Cần lập dự toán thu ngân sách nhà nước chính xác

Dự toán thu ngân sách nhà nước (NSNN) là khâu đầu tiên trong quá trình quản lý NSNN, định hướng trong việc phân bổ nguồn lực, quản lý thu chi ngân sách, thúc đẩy quản lý, khai thác tăng thu tại các địa phương. Đây là kết quả tổng hợp của ba yếu tố quyết định: Kinh tế, chính sách thu và hiệu quả quản lý thu, trong đó kinh tế là tiền đề quyết định đến thu NSNN. Vì vậy, để dự báo thu sát thực tế, dự báo kinh tế đòi hỏi phải chính xác.
Cán bộ, nhân viên ngành thuế truy vết nợ thuế bằng công nghệ thông tin.
Cán bộ, nhân viên ngành thuế truy vết nợ thuế bằng công nghệ thông tin.

Để điều tiết nền kinh tế vĩ mô theo đúng mục tiêu, Chính phủ sử dụng công cụ chính sách một cách linh hoạt, từ đó sẽ có những ảnh hưởng trực tiếp đến số thuế thu được và làm xô lệch số thu ngân sách tại từng địa bàn, sắc thuế, khoản thu so với dự toán đã tính.

Nhiều yếu tố khó dự báo

Theo Vụ trưởng Dự toán thu thuế (Tổng cục Thuế) Phạm Thị Tuyết Lan, qua phân tích, đánh giá công tác dự báo, lập dự toán thu một số năm gần đây cho thấy, những năm kinh tế không có biến động lớn, chính sách thu ổn định thì công tác thu NSNN được dự báo khá sát so với thực tế thực hiện, điển hình trong giai đoạn 2017-2019 số thu nội địa thực hiện vượt bình quân 6,4%/năm so với dự toán.

Tuy nhiên, kể từ khi dịch Covid-19 bùng phát đến nay, nhất là năm 2021, 2022 kinh tế có biến động lớn, nhiều yếu tố bất định nằm ngoài dự báo của các tổ chức trong nước và thế giới, lạm phát bùng phát trên toàn cầu, dòng vốn đầu tư dịch chuyển giữa các quốc gia diễn ra mạnh mẽ, làm thay đổi hoàn toàn tốc độ tăng trưởng kinh tế so với mục tiêu khi xây dựng dự toán.

Giai đoạn 2020-2023, việc thực hiện thu NSNN do cơ quan thuế quản lý vượt 15,5% so dự toán, trong đó chủ yếu vượt thu từ dầu thô (vượt 70,6%) do giá dầu thô thế giới tăng cao, hoặc số thu từ nhà, đất (vượt 53%) do thị trường tăng nóng, giá bất động sản tăng cao cục bộ tại nhiều địa phương.

“Đối với thu từ dầu thô, kinh nghiệm những năm qua cho thấy, việc dự báo của các định chế tài chính lớn, các tổ chức quốc tế đều không chính xác, giá dầu thô không chỉ phụ thuộc vào cung cầu trên thị trường mà còn bị chi phối lớn bởi tình hình chính trị thế giới, nhất là các quốc gia nắm trữ lượng dầu mỏ lớn. Vì vậy, việc dự báo chính xác nguồn thu từ dầu thô là rất khó khăn”, Vụ trưởng Phạm Thị Tuyết Lan nói.

Nhiều năm trở lại đây, Chính phủ thực hiện cơ chế cân đối nguồn thu tiền sử dụng đất trong cân đối ngân sách địa phương để đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng kinh tế-xã hội trên địa bàn. Trong quá trình thảo luận, Bộ Tài chính đều đề nghị các địa phương tự dự kiến thu tiền sử dụng đất phù hợp với kế hoạch sử dụng đất đai của địa phương, khả năng và tình hình thực tế trên địa bàn, khuyến khích các địa phương khai thác và sử dụng hiệu quả trong bối cảnh quỹ đất ngày càng hạn hẹp.

Trên thực tế, tốc độ tăng thu tiền sử dụng đất bình quân qua các giai đoạn và các năm không đồng đều. Về tổng thể, số thu tiền sử dụng đất có xu hướng tăng là chủ đạo, nhưng ở từng địa bàn thì diễn biến không theo quy luật, không ổn định và khó dự báo, tập trung ở các địa phương có ưu thế phát triển công nghiệp, logistics, kinh tế, du lịch,... Bên cạnh đó, dự toán thu tiền sử dụng đất được xây dựng từ cơ sở với sự tham gia dự báo của nhiều cấp, nhiều ngành nhưng còn chưa chặt chẽ, kịp thời,... đã ảnh hưởng đến chất lượng dự báo các khoản thu liên quan đến đất đai.

Sát thực từng khoản thu

Tổng cục Thuế cho biết, dự toán thu NSNN năm 2025 sẽ tiếp tục bám sát các nguồn thu trên địa bàn để nắm bắt nguồn thu mới, các dự án hết thời gian ưu đãi, những nguồn thu phát sinh đột biến, đặc thù,… để dự báo và lập dự toán sát với khả năng thực hiện. Toàn ngành tập trung phân tích, dự báo tình hình kinh tế, tài chính thế giới và trong nước để đánh giá sát khả năng thực hiện thu NSNN năm 2024 làm cơ sở xây dựng dự toán năm 2025 sát với thực tế.

Để nâng cao chất lượng dự báo, lập dự toán sát với thực tế phát sinh, cần phải đẩy mạnh phân cấp nguồn thu gắn với phân cấp quản lý thu, bỏ tính lồng ghép. Việc tăng cường trách nhiệm, quyền hạn cho chính quyền các cấp, thể chế hóa trách nhiệm trong việc cung cấp thông tin, phối hợp dự báo, lập dự toán giữa các cơ quan, ban, ngành với cơ quan thu cần phải được cụ thể hóa, cá thể hóa sát thực tế.

Ngoài ra, cần đơn giản hóa quy trình dự báo, lập dự toán thu ngân sách trên cơ sở xây dựng, hoàn thiện các phần mềm ứng dụng để tự động hóa việc thu thập dữ liệu, ứng dụng phần mềm tích hợp các thông tin ngoài ngành thuế phục vụ công tác phân tích, dự báo, lập dự toán.

Nhờ đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong thu thập, xử lý thông tin, cơ cấu lại thời lượng từng khâu cho phù hợp, bảo đảm dành 20% thời lượng cho công tác thu thập, xử lý thông tin, 80% thời lượng dành cho phân tích, đánh giá, dự báo là hết sức cần thiết.

Để đáp ứng yêu cầu lập dự toán thu NSNN, cơ quan thuế cần rà soát, đánh giá sát khả năng thu NSNN phù hợp với tình hình tăng trưởng kinh tế trên địa bàn; phân tích, đánh giá, tính toán, xác định đầy đủ các yếu tố tác động đến nhiệm vụ này.

“Việc xây dựng dự toán NSNN năm 2025 phải bao quát nguồn thu, bảo đảm tích cực, sát thực tế phát sinh, phải tính đúng, đủ từng khoản thu, sắc thuế, lĩnh vực thu đối với từng địa bàn theo quy định pháp luật về thuế, quản lý thuế và quản lý NSNN”, Vụ trưởng Phạm Thị Tuyết Lan khẳng định.

Có thể bạn quan tâm

Bà Trịnh Thị Hương, Phó Cục trưởng Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể - Bộ Tài chính. (Ảnh: BTC)

Hỗ trợ đúng nhu cầu để doanh nghiệp lớn lên

Chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa đang được định hướng lại theo hướng có trọng tâm, gắn với nhu cầu và quá trình trưởng thành của doanh nghiệp. Dự thảo Luật mới đồng thời chú trọng giảm chi phí tuân thủ, khơi thông nguồn lực và tạo thuận lợi hơn cho hộ kinh doanh chuyển đổi, doanh nghiệp từng bước nâng quy mô.

Ông Hoàng Văn Thu, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước. (Ảnh: Ban Tổ chức)

Chứng khoán nghiên cứu giao dịch xuyên trưa, phân bảng cổ phiếu

Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đang nghiên cứu phân bảng cổ phiếu, giao dịch xuyên trưa, điều chỉnh biên độ giá và một số cơ chế giao dịch mới. Các phương án chỉ được triển khai sau khi đánh giá đầy đủ tác động, bảo đảm an toàn hệ thống và ổn định thị trường.

Dự án thành phần 1: đầu tư xây dựng Quốc lộ 15D đoạn từ cảng Mỹ Thủy đến cao tốc Cam Lộ-La Sơn hiện còn hơn 746 tỷ đồng vốn kéo dài ngân sách Trung ương cần giải ngân. (Ảnh: TT)

Quảng Trị chỉ đạo quyết liệt tháo gỡ khó khăn, phấn đấu giải ngân 100% vốn kéo dài ngân sách Trung ương

Các dự án sử dụng nguồn vốn kéo dài từ ngân sách Trung ương chỉ được phép giải ngân đến hết ngày 31/12/2026, trong khi thời gian còn lại rất ngắn và Quảng Trị đang bước vào mùa mưa lũ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Trị yêu cầu rất cao để phấn đấu hoàn thành mục tiêu giải ngân 100% kế hoạch vốn được phép kéo dài. 

VISSAN triển khai kế hoạch sản xuất hàng tết từ đầu tháng 9/2026. (Ảnh: SATRA)

SATRA chủ động nguồn hàng cung ứng Tết Đinh Mùi 2027

Từ vùng nguyên liệu, nhà máy chế biến, chợ đầu mối đến hệ thống bán lẻ, SATRA đang triển khai kế hoạch chuẩn bị hàng Tết Đinh Mùi 2027 với quy mô dự trữ hơn 376 tỷ đồng, đồng thời tăng cường công tác an toàn thực phẩm, logistics và khuyến mại kích cầu nhằm phục vụ thị trường Thành phố Hồ Chí Minh.

Người dân Thủ đô chủ động giữ gìn không gian sống. (Ảnh: Thanh Hậu)

Bảo đảm chất lượng môi trường cho người dân nông thôn Thủ đô

Từ những buổi tổng vệ sinh cuối tuần tạo ra những tuyến đường không rác… thành phố Hà Nội đang biến phong trào bảo vệ môi trường thành việc làm thường xuyên của cộng đồng. Khi người dân tham gia giữ gìn không gian sống, tiêu chí môi trường trong nông thôn mới không còn nằm trên giấy, mà trở thành một phần chất lượng sống.

Mở rộng kết nối, chia sẻ dữ liệu nhằm hỗ trợ người dân, doanh nghiệp thực hiện thủ tục xuất nhập khẩu. (Ảnh: CHQ)

Giữ thông suốt thủ tục xuất nhập khẩu sau phân cấp

Thẩm quyền giải quyết nhiều thủ tục xuất nhập khẩu đang chuyển về địa phương, kéo theo yêu cầu điều chỉnh cách tiếp nhận hồ sơ và trao đổi dữ liệu. Việc mở rộng Cổng thông tin một cửa quốc gia được tính toán theo hiện trạng từng hệ thống, nhằm kết nối đúng cơ quan xử lý, tránh trùng lặp và tạo thuận lợi cho doanh nghiệp.

Ảnh: THÀNH ĐẠT

Giá vàng ngày 6/10: Thế giới tiếp đà giảm, trong nước đi ngang phiên thứ 3 liên tiếp

Giá vàng thế giới hôm nay (6/10) tiếp tục giảm xuống mức 4.125,9 USD/ounce, trong bối cảnh kỳ vọng lãi suất duy trì ở mức cao tiếp tục hỗ trợ lợi suất trái phiếu Mỹ. Trong nước, giá vàng miếng và vàng nhẫn SJC đi ngang phiên thứ 3 liên tiếp, niêm yết lần lượt ở mức 143,5 triệu đồng/lượng và 143 triệu đồng/lượng.

Trang sức bạc. (Ảnh: THU LAN)

Sáng 6/10, giá bạc thế giới giảm nhẹ

Sáng 6/10, giá bạc thế giới giảm nhẹ về ngưỡng hơn 60 USD/ounce trong bối cảnh đồng USD mạnh lên và lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ tăng vọt, lấn át các yếu tố hỗ trợ từ số liệu việc làm Mỹ yếu hơn dự kiến và khả năng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) tăng lãi suất trong tháng 10 trở nên mờ nhạt.

Ảnh minh họa. (Ảnh: nhandan.vn)

Phát huy giá trị và uy tín Thương hiệu quốc gia Việt Nam

Qua 23 năm thực hiện, Chương trình Thương hiệu quốc gia Việt Nam đã khẳng định vai trò quan trọng trong việc nâng cao nhận thức toàn xã hội, nhất là của cộng đồng doanh nghiệp về vai trò của thương hiệu trong sản xuất, kinh doanh và hội nhập quốc tế. 

Công ty cổ phần Cảng quốc tế Nam Vân Phong (Khu kinh tế Vân Phong) đang chờ những quyết định về quy hoạch để mở rộng kho bãi và nâng khả năng tiếp nhận tàu lên 70.000DWT cập cảng.

Khơi thông động lực kinh tế biển

Ủy ban nhân dân tỉnh Khánh Hòa vừa tổ chức hội nghị gặp mặt doanh nghiệp cảng biển, lắng nghe các kiến nghị để tỉnh tập trung tháo gỡ những “điểm nghẽn” nhằm đưa cảng biển và logistics trở thành động lực tăng trưởng mới của nền kinh tế địa phương.