Chính sách khuyến sinh cần đồng bộ và toàn diện

Trong dự thảo Luật Dân số, Bộ Y tế vừa đề xuất kéo dài thời gian nghỉ thai sản đối với phụ nữ sinh con thứ hai lên 7 tháng thay vì 6 tháng; đồng thời, đề xuất tạo điều kiện hỗ trợ thuê, mua nhà ở xã hội cho phụ nữ sinh đủ 2 con ở các khu công nghiệp, khu chế xuất và các tỉnh, thành phố có mức sinh thấp. Đây là hai trong số những giải pháp nhằm khuyến khích các cặp vợ chồng sinh con và sinh đủ hai con trước thực trạng tổng tỷ suất sinh thấp hơn mức sinh thay thế và có xu hướng tiếp tục giảm.
Bộ Y tế đề xuất kéo dài thời gian nghỉ thai sản đối với phụ nữ sinh con thứ hai lên 7 tháng. (Ảnh: Bộ Y tế)
Bộ Y tế đề xuất kéo dài thời gian nghỉ thai sản đối với phụ nữ sinh con thứ hai lên 7 tháng. (Ảnh: Bộ Y tế)

Dự báo, nếu mức sinh tiếp tục giảm thì Việt Nam sẽ kết thúc thời kỳ dân số vàng vào năm 2039; quy mô dân số trong độ tuổi lao động đạt đỉnh vào năm 2042 và dân số sẽ tăng trưởng âm sau năm 2054. Hiện nay, chi phí cho việc mang thai, sinh đẻ và nuôi dưỡng trẻ ngày càng cao, dẫn đến áp lực kinh tế cho các cặp vợ chồng trẻ khi thu nhập đa phần chỉ đủ trang trải ở mức cơ bản, nhất là tại các thành phố lớn và chưa có nhà ở cố định. Đây cũng là những yếu tố chính dẫn đến thực trạng nhiều cặp vợ chồng trì hoãn sinh con hoặc chỉ sinh một con.

Nhiều ý kiến cho rằng đối với người phụ nữ, cùng lúc làm tròn bổn phận làm mẹ, làm vợ, vừa phấn đấu cho sự nghiệp là quá áp lực. Kéo dài thời gian nghỉ thai sản tuy có thêm thời gian chăm sóc con nhỏ, nhưng lại kéo theo nỗi lo sự nghiệp bị gián đoạn, thu nhập giảm sút. Thực tế, nhiều trường hợp phụ nữ sau sinh không dùng hết thời gian nghỉ thai sản 6 tháng mà quay trở lại làm việc sớm.

Trong khi đó, ở góc độ chăm sóc và nuôi dạy trẻ, khoảng thời gian 1.000 ngày đầu đời của trẻ được các chuyên gia đánh giá là giai đoạn quan trọng đối với việc phát triển cả về thể chất lẫn tinh thần khi trẻ trưởng thành, có ảnh hưởng lớn đến tương lai của trẻ và xa hơn là của đất nước, của xã hội. Vì vậy, để việc khuyến khích sinh con, duy trì mức sinh thay thế đạt hiệu quả bền vững thì các chính sách cần được triển khai đồng bộ, toàn diện, tạo điều kiện thuận lợi để người phụ nữ vừa bảo đảm công việc, vừa chăm sóc tốt cho con cái.

Mới đây Đảng, Nhà nước ta đã quyết định miễn toàn bộ học phí cho học sinh từ mầm non đến hết trung học phổ thông công lập từ năm học 2025-2026. Một số tỉnh, thành phố có mức sinh thấp cũng thực hiện khen thưởng, hỗ trợ tiền hoặc hiện vật đối với phụ nữ sinh đủ hai con trước 35 tuổi theo Thông tư 01/2021/TT-BYT của Bộ Y tế. Cùng với đó, các chính sách hỗ trợ thuê, mua nhà ở xã hội đối với người thu nhập thấp nếu được thực thi cũng sẽ giúp xóa bỏ nỗi trăn trở “có an cư mới lạc nghiệp” của nhiều cặp vợ chồng trẻ. Đây là những bước đi phù hợp với bối cảnh hiện nay, thể hiện quyết tâm của Đảng, Nhà nước cùng các ban, bộ, ngành, địa phương góp phần quan trọng duy trì, thúc đẩy mức sinh thay thế.

Các chính sách cần được triển khai đồng bộ, toàn diện, tạo điều kiện cho phụ nữ sinh con bảo đảm công việc và chăm sóc tốt cho con cái (Ảnh: NAM PHƯƠNG).

Các chính sách cần được triển khai đồng bộ, toàn diện, tạo điều kiện cho phụ nữ sinh con bảo đảm công việc và chăm sóc tốt cho con cái (Ảnh: NAM PHƯƠNG).

Các giải pháp khuyến sinh đang triển khai và được đề xuất đã dần bao quát hơn, sát với thực tiễn về những mối lo ngại cản trở quyết định sinh con và sinh thêm con của các cặp vợ chồng. Nhưng để đạt hiệu quả bền vững cũng như tận dụng tốt nguồn dân số “vàng”, chúng ta cần nghiên cứu triển khai thêm các chính sách hỗ trợ nhằm giảm chi phí cho việc mang thai, sinh đẻ cũng như chi phí nuôi dạy, chăm sóc trẻ…

Sinh ra những đứa trẻ khỏe mạnh cùng sự giáo dục tri thức và bồi dưỡng phẩm chất cho thế hệ kế cận là những yếu tố quan trọng, phù hợp với mục tiêu nâng cao chất lượng dân số, góp phần tạo ra nguồn nhân lực chất lượng phục vụ đất nước phát triển. Khi các chính sách khuyến sinh có sự đồng bộ, toàn diện và đủ sức hấp dẫn, đúng với thực trạng và nhu cầu thiết thực của các gia đình, những rào cản sẽ được tháo gỡ.

Có thể bạn quan tâm

Sau gần một thập kỷ, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 đã triển khai thành công 8 loại hình ghép mô, tạng và thực hiện hơn 1.000 ca ghép tạng.

Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 đẩy mạnh kỹ thuật công nghệ cao, hướng tới chuẩn quốc tế

Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 đang từng bước chuẩn bị điều kiện triển khai ghép từ người hiến chết tim và ứng dụng phẫu thuật robot trong lấy-ghép tạng. Các lĩnh vực mũi nhọn như y học chính xác, điều trị cá thể hóa, phẫu thuật công nghệ cao và tạo hình-thẩm mỹ là mục tiêu trọng tâm phát triển của bệnh viện trong năm 2026.

Quang cảnh cuộc họp.

Tăng cường phúc lợi động vật đồng hành trong tiếp cận Một Sức khỏe

Ngày 27/1, tại Hà Nội, trong khuôn khổ Đối tác Một Sức khỏe về phòng, chống bệnh lây truyền từ động vật sang người tại Việt Nam, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp Tổ chức Phúc lợi động vật toàn cầu - FOUR PAWS tổ chức Cuộc họp lần thứ ba của Nhóm công tác kỹ thuật về Động vật đồng hành.

Công nghệ phẫu thuật tật khúc xạ SMILE Pro Vision ID giúp dự báo xu hướng thay đổi thị lực.

Công nghệ phẫu thuật tật khúc xạ mới giúp dự báo xu hướng thay đổi thị lực

Bạn Trang Nhung (sinh năm 2016) vừa rời phòng mổ cận bằng công nghệ phẫu thuật tật khúc xạ SMILE Pro Vision ID lúc 11 giờ trưa nay, 26/1. Nhung tâm sự vốn là người sợ đau, nhưng bằng phương pháp này, Nhung không thấy đau gì, thời gian mổ nhanh, phục hồi nhanh và cô còn được dự báo sự thay đổi thị lực trong tương lai. 

Danone Anh thông báo thu hồi sản phẩm sữa Aptamil First Infant Formula 800g trên website hôm 24/1. (Ảnh: Aptamil)

Yêu cầu ngừng kinh doanh sữa Aptamil First Infant Formula do nghi nhiễm độc tố trên các sàn thương mại điện tử

Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) vừa có văn bản gửi Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công thương) đề nghị phối hợp quản lý hoạt động kinh doanh thực phẩm trên các sàn thương mại điện tử, liên quan sản phẩm sữa công thức Aptamil First Infant Formula 800g có nguy cơ mất an toàn.