Báo cáo được công bố tại Diễn đàn châu Á Bác Ngao (BFA) mới đây nhận định, tâm điểm phát triển AI toàn cầu đang có dấu hiệu dịch chuyển từ các nước phương Tây sang châu Á.
AI đang trở thành động lực quan trọng thúc đẩy tiến trình phát triển kinh tế-xã hội tại châu Á. Nhờ tận dụng lợi thế về nguồn nhân lực dồi dào trong lĩnh vực công nghệ thông tin, hệ sinh thái ứng dụng đa dạng cùng khung chính sách đồng bộ, một số nước như Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Singapore nhanh chóng vươn lên vị thế dẫn đầu trong lĩnh vực AI. Ngoài ra, thông qua hoạt động xuất khẩu các giải pháp công nghệ, nhiều nền kinh tế trong khu vực tiếp tục chủ động tham gia xây dựng luật chơi và kiến tạo định hướng phát triển AI toàn cầu.
Bước tiến của châu Á trong lĩnh vực AI không chỉ thể hiện ở năng lực làm chủ công nghệ, mà cả tốc độ ban hành chính sách, chiến lược phát triển. Theo đó, nhiều nước trong khu vực đặt AI vào vị trí mũi nhọn của nền kinh tế.
Hàn Quốc đề ra mục tiêu sớm đưa nước này vào tốp 3 cường quốc AI hàng đầu thế giới. Năm 2026 được Xứ sở Kim chi xác định là “năm bản lề” cho kỷ nguyên AI, với tổng ngân sách phân bổ cho lĩnh vực này lên đến 9.900 tỷ won.
Malaysia cũng triển khai một lộ trình tham vọng biến AI trở thành động lực chính thúc đẩy tăng trưởng kinh tế 5 năm tới. Trong khi đó, Singapore vừa công bố hàng loạt giải pháp nhằm tạo điều kiện phát triển AI như giảm thuế doanh nghiệp, đào tạo nguồn nhân lực.
Chính phủ Singapore dự kiến khởi động một loạt “sứ mệnh AI” để thúc đẩy ứng dụng AI vào những lĩnh vực trọng điểm của nền kinh tế như sản xuất, tài chính và chăm sóc sức khỏe.
Việc triển khai rộng rãi ứng dụng AI trong các ngành công nghiệp đã giúp châu Á định hình lại cấu trúc nền kinh tế, ổn định thị trường việc làm, tăng năng suất của doanh nghiệp. Ngoài ra, AI cũng góp phần hỗ trợ các chính phủ giải quyết nhiều “bài toán” khó trên tiến trình phát triển.
Thủ tướng Singapore Lawrence Wong khẳng định, nếu được khai thác tốt, AI sẽ mang lại lợi thế chiến lược cho Singapore, giúp Đảo quốc Sư tử vượt qua những hạn chế như thiếu hụt tài nguyên thiên nhiên, dân số già hóa nhanh chóng và thị trường lao động khan hiếm.
Tuy nhiên, châu Á cũng đối mặt một số thách thức trong phát triển AI liên quan việc hoàn thiện cơ sở hạ tầng, bảo đảm an ninh mạng, quản trị, duy trì nguồn cung năng lượng… Trong đó, thách thức về năng lượng là vấn đề được đặc biệt quan tâm, do các trung tâm dữ liệu AI được ví như “cỗ máy” ngốn điện khổng lồ. Nhiều nước trong khu vực đã lựa chọn điện hạt nhân như một phương án góp phần giải tỏa “cơn khát” năng lượng của ngành AI.
Indonesia đang đẩy mạnh chuẩn bị nguồn nhân lực và khuôn khổ thể chế nhằm phục vụ kế hoạch xây dựng nhà máy điện hạt nhân đầu tiên của nước này, dự kiến bắt đầu vận hành vào giai đoạn 2032-2034.
Chính phủ Hàn Quốc cũng vừa xác nhận kế hoạch xây dựng thêm lò phản ứng hạt nhân mới, với thời gian dự kiến hoàn thành muộn nhất vào năm 2038. Giới phân tích cho rằng, với ưu điểm là nguồn cung ổn định, không phụ thuộc vào điều kiện thời tiết, điện hạt nhân là một công cụ quan trọng giúp các nước châu Á đáp ứng nhu cầu năng lượng để hiện thực hóa mục tiêu phát triển AI.
Dù còn đối mặt một số khó khăn nhưng với quyết tâm cao cùng lợi thế về nguồn nhân lực và khung chính sách linh hoạt, châu Á đang từng bước khẳng định vị thế trên bản đồ công nghệ toàn cầu. Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo phát triển bùng nổ, làm chủ công nghệ AI đã trở thành chiến lược quan trọng để các nước trong khu vực mở ra tương lai thịnh vượng.
