Thúc đẩy hợp tác y tế Việt Nam-Pháp trong giai đoạn mới

Đây là hoạt động mở đầu trong khuôn khổ Hội nghị Y tế Pháp-Việt năm 2025; đồng thời là cơ hội đối thoại chính sách trực tiếp giữa các cơ quan quản lý nhà nước của Việt Nam và giới chuyên môn của Pháp.

Tham dự buổi tọa đàm có: đồng chí Nguyễn Thúy Anh, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương, Chủ tịch Hội Hữu nghị và Hợp tác Việt Nam-Pháp, Chủ tịch Nhóm nghị sĩ hữu nghị Việt Nam-Pháp; Giáo sư, Tiến sĩ Trần Văn Thuấn, Thứ trưởng Y tế; Phan Anh Sơn, Chủ tịch Liên hiệp Các tổ chức hữu nghị Việt Nam; đại diện Đại sứ quán Pháp tại Việt Nam; lãnh đạo các bệnh viện, viện nghiên cứu, cơ sở đào tạo y khoa hàng đầu, các chuyên gia, bác sĩ, nhà khoa học của hai nước... và lãnh đạo Liên hiệp Hội Y tế Pháp-Việt - tổ chức quy tụ hơn 20 hội đoàn y tế của Pháp, Viện Hàn lâm Y học Pháp.

Tọa đàm diễn ra trong bối cảnh Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị về “Một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân” đang được triển khai quyết liệt.

Đây là dịp quan trọng để hai bên cùng xác định định hướng lớn cho giai đoạn hợp tác mới, trong đó có việc thúc đẩy ký kết Hiệp định hợp tác y tế Việt-Pháp, nhằm đóng góp cho mục tiêu xây dựng hệ thống y tế Việt Nam chất lượng, công bằng, hiệu quả và hội nhập quốc tế, phù hợp với tinh thần Nghị quyết số 72-NQ/TW.

Lãnh đạo và chuyên gia hai bên đánh giá kết quả hợp tác trong lĩnh vực y tế, một trong những lĩnh vực hợp tác truyền thống, tiêu biểu và hiệu quả trong quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa Việt Nam và Pháp.

Đáng chú ý, không chỉ dừng ở kết quả chuyên môn, kỹ thuật, hợp tác y tế Việt-Pháp còn thể hiện giá trị nhân văn, đoàn kết và sáng tạo. Các hoạt động hợp tác ngày càng phong phú, kết nối mạng lưới bệnh viện, trường đại học, viện nghiên cứu của hai nước, với các hình thức hợp tác đa dạng: Đào tạo nhân lực, nghiên cứu chung, chuyển giao công nghệ, hợp tác về vaccine, dược phẩm, y tế số, robot phẫu thuật, và ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong y học.

Hiện có gần 100 cặp đối tác hợp tác trực tiếp giữa các cơ sở y tế và đào tạo của hai nước. Trong đó, Liên hiệp Hội Y tế Pháp-Việt đóng vai trò đầu mối quan trọng trong việc điều phối, kết nối và thúc đẩy hợp tác, đồng thời phối hợp với phía Việt Nam tổ chức năm kỳ Hội nghị Y học Pháp-Việt, trong đó có hai kỳ được tổ chức tại Trường đại học Y Hà Nội.

Các định hướng hợp tác ưu tiên được kỳ vọng sẽ tập trung vào đào tạo nhân lực y tế chất lượng cao, chuyển giao công nghệ, hợp tác trong lĩnh vực vaccine, dược phẩm, y tế số, y tế dự phòng và chăm sóc sức khỏe cộng đồng.

Đồng chí Nguyễn Thúy Anh, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương, Chủ tịch Hội Hữu nghị và Hợp tác Việt Nam-Pháp, Chủ tịch Nhóm nghị sĩ hữu nghị Việt Nam-Pháp nhấn mạnh: Nếu hợp tác y tế Việt-Pháp là một di sản quý báu của lịch sử, thì ngày nay, mối quan hệ ấy càng trở nên sâu sắc, đa dạng và sống động hơn bao giờ hết, nhờ những mối liên kết bền chặt giữa các bệnh viện, viện nghiên cứu, trường đại học và đội ngũ y, bác sĩ hai nước được nuôi dưỡng bằng tình hữu nghị, sự tin tưởng, chia sẻ kiến thức, đoàn kết và tôn trọng lẫn nhau, là những giá trị trọng tâm của quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa hai nước.

Cuộc tọa đàm diễn ra vào thời điểm rất quan trọng, khi Việt Nam và Pháp cùng hướng tới những mục tiêu mới trong lĩnh vực y tế. Việt Nam và Pháp đang chuẩn bị gia hạn Hiệp định khung về hợp tác trong lĩnh vực y tế, đưa ra định hướng chiến lược chung cho các dự án hợp tác.

Mặt khác, Nghị quyết số 72-NQ/TW cũng đặt ra những mục tiêu đầy tham vọng về phát triển y tế công, hiện đại hóa hệ thống bệnh viện và đào tạo nguồn nhân lực. Những định hướng đó đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ hơn giữa các bên, tăng cường kết nối giữa các dự án và xây dựng một một tầm nhìn giữa các đối tác Việt Nam-Pháp.

Phát biểu tại tọa đàm, Thứ trưởng Y tế Trần Văn Thuấn cho biết, ngay từ những năm đầu thập niên 1990, hợp tác y tế Việt-Pháp đã phát triển mạnh mẽ, đặc biệt trong đào tạo bác sĩ nội trú, chuyển giao kỹ thuật, nghiên cứu khoa học và hỗ trợ bệnh viện.

Nhiều thế hệ bác sĩ Việt Nam từng học tập tại Pháp nay đã trở thành các chuyên gia đầu ngành, giữ vai trò chủ chốt trong hệ thống y tế. Đồng thời, mỗi năm cũng có hàng chục bác sĩ và hàng trăm sinh viên Pháp đến công tác, thực tập tại Việt Nam.

Nhiều mô hình hợp tác giữa các viện nghiên cứu, trường đại học, bệnh viện hai nước đã trở thành những hình mẫu thành công. Pháp cũng là một trong những đối tác tích cực hỗ trợ Việt Nam trong y tế công cộng, phòng, chống dịch bệnh và phát triển dược, thiết bị y tế.

Ngành y tế Việt Nam đang bước vào một giai đoạn phát triển mới, với định hướng chiến lược từ các nghị quyết quan trọng của Đảng như: Nghị quyết số 57- NQ/TW về khoa học-công nghệ và chuyển đổi số; Nghị quyết số 59-NQ/TW về hội nhập quốc tế trong tình hình mới và đặc biệt là Nghị quyết số 72-NQ/TW đã đổi mới toàn diện ngành y tế.

Các nghị quyết này nhấn mạnh xây dựng hệ thống y tế công bằng, chất lượng, hiệu quả và bền vững, lấy người dân làm trung tâm; chuyển mạnh tư duy từ chữa bệnh sang chủ động phòng bệnh và chăm sóc sức khỏe toàn diện suốt vòng đời, đẩy mạnh chuyển đổi số, y tế thông minh, gắn kết đào tạo-nghiên cứu-thực hành; đồng thời coi hợp tác quốc tế là động lực then chốt để tiếp cận tinh hoa y học thế giới.

Trong bối cảnh đó, hợp tác với Pháp, quốc gia có nền y học phát triển, giàu kinh nghiệm và quan hệ hợp tác bền vững với Việt Nam, càng mang ý nghĩa chiến lược, nhất là khi hai nước đã nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện vào cuối năm 2024.

Thứ trưởng Trần Văn Thuấn cho rằng, từ góc độ chiến lược phát triển hệ thống y tế bền vững, Việt Nam và Cộng hòa Pháp vẫn còn rất nhiều dư địa để mở rộng và làm sâu sắc hơn nữa quan hệ hợp tác - đặc biệt trong những lĩnh vực mà cả hai nước đều có nhu cầu thực tiễn và tiềm năng bổ trợ rõ rệt cho nhau.

Trước hết, trong lĩnh vực đào tạo và phát triển nhân lực y tế, Việt Nam đang nỗ lực đẩy mạnh chuẩn hóa và quốc tế hóa các chương trình đào tạo bác sĩ, dược sĩ, điều dưỡng, cán bộ y tế công cộng… gắn với năng lực thực hành và chuẩn đầu ra.

Trong quá trình này, sự hợp tác với các quốc gia có hệ thống giáo dục y khoa tiên tiến như Pháp sẽ đóng vai trò đặc biệt quan trọng, từ hỗ trợ đào tạo nội trú, chuyên khoa sâu, đến hợp tác phát triển chương trình đào tạo song bằng, liên thông và công nhận lẫn nhau về năng lực chuyên môn.

Thứ hai, trong nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo, hai bên có thể phối hợp triển khai các dự án mang tính ứng dụng cao trong y học dự phòng, công nghệ sinh học, y học chính xác, trí tuệ nhân tạo và chuyển giao công nghệ trong y tế. Đây là những lĩnh vực mà Pháp có nền tảng vững chắc, trong khi Việt Nam đang cần tiếp cận các tri thức tiên tiến để phục vụ quá trình hiện đại hóa hệ thống y tế.

Thứ ba, trong lĩnh vực y tế công cộng, Việt Nam mong muốn tăng cường hợp tác với Pháp về phòng, chống bệnh không lây nhiễm, quản lý các nguy cơ y tế xuyên biên giới, ứng phó y tế khẩn cấp, bảo đảm an ninh y tế toàn cầu và thích ứng với biến đổi khí hậu, những thách thức ngày càng hiện hữu với mọi quốc gia.

Thứ tư, trong dược phẩm, vaccine và thiết bị y tế, Việt Nam đang tập trung hoàn thiện hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, khuyến khích đầu tư, chuyển giao công nghệ, hình thành các trung tâm nghiên cứu và phát triển đặt tại Việt Nam, góp phần nâng cao năng lực tự chủ và tăng cường nội lực quốc gia.

Để cụ thể hóa các nội dung hợp tác này, hiện Bộ Y tế Việt Nam và Bộ Y tế Công cộng Pháp đang xúc tiến ký kết Hiệp định hợp tác y tế song phương. Dự thảo Hiệp định đang được các bộ, ngành liên quan thẩm định để trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.

Bộ Y tế Việt Nam cam kết sẽ tiếp tục tạo điều kiện thuận lợi để các hoạt động hợp tác y tế Việt-Pháp ngày càng hiệu quả, thiết thực, bền vững - vì mục tiêu chung là bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân.