Ứng dụng công nghệ số trong quy hoạch

Hiện đại hóa công tác quy hoạch đô thị vừa là yêu cầu cấp bách, vừa là thách thức đối với Thành phố Hà Nội. Tốc độ đô thị hóa nhanh, dân số đông, với vai trò là trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa, Hà Nội không thể tiếp tục dựa vào các phương pháp quy hoạch truyền thống.

Người dân tra cứu trên hệ thống tra cứu trực tuyến về thông tin quy hoạch, đất đai. (Ảnh NGUYỄN VÂN)
Người dân tra cứu trên hệ thống tra cứu trực tuyến về thông tin quy hoạch, đất đai. (Ảnh NGUYỄN VÂN)

Công nghệ số cùng những công cụ như GIS, BIM, AI, Big data và IoT… là chìa khóa để thành phố hiện thực hóa tầm nhìn trở thành đô thị thông minh, bền vững, nhân văn.

Hà Nội đang phải đối diện với nhiều áp lực như mật độ dân số cao, tình trạng ùn tắc giao thông, ô nhiễm môi trường, tác động của biến đổi khí hậu... Việc xây dựng một hệ sinh thái dữ liệu thông minh, kết hợp GIS (hệ thống thông tin địa lý), BIM (mô hình thông tin công trình), AI và IoT... sẽ giúp Hà Nội giám sát và dự báo phát triển đô thị trong thời gian thực.

Những vấn đề đó đòi hỏi một cách tiếp cận mới trong quy hoạch, dựa trên dữ liệu chính xác, minh bạch và khả năng dự báo khoa học. Công nghệ số chính là lời giải cho bài toán này. Hệ thống GIS, cho phép tích hợp dữ liệu không gian với thông tin chuyên ngành, tạo ra một cơ sở dữ liệu đồng bộ về đất đai, hạ tầng, dân cư và môi trường; không chỉ hỗ trợ chính quyền trong quản lý mà còn giúp người dân dễ dàng tiếp cận thông tin quy hoạch.

Theo lộ trình của Hà Nội, đến năm 2026, 100% hồ sơ quy hoạch phân khu và sử dụng đất sẽ được số hóa trên nền GIS. Đến năm 2030, toàn bộ dữ liệu quy hoạch kỹ thuật và kiến trúc sẽ được công khai trên nền tảng tra cứu trực tuyến, bảo đảm sự minh bạch về thông tin cũng như cải cách hành chính.

Bên cạnh GIS, công nghệ BIM đang mang lại bước đột phá trong quản lý công trình xây dựng. BIM không chỉ tạo ra mô hình 3D chi tiết mà còn tích hợp thông tin về thời gian và chi phí, giúp tối ưu hóa thiết kế, giảm sai sót và nâng cao hiệu quả thi công. Dự án Đường sắt đô thị Hà Nội là một thí dụ. BIM được áp dụng để quản lý tiến độ, chi phí và vận hành tài sản, đồng thời cũng được tích hợp với GIS trong việc đánh giá tác động của công trình đối với môi trường.

Kiến trúc sư Trần Huy Ánh, Ủy viên Thường vụ Hội Kiến trúc sư Hà Nội cho rằng, ứng dụng công nghệ không chỉ dừng ở việc xây dựng nhanh hơn hay hiện đại hơn, mà còn phải phục vụ mục tiêu phát triển bền vững và nhân văn. Đối với công tác quy hoạch, quản lý cây xanh đô thị, ông Ánh đề xuất, thành phố tích hợp dữ liệu cây xanh vào hệ thống GIS để theo dõi sức khỏe, tuổi thọ, vị trí của từng cây, giảm thiểu rủi ro trong mùa mưa bão, có quy hoạch cây xanh phù hợp. Và cũng từ đó có thể khuyến khích cộng đồng tham gia bảo vệ cây xanh.

Hà Nội bước đầu đạt được những bước tiến đáng kể trong việc ứng dụng công nghệ số. Hệ thống bản đồ quy hoạch trực tuyến đã được triển khai, từng bước cho phép người dân tra cứu thông tin về đất đai, mục đích sử dụng và chỉ tiêu quy hoạch. Một số địa phương đang áp dụng dữ liệu số để quản lý công trình công cộng.

Tuy nhiên, hành trình chuyển đổi số không phải thuận lợi hoàn toàn do hạ tầng kỹ thuật chưa đồng bộ ở cấp phường, xã; thiếu nhân lực chuyên sâu về công nghệ quy hoạch; hành lang pháp lý về bảo mật dữ liệu BIM hay chi phí lập mô hình số còn chưa cụ thể, rõ ràng để thực thi. Mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đã đi vào hoạt động, trong đó, cấp xã đảm nhận nhiều đầu mối công việc liên quan đến quy hoạch, quản lý trật tự xây dựng, đô thị. Nếu có dữ liệu GIS sẽ giúp các xã, phường giải phóng nguồn nhân lực, nâng cao hiệu quả phục vụ người dân.

Sự chuyển dịch từ quy hoạch truyền thống sang quy hoạch số không chỉ là một bước tiến kỹ thuật mà là thay đổi trong tư duy quản lý đô thị. Điều mà các chuyên gia trong lĩnh vực quy hoạch rất mong đợi, đó là mọi quyết định về quy hoạch đô thị trên địa bàn thành phố đều được dựa trên nền tảng dữ liệu, mô phỏng và phân tích thời gian thực. Mệnh lệnh hành chính sẽ được thay thế bằng những quyết định đi từ dữ liệu, phân tích có căn cứ khoa học.

Để đạt được những kỳ vọng, mục tiêu, thể chế là yếu tố đầu tiên cần được Hà Nội đầu tư đồng bộ, bài bản. Khung thể chế tốt tạo ra nền tảng để vốn, nhân lực và doanh nghiệp “đặt chân”. Nhất là việc xây dựng nền tảng thông tin, minh bạch và chia sẻ dữ liệu cần trở thành thông lệ - những hành động cho thấy sự nỗ lực, đồng hành của các cấp chính quyền, cơ quan quản lý và cộng đồng trong việc kiến tạo một môi trường sống tốt, nhân văn, bền vững.

Có thể bạn quan tâm

Lãnh đạo Ban Tuyên giáo Trung ương và Thành ủy Hà Nội trao Giải nhất tặng các tác giả (Ảnh THÁI QUANG)

Góp phần quan trọng bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

Thành ủy Hà Nội vừa tổ chức trao giải Cuộc thi chính luận về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng lần thứ sáu, năm 2026 với nhiều dấu ấn nổi bật. Trong đó, nhiều người đứng đầu cấp ủy, cơ quan, đơn vị đóng vai trò chỉ đạo, trực tiếp tham gia viết bài, tạo hiệu ứng lan tỏa cho cả hệ thống chính trị.

Tàu điện hoạt động trên tuyến đường sắt đô thị Nhổn-ga Hà Nội (Ảnh Hà Nội Metro)

Định hình hạ tầng tầm nhìn 100 năm

Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm đang đặt ra cách tiếp cận mới đối với công tác triển khai. Để đáp ứng nhu cầu, Hà Nội cần xây dựng cấu trúc hạ tầng có tầm nhìn dài hạn, gắn với định hướng phát triển không gian Thủ đô, xác định những lựa chọn chiến lược cho tương lai.

Các doanh nghiệp trong nước và nước ngoài trao đổi thông tin, cơ hội hợp tác tại Triển lãm Quốc tế về Cơ khí chính xác và sản xuất chế tạo MTA Hanoi 2026.

Tăng tỷ lệ nội địa hóa trong chuỗi cung ứng FDI

Trong chuỗi cung ứng đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), việc tăng tỷ lệ nội địa hóa là bài toán đầy thách thức với ngành công nghiệp Thủ đô. Để khắc phục điều này, các doanh nghiệp trong nước cần nâng cao năng lực, tăng cường liên kết và kết nối chặt chẽ với các doanh nghiệp FDI.

Đại diện Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội tại cuộc đối thoại với nông dân Thủ đô (Ảnh VIẾT THÀNH)

Tạo sinh kế cho nông dân sau thu hồi đất

Trong bối cảnh diện tích đất sản xuất nông nghiệp ngày càng thu hẹp để phục vụ phát triển đô thị, công nghiệp, dịch vụ và các công trình hạ tầng, thành phố Hà Nội chủ động chuyển mạnh sang nông nghiệp sinh thái, nông nghiệp công nghệ cao.

Bác sĩ Đỗ Doãn Bách tư vấn, khám bệnh cho người dân (Ảnh NVCC)

Số hóa hành trình chăm sóc sức khỏe người dân

Trong số 70 cá nhân tiêu biểu nhận Giải thưởng Nguyễn Chí Thanh năm 2026, Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Doãn Bách, Phó Chủ tịch Hội Thầy thuốc trẻ Hà Nội, Phó Bí thư Đoàn Thanh niên Viện Tim mạch (Bệnh viện Bạch Mai) được vinh danh với sáng kiến “Bác sĩ trẻ số”.

Phiên livestream “Rằm rộ Phố cổ - Hà Nội trong tôi” do phường Hoàn Kiếm tổ chức thu hút hàng trăm nghìn lượt xem, tương tác.

Thúc đẩy hệ sinh thái số tại khu Phố cổ

Là trung tâm văn hóa, du lịch, thương mại quan trọng bậc nhất Thủ đô, hiện khu phố cổ (phường Hoàn Kiếm, Hà Nội) đã triển khai ứng dụng chuyển đổi số trong giới thiệu quảng bá các hoạt động văn hóa, ẩm thực, du lịch, nhất là ở trục chính từ phố Hàng Đào đến phố Hàng Giấy.

Xây dựng hệ thống điện đồng bộ với quy hoạch Thủ đô

Thành phố Hà Nội đang đứng trước yêu cầu mới về bảo đảm năng lượng khi không gian phát triển mở rộng, các dự án xây dựng đô thị, công nghiệp, trung tâm dữ liệu và những phụ tải lớn xuất hiện ngày càng nhiều. Trong khi đó, nhiều đường dây, trạm biến áp hiện đã mang tải cao, nhiều dự án điện đang trong quá trình đầu tư.

Đổi mới hiệu quả hoạt động nhà văn hóa

Từ nơi chủ yếu phục vụ hội họp, nhà văn hóa ở nhiều địa phương tại Hà Nội đang được tổ chức lại theo hướng đa năng, gắn sinh hoạt văn hóa, thể thao với đọc sách, chăm sóc sức khỏe và hỗ trợ người dân tiếp cận công nghệ số.

Xử lý dứt điểm 71 dự án chậm triển khai

Đại diện Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội cho biết đang tập trung xử lý 341 dự án đầu tư ngoài ngân sách chậm triển khai. Đến nay, cơ quan chức năng đã xử lý dứt điểm 71 dự án, gồm: 21 dự án hoàn thành, đưa vào sử dụng; 33 dự án chấm dứt hoạt động đầu tư hoặc thu hồi quyết định giao đất; 17 dự án đã khởi công.

Chủ tịch thành phố Hà Nội và lãnh đạo các sở, ngành đối thoại với nông dân. (Ảnh: Ngọc Anh)

Hà Nội đặc biệt quan tâm đến đời sống, việc làm của người nông dân sau thu hồi đất nông nghiệp

Sáng 14/10, Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng chủ trì đối thoại với nông dân Thủ đô năm 2026 với chủ đề: “Đồng hành cùng nông dân Thủ đô phát triển nông nghiệp đô thị sinh thái, xanh, bền vững; thúc đẩy chuyển đổi số, liên kết chuỗi, nâng cao giá trị nông sản và sinh kế nông dân”.

Trung tướng Nguyễn Thanh Tùng, Giám đốc Công an Thành phố Hà Nội (Ảnh PHẠM KIÊN)

Bản lĩnh người chỉ huy lực lượng Công an Thủ đô

Trước các phương thức, thủ đoạn phạm tội ngày càng tinh vi, Công an Thành phố Hà Nội đã chủ động triệt phá hàng loạt vụ án phức tạp. Dấu ấn đậm nét trong chuỗi chiến công này là tinh thần thượng tôn pháp luật và sự chỉ đạo quyết liệt, sắc bén của người đứng đầu - Trung tướng Nguyễn Thanh Tùng, Giám đốc Công an Thành phố Hà Nội.

Khu nhà ở xã hội Đặng Xá 2, xã Thuận An, Thành phố Hà Nội (Ảnh TỔNG CÔNG TY VIGLACERA)

Điều chỉnh cơ cấu nguồn cung nhà ở

Thị trường bất động sản Hà Nội đang lệch pha cung-cầu khi nguồn cung căn hộ cao cấp chiếm ưu thế, trong khi nhà ở vừa túi tiền khan hiếm. Kết quả giám sát của Hội đồng nhân dân Thành phố Hà Nội đặt ra yêu cầu điều chỉnh cơ cấu sản phẩm, tăng nguồn cung nhà ở giá hợp lý, siết chặt quản lý thị trường bất động sản.

Tiên phong ứng dụng công nghệ trồng hoa

Tiên phong ứng dụng công nghệ trồng hoa

Trên vùng đất bãi ven sông Đáy thuộc xã Đan Phượng (Hà Nội), ông Bùi Văn Khá, hội viên Hội Nông dân xã đã mạnh dạn ứng dụng khoa học, công nghệ vào sản xuất hoa đồng tiền, từng bước nâng cao năng suất, chất lượng và giá trị kinh tế.

Trong giờ học tại Trường cao đẳng nghề Kỹ thuật công nghệ, xã Phúc Thịnh, Thành phố Hà Nội (Ảnh KTCN)

Tạo tăng trưởng từ nguồn nhân lực chất lượng cao

Nguồn nhân lực chất lượng cao không chỉ là yếu tố đầu vào của nền kinh tế, mà phải trở thành động lực trực tiếp tạo ra năng suất, đổi mới sáng tạo và sức cạnh tranh. Đây chính là yêu cầu, đòi hỏi đặt ra cho Thành phố Hà Nội trong quá trình tiến tới mục tiêu tăng trưởng hai con số.

Tô điểm cho phố phường thêm xanh

Sở Xây dựng Hà Nội đang triển khai thí điểm trồng, bổ sung cây xanh tại một số trụ đường sắt trên cao, cầu vượt, hầm chui và nhà chờ xe buýt nhằm cải thiện cảnh quan đô thị. Trên đường Nguyễn Trãi, đoạn đối diện khu đô thị Royal City, ba trụ của tuyến đường sắt trên cao Cát Linh-Hà Đông đang được bổ sung cây xanh.