Thúc đẩy tăng trưởng thông qua đẩy mạnh hơn nữa đầu tư công

Phát biểu ý kiến khai mạc phiên họp, đề cập bối cảnh tình hình và những điểm nổi bật trong tháng 10, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh, tình hình thế giới tiếp tục biến động phức tạp, khó lường và có nhiều khó khăn thách thức lớn, trong đó nổi bật là: chính sách thuế đối ứng của Hoa Kỳ tiềm ẩn nhiều bất định; nhiều quốc gia tiếp tục giảm lãi suất điều hành, nhiều rủi ro trên các thị trường tài chính toàn cầu; cạnh tranh chiến lược diễn biến phức tạp, kéo theo sự gia tăng của chủ nghĩa bảo hộ và sự thay đổi của các quy tắc kinh tế toàn cầu.

Trong tháng 10, diễn ra nhiều sự kiện quan trọng của đất nước, đặc biệt là Hội nghị Trung ương 13, 14, Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV. Đồng thời, chúng ta đang nỗ lực cao nhất để hoàn thành thắng lợi các mục tiêu kinh tế-xã hội năm 2025 và cả nhiệm kỳ 2021-2025; triển khai các Nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị; vận hành chính quyền địa phương 2 cấp; phòng, chống khắc phục hậu quả thiên tai liên tiếp, đặc biệt là lượng mưa lớn kỷ lục ở Huế…

Trong bối cảnh khó khăn đó, nhờ sự nỗ lực của cả hệ thống chính trị và toàn dân dưới sự lãnh đạo của Đảng, tình hình kinh tế-xã hội tiếp tục xu hướng tích cực, tháng sau tốt hơn tháng trước, 10 tháng tốt hơn cùng kỳ năm 2024 trên hầu hết các lĩnh vực, nổi bật là: Kinh tế vĩ mô ổn định, lạm phát được kiểm soát, tăng trưởng được thúc đẩy, các cân đối lớn được bảo đảm. Các lĩnh vực văn hóa, xã hội được chú trọng; an sinh xã hội được bảo đảm; đời sống nhân dân được cải thiện. Chính trị-xã hội ổn định; quốc phòng, an ninh được củng cố, tăng cường; đối ngoại, hội nhập quốc tế được đẩy mạnh.

Tuy nhiên, nền kinh tế còn những hạn chế, bất cập và nhiều khó khăn, thách thức, do nội tại của nền kinh tế và sức ép từ bên ngoài, nổi bật là: Sức ép lạm phát, tỷ giá, lãi suất tăng lên, giá vàng giá bất động sản chưa hạ nhiệt, cần phải có công cụ quản lý; tiêu dùng trong nước, xuất khẩu, giải ngân vốn đầu tư công có xu hướng chậm lại; mô hình chính quyền địa phương 2 cấp còn một số khó khăn, vướng mắc; thiên tai, bão lũ, mưa lớn kéo dài, ảnh hưởng nặng nề đến sản xuất, kinh doanh và đời sống của người dân, cần phải có giải pháp khắc phục hiệu quả để ổn định đời sống, sản xuất, kinh doanh…

Tại Phiên họp này, Chính phủ tập trung thảo luận về tình hình kinh tế-xã hội tháng 10, 10 tháng và nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm thời gian còn lại của năm 2025; đề nghị các đại biểu tập trung thảo luận, cho ý kiến cụ thể về:

Công tác chỉ đạo, điều hành của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, các Bộ trưởng, trưởng ngành, lãnh đạo các địa phương đã chủ động, kịp thời, linh hoạt, hiệu quả chưa, có điểm gì cần khắc phục thời gian tới?

Tình hình kinh tế-xã hội tháng 10 và 10 tháng kết quả có gì nổi bật? Có băn khoăn, trăn trở gì? Đâu là nguyên nhân khách quan, chủ quan? Đặc biệt là rút ra bài học kinh nghiệm gì để lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành thời gian tới?

Bối cảnh tình hình thời gian tới có gì mới? Có dự báo chính xác được không? Nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm thời gian tới trong từng lĩnh vực cụ thể là gì? Đặc biệt là làm như thế nào để ổn định kinh tế vĩ mô, các giải pháp đột phá để thúc đẩy tăng trưởng, triển khai hiệu quả các Nghị quyết của Bộ Chính trị, vận hành thông suốt chính quyền địa phương 2 cấp?

Các lĩnh vực văn hóa, xã hội, quốc phòng, an ninh, đối ngoại có gì đáng lưu ý (như xây nhà ở xã hội; phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai…)? Vấn đề khởi công các trường phổ thông cơ sở liên cấp các xã biên giới? Phòng, chống khắc phục hậu quả thiên tai như thế nào? Cần có giải pháp cụ thể để thúc đẩy các lĩnh vực nêu trên để triển khai nhanh, kịp thời, hiệu quả?

Những đề án, nhiệm vụ trọng tâm trình Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, trình Quốc hội tại kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV? Có vấn đề gì vướng mắc liên quan thể chế pháp luật cần phải trình Quốc hội ban hành ngay các Nghị quyết để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc?

Sau khi nghe các bộ, ngành, địa phương tham luận, kết luận phiên họp, về tình hình tháng 10 và 10 tháng qua, Thủ tướng Phạm Minh Chính đánh giá, nhìn chung, tình hình kinh tế-xã hội tiếp tục xu hướng tích cực, tháng sau tốt hơn tháng trước, tính chung 10 tháng tốt hơn cùng kỳ năm 2024 trên hầu hết các lĩnh vực, nổi bật: kinh tế vĩ mô ổn định; lạm phát được kiểm soát; tăng trưởng được thúc đẩy; các cân đối lớn của nền kinh tế được bảo đảm.

Thủ tướng nhấn mạnh, nguyên nhân kết quả đạt được là nhờ sự lãnh đạo sâu sát của Trung ương mà thường xuyên, trực tiếp là Bộ Chính trị, Ban Bí thư, đứng đầu là Tổng Bí thư Tô Lâm; sự phối hợp, đồng hành và giám sát của Quốc hội; sự vào cuộc của các cơ quan trong hệ thống chính trị; sự chỉ đạo điều hành đúng hướng, quyết liệt, sát thực tiễn, hiệu quả của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương; sự ủng hộ, tích cực tham gia vào cuộc của nhân dân, cộng đồng doanh nghiệp và sự hợp tác, giúp đỡ của bạn bè quốc tế.

Về định hướng, nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm từ nay đến cuối năm 2025 và đầu năm 2026, Thủ tướng yêu cầu các Bộ trưởng, Trưởng ngành, Bí thư, Chủ tịch các địa phương tập trung chỉ đạo triển khai quyết liệt, đồng bộ, kịp thời, hiệu quả các Nghị quyết, Kết luận của Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Quốc hội, Chính phủ và chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ.

Thủ tướng đặc biệt nhấn mạnh mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô, thúc đẩy tăng trưởng, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế. Đây là vừa là mục tiêu, vừa là động lực, nguồn lực của tăng trưởng; đồng thời, nhấn mạnh các nội dung trọng tâm: chuẩn bị kỹ các đề án, dự án, báo cáo trình Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Quốc hội tại Kỳ họp thứ 10 và Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV. Chuẩn bị tổ chức tốt Đại hội Thi đua toàn quốc; tiếp tục rà soát, chuẩn bị kỹ các nhiệm vụ, công việc phục vụ Đại hội XIV của Đảng.

Tập trung giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế, tạo nền tảng vững chắc cho tăng trưởng nhanh, bền vững. Tiếp tục thực hiện chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, kịp thời, hiệu quả, phối hợp chặt chẽ, đồng bộ với chính sách tài khóa mở rộng hợp lý, có trọng tâm, trọng điểm và các chính sách khác.

Về chính sách tiền tệ, tập trung kiểm soát lạm phát theo mục tiêu đề ra, bảo đảm giá trị đồng tiền Việt Nam; bảo đảm hài hòa, hợp lý giữa tăng trưởng và lạm phát cả trước mắt và lâu dài; duy trì tỷ giá, lãi suất hợp lý, linh hoạt, hiệu quả; bảo đảm thị trường vàng, ngoại tệ hoạt động ổn định, lành mạnh, kiểm soát chặt chẽ rủi ro; tập trung vốn tín dụng cho sản xuất kinh doanh, các động lực tăng trưởng; xây dựng, duy trì các gói tín dụng cho các lĩnh vực ưu tiên như nhà ở xã hội, phát triển hạ tầng chiến lược, khắc phục hậu quả lũ lụt; kiểm soát chặt chẽ tín dụng đối với những lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro, trong đó có lĩnh vực bất động sản…

Về chính sách tài khóa, Thủ tướng yêu cầu phát huy hơn nữa vai trò thúc đẩy tăng trưởng thông qua đẩy mạnh hơn nữa đầu tư công, thúc đẩy giải ngân vốn FDI, đầu tư tư nhân; miễn, giảm, gia hạn thuế, phí, lệ phí đối với các lĩnh vực, đối tượng dễ bị tổn thương do các yếu tố chủ quan; tận dụng dư địa nợ công, nợ Chính phủ thấp để huy động vốn cho đầu tư phát triển. Phấn đấu thu ngân sách nhà nước vượt 25% dự toán; bảo đảm ổn định tình hình thị trường, giá cả, nhất là các mặt hàng, dịch vụ do Nhà nước quản lý. Tăng trưởng GDP 9 tháng đạt 7,85%; để tăng trưởng cả năm 2025 đạt trên 8% thì tốc độ tăng GDP quý IV phải đạt trên 8,4%, trong đó khu vực công nghiệp tăng khoảng 9,4%; khu vực dịch vụ tăng khoảng 8,3%; khu vực nông nghiệp tăng khoảng 4%; phấn đấu tỷ trọng kinh tế số chiếm khoảng 20% GDP.

Về các động lực tăng trưởng truyền thống: cả hệ thống chính trị phải phấn đấu giải ngân 100% kế hoạch vốn đầu tư công; cắt giảm mọi thủ tục hành chính rườm rà, thu hút mạnh FDI, nhất là vốn thực hiện; thúc đẩy mạnh mẽ đầu tư tư nhân. Phát triển mạnh thị trường trong nước, nhất là thương mại điện tử; tăng cường xúc tiến thương mại, miễn giảm thuế, phí, lệ phí.

Thúc đẩy đàm phán, phấn đấu ký kết Hiệp định FTA với khối Mercosur và Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh (GCC) trong năm 2025; triển khai hiệu quả Nghị định thư nâng cấp Hiệp định FTA ASEAN-Trung Quốc (ACFTA 3.0) vừa ký tại Malaysia.

Thúc đẩy các động lực tăng trưởng mới như khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số; kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, kinh tế sáng tạo, trung tâm tài chính quốc tế, khu thương mại tự do, các mô hình kinh doanh mới; các ngành, lĩnh vực mới như chíp bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, năng lượng tái tạo; liên kết vùng, phát triển đô thị, từng bước khai thác hiệu quả không gian ngầm, không gian vũ trụ, không gian biển; đổi mới, hoàn thiện thể chế trở thành lợi thế cạnh tranh.

Bên cạnh đó, triển khai quyết liệt, kịp thời, hiệu quả các Nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị gần đây; đồng thời, khẩn trương hoàn thiện, trình Bộ Chính trị trong tháng 11 để ban hành các Nghị quyết mới về kinh tế nhà nước, FDI, văn hóa.

Đẩy mạnh cơ cấu lại nền kinh tế, chú trọng nâng cao chất lượng tăng trưởng, năng suất lao động; tăng cường nghiên cứu, ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, kinh tế sáng tạo.

Triển khai, vận hành hiệu quả mô hình chính quyền địa phương 2 cấp; tập trung tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng kéo dài.

Tập trung phòng, chống khắc phục hậu quả bão lũ, trong đó lưu ý tổ chức tìm kiếm người mất tích; kịp thời cứu chữa người bị thương; nhanh chóng hỗ trợ nhân dân sửa chữa nhà ở bị hư hại, hỗ trợ chỗ ở tạm thời; khôi phục hạ tầng thiết yếu; thống kê đầy đủ tình hình thiệt hại; hỗ trợ kinh phí, vật tư nông nghiệp, giống cây trồng, hóa chất khử khuẩn, thuốc men, thiết bị, dụng cụ y tế cho các địa phương bị ảnh hưởng….

Thủ tướng cũng chỉ đạo phải chú trọng phát triển văn hóa, xã hội, bảo đảm an sinh xã hội, nâng cao đời sống tinh thần và vật chất của nhân dân; đẩy mạnh tăng thu, tiết kiệm chi để có kinh phí đề xuất các cấp có thẩm quyền tăng lương, phụ cấp, trợ cấp ngay từ đầu năm 2026; thu hồi đất sạch, giao dự án đặt hàng xây dựng nhà ở xã hội.

Tăng cường, nâng cao hiệu quả thông tin, truyền thông, nhất là truyền thông chính sách, nhân rộng những mô hình tốt, cách làm hay, góp phần tạo đồng thuận xã hội.

Thủ tướng cũng lưu ý Bộ Tài chính khẩn trương hoàn thiện, trình Chính phủ trong tháng 11/2025 Nghị định về cơ chế thử nghiệm phát triển kinh tế tuần hoàn; Đề án “Cổng đầu tư một cửa quốc gia”; chuẩn bị vốn cho đường sắt Lào Cai-Hà Nội-Hải Phòng…