Cơ chế đặc thù tăng tốc dự án trọng điểm

Đến nay, công tác giải phóng mặt bằng phục vụ việc xây dựng tuyến đường sắt đô thị (metro) số 2 (Bến Thành - Tham Lương) đã đạt khối lượng 99,83%. TP Hồ Chí Minh đề ra mục tiêu khởi công tuyến metro số 2 vào tháng 12 năm nay, hoàn thành đưa vào khai thác vào năm 2030.
Tuyến metro số 2 (Bến Thành - Tham Lương) hiện đã hoàn tất 99,83% khối lượng giải phóng mặt bằng.
Tuyến metro số 2 (Bến Thành - Tham Lương) hiện đã hoàn tất 99,83% khối lượng giải phóng mặt bằng.

Mặt bằng gần như đã “sạch”

Ghi nhận trong những ngày giữa tháng 3, dọc tuyến đường Cách mạng Tháng Tám, chạy qua địa bàn Quận 3 và Quận 10 (TP Hồ Chí Minh), các đơn vị thi công khẩn trương thực hiện việc tái lập lại mặt bằng, vỉa hè, chỉnh trang hai bên tuyến đường… chuẩn bị cho công tác khởi công xây dựng tuyến metro số 2 (Bến Thành - Tham Lương).

“Nhà tôi cùng các hộ dân chung quanh đã bàn giao mặt bằng cho nhà nước và lùi sâu vào khoảng 10 m tính từ cọc ranh. Chúng tôi hy vọng thành phố sớm làm tuyến metro số 2 để hoàn thành đúng tiến độ đề ra. Trong tương lai không xa, thành phố lại có thêm một tuyến metro hiện đại nữa hoạt động, giúp cho việc đi lại của người dân thuận lợi và an toàn hơn”, ông Trần Anh Vỹ (ngụ phường 13, Quận 10) phấn khởi nói khi đứng chứng kiến các đơn vị thi công làm lại mặt bằng.

Tương tự, ở địa bàn Quận 3, mặt bằng cũng đã được bàn giao cơ bản, người dân bày tỏ sự phấn khởi khi nắm được thông tin tuyến metro số 2 sẽ được khởi công trong năm 2025.

Liên quan công tác bàn giao mặt bằng, ngày 14/3, Ban Quản lý Đường sắt đô thị TP Hồ Chí Minh (MAUR, chủ đầu tư) cho biết, đến nay, công tác giải phóng mặt bằng phục vụ xây dựng tuyến metro số 2 đạt khối lượng 99,83%, với 584/585 trường hợp bàn giao (tổng diện tích thu hồi hơn 251.000 m2). Một trường hợp vướng mắc là trụ sở Công an Quận 3, đang chờ hoàn tất thủ tục bàn giao giữa Bộ Công an và Công an TP Hồ Chí Minh. Dự kiến công tác bàn giao mặt bằng sẽ xong trong tháng 3.

Trong khi đó, việc di dời hạ tầng kỹ thuật tại 12/12 vị trí nhà ga và các đoạn đào hở đang được triển khai đồng loạt, bao gồm hệ thống điện, viễn thông, cấp thoát nước, chiếu sáng và cây xanh. MAUR sẽ đẩy nhanh tiến độ thi công, hoàn thành vào quý III/2025.

Với những nỗ lực trên, Sở Giao thông công chính TP Hồ Chí Minh đặt ra kế hoạch giữa năm nay dự án sẽ được hoàn tất khảo sát, thiết kế kỹ thuật tổng thể (FEED) và hồ sơ nghiên cứu khả thi để thẩm định. Thành phố sẽ duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi vào tháng 9, sau đó chọn nhà thầu và phấn đấu khởi công vào tháng 12/2025, hoàn thành khai thác thương mại vào năm 2030.

Khi vận hành, tuyến metro số 2 sẽ kết nối trực tiếp với metro số 1 tại ga Bến Thành, đồng thời liên thông với các tuyến metro khác trong tương lai. Điều này giúp người dân di chuyển thuận tiện theo trục đông - tây, giảm áp lực giao thông cho khu vực trung tâm Thành phố Hồ Chí Minh.

Đột phá trong cơ chế

Trao đổi ý kiến với phóng viên, Trưởng ban MAUR Phan Công Bằng cho biết, rút kinh nghiệm từ tuyến số 1, tuyến metro số 2 đã được áp dụng cách làm mới, bảo đảm giải phóng mặt bằng “sạch”, hạ tầng kỹ thuật “sạch” trước khi thi công các dự án. Đây cũng là công trình đầu tiên của TP Hồ Chí Minh ứng dụng mô hình thông tin công trình từ khảo sát, thiết kế cho tới giám sát, triển khai thi công; áp dụng công nghệ tiên tiến trong quá trình triển khai thi công như khoan kích ngầm, hệ thống điện ngầm, hệ thống cấp nước ngầm...

“Đặc biệt, Quốc hội đã cho phép thành phố áp dụng một số cơ chế, chính sách đặc thù để đẩy nhanh tiến độ thực hiện. Do đó, việc xây dựng tuyến metro số 2 theo đúng tiến độ rất khả thi”, ông Phan Công Bằng nhấn mạnh.

Nhằm bảo đảm tiến độ, TP Hồ Chí Minh dự kiến thành lập Ban Chỉ đạo phát triển hệ thống đường sắt đô thị trong tháng này. Đồng thời, thành phố phối hợp với Bộ Xây dựng hoàn thiện quy chuẩn và tiêu chuẩn kỹ thuật cho metro vào tháng 5 tới. Song song đó, công tác quy hoạch và cập nhật hướng tuyến metro cũng sẽ được hoàn tất trong năm 2025 để bảo đảm sự đồng bộ với định hướng phát triển chung của thành phố đến năm 2040, tầm nhìn 2060.

Đánh giá cao về cơ chế cũng như cách làm nêu trên, TS Phạm Viết Thuận, Viện trưởng Kinh tế tài nguyên và môi trường Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng, Nghị quyết của Quốc hội thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù, đặc biệt để phát triển đường sắt đô thị đã tạo ra cơ chế chưa từng có để hai đô thị lớn nhất cả nước là Hà Nội và TP Hồ Chí Minh bảo đảm hoàn thành theo đúng quy hoạch mạng lưới vận tải hành khách công cộng khối lượng lớn, hiện đại, bền vững.

Cùng quan điểm, PGS, TS Vũ Anh Tuấn, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu giao thông vận tải (Trường đại học Việt Đức) nhấn mạnh, TP Hồ Chí Minh đang đứng trước cơ hội lịch sử để phát triển đường sắt đô thị và cải tạo khu vực đô thị chung quanh nhà ga. Nghị quyết 188 của Quốc hội đã mở cánh cửa và bây giờ là lúc thành phố cần tận dụng cơ hội lịch sử này.

Liên quan đến nguồn vốn thực hiện, Ban Thường vụ Thành ủy TP Hồ Chí Minh vừa có kết luận về phương án triển khai thực hiện dự án xây dựng tuyến metro số 2. Theo đó, Ban Thường vụ Thành ủy thành phố cơ bản thống nhất chủ trương chuyển toàn bộ nguồn vốn thực hiện metro số 2 từ vốn vay ODA sang sử dụng vốn ngân sách để tiếp tục thực hiện dự án. Việc thu xếp vốn vay ODA cho dự án thay đổi so với kế hoạch ban đầu do các nhà tài trợ điều chỉnh điều kiện và quy trình cấp vốn. Cụ thể, sau buổi làm việc với UBND Thành phố Hồ Chí Minh, các nhà tài trợ trên thống nhất không tiếp tục tài trợ toàn bộ dự án metro số 2.

Tại buổi làm việc mới đây với MAUR, Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Văn Được nêu rõ, dự án metro số 2 có ưu điểm là di dời hạ tầng kỹ thuật và đặc biệt là giải phóng mặt bằng gần như đã hoàn thiện. Tuy nhiên, để làm tuyến này và lấy cơ sở làm nhanh hơn các tuyến tiếp theo, các sở, ban, ngành thành phố cần phải “quyết liệt hơn, thần tốc hơn”.

Toàn tuyến metro số 2 giai đoạn 1 dài hơn 11 km, trong đó có 9,2 km đi ngầm qua địa bàn 6 quận (1, 3, 10, 12, Tân Bình, Tân Phú), phần còn lại trên cao và đường dẫn vào depot Tham Lương (Quận 12). Khi hoàn thành, tuyến sẽ kết nối khu vực trung tâm thành phố với cửa ngõ phía tây bắc, góp phần giảm áp lực giao thông cho các trục đường chính như Cách mạng Tháng Tám, Trường Chinh, Cộng Hòa…

Trong mạng lưới đường sắt đô thị theo quy hoạch của TP Hồ Chí Minh, tuyến metro số 2 là tuyến xuyên tâm dài nhất với tổng chiều dài toàn tuyến 48 km. Dự án xây dựng tuyến metro số 2 được chia thành 3 giai đoạn, trong đó, giai đoạn 1 (Bến Thành - Tham Lương) đang được triển khai. Dự án được UBND thành phố phê duyệt năm 2010 với tổng mức đầu tư ban đầu 26.000 tỷ đồng. Đến năm 2019, vốn dự án điều chỉnh tăng lên gần 47.900 tỷ đồng.

Tháng 2/2025, Quốc hội đã ban hành Nghị quyết 188 với các nhóm cơ chế rất đặc biệt để TP Hà Nội và TP Hồ Chí Minh đầu tư, phát triển đột phá hệ thống metro. TP Hồ Chí Minh có kế hoạch sẽ đầu tư đồng loạt và hoàn thiện 7 tuyến, bao gồm cả metro số 2, với tổng chiều dài 355 km trong 10 năm, từ nay đến năm 2035.

Có thể bạn quan tâm

Biếm họa: DJAMEL LOUNIS

Khôi phục quan hệ

Bộ Ngoại giao Mỹ thông báo, Washington và chính quyền lâm thời Venezuela đã nhất trí khôi phục quan hệ ngoại giao và lãnh sự. Thông tin tích cực về bước cải thiện trong quan hệ giữa Washington và Caracas giúp người dân khu vực trút bỏ được gánh nặng và sự âu lo kéo dài nhiều tháng qua.

Cử tri có thể thay đổi nơi bỏ phiếu trên VNeID

Trên VNeID, cử tri có thể dễ dàng xem thông tin cần thiết của người ứng cử để chủ động tìm hiểu, nâng cao nhận thức và trách nhiệm khi tham gia bầu cử; theo dõi nơi bỏ phiếu của mình tại ứng dụng Bầu cử Quốc hội.

Áp lực chi phí logistics tăng cao đang là những thách thức cấp bách nhất với chuỗi cung ứng. Ảnh: NAM ANH

Rủi ro từ đứt gãy chuỗi vận chuyển

Xung đột leo thang tại Trung Đông buộc nhiều hãng tàu và hãng hàng không phải thay đổi hành trình, tạm dừng hoặc quay đầu, khiến giá cước vận tải tăng gấp 2-3 lần. Đứt gãy chuỗi vận chuyển đang gây sức ép lớn lên hoạt động xuất nhập khẩu, đặc biệt là với các doanh nghiệp làm mặt hàng tươi sống như nông sản, thủy sản...

Thủ tướng Chính phủ trao Giải thưởng Kovalevskaia năm 2025 cho Tập thể các nhà khoa học nữ thuộc Khoa Kỹ thuật thực phẩm, Trường Hóa và Khoa học sự sống, Đại học Bách khoa Hà Nội.

Cơ hội để nhà khoa học nữ ở “tuyến đầu” công nghệ

Đất nước đẩy mạnh phát triển khoa học-công nghệ và đổi mới sáng tạo, đội ngũ nhà khoa học nữ đứng trước nhiều cơ hội tham gia sâu hơn vào các lĩnh vực nghiên cứu trọng điểm. Khi được tạo điều kiện và trao cơ hội công bằng, họ không chỉ đóng góp mà còn có thể giữ vai trò dẫn dắt trong nhiều hướng công nghệ mũi nhọn.

Nguồn cung xăng dầu nội địa có thể chịu áp lực trước "sức nóng" của thị trường năng lượng thế giới. Đồ họa: ANH QUÂN

Bảo đảm nguồn cung xăng dầu trong nước

Căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông đẩy giá dầu thế giới tăng vọt, kéo theo rủi ro lan sang thị trường trong nước. Trong bối cảnh nguồn cung phụ thuộc lớn vào nhập khẩu, doanh nghiệp và cơ quan quản lý đang đồng loạt triển khai giải pháp ứng phó để tránh đứt gãy thị trường.

Tốc độ tăng trưởng của kinh tế số Việt Nam những năm gần đây luôn cao hơn mức tăng trưởng GDP chung.

Nỗ lực đột phá kinh tế số

Trong dòng chảy chuyển đổi số mạnh mẽ trên toàn cầu, việc Việt Nam sớm xây dựng và thông qua Luật Trí tuệ nhân tạo không chỉ là bước hoàn thiện thể chế. Đây còn là quyết sách chiến lược nhằm mở rộng không gian phát triển cho kinh tế số.

Tỷ giá cần được điều hành mềm dẻo để hạn chế biến động quá mạnh, giảm áp lực chi phí nhập khẩu và tâm lý thị trường. Ảnh: BẮC SƠN

Giữ ổn định vĩ mô giữa biến động toàn cầu

Xung đột Trung Đông leo thang đang đẩy chi phí logistics và năng lượng tăng cao, tạo sức ép lên kinh tế toàn cầu. Việt Nam vì thế đứng trước thách thức giữ ổn định vĩ mô và bảo đảm mục tiêu tăng trưởng 2026.

Viết lại kế hoạch 5 năm

Hai vợ chồng trẻ ngồi lại bên bàn ăn sau khi con nhỏ đã ngủ. Câu chuyện rôm rả thường ngày nhường chỗ cho sự im lặng. Người chồng mở điện thoại xem giá nhà, người vợ nhẩm tính học phí và khoản tiết kiệm.

Biếm họa: PARESH NATH

Điểm nóng xung đột mới

Căng thẳng giữa Afghanistan và Pakistan đang gia tăng trong những ngày gần đây, với nhiều đợt tấn công qua lại. LHQ và nhiều quốc gia đã lên tiếng kêu gọi hai bên kiềm chế tránh để xung đột quân sự leo thang vượt ngoài kiểm soát.

Lao động trẻ tìm việc làm tại phiên giao dịch lưu động do Trung tâm giới thiệu việc làm tổ chức. Ảnh: NAM HẢI

Nhịp trở lại của thị trường lao động

Sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán, thị trường lao động bước vào năm mới với nhịp chuyển động rõ rệt: Doanh nghiệp gấp rút bổ sung nhân lực để kịp đơn hàng; người lao động cân nhắc cơ hội mới; một bộ phận lao động trẻ lựa chọn lối đi linh hoạt thay vì quay lại dây chuyền sản xuất.

Năm 2025, đầu tư công cả nước đã giải ngân hơn 755 nghìn tỷ đồng, đạt 83,7% kế hoạch. Ảnh: BẮC SƠN

Chu kỳ tăng trưởng hạ tầng mới

Với quy mô gần 1 triệu tỷ đồng, đầu tư công năm 2026 được kỳ vọng mở ra chu kỳ tăng trưởng mới, không chỉ ở tốc độ giải ngân mà ở chất lượng thực thi để tạo động lực phát triển bền vững cho nền kinh tế.

Nhiều trường bổ sung các chương trình liên quan đến trí tuệ nhân tạo, khoa học dữ liệu. Ảnh: TRƯỜNG ĐẠI HỌC FPT

“Cơn sóng” ngành học mới

Mùa tuyển sinh đại học năm 2026 đang chứng kiến một hiện tượng chưa từng có trong vài năm trở lại đây: Hàng loạt trường đại học công bố mở ngành, chuyên ngành mới, đặc biệt tập trung vào các lĩnh vực công nghệ cao, kinh tế số và trí tuệ nhân tạo.

Ảnh: GETTYIMAGES

Anh cam kết tăng cường hợp tác với ASEAN

Vương quốc Anh mới đây khẳng định lại cam kết làm sâu sắc hơn quan hệ Đối tác Đối thoại với Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), đồng thời thúc đẩy Chương trình nghị sự Phụ nữ, Hòa bình và An ninh (WPS) tại khu vực.

Tổng thống Mỹ Donald Trump trong chuyến thăm Anh năm 2025. Ảnh: CNN

Thúc đẩy hợp tác giữa Anh với EU, Mỹ

Anh và Liên minh châu Âu (EU) vừa ký Hiệp định Hợp tác cạnh tranh nhằm bảo đảm thị trường công bằng và hiệu quả cho cả hai nền kinh tế. Trong khi đó, London nối lại các cuộc đàm phán về thỏa thuận thịnh vượng công nghệ với Mỹ, trị giá hàng tỷ bảng Anh.

Máy là hơi tự động trị giá hơn 1,3 tỷ đồng - một trong những thiết bị hiện đại nhất của Xí nghiệp Veston Hưng Hà (thuộc Tổng công ty May 10, xã Hưng Hà, Hưng Yên) đang được công nhân vận hành. Ảnh: THẾ DUYỆT

Guồng quay sản xuất trở lại

Ngay sau Tết, các dây chuyền sản xuất nhanh chóng vận hành trở lại, tạo khí thế tăng tốc để hoàn thành mục tiêu năm 2026. Tâm lý "tháng Giêng là tháng ăn chơi" đã hoàn toàn bị loại bỏ.

Kết cấu hạ tầng có bước tiến vượt bậc với 3.245km đường cao tốc hoàn thành. Ảnh: NAM NGUYỄN

Kinh tế Việt Nam trước thời cơ mới

Năm 2025 khép lại trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều bất ổn, xung đột địa chính trị kéo dài, thiên tai cực đoan gia tăng và chủ nghĩa bảo hộ thương mại trỗi dậy. Giữa những biến động ấy, kinh tế Việt Nam vẫn bứt phá mạnh mẽ, tạo dư địa đón chờ những thời cơ mới.

Người dân tham quan, lựa chọn nông sản tại các gian hàng Hội chợ Mùa Xuân. Ảnh: LÊ ĐÔNG

Kết nối tích cực doanh nghiệp - người tiêu dùng

Diễn ra trong những ngày cận Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, Hội chợ Mùa Xuân lần thứ nhất tại Trung tâm Hội chợ Triển lãm Quốc gia (VEC), xã Đông Anh, Hà Nội là sự kiện xúc tiến thương mại quy mô lớn; không gian sinh hoạt xã hội nơi các giá trị kinh tế, văn hóa và cộng đồng được kết nối, lan tỏa.

Khách du lịch tham dự chương trình Happy Tết 2026. Ảnh: NAM HẢI

Cú huých đầu năm cho ngành du lịch

Lượng khách quốc tế tăng mạnh và lan tỏa trên nhiều thị trường. Đà phục hồi vững chắc đang tạo nền tảng quan trọng để ngành du lịch hướng tới mục tiêu bứt phá trong cả năm.

Cơ sở y tế sẵn sàng trực cấp cứu các ca bệnh nặng.

Những mối nguy sức khỏe cần cảnh giác mỗi dịp Tết

Tết Nguyên đán là dịp đoàn viên, sum họp và khởi đầu năm mới. Thế nhưng, phía sau không khí rộn ràng ấy, hệ thống y tế cả nước vẫn phải căng mình tiếp nhận số lượng lớn bệnh nhân nhập viện do tai nạn, ngộ độc và biến chứng bệnh mạn tính.

Luật chơi một chiều

Khách hàng thường được coi là thượng đế, là đối tượng quyết định sự sống còn của doanh nghiệp. Nhưng điều đó có vẻ không đúng hoàn toàn trong thị trường vàng, bạc, đá quý. Ở địa hạt này, cuộc chơi diễn ra theo luật… một chiều, lợi thế hoàn toàn thuộc về một bên.

Một đơn vị thuộc lực lượng IRGC của Iran. Ảnh: CNN

Vừa gây sức ép vừa mở cửa ngoại giao

Trước thềm cuộc đàm phán vừa diễn ra giữa Mỹ và Iran tại Oman, một loạt các quốc gia và tổ chức quốc tế đã có các động thái ngoại giao, trừng phạt và an ninh đối với Tehran.

Bộ trưởng Ngoại giao Abbas Araghchi (giữa) và phái đoàn đàm phán Iran tại Oman. Ảnh: AP

Iran, Mỹ nhất trí duy trì đàm phán

Dù chưa đạt kết quả mang tính đột phá, cả Mỹ lẫn Iran vẫn đánh giá tích cực về cuộc đàm phán vừa diễn ra tại Oman và nhất trí lên lịch tiếp tục đàm phán trong tuần này.

Lãnh đạo Trường đại học Sài Gòn tặng quà và tiễn sinh viên về quê đón Tết. Ảnh: ĐẠT NGUYỄN

Mang hương Tết ấm

Những ngày giáp Tết Bính Ngọ 2026, từ TP Hồ Chí Minh, nhiều chuyến xe mùa xuân tất bật đưa sinh viên khó khăn về quê sum vầy với gia đình, người thân. Từng tấm vé “0 đồng” được trao tay khiến cái Tết đoàn viên thêm ấm áp, trọn vẹn.

Học sinh tìm hiểu thông tin tuyển sinh của các trường đại học. Ảnh: NAM HẢI

Con đường vào đại học bớt “dễ dãi” hơn

Dự thảo Quy chế tuyển sinh đại học năm 2026 do Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) công bố lấy ý kiến xã hội đang thu hút sự quan tâm lớn của học sinh lớp 12, phụ huynh và các cơ sở giáo dục.