Từ Vườn ươm doanh nghiệp…
Ngày 18-5-2016, Thủ tướng Chính phủ ra Quyết định số 844/QĐ-TTg về việc phê duyệt đề án “Hỗ trợ hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo quốc gia đến năm 2025”. Theo đó, tới năm 2025, phải hỗ trợ phát triển 2.000 dự án khởi nghiệp đổi mới sáng tạo; hỗ trợ 600 DN khởi nghiệp đổi mới sáng tạo. Và phải có 100 DN tham gia đề án gọi được vốn đầu tư từ các nhà đầu tư mạo hiểm, thực hiện mua bán và sáp nhập với tổng giá trị ước tính 2.000 tỷ đồng. Tại TP Hồ Chí Minh, câu chuyện xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp được triển khai qua nhiều chương trình hành động thực tiễn.
Được thành lập từ 2005, hoạt động năm 2008, Công ty TNHH Ươm tạo doanh nghiệp Phần mềm Quang Trung, cho tới nay đã ươm tạo được 20 DN phần mềm thành công, như các công ty BMT, DMG, SYMBIO, SOLID LINE… Ông Vũ Anh Tuấn, Giám đốc Vườn ươm cho biết: “Chúng tôi tìm kiếm các ý tưởng từ các trường đại học, các cuộc thi… và đưa về ươm tạo. Tại vườn ươm, các ý tưởng không chỉ được hỗ trợ tiền thuê mặt bằng, mạng internet… mà còn được giúp đỡ về tiếp cận nguồn vốn từ các nhà đầu tư mạo hiểm, được giúp đỡ về vấn đề sở hữu trí tuệ, thông tin, hội thảo chuyên ngành, cũng như tiếp cận các văn bản chính sách pháp luật”. Hiện tại, bên cạnh các DN gia công phần mềm, Vườn ươm đi theo hướng ươm tạo các ý tưởng phần mềm vận tải như GO - IXE, HANA… nhằm cạnh tranh với mô hình Grab, Uber… để tận dụng làm sóng cách mạng công nghệ 4.0.
Trong lĩnh vực nông nghiệp, Trung tâm Ươm tạo doanh nghiệp Nông nghiệp công nghệ cao được thành lập từ 2009, và đi vào hoạt động năm 2010. Cho tới nay, trung tâm đã ươm tạo được khoảng 40 DN, trong đó 11 DN rất thành công, có sản phẩm, trở thành thương hiệu uy tín trên thị trường, như Công ty TNHH Phương Nam, Nấm Việt, Kiến Tường, Nông Phát... Ông Nguyễn Hải An, giám đốc trung tâm cho biết: “Các DN trong vườn ươm được hỗ trợ vốn, cây con giống, mô hình kinh doanh, cũng như các nguồn lực tài chính, được tiếp cận các vấn đề như sở hữu trí tuệ và thương hiệu, các vấn đề pháp lý về đất đai, được giúp đỡ đào tạo nguồn nhân lực. Riêng kinh phí để đào tạo nguồn nhân lực của trung tâm một năm là 2 tỷ đồng’’.
… Đến giải thưởng Đổi mới sáng tạo và Khởi nghiệp
Xuất phát từ thực tiễn phong trào đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp của thành phố, trong tháng 3-2018, UBND thành phố đã giao Sở Khoa học và Công nghệ chủ trì Giải thưởng đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp lần thứ nhất. Theo ông Nguyễn Việt Dũng, Giám đốc sở, thì đây là giải thưởng nhằm vinh danh bốn đối tượng chính. Đó là các DN nhỏ và vừa được thành lập để thực hiện ý tưởng trên cơ sở khai thác tài sản trí tuệ, công nghệ, mô hình kinh doanh mới và có khả năng tăng trưởng nhanh. Đối tượng thứ hai là các giải pháp đổi mới sáng tạo, bao gồm kỹ thuật, công nghệ, và quản lý của các tổ chức và cá nhân đã được áp dụng nhằm giải quyết những vấn đề cấp thiết của cộng đồng và mang lại hiệu quả thiết thực cho thành phố. Thứ ba là các tác phẩm truyền thông có tác động nhiều tới hoạt động đổi mới sáng tạo. Và cuối cùng là vinh danh các tổ chức trung gian, các bà đỡ, các vườn ươm, nhà đầu tư mạo hiểm cũng như các chuyên gia tư vấn…
Về hình thức xét giải thưởng, theo quy chế, các bài giới thiệu các đối tượng được đăng trên trang web giải thưởng để công chúng bình xét. Sau đó được chấm theo công thức: 20% điểm của công chúng bình xét, 80% điểm của ban giám khảo chuyên môn. Và giải thưởng sẽ được trao thường niên, bắt đầu từ năm nay.
Ông Nguyễn Việt Dũng còn nhấn mạnh, trước đây thành phố đã từng có các giải thưởng cho nghiên cứu khoa học công nghệ, hay cho thanh, thiếu niên nghiên cứu, sáng kiến, nhưng giải thưởng đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp này chỉ trao cho những công trình đã ứng dụng và đạt hiệu quả trong thực tiễn. Làm sao qua giải thưởng, hình thành một nếp sống đổi mới sáng tạo trong cộng đồng.