Trí thức trẻ trước yêu cầu mới của phát triển khoa học và công nghệ

Trong bối cảnh đẩy mạnh đổi mới khoa học, công nghệ và chuyển đổi số, đội ngũ trí thức trẻ được xác định là lực lượng nòng cốt cho phát triển bền vững. Tuy nhiên, thực tế cho thấy việc thu hút, tập hợp và phát huy hiệu quả nguồn lực trí thức trẻ vẫn còn nhiều hạn chế, đặt ra yêu cầu đổi mới tư duy và cơ chế chính sách.

Để thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW, các chuyên gia cho rằng việc thu hút, trọng dụng trí thức trẻ cần được xác định là nhiệm vụ chiến lược lâu dài.
Để thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW, các chuyên gia cho rằng việc thu hút, trọng dụng trí thức trẻ cần được xác định là nhiệm vụ chiến lược lâu dài.

Đổi mới khoa học, công nghệ đang trở thành trụ cột quan trọng trong chiến lược phát triển đất nước. Hàng loạt nghị quyết lớn của Bộ Chính trị cùng quá trình sắp xếp, tinh gọn bộ máy từ Trung ương đến cơ sở đã tạo nền móng thể chế mạnh mẽ, đòi hỏi cách tiếp cận mới trong việc tập hợp đội ngũ trí thức, nhất là trí thức trẻ trong và ngoài nước.

Thực tiễn cho thấy, nguồn nhân lực khoa học, công nghệ của Việt Nam tăng nhanh cả về số lượng và chất lượng, đóng góp tích cực vào hoạch định đường lối, chính sách và triển khai các nhiệm vụ phát triển. Việt Nam tiếp tục cải thiện thứ hạng đầu vào đổi mới sáng tạo toàn cầu, tăng 3 bậc so với năm 2023; đội ngũ trí thức tăng thêm khoảng 2,8 triệu người. Nhiều công trình nghiên cứu, sáng kiến của thanh niên đã được bảo hộ, chuyển giao và ứng dụng vào đời sống.

Tuy nhiên, theo Tiến sĩ Lê Công Lương, Phó Tổng Thư ký Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam, tỷ lệ nhân lực khoa học, công nghệ chất lượng cao còn thấp, chưa đáp ứng yêu cầu của kinh tế số và đổi mới sáng tạo. Nhiều lĩnh vực then chốt như công nghệ thông tin, tự động hóa, công nghệ sinh học, trí tuệ nhân tạo, khoa học dữ liệu đang thiếu hụt nghiêm trọng nhân lực. Bên cạnh đó, đội ngũ trí thức trẻ tập trung chủ yếu ở các đô thị lớn, thiếu vắng tại vùng sâu, vùng xa.

Để thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW, các chuyên gia cho rằng việc thu hút, trọng dụng trí thức trẻ cần được xác định là nhiệm vụ chiến lược lâu dài, với cơ chế ưu đãi rõ trọng tâm, trọng điểm, tạo điều kiện để hình thành thế hệ kế cận đủ năng lực và khát vọng cống hiến.

Có thể bạn quan tâm

Phối cảnh công trình biểu tượng bông lúa Cà Mau.

Giá trị văn hóa từ "Biểu tượng bông lúa" ở Cà Mau

Sự phát triển của một địa phương trong kỷ nguyên mới không chỉ được đong đếm một cách cơ học bằng những con đường rải nhựa, hay những cây cầu bê-tông nối nhịp đôi bờ. Tầm vóc và sức sống của một vùng đất còn được khắc họa đậm nét qua những biểu tượng văn hóa mang tầm nhìn chiến lược.

Đào tạo an ninh mạng tại CyRadar giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực phòng thủ.

Tăng năng lực phòng vệ của doanh nghiệp

Chuyển đổi số đang mở ra nhiều cơ hội tăng trưởng cho doanh nghiệp Việt Nam nhưng cũng kéo theo những rủi ro an ninh mạng phức tạp. Khi dữ liệu trở thành tài sản chiến lược, khả năng bảo vệ hệ thống và thông tin không còn là vấn đề kỹ thuật mà trở thành năng lực phòng vệ quan trọng đối với mỗi doanh nghiệp.

Hoạt động nghiên cứu tại Phòng Thí nghiệm trọng điểm Công nghệ Lọc, Hóa dầu (Viện Hóa học công nghiệp Việt Nam).

Đầu tư hạ tầng nghiên cứu cho công nghệ chiến lược

Phát triển hệ thống phòng thí nghiệm trọng điểm quốc gia là một trong những giải pháp để hiện thực hóa mục tiêu đột phá về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo theo Nghị quyết 57-NQ/TW. Thực trạng lạc hậu về công nghệ đặt ra yêu cầu cấp thiết phải tổ chức lại hạ tầng nghiên cứu theo hướng tập trung, đồng bộ và hiệu quả.

Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao Công an thành phố Đà Nẵng đấu tranh tội phạm trên không gian mạng. (Ảnh: Công Vinh)

Nâng cao ý thức làm chủ, bảo vệ không gian mạng

Tại Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV, Tổng Bí thư Tô Lâm tiếp tục khẳng định chủ trương của Đảng về bảo đảm quốc phòng, an ninh, đối ngoại, hội nhập quốc tế trong giai đoạn mới, khi nhấn mạnh yêu cầu: Tự chủ chiến lược, có năng lực kiểm soát rủi ro, có thể chế vững, có trật tự xã hội ổn định, có sự hội nhập quốc tế sâu rộng...

UAV được thử nghiệm phun thuốc cho cây cà-phê tại xã Mường Ảng, tỉnh Điện Biên.

Cơ chế sandbox đã sang giai đoạn triển khai thực tế

Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết, bên cạnh chuẩn bị cấp phép mô hình thử nghiệm có kiểm soát đầu tiên về phát triển kinh tế tầm thấp, ứng dụng phương tiện bay không người lái (UAV) tại tỉnh Điện Biên, một số địa phương, doanh nghiệp cũng bày tỏ quan tâm đến việc triển khai thử nghiệm mô hình sandbox.

Định vị vị thế Việt Nam trên bản đồ sở hữu trí tuệ toàn cầu

Định vị vị thế Việt Nam trên bản đồ sở hữu trí tuệ toàn cầu

Trong tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế, sở hữu trí tuệ ngày càng khẳng định vai trò là một trụ cột quan trọng của nền kinh tế tri thức. Những năm qua, Việt Nam đã chủ động hoàn thiện thể chế, từng bước xây dựng hệ thống sở hữu trí tuệ tương thích với chuẩn mực quốc tế và đạt được nhiều kết quả tích cực.

Bảo đảm pháp lý khi chuyển chất xám trí tuệ thành dòng vốn trên thị trường

Bảo đảm pháp lý khi chuyển chất xám trí tuệ thành dòng vốn trên thị trường

Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi 2025 được thông qua cho thấy những vấn đề pháp lý sở hữu trí tuệ đã được điều chỉnh gần và sát thực tiễn hiện nay. Trong đó, việc định giá tài sản sở hữu trí tuệ làm tài sản bảo đảm đang là nội dung thu hút sự quan tâm của đông đảo dư luận, nhất là với giới khởi nghiệp liên quan đổi mới sáng tạo.