Tin tức Sản phẩm Câu chuyện phát triển Multimedia Hỏi/Đáp

Môi trường

Vì một Việt Nam xanh

Sau hơn 10 năm triển khai Nghị quyết số 24-NQ/TW ngày 3/6/2013 của Ban Chấp hành Trung ương về chủ động ứng phó biến đổi khí hậu, tăng cường quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường, Việt Nam đã từng bước hoàn thiện hệ thống thể chế, chính sách và pháp luật về môi trường.

Người dân mua xăng E10 tại một điểm kinh doanh xăng dầu ở Hà Nội. (Ảnh: THẾ ĐẠI)
Người dân mua xăng E10 tại một điểm kinh doanh xăng dầu ở Hà Nội. (Ảnh: THẾ ĐẠI)

Môi trường trong yêu cầu phát triển mới

Cùng với quá trình công nghiệp hóa, đô thị hóa và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, các vấn đề môi trường đang ngày càng tác động trực tiếp đến nhiều mặt đời sống kinh tế-xã hội, đặt ra những yêu cầu mới đối với quá trình phát triển đất nước.

Ô nhiễm không khí tại một số đô thị lớn, suy giảm nguồn nước, áp lực chất thải, suy giảm đa dạng sinh học hay những tác động ngày càng rõ nét của biến đổi khí hậu không chỉ ảnh hưởng đến môi trường sống mà còn tác động trực tiếp đến sức khỏe cộng đồng, hoạt động sản xuất, kinh doanh và chất lượng tăng trưởng.

Báo cáo tổng kết 12 năm thực hiện Nghị quyết số 24-NQ/TW của Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho thấy, các chủ trương của Đảng về bảo vệ môi trường và ứng phó biến đổi khí hậu đã góp phần nâng cao chất lượng tăng trưởng, tăng cường khả năng thích ứng trước các rủi ro thiên tai, khí hậu và những biến động từ bên ngoài. Đồng thời, thực tiễn cũng đặt ra yêu cầu tiếp tục hoàn thiện thể chế, chính sách và đổi mới phương thức quản lý để đáp ứng những thách thức ngày càng phức tạp.

Tinh thần đó được thể hiện nhất quán trong các văn kiện của Đảng, nhất là Nghị quyết Đại hội XIII với yêu cầu lấy bảo vệ môi trường sống và sức khỏe nhân dân làm mục tiêu hàng đầu; phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn thân thiện với môi trường. Đây vừa là định hướng, vừa là yêu cầu đặt ra đối với quá trình xây dựng nền kinh tế hiện đại, có khả năng thích ứng và phát triển bền vững.

Hiện nay hệ thống thể chế, chính sách và pháp luật về môi trường của Việt Nam đã từng bước được hoàn thiện. Luật Bảo vệ môi trường năm 2020 đánh dấu bước chuyển quan trọng trong tư duy quản lý môi trường theo hướng phòng ngừa, quản lý rủi ro, thúc đẩy kinh tế tuần hoàn, trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất và từng bước hình thành các công cụ quản lý hiện đại như kiểm kê khí nhà kính, thị trường các-bon và cơ chế quản lý phát thải.

Dự thảo Tờ trình Chính phủ về Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo vệ môi trường, những yêu cầu về chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, kinh tế tuần hoàn và thực hiện cam kết phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050 tiếp tục được đặt ra cho thấy nền tảng thể chế cho phát triển xanh đang ngày càng được hoàn thiện. Tuy nhiên, điều quan trọng hơn là tổ chức thực hiện hiệu quả các chính sách đã ban hành, bảo đảm các quy định pháp luật thật sự đi vào cuộc sống.

Trong dự thảo Nghị quyết của Ban Chấp hành Trung ương về bảo vệ môi trường và ứng phó biến đổi khí hậu trong thời kỳ mới cũng đã chỉ rõ một số hạn chế cần khắc phục như phương thức quản lý còn nặng về tiền kiểm; chưa kiểm soát hiệu quả tổng tải lượng phát thải theo vùng và lưu vực; dữ liệu môi trường còn phân tán; công tác phối hợp liên ngành, liên vùng chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Những đánh giá đó cho thấy cần chuyển từ xử lý ô nhiễm sang phòng ngừa ô nhiễm; từ quản lý theo từng dự án sang quản lý theo vùng, lưu vực và hệ sinh thái; từ quản lý hành chính truyền thống sang quản trị dựa trên dữ liệu, khoa học công nghệ và các công cụ kinh tế. Quan trọng hơn, bảo vệ môi trường cần được lồng ghép ngay từ quá trình quy hoạch, đầu tư, sản xuất và tiêu dùng thay vì chỉ tập trung xử lý các vấn đề phát sinh. Đây cũng là điều kiện để hài hòa mục tiêu tăng trưởng kinh tế với yêu cầu phát triển bền vững trong dài hạn.

Khơi dậy sức mạnh doanh nghiệp và cộng đồng

Trong tiến trình chuyển đổi xanh, doanh nghiệp và người dân vừa là đối tượng thụ hưởng, vừa là lực lượng trực tiếp tạo nên sự thay đổi.

Đối với doanh nghiệp, chuyển đổi xanh đang dần trở thành yêu cầu tất yếu. Trong bối cảnh các tiêu chuẩn môi trường ngày càng trở thành một phần của thương mại và đầu tư quốc tế, các cơ chế như CBAM của Liên minh châu Âu (EU), tiêu chuẩn ESG hay yêu cầu minh bạch phát thải trong chuỗi cung ứng đang tạo ra những thay đổi sâu sắc đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh. Việc nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên, tiết kiệm năng lượng, đổi mới công nghệ và giảm phát thải không chỉ giúp doanh nghiệp thực hiện trách nhiệm xã hội mà còn nâng cao năng lực cạnh tranh và khả năng tiếp cận thị trường. Song hành với doanh nghiệp là vai trò của cộng đồng. Từ phân loại rác tại nguồn, tiết kiệm năng lượng, hạn chế sử dụng nhựa dùng một lần đến lựa chọn các sản phẩm thân thiện với môi trường, mỗi hành động nhỏ đều có thể góp phần tạo nên những thay đổi lớn.

Trong bối cảnh đó, Diễn đàn Quốc gia về Môi trường và Khí hậu năm 2026 được tổ chức trong tháng 6/2026 sẽ là nơi trao đổi chính sách hay chia sẻ kinh nghiệm và là dịp để nhìn lại chặng đường đã qua, nhận diện những yêu cầu mới và thúc đẩy hành động trong giai đoạn tới. Diễn đàn được tổ chức trong thời điểm Việt Nam đang tổng kết 12 năm thực hiện Nghị quyết số 24-NQ/TW; chuẩn bị ban hành nghị quyết mới của Trung ương về bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu; đồng thời nghiên cứu sửa đổi, bổ sung Luật Bảo vệ môi trường để đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Ý nghĩa lớn nhất của diễn đàn không chỉ ở những khuyến nghị chính sách hay các tham luận chuyên môn mà còn ở khả năng tạo dựng sự đồng thuận, kết nối các cơ quan quản lý, nhà khoa học, cộng đồng doanh nghiệp và người dân để cùng hướng tới những mục tiêu chung. Nhìn lại chặng đường đã qua, có thể khẳng định Việt Nam đã đạt được nhiều kết quả quan trọng trong hoàn thiện thể chế và nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường. Nhưng trước yêu cầu hiện tại, điều cần thiết hơn bao giờ hết là biến các chủ trương, chính sách và cam kết thành những kết quả cụ thể, đo đếm được trong đời sống kinh tế-xã hội. Điều đó không chỉ góp phần cải thiện chất lượng môi trường sống hôm nay mà còn tạo nền tảng cho phát triển bền vững hơn trong tương lai.

NGỌC ANH

Tin liên quan

bảo vệ môi trường biến đổi khí hậu phát triển xanh chính sách môi trường Việt Nam

Có thể bạn quan tâm

Bản đồ tâm chấn trận động đất mạnh 3,2 tại xã Bảo Lạc, tỉnh Cao Bằng. (Ảnh: Viện Các Khoa học Trái đất)

Liên tiếp xảy ra các trận động đất tại tỉnh Cao Bằng

Theo Trung tâm Báo tin và Cảnh báo sóng thần (Viện Các Khoa học Trái đất, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam), từ ngày 30/7-3/8 tại tỉnh Cao Bằng liên tục xảy ra ba trận động đất có độ lớn từ 3,2-3,6. Các trận động đất này đều có cấp độ rủi ro thiên tai: 0.

Đại diện các cơ quan tham dự tại Lễ khởi động Dự án thí điểm tái sử dụng nước thải tại khu công nghiệp DEEP C Hải Phòng 2. (Ảnh: ĐỨC TÙNG)

Xây dựng, nhân rộng những khu công nghiệp xanh

Trong bối cảnh nhu cầu nước cho sản xuất tiếp tục gia tăng, còn biến đổi khí hậu và đô thị hóa gây sức ép ngày càng lớn lên nguồn nước, tái sử dụng nước thải sau xử lý đang trở thành một hướng đi quan trọng để tiết kiệm tài nguyên, giảm áp lực môi trường và thúc đẩy kinh tế tuần hoàn.

Hạn hán kỷ lục cấp 4 tại Ninh Thuận (cũ) do chịu ảnh hưởng của đợt El Nino hồi năm 2020. (Ảnh: THÀNH ĐẠT)

Cảnh báo “đỉnh điểm” của thời tiết cực đoan do El Nino

Trong bối cảnh nhiều nơi trên thế giới phải chật vật chống chọi với mùa nắng nóng kỷ lục năm nay, các chuyên gia khí hậu cảnh báo, năm 2027 có thể trở thành năm nóng nhất được ghi nhận trong lịch sử, do tác động cộng hưởng từ hiện tượng El Nino siêu mạnh.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 3/8/2026: Bắc Bộ tiếp tục mưa rào, Trung Bộ và Nam Bộ gia tăng nắng nóng

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 3/8/2026: Bắc Bộ tiếp tục mưa rào, Trung Bộ và Nam Bộ gia tăng nắng nóng

Bắc Bộ tiếp tục có mưa rào và dông do rãnh áp thấp vẫn duy trì, mưa tập trung chủ yếu về đêm và sáng. Thanh Hóa và Bắc Nghệ An còn mưa rải rác, trong khi từ Hà Tĩnh trở vào Duyên hải Nam Trung Bộ ban ngày có nắng. Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ về chiều tối chỉ còn mưa vài nơi.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 2/8/2026: Bắc Bộ duy trì mưa dông, Trung Bộ nắng gián đoạn

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 2/8/2026: Bắc Bộ duy trì mưa dông, Trung Bộ nắng gián đoạn

Đêm nay và ngày mai, thời tiết ngày tiếp tục phân hóa giữa các khu vực. Bắc Bộ còn mưa rào và dông rải rác, cục bộ mưa to; Bắc Trung Bộ vẫn có mưa xen nắng, trong khi từ Quảng Trị đến Duyên hải Nam Trung Bộ trời nắng. Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ duy trì hình thái ngày nắng, chiều tối xuất hiện mưa dông rải rác.

Các bạn đoàn viên thanh niên tham gia trồng cây.

Hành trình xanh trong phát triển bền vững tại Quy Nhơn

Chiều 1/8, tại phường Quy Nhơn Nam, tỉnh Gia Lai, Công ty cổ phần đầu tư phát triển hạ tầng Phú Gia đã long trọng tổ chức sự kiện “Hành trình gieo bóng mát - Vun gốc lành, đón đô thị xanh” quy tụ gần 400 đại biểu, người dân trong khu vực cùng tham gia.

Lễ công bố Giải Marathon quốc tế VTV LPBank 2026.

Giải Marathon quốc tế VTV LPBank 2026 diễn ra tại Khu bảo tồn thiên nhiên đất ngập nước Vân Long

Ngày 31/7, tại Hà Nội, Đài Truyền hình Việt Nam phối hợp Ủy ban nhân dân tỉnh Ninh Bình tổ chức lễ công bố Giải Marathon quốc tế VTV LPBank 2026. Giải đấu sẽ diễn ra ngày 30/8 tại Khu bảo tồn thiên nhiên đất ngập nước Vân Long (tỉnh Ninh Bình), với chủ đề "Sải bước thăng hoa - qua miền di sản".

Một góc cụm công nghiệp Gia Thuận 1 (xã Gia Thuận, tỉnh Đồng Tháp).

Chiến lược xanh cho các cụm công nghiệp

Theo Bộ Công thương, hiện cả nước có khoảng 730 cụm công nghiệp đã đi vào hoạt động, góp phần tích cực vào việc di dời các cơ sở sản xuất gây ô nhiễm ra khỏi khu dân cư đông đúc. Tuy nhiên, bức tranh về công tác bảo vệ môi trường tại các cụm công nghiệp vẫn còn nhiều mảng tối.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 31/7/2026: Bắc Bộ hửng nắng, chiều tối mưa dông trở lại; Nam Bộ tiếp tục có mưa dông vào chiều tối

[Video] Dự báo thời tiết ngày 31/7/2026: Bắc Bộ hửng nắng, chiều tối mưa dông trở lại; Nam Bộ tiếp tục có mưa dông vào chiều tối

Hôm nay, Bắc Bộ hửng nắng sau nhiều ngày mưa, tuy nhiên mưa dông sẽ quay trở lại từ chiều tối do ảnh hưởng của rãnh áp thấp kết hợp hội tụ gió trên cao. Trung Bộ cũng xuất hiện mưa dông vào chiều tối và đêm, trong khi Nam Bộ tiếp tục có mưa do gió mùa Tây Nam hoạt động.