Anh Chi Văn Tướng, xóm Khuổi Khon cho biết, trước đây, nhà quay phim người Pháp Nicolas Vidal đã đến địa phương khảo sát. Đến tháng 6/2011, nhà quay phim đã quay lại đây cùng đoàn làm phim và ngôi sao bóng bầu dục người Pháp Federic Michalak.
Làng Việt lên sóng kênh truyền hình ở Pháp
Đoàn làm phim đã ở xóm một thời gian. Họ đã tham gia sản xuất, sinh hoạt với người dân để hiểu hơn về văn hóa người Lô Lô đen và trải nghiệm cuộc sống nơi đây.
Sau đó, Đoàn làm phim đã đã hoàn thành tác phẩm và được một kênh truyền hình tại Pháp công chiếu.
Qua phim tài liệu về Khuổi Khon được phát sóng trên kênh truyền hình Pháp, công chúng nước Pháp và du khách quốc tế biết đến làng Khuổi Khon của người Lô Lô đen với bản sắc văn hóa độc đáo, thôi thúc họ lên đường, đến khám phá Khuổi Khon.
 |
| Du khách nước ngoài thích thú trong trang phục của đồng bào dân tộc Lô Lô ở xóm Khuổi Khon. |
Từ đó, tour du lịch cộng đồng Khuổi Khon được hình thành với sự tham gia của các công ty du lịch trong và ngoài nước.
Mỗi năm, làng Khuổi Khon đón tiếp hàng trăm lượt khách nước ngoài đến tham quan, trải nghiệm.
Làng Khuổi Khon đã trở thành trọng điểm phát triển du lịch của huyện Bảo Lạc và tỉnh Cao Bằng.
Nhằm bảo tồn, phát huy giá trị bản sắc ở Khuổi Khon, Bộ Văn hóa-Thể thao và Du lịch đã đầu tư 5 tỷ đồng thực hiện dự án “Bảo tồn bản truyền thống dân tộc Lô Lô, xóm Khuổi Khon”.
Dự án thực hiện trong 2 năm 2021-2022, tiến hành xây dựng nhà sinh hoạt cộng đồng xóm Khuổi Khon; bảo tồn nhà truyền thống đồng bào Lô Lô. Đồng thời, tiến hành sưu tầm và bảo tồn các làn điệu dân ca, dân vũ của đồng bào, kết hợp tổ chức hướng dẫn, truyền dạy cho dân bản.
Trên cơ sở đó, đã thành lập đội văn nghệ quần chúng, xây dựng chương trình nghệ thuật, trong đó có tiết mục đánh trống đồng cổ truyền của người Lô Lô... Qua đó, thiết thực bảo tồn và phát huy giá trị bản sắc văn hóa ở Khuổi Khon.
Nguy cơ phá vỡ cảnh quan, mất bản sắc
Tuy nhiên, trong quá trình thi công đường giao thông qua địa bàn xóm Khuổi Khon, Công ty trách nhiệm hữu hạn 288 Cao Bằng đã đổ khối lượng lớn đất, đá thải xuống khu vực khe ở trung tâm xóm Khuổi Khon. Đất đá tràn lấp đã ảnh hưởng đến nguồn nước canh tác ruộng bậc thang của hộ dân ở đây và tiềm ẩn nguy cơ phá vỡ cảnh quan, môi trường trong khu vực.
Nhất là trong mùa mưa, khi lượng lớn nước lũ đổ về sẽ tràn lấp khối lượng đất đá xuống phía dưới.
 |
| Khối lượng đất, đá thải ra từ quá trình thi công đường giao thông bị đổ xuống khe ở xóm Khuổi Khon. |
Mặt khác, dự án thi công bãi đỗ xe ô tô làng du lịch cộng đồng Khuổi Khon, theo đánh giá là cần thiết, nhưng dự án lại được xây dựng ở khu vực trung tâm xóm Khuổi Khon đã tác động đến cảnh quan nguyên sơ ở nơi đây.
Một vấn đề nữa, theo một số hướng dẫn viên du lịch đưa khách đến Khuổi Khon, mặc dù không phải phổ biến nhưng cần được xem xét, tuyên truyền, vận động để kịp thời khắc phục. Đó là hiện tượng một số người dân xin tiền du khách khi du khách vào thăm, uống nước, chụp ảnh tại một vài gia đình, hoặc tình trạng người dân chèo kéo du khách mua đồ thổ cẩm, đồ thủ công của gia đình.
Một số ý kiến tâm huyết với Khuổi Khon kiến nghị, nếu tiếp tục có dự án đầu tư hạ tầng cơ sở ở Khuổi Khon, chủ đầu tư cần tính toán, đánh giá kỹ tác động. Không để công trình hiện đại ảnh hưởng, phá vỡ cảnh quan nguyên sơ của làng Khuổi Khon. Hiện tượng xin tiền và chèo kéo du khách cũng cần được tuyên truyền, vận động, xử lý hài hòa.
 |
| Bãi đỗ xe ô-tô ở làng du lịch cộng đồng Khuổi Khon đang được xây dựng. |
Trao đổi về các vấn đề trên, đồng chí Nông Văn Khánh, Chủ tịch Ủy ban nhân xã Kim Cúc cho biết, chính quyền xã cũng chưa nắm rõ Công ty trách nhiệm hữu hạn 288 đã được cấp phép đổ đất đá thải vào khe ở trung tâm xóm Khuổi Khon hay chưa.
Khi nắm bắt thông tin công ty đổ thải tại đó, chính quyền xã cũng cho rằng không phù hợp và đã có kiến nghị.
Về kiến nghị của hộ dân về việc Công ty trách nhiệm hữu hạn 288 đổ thải làm mất nguồn nước canh tác ruộng bậc thang, đến nay, công ty đã hỗ trợ gia đình có kiến nghị đường ống nước để dẫn nước về ruộng.
Về hiện tượng có gia đình xin tiền và chèo kéo du khách mua đồ thủ công, xã sẽ kiểm tra, xác minh thông tin, nếu thông tin là đúng, xã sẽ vào cuộc, có giải pháp tuyên truyền, vận động, hài hòa xử lý, không để tiếp diễn hành động gây ấn tượng không đẹp trong lòng du khách.
Một số vấn đề ở làng du lịch cộng đồng Khuổi Khon cần được xem xét, xử lý, để bảo đảm phát triển du lịch bền vững, hài hòa, gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc.
