Liên tục tái diễn hành vi lừa đảo làm dịch vụ BHXH
Theo Trung tâm Dịch vụ hỗ trợ, chăm sóc khách hàng (BHXH Việt Nam), thời gian qua, nhiều NLĐ bị lừa đảo số tiền lớn khi truy cập vào các trang mạng xã hội như: https://www.facebook.com/DVBHXH121; https://www.facebook.com/bhxhvn999; htps://www.facebook.com/profile.php?id=100093282596968… để nhờ tư vấn giải quyết các thủ tục hành chính của ngành BHXH Việt Nam như: BHXH một lần, chốt sổ BHXH, thoái thu do đóng trùng BHXH, giải quyết chế độ thai sản…
Theo đó, cách thức lừa đảo của các đối tượng như: Các đối tượng lừa đảo lập các Facebook có hình ảnh logo của BHXH Việt Nam, trong đó có ghi các dịch vụ hỗ trợ, tư vấn về việc thực hiện các thủ tục hành chính của ngành BHXH Việt Nam. Khi NLĐ tương tác với Facebook này qua Messenger thì các đối tượng tự giới thiệu là nhân viên tư vấn của cơ quan BHXH và hướng dẫn NLĐ tương tác với Fanpage của cá nhân khác chuyên hỗ trợ về các dịch vụ của BHXH.
Đối tượng lập Fanpage dùng hình ảnh của người khác trên mạng xã hội, thậm chí để tạo sự tin tưởng của NLĐ các đối tượng đã lấy hình ảnh của chủ Fanpage gắn vào hình ảnh căn cước công dân (CCCD), thay đổi thông tin cho trùng với họ, tên, ngày tháng năm sinh. Ngoài ra, các đối tượng còn cung cấp các số điện thoại giả để NLĐ liên hệ trao đổi thông tin… Sau khi tương tác với NLĐ qua tin nhắn hoặc gọi điện qua Messenger để biết nhu cầu của NLĐ đang cần thực hiện các thủ tục hành chính nào của cơ quan BHXH, các đối tượng lừa đảo sẽ tự giới thiệu mình là nhân viên tư vấn của cơ quan BHXH.
Sau đó, những đối tượng này yêu cầu NLĐ cung cấp mã số BHXH và mã thẻ CCCD. Sau khi nhận được thông tin của NLĐ (mã số BHXH, chế độ NLĐ đang đề nghị giải quyết…), chúng gửi cho họ hình ảnh (được bọn chúng chế ra) thể hiện thông tin cá nhân và mức hưởng các chế độ (mức hưởng mà những kẻ lừa đảo chế ra thường cao hơn thực tế rất nhiều) và tình trạng hồ sơ chưa được giải quyết… Tiếp đến, những đối tượng lừa đảo yêu cầu NLĐ nếu muốn được giải quyết thì cần chi trả phí hồ sơ (mức phí mà bọn chúng đưa ra là 900.000 đồng/hồ sơ cho tất cả các TTHC như cấp sổ BHXH, giải quyết hưởng BHXH một lần, giải quyết chế độ thai sản…).
Nếu NLĐ nào chưa tin tưởng hoặc tỏ ý nghi ngờ, thì những đối tượng này sẽ dùng hình ảnh Fanpage của cơ quan BHXH có dấu tích xanh để tạo lòng tin, hoặc giới thiệu NLĐ vào các nhóm kín của ứng dụng Telegram để trao đổi thông tin. Trong các nhóm kín này, các đối tượng đã tạo niềm tin bằng cách cho đồng bọn gửi tin nhắn có hình ảnh thể hiện hồ sơ được chúng giúp đã được giải quyết xong, kèm theo hình ảnh những hồ sơ được giải quyết thành công…
Khi NLĐ đồng ý nhờ giúp giải quyết, các đối tượng sẽ gửi cho NLĐ những hình ảnh giả mạo, trong đó thể hiện con dấu và chữ ký của lãnh đạo cơ quan BHXH Việt Nam, chứng minh việc cơ quan BHXH đã nhận được hồ sơ… để NLĐ kiểm tra. Sau đó, bọn chúng yêu cầu NLĐ phải đóng phí hồ sơ và ghi cú pháp chuyển tiền theo một nội dung: PHI DV BHXH, TEN NGƯƠI LAO DONG SO DIEN THOẠI hoặc những ký hiệu về SO HO SO BHXH 1234ZYTV…
Tuy nhiên, sau khi NLĐ chuyển tiền, các đối tượng lập tức thông báo tin nhắn của NLĐ sai cú pháp, rồi yêu cầu NLĐ nộp thêm tiền và ghi đúng lại cú pháp hoặc bọn chúng cho người gọi điện, nhắn tin cho NLĐ giờ giải ngân của hồ sơ sắp hết để yêu cầu đóng thêm tiền… Để tạo niềm tin, đối tượng cũng chuyển cho NLĐ một số điện thoại ghi kèm theo tên người và giới thiệu là cán bộ của cơ quan BHXH đang giải quyết hồ sơ để NLĐ liên hệ. Đến khi NLĐ biết mình bị lừa và liên hệ lại, thì bọn chúng lập tức khóa các trang cá nhân, chặn số cuộc gọi điện thoại.
Mới đây, chị C.T.N.T cư trú tại xã Nhân Bình (huyện Lý Nhân, tỉnh Hà Nam) truy cập mạng xã hội và bị đối tượng tự xưng là nhân viên BHXH lừa đảo chuyển tiền để được giải quyết chế độ thai sản (mã số BHXH của chị T là 3520754xxx). Theo phản ánh của chị T, chị tham gia đóng BHXH từ tháng 5/2022 tại Công ty CP May xuất khẩu Nhân Bình, đến tháng 1/2023 thì chị sinh con. Chị T. đã nộp hồ sơ cho công ty để được hưởng chế độ thai sản.
Ngày 5/7/2023, chị T. truy cập mạng xã hội và nhắn tin thông qua Messenger cho tài khoản có tên là Trần Thị Lan - tự giới thiệu là nhân viên BHXH hỗ trợ giải quyết sớm hồ sơ thai sản. Sau đó, đối tượng Lan đã gửi cho chị T. hình ảnh CCCD mang tên Trần Thị Lan (sinh ngày 5/4/1984, quê quán xã Lương Điền, huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương; nơi thường trú thôn Đông Khê, xã Lương Điền, huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương; số CCCD là 030184011834) để tạo lòng tin. Bằng cách thức trên, chúng đã lừa chị T. chuyển tổng cộng hơn 30 triệu đồng vào số tài khoản do bọn chúng chỉ định.
Tương tự, chị M.T.H cư trú tại xã Hải Trung (huyện Hải Hậu, Nam Định); có số CCCD là 036192018xxx, mã số BHXH là 1914821xxx. Tại thời điểm tháng 7/2023, chị M.T.H đang tham gia đóng BHXH tại Công ty TNHH MSL Việt Nam (huyện Hải Hậu, Nam Định). Tuy nhiên, do cần tiền, nên chị H. muốn được hưởng BHXH một lần. Theo quy định của Luật BHXH, tại thời điểm tháng 7/2023, chị H. đang tham gia đóng BHXH thì không thuộc đối tượng được hưởng BHXH một lần vào tháng 7/2023.
Khi truy cập Facebook “Dịch vụ BHXH”, thì có đối tượng giới thiệu là Kim Oanh là “Tư vấn viên thuộc Cổng thông tin điện tử trung tâm BHXH Việt Nam”. Sau đó, người này lại chuyển cho “tư vấn viên” khác là Trần Minh Hoàng để tư vấn cho chị H. về quy trình thủ tục nhận BHXH một lần qua số điện thoại trên Zalo là 0927057505. Bằng cách thức thực hiện như trên, bọn chúng đã lừa chị H. chuyển cho chúng số tiền lên tới 100.000.000 đồng.
Người lao động còn thiếu hiểu biết
Trong tháng 6/2023, BHXH Việt Nam tiếp nhận phản ánh của anh N.T.T (phường Hiệp Thành, quận 12, TP Hồ Chí Minh) về việc bị đối tượng mạo danh nhân viên BHXH lừa đảo chuyển tiền để được giảm trùng BHXH và hủy bỏ sổ BHXH với tổng số tiền 2,9 triệu đồng. Trước đó, hồi tháng 4/2023, chị Hứa Thị B. (huyện Cao Lộc, Lạng Sơn) cũng bị một Fanpage Facebook có tên “Giải đáp thắc mắc BHXH” hướng dẫn liên hệ với nhân viên tư vấn qua Zalo. Do muốn “nhàn nhã”, chị B. đã hai lần chuyển khoản cho đối tượng trên với số tiền 1,4 triệu đồng; chỉ đến khi đối tượng yêu cầu chuyển thêm 2 triệu đồng, chị B mới nghi ngờ, nên liên lạc với BHXH huyện Cao Lộc và biết mình bị lừa.
Cũng với thủ đoạn tương tự, tháng 2/2023, chị Nguyễn Thị V. (huyện Thanh Hà, Hải Dương) bị lừa hơn 100 triệu đồng. Vụ việc đã được Công an TP Hải Dương tiếp nhận và tiến hành điều tra... Thậm chí, nắm bắt nhu cầu của NLĐ, một số đối tượng giả danh người của BHXH Việt Nam hỗ trợ, cấp lại mật khẩu ứng dụng VssID, nhằm lừa đảo, chiếm đoạt tài sản. Điển hình là trường hợp chị Đào Thị N., công nhân Công ty Canon Việt Nam, đã chuyển số tiền 5,9 triệu đồng cho đối tượng lừa đảo…
Dễ dàng nhận thấy, điểm chung khiến không ít NLĐ trở thành nạn nhân của các đối tượng lừa đảo, đó là đặt niềm tin vào hướng dẫn từ các tài khoản ảo thay vì các kênh hỗ trợ chính thức của cơ quan BHXH, hoặc muốn “đi tắt” khi làm thủ tục hưởng chế độ... Đây là thói quen nguy hại từ nhận thức không đầy đủ của NLĐ. Dù ngày càng quan tâm hơn đến quyền lợi được thụ hưởng từ các chính sách an sinh xã hội (BHXH, BHYT...), nhưng nhiều người vẫn khá thờ ơ trong việc tiếp nhận đầy đủ thông tin về hoạt động của cơ quan thực hiện chính sách, cũng như trách nhiệm phải tuân thủ quy định pháp luật của bản thân mình.
Liên quan hình thức lừa đảo giả mạo cơ quan BHXH, thời gian qua, BHXH Việt Nam đã liên tục đưa ra cảnh báo, khuyến cáo người dân khi thực hiện các TTHC cần cảnh giác để không bị đối tượng xấu lợi dụng và lừa đảo. Theo đó, lợi dụng tâm lý muốn giải quyết nhanh chóng các thủ tục hành chính liên quan đến lĩnh vực BHXH, BHYT của NLĐ trên mạng xã hội, nhiều đối tượng đã mạo danh là cán bộ, nhân viên cơ quan BHXH để thực hiện các hành vi lừa đảo.
Cụ thể, các đối tượng hứa hẹn sẽ giải quyết nhanh chóng tất cả các vấn đề hoặc một số thủ tục hành chính như giảm trùng BHXH, cắt giảm quá trình đóng trùng và hủy bỏ sổ BHXH…, đồng thời yêu cầu NLĐ nộp nhiều khoản phí “dịch vụ BHXH”. Điều tinh vi ở chỗ, các đối tượng đã tạo loại giấy tờ giả có con dấu xác nhận của cơ quan BHXH, nhằm tạo lòng tin với NLĐ. Sau khi nhận được tiền, các đối tượng ngay lập tức khóa tài khoản, cắt mọi liên lạc. Lúc này nhiều người mới biết mình bị lừa và phản ánh với cơ quan BHXH.
BHXH Việt Nam cảnh báo, khuyến cáo đến người dân khi thực hiện các TTHC cần cảnh giác để không bị đối tượng xấu lợi dụng và lừa đảo. Trường hợp khi thực hiện các thủ tục hành chính của ngành BHXH Việt Nam, nếu có vướng mắc thì liên hệ trực tiếp với cơ quan BHXH nơi gần nhất hoặc liên hệ Trung tâm Dịch vụ hỗ trợ, chăm sóc khách hàng qua số hotline: 1900.9068 hoặc số 0243.7899999 (trong giờ hành chính) để được hỗ trợ. Hiện nay, BHXH Việt Nam chỉ có một trang Fanpage đã được cấp tích xanh của Facebook tại địa chỉ: https://www.facebook.com/baohiemxahoi.gov.vn, người dùng cần lưu ý để tránh các trang giả mạo.
