8 bị cáo bị đưa ra xét xử về tội “Buôn lậu” gồm: Trần Thị Hoàn (Kinh doanh vàng bạc); Trần Thành Hiếu; Vàng Thị Phượng; Lương Thị Bích Hà; Liềng Thị Thực; Nông Thị Thùy Linh; Phạm Tuấn Hải - nguyên Giám đốc Công ty Trách nhiệm hữu hạn Kinh doanh Thương mại và Dịch vụ Thăng Long; Nguyễn Thị Phương Nga.
Các bị cáo là lãnh đạo Công ty Vàng Việt Nam gồm Trần Như My, Chủ tịch Hội đồng quản trị; Phùng Thị Thuyết, Phó Tổng Giám đốc; Nguyễn Thị Hợp, Kế toán trưởng bị truy tố và đưa ra xét xử về tội “Vi phạm về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng”.
Chủ tiệm vàng bị đề nghị mức án 12-13 năm tù
Theo cáo trạng truy tố, lợi dụng chênh lệch giá vàng nguyên liệu trong nước cao, giá vàng nguyên liệu tại Trung Quốc thấp hơn, từ ngày 2/9-2/12/2024, Hoàn đã thỏa thuận với "Bà Béo" và Phạm Tuấn Hải buôn lậu vàng nguyên liệu từ Trung Quốc qua cửa khẩu quốc tế Lào Cai về Việt Nam tiêu thụ mà không có giấy phép do Ngân hàng Nhà nước cấp, với tổng số lượng hơn 546 kg, trị giá hơn 1.208 tỷ đồng.
Trong đó, Hoàn mua của "Bà Béo" tổng số hơn 97 kg vàng, trị giá hơn 208 tỷ đồng, của Phạm Tuấn Hải 449 kg vàng, trị giá 999 tỷ đồng, hưởng lợi số tiền 100 triệu đồng. Bị cáo Hải buôn lậu 449 kg vàng, trị giá hơn 999 tỷ đồng.
Các bị cáo Hiếu, Linh, Hà, Thực, Phượng đồng phạm với Hoàn buôn lậu vàng theo từng công đoạn: vận chuyển, giao nhận tiền, vàng. Trong đó Hiếu đồng phạm buôn lậu hơn 546 kg vàng, tổng trị giá hơn 1.208 tỷ đồng.
Các bị cáo đều là người thân hoặc nhân viên của Hoàn, làm công hưởng lương, không được hưởng lợi.
Cũng theo cáo trạng, từ năm 2023 và 6 tháng đầu năm 2024, bị cáo My chỉ đạo bị cáo Thuyết, Hợp kê khai không trung thực, để ngoài sổ kế toán, không kê khai thuế đối với hàng hóa mua vào, bán ra của Công ty Vàng Việt Nam từ đó làm giảm doanh thu, giảm lợi nhuận, giảm số thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp.
Hậu quả, gây thiệt hại về thuế cho Nhà nước tổng số tiền hơn 5 tỷ đồng (gồm hơn 2,3 tỷ đồng thuế thu nhập doanh nghiệp năm 2023; hơn 1,1 tỷ đồng thuế giá trị gia tăng năm 2023 và hơn 1,5 tỷ đồng thuế giá trị gia tăng 6 tháng đầu năm 2024).
Nêu quan điểm luận tội, Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội đề nghị tòa tuyên phạt Trần Thị Hoàn, chủ cửa hàng vàng Hoàn Huế (ở Cốc Lếu, Lào Cai) 12-13 năm tù về tội “Buôn lậu”.
Với vai trò đồng phạm, Phạm Tuấn Hải bị đề nghị 11-12 năm tù. 6 người khác gồm các nhân viên của Hoàn và những người vận chuyển vàng thuê qua biên giới, bị đề nghị 18 tháng đến 7 năm tù.
Trần Như My, Phùng Thị Thuyết, và Nguyễn Thị Hợp bị đề nghị 18-36 tháng tù nhưng cho hưởng án treo về tội “Vi phạm về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng”.
Ngoài án tù, Viện Kiểm sát đề nghị Hội đồng xét xử buộc Hoàn và Hợp nộp lại giá trị số vàng tương ứng. Theo đó, Hoàn phải chịu trách nhiệm về 309 kg vàng, tương đương hơn 680 tỷ đồng thời điểm phạm tội (tháng 10/2024); và Hải phải nộp 528 tỷ đồng, là số tiền quy đổi từ 237 kg vàng.
Lợi dụng tình trạng khan hiếm để đầu cơ, móc nối đầu nậu
Viện Kiểm sát đánh giá, thời gian qua thị trường vàng trong nước "nóng", chưa từng xuất hiện tình trạng như hiện nay. Để mua được một lượng vàng, người dân phải xếp hàng, đặt chỗ, chen lấn. Có thời điểm, vàng trở thành mặt hàng khan hiếm "ảo", đẩy giá leo thang.
Lợi dụng tình trạng khan hiếm, nhiều người đầu cơ, gom hàng, tìm cách móc nối với các đầu nậu trong và ngoài nước để buôn lậu, mua vàng nguyên liệu từ nước ngoài với giá thấp. Sau đó, bằng nhiều thủ đoạn tinh vi, họ đưa vàng vào trong nước, bán cho các tiệm vàng làm nguyên liệu chế tác trang sức để kiếm lời.
Theo đại diện Viện Kiểm sát, Nhà nước đã chỉ đạo quyết liệt nhằm xây dựng thị trường vàng ổn định, minh bạch. Các cơ quan chức năng đã đấu tranh, triệt phá nhiều vụ án, trong đó có nhiều vụ điển hình đã được đưa ra xét xử với các mức án nghiêm khắc.
Trong vụ án này, các bị cáo lợi dụng những sơ hở trong quản lý hoạt động kinh doanh vàng và chính sách đối với cư dân biên giới. Khi qua cửa khẩu, lực lượng chức năng chủ yếu kiểm tra hàng hóa, ít kiểm soát người qua lại, chỉ yêu cầu đăng ký vào sổ theo dõi của biên phòng.
Nhóm này còn lợi dụng địa hình nhiều đường mòn, lối mở, kênh rạch, sông ngòi và sự chênh lệch giá vàng trong nước so với thế giới để móc nối với một số người Trung Quốc và chủ tiệm vàng trong nước, mua bán vàng lậu, thuê người vận chuyển, gia công, xóa dấu vết rồi bán lại cho người có nhu cầu, hưởng chênh lệch.
![[Video] Hải quan Khu vực 1 siết chặt đấu tranh với buôn lậu, vận chuyển trái phép vàng](https://cdn.nhandan.vn/images/3a0ab6d77f9645a966db0305aff126956c6aa39a53b124c43ab34a1bd9e0ab6c0e4945129ac7da7b5edb0fd076fab3dd8b249bdd2e6e291e578969b30f9a8681/dung00-14-15-12still007.jpg.avif)
Các bị cáo đều là người trưởng thành, có hiểu biết pháp luật và kinh nghiệm trong lĩnh vực kinh doanh vàng, nhưng vì lợi nhuận đã bất chấp vi phạm pháp luật.
Viện Kiểm sát nhận định, hành vi của các bị cáo gây ảnh hưởng đặc biệt nghiêm trọng đến thị trường vàng, gây khó khăn cho công tác quản lý, điều hành của cơ quan Nhà nước, tạo dư luận xấu, nên cần có bản án nghiêm khắc để răn đe.
