Xây dựng bộ tiêu chí kinh tế thị trường định hướng XHCN

Sáng 11-8, tại Hà Nội, Đại học Kinh tế Quốc dân Hà Nội phối hợp Ban Chủ nhiệm đề tài khoa học và công nghệ độc lập cấp quốc gia “Xây dựng bộ khung tiêu chí nền kinh tế thị trường định hướng XHCN ở Việt Nam”, tổ chức hội thảo khoa học: “Phát triển nền kinh tế thị trường ở Việt Nam trong thời kỳ đổi mới: Thực trạng, đặc trưng và gợi ý các tiêu chí về nền kinh tế thị trường định hướng XHCN”.

Xây dựng bộ tiêu chí kinh tế thị trường định hướng XHCN

Hơn 60 tham luận và các ý kiến trình bày trực tiếp tại hội thảo đã tập trung phân tích, chỉ rõ những đặc trưng, thành công, hạn chế, triển vọng và đề xuất nhiều tiêu chí, giải pháp phát triển kinh tế thị trường định hướng XHCN ở Việt Nam.

Trong thời kỳ đổi mới, quan điểm của Đảng, Nhà nước ta về nền kinh tế thị trường định hướng XHCN không ngừng được phát triển và ngày càng hoàn thiện. Đại hội IX của Đảng khẳng định đường lối phát triển nền kinh tế thị trường định hướng XHCN, xem đó là mô hình kinh tế tổng quát trong thời kỳ quá độ lên CNXH ở nước ta.

Đại hội X tiếp tục khẳng định đường lối phát triển kinh tế thị trường định hướng XHCN và chỉ ra những yếu tố bảo đảm định hướng XHCN của nền kinh tế thị trường. Đại hội XI đã đưa vào Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên CNXH (bổ sung, phát triển năm 2011) quan điểm về xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng XHCN. Theo đó, Việt Nam phát triển nền kinh tế thị trường định hướng XHCN với nhiều hình thức sở hữu, nhiều thành phần kinh tế, hình thức tổ chức kinh doanh và hình thức phân phối.

Hiến pháp 2013 cũng khẳng định: Nền kinh tế Việt Nam là nền kinh tế thị trường định hướng XHCN với nhiều hình thức sở hữu, nhiều thành phần kinh tế; kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ đạo”.

Đặc biệt, Đại hội XII của Đảng đã xác định đặc trưng cơ bản của nền kinh tế thị trường định hướng XHCN Việt Nam: “Là nền kinh tế vận hành đầy đủ, đồng bộ theo các quy luật của kinh tế thị trường, đồng thời bảo đảm định hướng XHCN phù hợp từng giai đoạn phát triển của đất nước. Đó là nền kinh tế thị trường hiện đại và hội nhập quốc tế; có sự quản lý của Nhà nước pháp quyền XHCN, do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo, nhằm mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”.

Nhiều ý kiến tại hội thảo nhấn mạnh, các tiêu chí nền kinh tế thị trường định hướng XHCN có thể bao gồm nhiều chỉ tiêu định tính hay định lượng, với các chỉ số, thước đo để đánh giá mức độ của những dấu hiệu, đặc trưng đó chia thành hai nhóm lớn là: Nhóm tiêu chí thể hiện những giá trị kinh tế thị trường phổ quát, hiện đại và hội nhập quốc tế; nhóm tiêu chí thể hiện những giá trị nhân văn, mang tính định hướng XHCN của nền KTTT của Việt Nam.

Nhiều nhà khoa học đề nghị cần nghiên cứu sâu sắc nền kinh tế thị trường trên thế giới; tham khảo, tiếp thu có chọn lọc, phù hợp với điều kiện Việt Nam về tiêu chí nền kinh tế thị trường của một số nước kinh tế phát triển và tổ chức quốc tế; đồng thời nhấn mạnh: Trong nền kinh tế thị trường định hướng XHCN Việt Nam, những yếu tố đặc trưng của nền kinh tế thị trường hiện đại, hội nhập quốc tế và những yếu tố đặc trưng bảo đảm định hướng XHCN của nền kinh tế không tách rời nhau mà lồng vào nhau, gắn kết chặt chẽ với nhau tạo nên kết cấu và cơ chế vận hành, động lực và cơ chế điều tiết của nền kinh tế thị trường định hướng XHCN; cơ chế huy động, phân bổ hợp lý, sử dụng hiệu quả các nguồn lực cho sự phát triển và phân công bằng thành quả sự phát triển, bảo đảm cho sự phát triển bền vững...

Các quan điểm của Đảng về đặc trưng của nền kinh tế thị trường XHCN là cơ sở định hướng cho việc tham khảo, tiếp thu các kinh nghiệm trên thế giới và là cơ sở trực tiếp cho việc xác định các tiêu chí nền kinh tế thị trường định hướng XHCN ở nước ta.

Tiêu chuẩn đánh giá tính khoa học của các tiêu chí là nền kinh tế thị trường theo các tiêu chí đó phải giải phóng mạnh mẽ sức sản xuất, huy động và sử dụng hợp lý, có hiệu quả các nguồn lực xã hội, trong và ngoài nước, tạo động lực thúc đẩy kinh tế đất nước phát triển bền vững theo hướng trở thành nước công nghiệp hiện đại, hội nhập thành công; đời sống vật chất, tinh thần, quyền làm chủ của nhân dân không ngừng được nâng lên; môi trường sinh thái được bảo vệ; thực hiện được mục tiêu, dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh.

Cùng với yêu cầu về tính khoa học, việc xác định tiêu chí nền kinh tế thị trường định hướng XHCN còn đòi hỏi phải có tính thực tiễn cao; phải bám sát thực tiễn đất nước, phản ánh đúng tình hình đất nước.

Có thể bạn quan tâm

Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh (mũ cối, ngoài cùng bên phải) kiểm tra tiến độ thi công dự án đường cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh-Long Thành-Dầu Giây.

Giảm áp lực về nhiên liệu, vật liệu tại các công trình hạ tầng trọng điểm

Xung đột quân sự tại Trung Đông đang tạo ra áp lực chưa từng có đối với nhiều dự án hạ tầng giao thông về nhiên liệu và vật liệu xây dựng. Trong bối cảnh chi phí leo thang và nguồn cung nhiên liệu gián đoạn, các doanh nghiệp thi công đang xoay xở mọi cách nhằm duy trì hoạt động công trường và hạn chế tác động đến tiến độ dự án.

Xăng sinh học E10 - nguồn nguyên liệu và chuỗi cung ứng năng lượng mới.

Xăng sinh học E10 - nguồn nguyên liệu và chuỗi cung ứng năng lượng mới

Trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu biến động khó lường, yêu cầu bảo đảm an ninh năng lượng trở thành một ưu tiên chiến lược đối với nhiều quốc gia. Bên cạnh việc đa dạng hóa nguồn cung nhiên liệu hóa thạch, phát triển nhiên liệu sinh học đang được xem là một hướng đi quan trọng nhằm giảm dần sự phụ thuộc vào xăng dầu.

Chi tiêu cho công nghệ: Cần một công cụ quản trị thông minh

Chi tiêu cho công nghệ: Cần một công cụ quản trị thông minh

Sự kết hợp giữa công nghệ, tài chính và bán lẻ đang mở ra nhiều mô hình tiêu dùng mới. Với những người trẻ, việc lựa chọn các công cụ thanh toán phù hợp giúp quá trình mua sắm trở nên thuận tiện hơn, góp phần hình thành thói quen quản lý tài chính cá nhân bài bản và bền vững trong dài hạn.

[Video] Giá nhiên liệu tăng tác động mạnh tới vận tải và xây dựng

[Video] Giá nhiên liệu tăng tác động mạnh tới vận tải và xây dựng

Bộ Xây dựng vừa có báo cáo đánh giá tác động của biến động giá nhiên liệu đối với các lĩnh vực vận tải và đầu tư xây dựng. Diễn biến căng thẳng của xung đột quân sự tại khu vực Trung Đông khiến giá dầu thô và các sản phẩm xăng dầu thế giới biến động, kéo theo chi phí vận tải và sản xuất, kinh doanh gia tăng.

Ảnh minh họa.

Giá vàng ngày 14/3: Vàng miếng, vàng nhẫn tiếp đà "lao dốc", giảm thêm 2,2 triệu đồng/lượng

Giá vàng thế giới hôm nay, 14/3, tiếp tục giảm trong bối cảnh đồng USD mạnh lên và lo ngại lạm phát gia tăng, giao dịch ở mức 5.017,7 USD/ounce. Trong nước, giá vàng miếng và vàng nhẫn SJC đồng loạt giảm theo giá thế giới, niêm yết lần lượt ở mức 182,6 triệu đồng/lượng và 182,3 triệu đồng/lượng.

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 70/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Quy hoạch. (Ảnh: Thành Đạt)

Hoàn thiện hành lang pháp lý, tháo gỡ "nút thắt" trong công tác quy hoạch

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 70/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Quy hoạch. Với nhiều điểm mới, Nghị định được kỳ vọng sẽ hoàn thiện cơ sở pháp lý, tháo gỡ các bất cập thực tiễn trong quy hoạch, nhằm thúc đẩy triển khai các dự án, góp phần phát triển kinh tế-xã hội của đất nước trong giai đoạn mới.

Ảnh minh họa.

[Infographic] Thị trường chứng khoán tuần 9-13/3: Thanh khoản giảm, khối lượng giao dịch giảm -14,7% so tuần trước

Thị trường có tuần thứ hai liên tiếp giảm điểm mạnh,VN-Index kết tuần giao dịch 9/3-13/3 giảm 4,05% về mức 1.696,24 điểm. Độ rộng thị trường tiêu cực trong tuần này với áp lực bán mạnh ở nhóm dầu khí. Thanh khoản trong tuần giảm, khối lượng giao dịch giảm 14,7% so tuần trước.  

Theo đại diện một số đơn vị startup trong lĩnh vực xuất khẩu, trong bối cảnh nền kinh tế có không ít biến động, cạnh tranh gay gắt, việc chủ động nắm bắt thông tin thị trường được xem là yếu tố then chốt.

Startup xuất khẩu nỗ lực đổi mới sáng tạo để tìm kiếm cơ hội trước thách thức

Giữa bối cảnh nền kinh tế thế giới có không ít biến động, hoạt động thương mại quốc tế cũng đối mặt với nhiều thách thức. Thế nhưng, trước những biến động ấy, các doanh nghiệp Việt Nam, trong đó có các startup xuất khẩu lại nhìn thấy cơ hội để mở rộng thị trường và khẳng định năng lực cạnh tranh.

Nhiên liệu vận tải chiếm tỷ trọng trong chi phí hoạt động rất lớn trong ngành vận tải và xây dựng.

Chủ động các giải pháp ứng phó biến động giá xăng dầu, ổn định thị trường vận tải và xây dựng

Trước những diễn biến phức tạp của tình hình địa chính trị thế giới, nhất là xung đột quân sự tại khu vực Trung Đông, Bộ Xây dựng vừa có báo cáo gửi Phó Thủ tướng Chính phủ Bùi Thanh Sơn về những tác động của biến động giá nhiên liệu và đề xuất nhóm giải pháp cấp bách nhằm ổn định hoạt động vận tải và đầu tư xây dựng trong nước.