Từ đó đến nay, đã 13 năm, nhà máy vẫn chưa đền bù phần diện tích đất bị ngập úng cho 2 gia đình sở hữu mảnh ruộng bị ngập úng.
Dây dưa kéo dài
Nhà máy thủy điện Thoong Gót II vận hành vào năm 2012. Sau khi tích nước vùng lòng hồ, vận hành nhà máy thủy điện, mực nước lòng hồ đã dâng cao hơn dự kiến, gây ngập úng đất ruộng của người dân.
Năm 2013, người dân ghi nhận thiệt hại, đất ruộng bị ngập úng và bắt đầu kiến nghị, yêu cầu nhà máy thủy điện đền bù, giải quyết, nhưng đến nay, quyền lợi của dân vẫn chưa bảo đảm.
Chị Nông Thị Diệu Huyền, một trong 2 gia đình có diện tích ruộng bị ngập úng bức xúc chia sẻ: "Thửa ruộng của gia đình tôi ở xóm Giộc Giao, xã Đình Phong vẫn canh tác thường xuyên. Đến khi Nhà máy thủy điện Thoong Gót II tích nước vùng lòng hồ thì thửa ruộng bị ngập úng, mất trắng, không canh tác, không thu hoạch được lương thực. Tổng diện tích đất ruộng của 2 gia đình bị ngập úng là 2.307m2. Diện tích đất này đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
Do bị ảnh hưởng quyền lợi, 2 gia đình chúng tôi đã nhiều lần gửi đơn kiến nghị đến các cấp; đại biểu Hội đồng nhân dân xã, tỉnh đã tiếp thu kiến nghị, chuyển đến cơ quan có trách nhiệm để giải quyết, nhưng đến nay, gia đình chúng tôi vẫn chưa được nhận tiền đền bù đất và thiệt hại mùa màng không được canh tác, thu hoạch".
Theo tìm hiểu của phóng viên, vụ việc chậm đền bù diện tích đất của dân của Nhà máy thủy điện Thoong Gót II dây dưa, kéo dài đã lâu, với sự vào cuộc của nhiều cấp, nhiều ngành, nhưng vẫn chưa được giải quyết dứt điểm do bất đồng quan điểm trong việc lập phương án đền bù cho người dân.
Cụ thể, theo biên bản ngày 23/6/2017 do Ủy ban nhân dân xã Đình Phong (cũ) chủ trì làm việc, lập biên bản, Giám đốc Nhà máy thủy điện Thoong Gót II, Phùng Kim Huy khẳng định: “Diện tích bị ngập úng là đúng sự thật”. Ý kiến của lãnh đạo Ủy ban nhân dân xã Đình Phong: “Đề nghị nhà máy có phương án đền bù cho nhân dân có diện tích bị ngập úng”.
Sau khi kết thúc làm việc, lãnh đạo xã, nhà máy và người dân đã đồng thuận ký tên vào biên bản làm việc.
Đến ngày 20/12/2021, Ủy ban nhân dân xã Đình Phong (cũ) lại tiếp tục có báo cáo khẳng định: “Sau khi nhận đơn của công dân, Ủy ban nhân dân xã Đình Phong và Công ty trách nhiệm hữu hạn Trường Minh đến kiểm tra xác minh hiện trường và đề nghị công ty bồi thường thiệt hại theo diện tích thực tế thiệt hại nhưng không được công ty giải quyết”.
Không lập được phương án đền bù
Theo tìm hiểu của phóng viên, nguyên nhân đến nay người dân vẫn phải ngóng chờ đền bù của nhà máy thủy điện, do phía nhà máy thủy điện không đồng ý với phương án đền bù đã được lập.
Cụ thể, ngày 24/7/2024, đoàn công tác Sở Công thương tỉnh Cao Bằng do đồng chí Hà Văn Nam, Phó Giám đốc Sở làm trưởng đoàn đã làm việc tại xã Đình Phong với đầy đủ đại diện nhà máy thủy điện, lãnh đạo xã và gia đình có diện tích đất bị ngập úng.
Biên bản cuộc họp nêu rõ: “Đề nghị Ủy ban nhân dân xã Đình Phong phối hợp Công ty trách nhiệm hữu hạn Trường Minh lập phương án bồi thường, hỗ trợ cho 2 gia đình và trình cấp có thẩm quyền phê duyệt trước ngày 25/8/2025”.
Nhưng đến nay, 2 gia đình vẫn chưa nhận được tiền đền bù.
Đồng chí Đinh Mạnh Thắng, Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Đình Phong chia sẻ, do vướng mắc, chưa thống nhất trong lập phương án bồi thường, hỗ trợ cho 2 gia đình nên đến nay, 2 gia đình vẫn chưa được nhận tiền đền bù mặt bằng vùng lòng hồ của Nhà máy thủy điện Thoong Gót II.
Tại kỳ họp Hội đồng nhân dân tỉnh Cao Bằng diễn ra trong tháng 12/2025, trả lời kiến nghị của cử tri, Ủy ban nhân dân tỉnh Cao Bằng cho biết, Ủy ban nhân dân xã Đình Phong đã xây dựng bảng dự toán đền bù đất đai, hoa màu và tiền hỗ trợ chuyển đổi nghề cho 2 hộ gia đình ở xóm Giộc Giao, xã Đình Phong, tỉnh Cao Bằng, gửi Công ty trách nhiệm hữu hạn Trường Minh.
Tuy nhiên Công ty trách nhiệm hữu hạn Trường Minh có ý kiến đề nghị Ủy ban nhân dân xã Đình Phong bỏ phần hỗ trợ chuyển đổi nghề, không nhất trí tính tiền chuyển đổi nghề cho hai hộ gia đình.
Do đó, việc chi trả tiền đền bù cho 2 gia đình trên vẫn chưa được thực hiện.
Ủy ban nhân dân tỉnh giao Sở Công thương tiếp tục đôn đốc Công ty trách nhiệm hữu hạn Trường Minh phối hợp Ủy ban nhân dân xã Đình Phong khẩn trương thống nhất phương án giải quyết và báo cáo kết quả với Thường trực Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân tỉnh Cao Bằng.
Thiết nghĩ, cơ quan chuyên môn tỉnh Cao Bằng, căn cứ các quy định pháp luật hiện hành, cần xác định xem ý kiến của Công ty trách nhiệm hữu hạn Trường Minh đề nghị bỏ phần hỗ trợ chuyển đổi nghề, không nhất trí tính tiền chuyển đổi nghề cho 2 hộ gia đình có hợp pháp hay không và quan điểm của 2 gia đình đang chịu thiệt hại; từ đó, “chốt” phương án đền bù, để nhà máy thủy điện đền bù cho người dân, tránh tình trạng dây dưa, kéo dài trong giải quyết kiến nghị của công dân, kéo dài tình trạng quyền lợi của người dân không được bảo đảm.
