Chuyển đổi số nay không còn là câu chuyện của các cơ quan chính quyền mà đang dần trở thành chuyện gần gũi với người dân, từ một cuộc họp, một lá phiếu đến những công việc hằng ngày ở khu dân cư.
Từ lá phiếu đến nghị trường
Tại Hội nghị cộng đồng dân cư bầu Tổ trưởng Tổ dân phố nhiệm kỳ 2026-2031 ở phường Thuận Hóa vừa qua, ban tổ chức đã hướng dẫn người dân quét mã QR để bỏ phiếu. Một số cử tri lớn tuổi còn lúng túng với chiếc điện thoại, cán bộ phường liền đến tận nơi hướng dẫn từng bước.
Ông Nguyễn Viết An, cử tri phường Thuận Hóa vui vẻ nói: “Hiện đại quá rồi, trước đây, Nhà nước còn tổ chức bình dân học vụ...”. Bà Nguyễn Hồng Hoa Tranh, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Thuận Hóa liền tiếp lời: “Thì bây giờ cũng bình dân học vụ, nhưng là bình dân học vụ số”.
Cuộc bầu Tổ trưởng Tổ dân phố nhiệm kỳ 2026-2031 được phường Thuận Hóa tổ chức tại 30 điểm, tương ứng 30 tổ dân phố. Đây là lần đầu phường tổ chức bầu tổ trưởng sau khi sắp xếp, tổ chức lại các tổ dân phố theo Nghị quyết số 14/NQ-HĐND ngày 25/6/2026 của Hội đồng nhân dân phường. Theo Ủy ban nhân dân phường Thuận Hóa, đây là đơn vị cấp phường đầu tiên của thành phố Huế triển khai bầu tổ trưởng tổ dân phố bằng mã QR trên nền tảng Hue-S. Đại diện hộ gia đình đủ điều kiện dùng tài khoản Hue-S đã xác thực qua VNeID, quét mã tại điểm bầu để bỏ phiếu. Mỗi mã QR chỉ có hiệu lực tại đúng điểm bầu và chỉ hiển thị danh sách ứng cử viên của tổ dân phố tương ứng. Kết quả được hệ thống ghi nhận và cập nhật theo thời gian thực.
Tại phường Phú Xuân, mã QR được đưa vào kỳ họp Hội đồng nhân dân phường. Chương trình, báo cáo, tờ trình, dự thảo nghị quyết được truy cập qua mã QR tại hội trường thay cho tài liệu in. Khi biểu quyết, đại biểu thao tác trên Hue-S bằng điện thoại hoặc máy tính bảng, kết quả được hệ thống tổng hợp sau khi hoàn tất.
Ứng dụng số không còn là điều mới mẻ, bởi từ nhiều năm trước, khi còn là tỉnh Thừa Thiên Huế, các kỳ họp Hội đồng nhân dân tỉnh đã sử dụng tài liệu điện tử thay cho tài liệu in để đại biểu nghiên cứu trên máy tính bảng. Một số báo cáo, tờ trình cũng từng bước được hỗ trợ bằng công nghệ trí tuệ nhân tạo. Nhưng ở cấp xã, phường, tổ dân phố, đây là một bước tiến mới.
Quy trình sau mã QR
Cả hai mô hình ở phường Thuận Hóa và Phú Xuân sử dụng đều vận hành trên Hue-S, do Trung tâm Giám sát, điều hành đô thị thông minh thành phố Huế xây dựng và quản lý. Trước đó, biểu quyết điện tử trên nền tảng này đã được áp dụng tại các kỳ họp Hội đồng nhân dân thành phố Huế và dùng để lấy ý kiến cán bộ, đảng viên, người dân về một số chủ trương của địa phương.
Phó Giám đốc Trung tâm Giám sát, điều hành đô thị thông minh thành phố Huế Hoàng Mạnh Tuấn cho biết, nền tảng họp không giấy trên Hue-S hỗ trợ xuyên suốt một cuộc họp, từ gửi giấy mời điện tử, quản lý lịch họp, cung cấp tài liệu, điểm danh bằng mã QR, lấy ý kiến, biểu quyết đến lưu trữ hồ sơ sau khi kết thúc. Đại biểu có thể nghiên cứu tài liệu trước khi họp, theo dõi nội dung trong lúc thảo luận và tra cứu nghị quyết, kết luận sau đó trên cùng một nền tảng.
Theo ông Tuấn, so với cách làm truyền thống, thay đổi rõ nhất nằm ở tính minh bạch, tốc độ và chi phí. Người tham gia được xác thực bằng tài khoản VNeID, mỗi mã QR chỉ có hiệu lực tại đúng điểm và đúng đối tượng được phép tham gia. Hệ thống cũng tổng hợp kết quả theo thời gian thực, thay cho các khâu phát phiếu, thu phiếu, kiểm đếm thủ công. Việc số hóa quy trình đồng thời giảm chi phí in ấn, tài liệu, giấy mời và nhân lực phục vụ các khâu phát phiếu, kiểm phiếu, nhập liệu, tổng hợp kết quả.
Đến nay, gần 200 cơ quan, đơn vị trên địa bàn thành phố Huế đã sử dụng nền tảng họp không giấy trên Hue-S. Hơn 11.000 lịch họp được tạo lập và quản lý trên hệ thống, cùng hàng chục nghìn lượt tài liệu điện tử được chia sẻ đến đại biểu.
Theo đại diện Trung tâm Giám sát, điều hành đô thị thông minh thành phố (HueIOC), thời gian tới nền tảng này sẽ tiếp tục được mở rộng đến các sở, ban, ngành, xã, phường và đơn vị sự nghiệp. Nền tảng này sẽ bổ sung tiện ích để các khâu điều hành được kết nối trên cùng một môi trường số, thay vì sử dụng nhiều ứng dụng rời rạc như hiện nay.
Mục tiêu không chỉ là giảm giấy tờ hay rút ngắn thời gian hội họp, mà còn để thông tin được cập nhật, chia sẻ và xử lý liên thông giữa các cấp chính quyền, từng bước hình thành một thành phố số mà ở đó công nghệ không chỉ nằm trong các cơ quan hành chính mà đi vào những công việc gần gũi với người dân.
