50 năm văn học, nghệ thuật về đề tài lực lượng vũ trang và chiến tranh cách mạng

Đoàn Chủ tịch hội thảo gồm các đồng chí: Trung tướng Nguyễn Văn Đức, Cục trưởng Cục Tuyên huấn; Đại tá Phạm Văn Trường, Giám đốc-Tổng Biên tập Nhà xuất bản Quân đội nhân dân; Đại tá, Nhà văn Nguyễn Bình Phương, Phó Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam, Tổng biên tập Tạp chí Văn nghệ quân đội.

Phát biểu khai mạc hội thảo, Trung tướng Nguyễn Văn Đức, Cục trưởng Cục Tuyên huấn, nhấn mạnh: Cách đây tròn 50 năm, dưới sự lãnh đạo tài tình của Đảng, với sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, sự ủng hộ, giúp đỡ của các nước xã hội chủ nghĩa và nhân dân yêu chuộng hòa bình trên thế giới, quân và dân ta đã tiến hành cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân 1975, đỉnh cao là Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước, hoàn thành sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, mở ra kỷ nguyên mới-kỷ nguyên độc lập, thống nhất, cả nước đi lên xây dựng chủ nghĩa xã hội.

Thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước vẫn là mốc son vàng chói lọi trong lịch sử hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam.

Ngày 30/4/1975 đã trở thành dấu mốc vàng trọng đại trong tiến trình lịch sử dân tộc. 50 năm giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước là dịp để chúng ta cùng nhìn lại một chặng đường một cách toàn diện trên tất cả các lĩnh vực, các mặt hoạt động, trong đó có lĩnh vực văn học, nghệ thuật nói chung và văn học, nghệ thuật về đề tài lực lượng vũ trang, chiến tranh cách mạng nói riêng.

Trung tướng Nguyễn Văn Đức, Cục trưởng Cục Tuyên huấn phát biểu khai mạc hội thảo.

Trải qua 80 năm đồng hành cùng đất nước, cùng với dòng chảy của nền văn học, nghệ thuật Việt Nam; văn học, nghệ thuật về đề tài lực lượng vũ trang, chiến tranh cách mạng luôn là mạch nguồn cảm hứng vô cùng to lớn đối với các văn nghệ sĩ.

Trong các cuộc kháng chiến giải phóng dân tộc, bảo vệ Tổ quốc và trong thời kỳ mới, văn học, nghệ thuật về đề tài này luôn xuất hiện như một dòng chảy tinh thần bất tận, khơi dậy niềm tự hào dân tộc, khích lệ ý chí chiến đấu, sự vươn lên và tinh thần đại đoàn kết của toàn Đảng, toàn quân, toàn dân ta.

Qua các tác phẩm văn học, nghệ thuật, đã góp phần định hướng tư tưởng, hướng mọi người đến giá trị chân-thiện-mỹ; bồi đắp và xây dựng nên phẩm chất cao đẹp Bộ đội Cụ Hồ.

Trung tướng Trương Thiên Tô, Phó Chủ nhiệm Tổng Cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam phát biểu chỉ đạo hội thảo.

Hội thảo khoa học có ý nghĩa hết sức quan trọng, góp phần nhìn lại chặng đường nửa thế kỷ qua, dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự quan tâm sâu sắc của Quân ủy Trung ương - Bộ Quốc phòng, của Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam, văn học, nghệ thuật trong Quân đội nói chung, về đề tài lực lượng vũ trang, chiến tranh cách mạng nói riêng đã có những thành tựu to lớn, góp phần xây dựng và phát triển nền văn học, nghệ thuật Việt Nam trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Bên cạnh đó, hội thảo làm rõ những giá trị và ý nghĩa của hình tượng Bộ đội Cụ Hồ trong văn học, nghệ thuật; những đóng góp to lớn của văn học, nghệ thuật về đề tài lực lượng vũ trang, chiến tranh cách mạng trong việc giáo dục truyền thống đấu tranh cách mạng cho cán bộ, chiến sĩ và nhân dân; cổ vũ động viên và phát huy tài năng, tâm huyết của các văn nghệ sĩ trong sáng tác, quảng bá các tác phẩm văn học, nghệ thuật có giá trị cao về tư tưởng, nghệ thuật góp phần bồi đắp, khơi dậy mạnh mẽ tinh thần yêu nước, tự hào dân tộc.

Không kém phần quan trọng, hội thảo cũng làm rõ những hạn chế, bất cập nhất là trong công tác quản lý, công tác xây dựng, phát triển đội ngũ văn nghệ sĩ…; đồng thời chỉ rõ những nguyên nhân, rút ra bài học kinh nghiệm để từ đó gợi mở những chủ trương, giải pháp, hướng đi mới cho văn học, nghệ thuật về đề tài lực lượng vũ trang, chiến tranh cách mạng đến năm 2030 và những năm tiếp theo.

Phát biểu chỉ đạo hội thảo, Trung tướng Trương Thiên Tô, Phó Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam đánh giá rất cao nỗ lực tổ chức chặt chẽ, chu đáo của Cục Tuyên huấn và Nhà xuất bản Quân đội nhân dân. Đặc biệt trân trọng sự quan tâm, trách nhiệm, nhiệt huyết của các đồng chí tướng lĩnh, các nhà khoa học, các văn nghệ sĩ trong và ngoài quân đội. Những tham luận tại hội thảo là kết quả của sự dày công nghiên cứu, thể hiện trách nhiệm lớn lao trước lịch sử, trước hiện tại và tương lai.

Hội nghị có sự tham gia của đông đảo các đại biểu, chuyên gia và văn nghệ sĩ.

Thủ trưởng Tổng cục Chính trị đề nghị các đại biểu quan tâm làm rõ một số vấn đề trọng tâm, gồm: Phân tích, luận giải sâu sắc những thành tựu nổi bật, đóng góp quý giá của văn học, nghệ thuật trong việc tôn vinh, lan tỏa phẩm chất cao đẹp Bộ đội Cụ Hồ. Qua đó, khơi dậy tinh thần yêu nước, truyền thống cách mạng, lòng tự hào dân tộc, góp phần xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc xã hội chủ nghĩa trong tình hình mới; trên tinh thần thẳng thắn, cầu thị, cần chỉ rõ những hạn chế, bất cập trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo, quản lý và tổ chức các hoạt động văn học, nghệ thuật trong quân đội. Từ đó rút ra những bài học kinh nghiệm quý báu, tạo nền tảng vững chắc để tiếp tục phát triển đúng định hướng, hiệu quả hơn trong thời gian tới.

Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam phát biểu tham luận.

Bên cạnh đó, cần đề xuất các giải pháp mang tính chiến lược và đột phá trong thời gian tới để góp phần khuyến khích, phát triển văn học, nghệ thuật trong Quân đội, trọng tâm là đề tài lực lượng vũ trang, chiến tranh cách mạng, đáp ứng nhu cầu thưởng thức của cán bộ, chiến sĩ và nhân dân, góp phần vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc trong tình hình mới, cụ thể hóa, thực hiện thắng lợi các nghị quyết quan trọng của Đảng và Quân ủy Trung ương. Trực tiếp là Kết luận số 84-KL/ TW ngày 21 tháng 6 năm 2024 của Bộ Chính trị (khóa XIII) về tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 23-NQ/TW của Bộ Chính trị (khóa X) "về tiếp tục xây dựng và phát triển văn học, nghệ thuật trong thời kỳ mới". Đây là một vấn đề cốt lõi, là mục đích quan trọng nhất của hội thảo.

Nhiều tác phẩm được trưng bày tại hội thảo.

Có hơn 60 tham luận của Thủ trưởng Tổng cục Chính trị, các đồng chí lãnh đạo các cơ quan chức năng, các nhà khoa học, nhà lý luận phê bình văn học, nghệ thuật, các văn nghệ sĩ trong và ngoài quân đội. Mỗi tham luận là một công trình nghiên cứu độc lập, công phu, tâm huyết của từng tác giả, được tiếp cận từ nhiều góc độ khác nhau, có những nhận định, đánh giá tương đồng và cả những sự khác nhau.

Nhà thơ Nguyễn Bình Phương, Phó Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam, Tổng Biên tập Tạp chí Văn nghệ Quân đội phát biểu đề dẫn hội thảo.

Trình bày tại hội thảo, tham luận của Giáo sư, Tiến sĩ Đinh Xuân Dũng; Đại tá - nhà văn Chu Lai; nhà thơ Nguyễn Quang Thiều, Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam); Tiến sĩ Ngô Phương Lan, Phó Trưởng ban Lý luận phê bình Văn học nghệ thuật, Hội đồng Lý luận Trung ương; PGS, TS Nguyễn Thế Kỷ, Phó Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương... đã đưa ra nhiều nhận định, giải pháp sâu sắc về văn học, nghệ thuật.

Nhà văn Chu Lai trình bày tham luận.

Hội thảo khoa học "50 năm văn học, nghệ thuật về đề tài lực lượng vũ trang, chiến tranh cách mạng sau ngày đất nước thống nhất (30/4/1975-30/4/2025); thành tựu, những vấn đề đặt ra và định hướng phát triển" đã đạt được những kết quả quan trọng. Tiếp tục khẳng định vai trò, vị trí và sức sống mãnh liệt của văn học, nghệ thuật về đề tài lực lượng vũ trang, chiến tranh cách mạng trong nền văn học, nghệ thuật Việt Nam hiện nay; đồng thời thông qua những định hướng và giải pháp thiết thực, tin tưởng rằng, dưới sự lãnh đạo của Đảng, chính sách của Nhà nước, sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng và Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam; tham mưu đắc lực của các cơ quan chức năng, cơ quan quản lý văn học, nghệ thuật và sự tâm huyết, dấn thân, sức sáng tạo của chính đội ngũ văn nghệ sĩ, trong thời gian tới, sẽ có nhiều thành tựu mới với nhiều tác phẩm xứng tầm với những chiến công vĩ đại của dân tộc anh hùng, Quân đội nhân dân Việt Nam anh hùng, cũng như phản ánh đậm nét, hiệu quả hơn nữa hình ảnh Bộ đội Cụ Hồ thời kỳ mới.