Tìm hiểu "Sắc thái văn hóa Thái Bình" ở Bảo tàng Dân tộc học

NDĐT - Trong hai ngày 28 và 29-1, tại Hà Nội, Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam phối hợp Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Thái Bình tổ chức chương trình "Vui Xuân Canh Tý: Sắc thái văn hóa Thái Bình".

Biểu diễn chèo làng Khuốc.
Biểu diễn chèo làng Khuốc.

Thái Bình từ lâu được mệnh danh là vùng đất địa linh nhân kiệt, mang trong mình nhiều giá trị văn hóa truyền thống. Nét đẹp trong văn hóa Thái Bình thể hiện qua các loại hình văn hóa nghệ thuật, dân ca, dân vũ đặc sắc. Đến với chương trình Vui Xuân Canh Tý: Sắc thái văn hóa Thái Bình, công chúng có cơ hội tìm hiểu và khám phá những giá trị văn hóa của vùng quê lúa. Du khách được đắm say trong những làn điệu chèo cổ ngọt ngào đến từ nghệ nhân làng Khuốc. Tiết mục trình diễn nghề tứ dân giúp công chúng tìm hiểu xã hội xưa với các thành phần nghề sĩ, nông, công, thương. Trình diễn múa ông Đùng, bà Đà gắn với sự tích bà Chúa Muôi, sau khi rước Đùng về đền, người dân ở Thụy Hải, Thái Bình có tục phá Đùng, mọi người lấy những chiếc nan đan Đùng mang về nhà làm phúc và cầu mong may mắn cho năm mới. Khách tham quan được trải nghiệm làm pháo đất và thưởng thức các tiết mục trình diễn với tiếng nổ vang rộn cùng tiếng hò reo cổ vũ của mọi người chung quanh. Đặc biệt, các em nhỏ có cơ hội khám phá bức tranh làng quê qua các tích trò múa rối nước dí dỏm, vui vẻ.

Múa Tứ linh.

Đây là cơ hội quý báu để những di sản văn hóa tiêu biểu của Thái Bình vượt qua ranh giới không gian địa lý của tỉnh đến với đông đảo nhân dân Thủ đô cùng du khách yêu mến văn hóa dân tộc, và cũng là dịp để những nghệ nhân Thái Bình - những chủ thể văn hóa trực tiếp giới thiệu các giá trị di sản văn hóa của quê lúa đến mọi người, để đông đảo công chúng thêm hiểu, thêm yêu hơn về mảnh đất và con người, về truyền thống lịch sử văn hóa của Thái Bình. Qua đó, góp phần khơi dậy niềm tự hào, giáo dục tình yêu quê hương đất nước, biết trân trọng và có ý thức bảo vệ, phát huy giá trị di sản văn hóa vì mục tiêu phát triển bền vững.

In tranh Đông Hồ.

Bên cạnh các hoạt động của Thái Bình, còn có các hoạt động mang đậm màu sắc Tết cổ truyền. Du khách được sống trong không khí vui tươi, náo nhiệt của tiếng trống, chiêng rộn ràng qua tiết mục múa tứ linh với ý nghĩa cầu cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, cầu cho Phúc - Lộc - Thọ tới muôn nhà. Cùng với đó, còn có hoạt động xin chữ đầu năm, tìm hiểu ý nghĩa, phong tục của dân tộc thông qua con chữ. Du khách được trải nghiệm tự tay in những ván gắc gỗ để tạo nên bức tranh dân gian Đông Hồ mà mình yêu thích. Các bức tranh phác họa lại đời sống thường ngày với mong muốn về một cuộc sống gia đình thuận hòa, yêu thương con người, cuộc sống sung túc, an nhàn, ấm no, hạnh phúc.

Du khách quốc tế đến trải nghiệm và vui Xuân.

Để chào mừng năm Canh Tý, du khách có thể lựa chọn in cho mình những bức tranh dân gian Đông Hồ: đám cưới chuột, chuột vinh quy để treo trong nhà. Ngoài ra, các bạn nhỏ có thể lựa chọn hoạt động với chủ đề khám phá 12 con giáp bằng cách nặn tò he hay tổ vẽ tranh. Tham gia chương trình, công chúng còn được trải nghiệm chơi một số trò chơi dân gian: đánh đu, kéo co, đi cầu khỉ gánh lúa, đi cà kheo, bắt chạch trong chum, ném pao, tung còn… Đây là những trải nghiệm nhằm tăng cường cho công chúng khả năng tự chơi để khuyến khích các thành viên trong gia đình cùng nhau khám phá trò chơi dân gian. Ông bà, cha mẹ có dịp hướng dẫn con cháu chơi trò chơi thủa thơ ấu từ đó góp phần tăng cường mối quan hệ, sợi dây tình cảm trong gia đình. Điều này có ý nghĩa giáo dục sâu sắc trong bối cảnh hiện nay.

Hướng dẫn làm tò he.

Giám đốc Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam ,TS Đặng Xuân Thanh, chia sẻ: Chương trình Tết là một trong những hoạt động thường niên của Bảo tàng. Năm nay, Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam phối hợp Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Thái Bình đưa hơn 40 nghệ nhân đến Hà Nội trình diễn, giới thiệu những đặc trưng văn hóa của vùng quê lúa như: Chèo cổ, ông Đùng bà Đà, trình nghề tứ dân, pháo đất, múa rối nước tới đông đảo công chúng trong và ngoài nước. Bên cạnh các nghệ nhân Thái Bình, công chúng còn có cơ hội giao lưu với các nghệ nhân đến từ các tỉnh: Hà Nội, Hải Dương, Bắc Ninh qua các hoạt động trong dịp Tết như: Múa tứ linh, viết thư pháp, in tranh Đông Hồ… Thông qua chương trình, chúng tôi mong muốn công chúng có cơ hội khám phá văn hóa dân tộc nói chung và văn hóa trong ngày Tết nói riêng bằng những trải nghiệm thực tế. Đặc biệt, đây cũng là cơ hội để chủ thể văn hóa tự giới thiệu những nét văn hóa đặc sắc của tộc người mình. Điều này góp phần nâng cao hiểu biết, tình cảm và ý thức gìn giữ, bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống qua các thế hệ.

Có thể bạn quan tâm

Phối cảnh công trình biểu tượng bông lúa Cà Mau.

"Biểu tượng bông lúa" ở Cà Mau: Không thể bóp méo giá trị văn hóa bằng vỏ bọc "thương dân"

Sự phát triển của một địa phương trong kỷ nguyên mới không chỉ được đong đếm một cách cơ học bằng những con đường rải nhựa, hay những cây cầu bê-tông nối nhịp đôi bờ. Tầm vóc và sức sống của một vùng đất còn được khắc họa đậm nét qua những biểu tượng văn hóa mang tầm nhìn chiến lược.

Cảnh trong vở kịch ngắn “Chuyện nhà chị Tín” của Nhà hát Kịch Việt Nam biểu diễn tại Bảo tàng Hồ Chí Minh. (Ảnh: THƯƠNG NGUYỄN)

Mở lối để sân khấu tiếp cận công chúng

Không thiếu những cuộc thi, liên hoan được tổ chức rầm rộ, những vở diễn mới liên tục ra mắt mỗi năm, nhưng sân khấu nước ta vẫn đang loay hoay đi tìm khán giả. Lý do tình trạng này là bởi các đơn vị chức năng chưa xây được nhịp cầu đủ mạnh để kết nối với công chúng trong môi trường truyền thông đang thay đổi từng ngày.

Các văn nghệ sĩ trong chuyến đi thực tế tại mỏ than ở Quảng Ninh vào dịp Ngày Thơ Việt Nam năm 2026. (Ảnh: THIÊN AN)

Chuyển động mới của văn học viết về công nhân

Trong dòng chảy của văn học đương đại, đề tài công nhân từng là mạch nguồn quan trọng, được khai thác nhiều, nhưng cũng có giai đoạn gần như vắng bóng. Vài năm trở lại đây, mảng đề tài này được quan tâm hơn, không còn bó hẹp trong khuôn mẫu cũ mà thể hiện góc nhìn đa chiều, gắn với nhịp vận động của xã hội hiện đại. 

Hơn 50.000 khán giả có mặt tại Sân vận động quốc gia Mỹ Đình thưởng thức chương trình “Tổ quốc trong tim”. (Ảnh THÀNH ĐẠT)

Hoàn thiện thể chế, tạo đà cho văn hóa bứt phá

Ngày 24/4, Quốc hội chính thức thông qua Nghị quyết về phát triển văn hóa Việt Nam với tỷ lệ tán thành cao (477/489 đại biểu). Nghị quyết đánh dấu bước chuyển quan trọng trong hoàn thiện thể chế, tạo đà cho văn hóa thật sự bứt phá, trở thành nguồn lực nội sinh và động lực đưa đất nước phát triển mạnh mẽ trong giai đoạn mới.

Nguyễn Bảo Yến (áo vàng) và các thành viên Hội đồng đánh giá luận án và các giảng viên hướng dẫn của Nhạc viện Quốc gia S.V.Rachmaninov.

Nguyễn Bảo Yến: Từ Quán quân Sao Mai đến Tiến sĩ âm nhạc đầu tiên của Việt Nam ở nước ngoài

Tại Nhạc viện Quốc gia S.V.Rachmaninov bên dòng sông Đông của nước Nga vừa diễn ra một sự kiện đáng nhớ khi Quán quân Sao Mai năm 2015 Nguyễn Bảo Yến bảo vệ thành công luận án Tiến sĩ chuyên ngành âm nhạc. Cô cũng là nữ ca sĩ Việt Nam đầu tiên được nhận học vị Tiến sĩ âm nhạc ở nước ngoài.

Các đại biểu cắt băng khai trương Tuần văn hóa Thanh Hóa-Hội An.

Tuần văn hóa kỷ niệm 65 năm kết nghĩa Thanh Hóa-Hội An

Kỷ niệm 65 năm ngày kết nghĩa giữa đô thị tỉnh lỵ Thanh Hóa và Hội An, thành phố Đà Nẵng (1961-2026), tại Công viên Hội An ở phường Hạc Thành, tỉnh Thanh Hóa diễn ra chuỗi hoạt động, sự kiện trong khuôn khổ Tuần lễ văn hóa tôn vinh nghĩa tình Thanh Hóa-Hội An.

Khuôn viên di tích Giồng Bốm là toàn bộ khu vực của Thánh thất Ngọc Minh gồm 3 ngôi nhà: Hiệp thiên đài, Cửu trùng đài và Bát quái đài. (Ảnh: Mộng Thường)

Giồng Bốm 80 năm: Hào khí “đạo không rời đời”

Tám mươi năm là một quãng lùi đủ dài để khói lửa chiến tranh tan vào hư không, nhường chỗ cho màu xanh trù phú phủ lên mảnh đất Phong Thạnh kiên cường. Thế nhưng, thời gian dẫu có bào mòn vạn vật cũng chẳng thể xóa nhòa ký ức bi tráng về rực lửa năm 1946 tại vùng đất cực nam Tổ quốc.

Sinh viên tái hiện đám cưới Nam Kỳ xưa.

Vĩnh Long khơi dậy dòng chảy văn hóa dân tộc trong lòng thế hệ trẻ

Trường đại học Sư phạm kỹ thuật Vĩnh Long vừa tổ chức Chương trình  “Khoa thi Minh kinh bác học” lần thứ I năm 2026. Việc tái hiện không gian khoa bảng xưa và những nghi lễ truyền thống của vùng đất Nam Bộ ngay tại giảng đường không chỉ là sân chơi văn hóa, mà còn là hành trình bồi đắp lòng tự hào dân tộc cho thế hệ trẻ.