp.

HTX Nông sản an toàn Liên Hiệp (tỉnh Ninh Bình) tham gia dự án tăng cường chuỗi giá trị cây trồng an toàn tại các tỉnh phía bắc. (Ảnh: BẢO TOÀN)

Nâng cao chuỗi giá trị cây trồng an toàn

Đến nay, dự án tăng cường chuỗi giá trị cây trồng an toàn tại các tỉnh phía bắc đã thu được nhiều kết quả tích cực khi lợi nhuận tăng, nhiều diện tích được áp dụng thực hành nông nghiệp tốt (GAP), các hợp tác xã mở rộng kênh bán hàng… Từ thành công đó, nhiều địa phương trong vùng hưởng lợi đang có kế hoạch nhân rộng.

Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An Hoàng Phú Hiền kiểm tra công tác giải phóng mặt bằng dự án đường cao tốc Vinh-Thanh Thủy.

Gấp rút khởi công đường cao tốc Vinh-Thanh Thủy

Tỉnh Nghệ An vừa điều chỉnh mốc thời gian khởi công dự án đường bộ cao tốc Vinh-Thanh Thủy vào giữa tháng 5, thay cho thời gian dự kiến ban đầu là dịp 30/4. Các khâu chuẩn bị đang được các sở, ban, ngành và các địa phương liên quan tích cực triển khai.

Chuyển đổi xanh không trở thành yêu cầu cấp thiết, vừa mang tính trước mắt, vừa là chiến lược dài hạn của ngành.

Chuyển xanh logistics: Đòn bẩy ứng phó biến động và kiến tạo tăng trưởng bền vững

Trong bối cảnh địa chính trị thế giới diễn biến phức tạp, ngành logistics toàn cầu nói chung và tại Việt Nam nói riêng đang chịu tác động mạnh mẽ từ các cú sốc về năng lượng và đứt gãy chuỗi cung ứng. Chuyển đổi xanh không trở thành yêu cầu cấp thiết, vừa mang tính trước mắt, vừa là chiến lược dài hạn của ngành.

Hướng tới nền nông nghiệp carbon thấp là chìa khóa để Việt Nam khẳng định vị thế trong nền kinh tế xanh toàn cầu. (Ảnh: NGUYỄN THỊ THÚY HẰNG)

Phát triển nông nghiệp theo chuỗi giá trị: Từ liên kết sản xuất đến kiến tạo hệ sinh thái bền vững

Trong bối cảnh nông nghiệp Việt Nam đang dần “chuyển mình” từ tư duy sản lượng sang tư duy giá trị, phát triển theo chuỗi giá trị đang không còn là lựa chọn, mà trở thành con đường tất yếu để nâng cao sức cạnh tranh, cải thiện thu nhập cho nông dân và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Người sáng lập thương hiệu thịt lợn sạch Sáng Nhung: “Làm nông nghiệp sạch không có chỗ cho thử nghiệm”

Người sáng lập thương hiệu thịt lợn sạch Sáng Nhung: “Làm nông nghiệp sạch không có chỗ cho thử nghiệm”

Từ một người nông dân từng trải qua biến cố với thực phẩm bẩn, ông Nguyễn Ngọc Sáng, Giám đốc Hợp tác xã Sản xuất và Chế biến thực phẩm an toàn Sáng Nhung (Tuyên Quang) đã lựa chọn con đường khó: Xây dựng chuỗi nông nghiệp sạch khép kín, nuôi lợn bằng thảo dược và theo đuổi mô hình kinh tế tuần hoàn.  

Một góc đô thị tại Vinhomes Oceanpark 2 (Hưng Yên).

Sức bật mạnh mẽ của Hưng Yên

Sau khi hợp nhất, tỉnh Hưng Yên có thế và lực rất lớn để tăng tốc phát triển trên nhiều lĩnh vực. Nằm giữa vùng tăng trưởng động lực phía bắc gồm Hà Nội, Hải Phòng và Quảng Ninh, tỉnh có điều kiện thuận lợi thu hút đầu tư, tăng thu ngân sách, tập trung đầu tư đồng bộ cơ sở hạ tầng và nâng cao đời sống cho nhân dân.

PlasmaMed - Dấu ấn sản phẩm Thương hiệu quốc gia từ khát vọng làm chủ công nghệ y sinh

PlasmaMed - Dấu ấn sản phẩm Thương hiệu quốc gia từ khát vọng làm chủ công nghệ y sinh

Trong bối cảnh ngành y tế Việt Nam đứng trước yêu cầu đổi mới về công nghệ và nâng cao chất lượng điều trị, việc xuất hiện những sản phẩm “Make in Vietnam” mang hàm lượng khoa học cao không chỉ góp phần cải thiện hiệu quả chăm sóc sức khỏe mà còn khẳng định năng lực nghiên cứu, làm chủ công nghệ của doanh nghiệp trong nước.

EVNNPC chủ động các giải pháp linh hoạt, bền vững bảo đảm cung ứng điện trong cao điểm nắng nóng.

EVNNPC chủ động các giải pháp linh hoạt, bền vững bảo đảm cung ứng điện trong cao điểm nắng nóng

Trong bối cảnh mùa hè năm 2026 được dự báo tiếp tục xuất hiện nhiều đợt nắng nóng gay gắt, nhu cầu sử dụng điện tăng cao trên diện rộng, Tổng công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC) đã chủ động triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm bảo đảm cung cấp điện an toàn, ổn định cho sản xuất và sinh hoạt của người dân.

PV GAS đã tiếp nhận tàu PACIFIC SUCCESS với hơn 71.000 tấn LNG nhập khẩu từ Australia.

PV GAS nhập khẩu gần 120 nghìn tấn LNG và LPG

Ngày 29/4, Tổng công ty Khí Việt Nam (PV GAS) cho biết, đơn vị đã nhập khẩu gần 120 nghìn tấn LNG và LPG nhằm bảo đảm duy trì ổn định cung ứng năng lượng phục vụ nhu cầu trong nước và xuất khẩu.

Ảnh minh họa.

Chứng khoán ngày 29/4: VN-Index giảm gần 22 điểm, khối ngoại bán mạnh VIC

Phiên giao dịch ngày 29/4, sắc đỏ bao trùm thị trường chứng khoán Việt Nam. Nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn ghi nhận áp lực bán mạnh mẽ khiến các chỉ số chính giảm sâu. Ngành bất động sản có mức giảm mạnh nhất thị trường với 3,41% chủ yếu đến từ mã VIC, VHM, BCM. Chốt phiên, VN-Index giảm 21,74 điểm, xuống mức 1.854,1 điểm.