Châu Á khẳng định vị thế trong phát triển AI

Để bắt kịp tốc độ phát triển nhanh chóng của công nghệ thông tin và trí tuệ nhân tạo (AI), thời gian qua, nhiều quốc gia châu Á theo đuổi chiến lược đưa AI trở thành “đòn bẩy” thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Những nỗ lực đó đã mang lại kết quả tích cực.

Thuyết trình về robot và tự động hóa tại Vinfuture. (Ảnh: TTXVN)
Thuyết trình về robot và tự động hóa tại Vinfuture. (Ảnh: TTXVN)

Báo cáo được công bố tại Diễn đàn châu Á Bác Ngao (BFA) mới đây nhận định, tâm điểm phát triển AI toàn cầu đang có dấu hiệu dịch chuyển từ các nước phương Tây sang châu Á.

AI đang trở thành động lực quan trọng thúc đẩy tiến trình phát triển kinh tế-xã hội tại châu Á. Nhờ tận dụng lợi thế về nguồn nhân lực dồi dào trong lĩnh vực công nghệ thông tin, hệ sinh thái ứng dụng đa dạng cùng khung chính sách đồng bộ, một số nước như Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Singapore nhanh chóng vươn lên vị thế dẫn đầu trong lĩnh vực AI. Ngoài ra, thông qua hoạt động xuất khẩu các giải pháp công nghệ, nhiều nền kinh tế trong khu vực tiếp tục chủ động tham gia xây dựng luật chơi và kiến tạo định hướng phát triển AI toàn cầu.

Bước tiến của châu Á trong lĩnh vực AI không chỉ thể hiện ở năng lực làm chủ công nghệ, mà cả tốc độ ban hành chính sách, chiến lược phát triển. Theo đó, nhiều nước trong khu vực đặt AI vào vị trí mũi nhọn của nền kinh tế.

Hàn Quốc đề ra mục tiêu sớm đưa nước này vào tốp 3 cường quốc AI hàng đầu thế giới. Năm 2026 được Xứ sở Kim chi xác định là “năm bản lề” cho kỷ nguyên AI, với tổng ngân sách phân bổ cho lĩnh vực này lên đến 9.900 tỷ won.

Malaysia cũng triển khai một lộ trình tham vọng biến AI trở thành động lực chính thúc đẩy tăng trưởng kinh tế 5 năm tới. Trong khi đó, Singapore vừa công bố hàng loạt giải pháp nhằm tạo điều kiện phát triển AI như giảm thuế doanh nghiệp, đào tạo nguồn nhân lực.

Chính phủ Singapore dự kiến khởi động một loạt “sứ mệnh AI” để thúc đẩy ứng dụng AI vào những lĩnh vực trọng điểm của nền kinh tế như sản xuất, tài chính và chăm sóc sức khỏe.

Việc triển khai rộng rãi ứng dụng AI trong các ngành công nghiệp đã giúp châu Á định hình lại cấu trúc nền kinh tế, ổn định thị trường việc làm, tăng năng suất của doanh nghiệp. Ngoài ra, AI cũng góp phần hỗ trợ các chính phủ giải quyết nhiều “bài toán” khó trên tiến trình phát triển.

Thủ tướng Singapore Lawrence Wong khẳng định, nếu được khai thác tốt, AI sẽ mang lại lợi thế chiến lược cho Singapore, giúp Đảo quốc Sư tử vượt qua những hạn chế như thiếu hụt tài nguyên thiên nhiên, dân số già hóa nhanh chóng và thị trường lao động khan hiếm.

Tuy nhiên, châu Á cũng đối mặt một số thách thức trong phát triển AI liên quan việc hoàn thiện cơ sở hạ tầng, bảo đảm an ninh mạng, quản trị, duy trì nguồn cung năng lượng… Trong đó, thách thức về năng lượng là vấn đề được đặc biệt quan tâm, do các trung tâm dữ liệu AI được ví như “cỗ máy” ngốn điện khổng lồ. Nhiều nước trong khu vực đã lựa chọn điện hạt nhân như một phương án góp phần giải tỏa “cơn khát” năng lượng của ngành AI.

Indonesia đang đẩy mạnh chuẩn bị nguồn nhân lực và khuôn khổ thể chế nhằm phục vụ kế hoạch xây dựng nhà máy điện hạt nhân đầu tiên của nước này, dự kiến bắt đầu vận hành vào giai đoạn 2032-2034.

Chính phủ Hàn Quốc cũng vừa xác nhận kế hoạch xây dựng thêm lò phản ứng hạt nhân mới, với thời gian dự kiến hoàn thành muộn nhất vào năm 2038. Giới phân tích cho rằng, với ưu điểm là nguồn cung ổn định, không phụ thuộc vào điều kiện thời tiết, điện hạt nhân là một công cụ quan trọng giúp các nước châu Á đáp ứng nhu cầu năng lượng để hiện thực hóa mục tiêu phát triển AI.

Dù còn đối mặt một số khó khăn nhưng với quyết tâm cao cùng lợi thế về nguồn nhân lực và khung chính sách linh hoạt, châu Á đang từng bước khẳng định vị thế trên bản đồ công nghệ toàn cầu. Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo phát triển bùng nổ, làm chủ công nghệ AI đã trở thành chiến lược quan trọng để các nước trong khu vực mở ra tương lai thịnh vượng.

Có thể bạn quan tâm

EVNCPC bảo đảm cung cấp điện an toàn, ổn định, thông suốt trong dịp lễ 2/9.

Ứng dụng khoa học công nghệ vào vận hành lưới điện miền trung

Từ trạm biến áp không người trực, điều khiển xa đến robot giám sát, những giải pháp công nghệ đang từng bước thay đổi việc vận hành, nâng cao năng suất và độ tin cậy cung cấp điện, góp phần cụ thể hóa Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Các đại biểu thăm Trung tâm dữ liệu của Viettel tại Khu công nghệ cao Láng - Hòa Lạc. (Ảnh: Báo Nhân Dân).

Việt Nam nổi lên như một thị trường dữ liệu có tiềm năng tăng trưởng cao

Ngành trung tâm dữ liệu tại Á-Thái Bình Dương được dự báo sẽ trở thành một trong những nhóm tài sản hạ tầng số lớn nhất thế giới, với tổng giá trị tài sản đang vận hành dự tính vượt 950 tỷ USD vào năm 2030 (theo Cushman & Wakefield). Trong đó, Việt Nam nổi lên như một thị trường dữ liệu có tiềm năng tăng trưởng cao.

Chính sách xóa đói giảm nghèo của Chính phủ làm thay đổi tích cực cuộc sống của đồng bào các dân tộc thiểu số.

Chính sách xóa đói giảm nghèo ở Việt Nam qua 40 năm đổi mới

Trong 40 năm qua (1986-2026), cùng với quá trình đổi mới tư duy phát triển và hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, chính sách xóa đói, giảm nghèo đã có bước chuyển căn bản cả về quan điểm, mục tiêu và phương thức thực hiện.

Cán bộ kỹ thuật VNPT hướng dẫn giáo viên Trường Tiểu học Đại Thịnh (sau sáp nhập) thao tác sử dụng các tính năng của hệ sinh thái giáo dục VnEdu. (Ảnh: VNPT)

Số hóa quản trị trường học sau sáp nhập và lời giải từ VnEdu

Đứng trước bài toán quy mô tăng gấp đôi sau sáp nhập, Trường Tiểu học Đại Thịnh (Mê Linh, Hà Nội) đã nhanh chóng giải tỏa áp lực quản trị và chuẩn hóa dòng dữ liệu “đúng - đủ - sạch - sống” nhờ điểm tựa vững chắc từ Hệ sinh thái giáo dục số VnEdu của VNPT.

OpenAI cắt quyền truy cập mô hình đối với Cursor sau khi SpaceX mua lại

OpenAI cắt quyền truy cập mô hình đối với Cursor sau khi SpaceX mua lại

Ngay sau khi SpaceX hoàn tất thương vụ thâu tóm trị giá 60 tỷ USD đối với Anysphere, công ty chủ quản của công cụ lập trình AI đình đám Cursor, OpenAI đã lập tức tuyên bố trên mạng xã hội X và website chính thức rằng sẽ chấm dứt hợp tác và khóa quyền truy cập trực tiếp của Cursor vào toàn bộ các mô hình trí tuệ nhân tạo của họ.

Giới thiệu sản phẩm ứng dụng AI tại Ngày hội Trí tuệ nhân tạo Việt Nam năm 2025. (Ảnh: HÀ LINH)

Chuyển đổi toàn diện quốc gia bằng trí tuệ nhân tạo

Ngày 28/8/2026, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng ký Quyết định số 1671/QĐ-TTg phê duyệt Chiến lược quốc gia về trí tuệ nhân tạo đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Quyết định này thay thế Quyết định số 127/QĐ-TTg ngày 26/1/2021 về ban hành Chiến lược quốc gia về nghiên cứu, phát triển và ứng dụng Trí tuệ nhân tạo đến năm 2030.

Đà Nẵng triển khai thành công mô hình Trung tâm điều hành thông minh (IOC).

Nâng cao năng lực số cho cán bộ cơ sở

Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, năng lực số không còn là kỹ năng bổ trợ, mà đã trở thành một bộ phận thiết yếu của năng lực thực thi công vụ. Đổi mới phương thức đào tạo sẽ giúp nâng cao năng lực số, giảm tình trạng cán bộ cấp cơ sở không đồng đều về năng lực số ở một số địa phương hiện nay.

Ông Nguyễn Khắc Lịch, Cục trưởng Cục Công nghệ số và trí tuệ nhân tạo, công bố Giải thưởng tại cuộc họp báo định kỳ của Bộ Khoa học và Công nghệ. (Ảnh: HÀ LINH)

Giải thưởng Make in Vietnam có hạng mục riêng về trí tuệ nhân tạo

Giải thưởng “Sản phẩm công nghệ số Make in Vietnam” năm 2026 lần đầu tiên có hạng mục riêng dành cho sản phẩm trí tuệ nhân tạo (AI) xuất sắc nhằm khuyến khích doanh nghiệp Việt Nam phát triển các sản phẩm trí tuệ nhân tạo có giá trị gia tăng cao, góp phần thúc đẩy hệ sinh thái trí tuệ nhân tạo và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Giao diện Cổng thông tin điện tử một cửa về trí tuệ nhân tạo. (Ảnh chụp màn hình)

Vận hành Cổng thông tin điện tử một cửa về trí tuệ nhân tạo

Cổng thông tin điện tử một cửa về trí tuệ nhân tạo (AI) và cơ sở dữ liệu quốc gia về hệ thống trí tuệ nhân tạo đã được Bộ Khoa học và Công nghệ đưa vào vận hành, hình thành một đầu mối thống nhất phục vụ quản lý nhà nước, cung cấp thông tin và hỗ trợ phát triển hệ sinh thái trí tuệ nhân tạo Việt Nam an toàn, có trách nhiệm.

Robot taxi tự hành do Công ty cổ phần Phenikaa-X nghiên cứu phát triển là một trong bốn dòng phương tiện được thử nghiệm.

Kiến tạo môi trường để công nghệ được thử nghiệm

Việc Công ty cổ phần Phenikaa-X là đơn vị đầu tiên tại Hà Nội triển khai thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) đối với phương tiện tự hành đánh dấu bước chuyển từ nghiên cứu, phát triển công nghệ sang kiểm chứng trong thực tế, từ quản lý công nghệ mới sang kiến tạo môi trường để công nghệ được thử nghiệm và đưa vào thực tiễn.

Nguyễn Vũ An Chi, học sinh lớp 11 Trường trung học phổ thông Lý Thái Tổ, Hà Nội. (Ảnh: VNPT)

Năm học mới và những “lớp học” trong chiếc điện thoại

Từ thời khóa biểu, tài liệu ôn tập đến những buổi học trực tuyến, chiếc điện thoại kết nối internet đang hiện diện trong nhiều hoạt động học tập hằng ngày của người trẻ. Khi năm học mới bắt đầu, nhu cầu kết nối vì thế không chỉ gắn với liên lạc hay giải trí, mà ngày càng gắn với khả năng học tập chủ động và linh hoạt hơn.

Tỉnh đoàn Tây Ninh và MobiFone Tây Ninh ký kết Thỏa thuận hợp tác chiến lược về chuyển đổi số giai đoạn 2026-2030. (Ảnh: THANH PHONG)

Tuổi trẻ Tây Ninh tiên phong chuyển đổi số

Nhằm cụ thể hóa mục tiêu về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, ngày 27/8, Tỉnh đoàn Tây Ninh tổ chức Hội nghị tập huấn nâng cao năng lực số cho cán bộ, đoàn viên, thanh niên, học sinh, sinh viên bằng hình thức trực tiếp và trực tuyến tại 150 điểm cầu ở các xã, phường và trường học trên địa bàn.

(Ảnh minh họa: Bộ Khoa học và Công nghệ)

Không chỉ “có sóng”, người dân cần internet đủ nhanh, ổn định

Điện thoại hiển thị vạch sóng nhưng người dân vẫn khó gửi hồ sơ, truy cập dịch vụ số; có nơi việc liên lạc còn phụ thuộc vào “may rủi”. Thông tư số 51/2026/TT-BKHCN đưa ra cách tiếp cận mới: phổ cập viễn thông công ích không chỉ được tính bằng vùng phủ, mà phải được kiểm chứng bằng chất lượng kết nối thực tế.

Cần thu hút và giữ chân những tổng công trình sư, chuyên gia, nhà khoa học đủ năng lực đảm nhận các nhiệm vụ công nghệ chiến lược. (Ảnh: Bộ Khoa học và Công nghệ)

Tạo sức hút mới với nhân lực công nghệ chiến lược

Người giỏi có thể được thu hút bằng thu nhập, nhưng để họ ở lại và tạo ra kết quả, cần những bài toán đủ lớn, phòng thí nghiệm hiện đại, đội ngũ cộng sự và quyền quyết định chuyên môn. Nghị định số 260/2026/NĐ-CP đã mở cơ chế theo hướng đó; vấn đề còn lại là đưa chính sách vào thực tiễn.

Tăng cường khả năng ứng dụng, thương mại hóa đối với sản phẩm công nghệ. (Ảnh: Bộ Khoa học và Công nghệ)

Đặt hàng từ thực tiễn, đo kết quả bằng sản phẩm

Thay vì bắt đầu từ đề xuất nghiên cứu và chờ đến khi nghiệm thu mới đánh giá, nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược sẽ được hình thành từ bài toán thực tế, chia theo từng gói công việc và sàng lọc qua các mốc kết quả. Cách làm mới hướng nguồn lực nhà nước vào công nghệ có khả năng ứng dụng, thương mại hóa.

Hình ảnh về tác động mà tên lửa của SpaceX gây ra trên bề mặt Mặt Trăng. (Ảnh: NASA)

Nguy cơ "tắc nghẽn" quỹ đạo Trái đất do rác vũ trụ

Các chuyên gia vũ trụ cảnh báo ngày càng nhiều rủi ro từ lượng rác thải không gian đang tăng lên, làm dấy lên lo ngại về tình trạng “tắc nghẽn” quỹ đạo và thách thức trong việc thu gom xử lý chúng. Lời cảnh báo được đưa ra sau sự cố một tên lửa của SpaceX va chạm với Mặt trăng ngày 5/8.