Chuyên gia chỉ cách chăm sóc sức khỏe chủ động

Chăm sóc sức khỏe chủ động không nhất thiết phải bắt đầu từ những điều lớn lao. Nó có thể bắt đầu ngay từ hôm nay – từ một lựa chọn thực phẩm tốt hơn, một cách chế biến an toàn hơn và một bữa ăn có hiểu biết hơn.

Tọa đàm khoa học có chủ đề: "Chăm sóc sức khỏe chủ động, ngay từ bữa ăn". (Ảnh: MINH QUYẾT)
Tọa đàm khoa học có chủ đề: "Chăm sóc sức khỏe chủ động, ngay từ bữa ăn". (Ảnh: MINH QUYẾT)

Ngày 25/9, Hiệp hội Tư vấn nâng cao sức khỏe Việt Nam phối hợp Trung tâm Truyền thông giáo dục sức khỏe Trung ương, Trung tâm Nội dung số và Truyền thông Thông tấn xã Việt Nam tổ chức tọa đàm khoa học với chủ đề: "Chăm sóc sức khỏe chủ động, ngay từ bữa ăn".

Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ, Phạm Thanh Bình, Chủ tịch Hiệp hội Tư vấn nâng cao sức khỏe Việt Nam, chúng ta thường nghĩ chăm sóc sức khỏe là việc của bệnh viện, của bác sĩ, của thuốc men. Nhưng trên thực tế, sức khỏe được hình thành từ bữa ăn hằng ngày, một bữa ăn không chỉ cung cấp năng lượng, nó tác động lâu dài đến thể chất, chuyển hóa, sức đề kháng, quá trình lão hóa và nguy cơ mắc nhiều bệnh không lây nhiễm. Vì vậy, chăm sóc sức khỏe chủ động không nên bắt đầu khi bệnh xuất hiện, mà phải bắt đầu từ trước đó - từ chính những gì chúng ta đưa vào cơ thể mỗi ngày.

1790323543302-7794405649101150263-g4842147454190022190-h-4787.jpg
Phó Giáo sư, Tiến sĩ, Phạm Thanh Bình, Chủ tịch Hiệp hội Tư vấn nâng cao sức khỏe Việt Nam. (Ảnh: MINH QUYẾT)

Có ba sự chuyển đổi quan trọng cần thực hiện để tạo ra sự thay đổi. Thứ nhất, chuyển từ “ăn theo thói quen” sang “ăn có hiểu biết”. Không phải cứ ăn ngon là ăn tốt; không phải thực phẩm đắt tiền là thực phẩm phù hợp… mà cần kiến thức tối thiểu để biết lựa chọn thực phẩm, cân đối khẩu phần và nhận diện những nguy cơ có thể ảnh hưởng đến sức khỏe.

Thứ hai, chuyển từ “kiểm soát chất lượng hình thức” sang “kiểm soát chất lượng thực chất”. Điều quan trọng là chất lượng thực tế, mức độ an toàn và khả năng kiểm soát trong suốt quá trình sản xuất, chế biến và sử dụng.

Thứ ba, chuyển từ “trách nhiệm của một ngành” sang “trách nhiệm của toàn xã hội”. Sức khỏe cộng đồng không thể chỉ là trách nhiệm của ngành y tế. Cơ quan quản lý y tế có trách nhiệm xây dựng chính sách và công cụ giám sát hiệu quả. Doanh nghiệp phải đề cao trách nhiệm với sản phẩm và người tiêu dùng. Các nhà khoa học cung cấp bằng chứng và giải pháp. Các cơ quan truyền thông đưa kiến thức đúng đến cộng đồng. Và mỗi người dân chính là một chủ thể quyết định sức khỏe của bản thân và gia đình mình.

Tại buổi tọa đàm, các chuyên gia dinh dưỡng đã chỉ ra một trong những "điểm đen" nguy hại nhất trong thói quen chế biến của người Việt là việc lạm dụng dầu mỡ chiên rán nhiều lần. Quá trình này bẻ gãy cấu trúc chất béo, sinh ra các Acid béo tự do, tổng hợp chất phân cực, chất béo chuyển hóa và Acrylamide – các tác nhân hàng đầu phá hủy hệ tim mạch và kích hoạt tế bào gây ung thư.

1790323543327-7794405649101150263-g4842147454190022190-h-1484.jpg
Phó Giáo sư, Tiến sĩ, Bác sĩ Nguyễn Trọng Hưng trao đổi tại tọa đàm. (Ảnh: MINH QUYẾT)

Phó Giáo sư, Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Trọng Hưng, Giám đốc Trung tâm tư vấn, Phục hồi dinh dưỡng và Kiểm soát béo phì, Viện Dinh dưỡng quốc gia chỉ rõ một số thói quen ăn uống đang âm thầm ảnh hưởng đến sức khỏe người Việt là: Sử dụng nhiều thực phẩm chiên rán, giàu năng lượng; ăn uống thiếu cân đối; sử dụng dầu không đúng cách hoặc tái sử dụng dầu nhiều lần; ăn nhiều đạm nhưng ít rau và tinh bột.

Đáng chú ý, không cần kiêng hoàn toàn dầu mỡ, mà nên sử dụng hợp lý và ưu tiên thực phẩm chế biến ít dầu, chẳng hạn luộc hoặc hấp. Khi cần chiên, nên chọn nhiệt độ phù hợp với từng loại dầu và đọc nhãn để làm theo hướng dẫn của nhà sản xuất… Mặt khác, khẩu phần ăn hằng ngày cần bảo đảm sự đa dạng, cân đối giữa các nhóm chất, phù hợp với độ tuổi, tình trạng sức khỏe và nhu cầu năng lượng của mỗi người.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trịnh Bảo Ngọc, Viện trưởng Viện Nghiên cứu và Phát triển dinh dưỡng khẳng định: Chất béo không phải là thành phần có hại nếu được sử dụng đúng số lượng, chất lượng và tần suất. Tuy nhiên, việc lạm dụng món chiên xào hoặc đun dầu ở nhiệt độ cao, tái sử dụng dầu nhiều lần có thể làm phát sinh các sản phẩm oxy hóa và chất béo chuyển hóa, ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe. Do vậy, người tiêu dùng cần lựa chọn loại dầu phù hợp với phương pháp chế biến, hạn chế dùng dầu đã biến đổi về màu, mùi hoặc chất lượng.

Người dân không nhất thiết phải chọn thực phẩm đắt tiền mà cần ưu tiên thực phẩm tươi, theo mùa, có nguồn gốc rõ ràng và bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm. Điều quan trọng khác là lựa chọn đúng, ăn đủ lượng, đa dạng thực phẩm và thay đổi thực đơn thường xuyên.

Có thể bạn quan tâm

Bác sĩ Viện Y học nhiệt đới Bạch Mai thăm khám cho sản phụ bị viêm gan B đang điều trị. (Ảnh: BVCC)

Viêm gan B từ mẹ sang con: Một lần lây nhiễm, nguy cơ kéo dài nhiều thế hệ

Ở tuần thai thứ 34, thay vì chuẩn bị đón con, một phụ nữ 32 tuổi ở Hưng Yên phải nhập Viện Y học nhiệt đới, Bệnh viện Bạch Mai trong tình trạng mệt mỏi, ăn uống kém, vàng da, vàng mắt tăng dần. Chị đã biết mình nhiễm viêm gan B nhiều năm nhưng không điều trị vì cơ thể gần như không có biểu hiện bất thường.

Hội nghị khoa học Nghiên cứu và ứng dụng trong y học trở thành hoạt động thường niên thu hút đông đảo chuyên gia, nhà khoa học với nhiều kết quả được công bố. (Ảnh: TRẦN MINH)

Phát huy sức mạnh trí thức ngành y vì sức khỏe nhân dân

Kế thừa truyền thống vẻ vang, trong nhiệm kỳ 2021-2026 vừa qua, Tổng hội Y học Việt Nam luôn là ngọn cờ đoàn kết, tập hợp và phát huy trí tuệ của hơn 400 nghìn hội viên - những chuyên gia, nhà khoa học, bác sĩ, dược sĩ, điều dưỡng và cán bộ y tế trong cả quân y và dân y.

Thầy thuốc Nhân dân, Giáo sư, Tiến sĩ, bác sĩ cao cấp Đồng Khắc Hưng chia sẻ tại hội thảo. (Ảnh: BVCC)

Xơ hóa phổi tiến triển – căn bệnh âm thầm bào mòn lá phổi

Ho khan kéo dài, khó thở khi gắng sức có thể là dấu hiệu của bệnh phổi kẽ - nhóm bệnh gồm khoảng 200 thể bệnh khác nhau. Một số thể có thể tiến triển nhanh thành xơ hóa phổi, suy hô hấp và đe dọa tính mạng. Đáng chú ý, nấm mốc, lông chim, bụi nghề nghiệp hay môi trường làm việc ẩm thấp có thể liên quan đến bệnh phổi kẽ.

Các đại biểu tham gia báo cáo khoa học tại hội nghị. (Ảnh: BVCC)

Đục thủy tinh thể là nguyên nhân khiến 74% số ca mù lòa ở nước ta

Một đôi bàn tay khéo léo có thể cứu được một đôi mắt, nhưng một hệ thống vận hành tốt mới có thể chăm sóc tốt cho hàng triệu người. Do đó, việc cập nhật các kỹ thuật phẫu thuật mới nhằm bảo đảm an toàn và hiệu quả là yêu cầu tất yếu đối với các bác sĩ nhãn khoa.

Cuốn sách "Hành tinh trong ngõ nhỏ". (Ảnh: Tác giả cung cấp)

"Hành tinh trong ngõ nhỏ": Góc nhìn mới về trẻ rối loạn phổ tự kỷ

"Hành tinh trong ngõ nhỏ" là tác phẩm văn học hiện thực gai góc về cuộc chiến sinh tồn, hành trình tìm kiếm sự thấu cảm của các gia đình có trẻ mắc rối loạn phổ tự kỷ tại Việt Nam. Cuốn sách được các chuyên gia đánh giá là bước chuyển sâu sắc từ những thống kê y khoa lạnh lùng sang giải phẫu nỗi đau đầy nhân văn.

Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Thị Sim thực hiện can thiệp bào thai cho sản phụ. (Ảnh: BVCC)

Những quyết định không được phép sai trong y học bào thai

Có những thai nhi được giữ lại bằng một mũi kim đưa vào tử cung, nhưng cũng có trường hợp cơ hội sống được bảo vệ bằng quyết định không can thiệp. Phía sau mỗi lựa chọn là bài toán về nguy cơ, thời điểm và khả năng đáp ứng của cả ê-kíp.

Gia đình em Lường Tiến Đạt tại Pắc Ta, tỉnh Lai Châu. (Ảnh: Viettel cung cấp)

Từ một ca mổ đến hành trình chữa lành

Với trẻ mắc bệnh tim bẩm sinh, một ca phẫu thuật thành công có thể chỉ là bước khởi đầu. “Trái tim cho em” đang mở rộng hỗ trợ để đồng hành với các em trên hành trình dài hơn, từ điều trị đến phục hồi và hòa nhập cuộc sống.

Lễ tri ân chị B.H.A được tổ chức ngay trước giờ phẫu thuật lấy tạng. (Ảnh: BVCC)

Sự sống được tiếp nối từ ngọn lửa nhân ái của người nữ cán bộ y tế Thủ đô

33 năm trong vai trò là cán bộ y tế Bệnh viện đa khoa Xanh Pôn (Hà Nội), chị B.H.A luôn là tấm gương mẫn cán, tận tụy hết lòng vì bệnh nhân, vì sự phát triển của bệnh viện. Kể cả khi những giây phút cuối cùng, phần thân thể quý báu của chị tiếp tục được hiến tặng để thắp lên hy vọng sống cho những bệnh nhân nguy kịch.

Đại diện các ban, ngành, đoàn thể và người dân tham gia diễu hành hưởng ứng Ngày Thế giới phòng, chống bệnh dại năm 2026 (28/9). (Ảnh MAI TRANG)

Chủ động phòng ngừa, kiểm soát bệnh dại tại cộng đồng

Ngày 24/9, tại xã Thạch Thất (thành phố Hà Nội), Sở Y tế Hà Nội phối hợp Ủy ban nhân dân xã Thạch Thất tổ chức mít- tinh hưởng ứng Ngày Thế giới phòng, chống bệnh dại năm 2026 (28/9) nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp, ngành và người dân trong chủ động phòng ngừa, kiểm soát bệnh dại tại cộng đồng.