“Thuật bút Xuân Cầu” góp phần phát triển văn hóa làng quê Việt Nam

Làng Xuân Cầu (xã Nghĩa Trụ, huyện Văn Giang, tỉnh Hưng Yên) là một làng quê lâu đời, tiêu biểu của đồng bằng Bắc Bộ. Nơi đây còn được biết đến là nơi sản sinh ra những con người nổi tiếng như nhà cách mạng Tô Hiệu, Lê Giản, Lê Văn Lương; họa sĩ Tô Ngọc Vân; nhà văn Nguyễn Công Hoan…Với mong muốn gìn giữ những nét văn hóa của làng quê cũng như giới thiệu đến đông đảo công chúng về đất và người nơi đây, những người con của Hưng Yên đã thành lập Dự án sách “Thuật bút Xuân Cầu”.
Đại diện hội đồng biên soạn Dự án sách “Thuật bút Xuân Cầu” làm việc.
Đại diện hội đồng biên soạn Dự án sách “Thuật bút Xuân Cầu” làm việc.

Làng Xuân Cầu xưa có tên gọi là Hoa Cầu, Huê Cầu, Xuân Kỳ... Xuân Cầu theo sử sách có từ đời nhà Đường, trong làng còn có 4 giếng đá kiểu Trung Quốc. Đời vua Thiệu Trị, vì kỵ húy đổi là Xuân Kỳ nhưng nhân dân quen dùng tên cũ, mà đọc chệch đi là Huê Cầu.

Nhà văn Nguyễn Xuân Tuấn, Chủ tịch Viện Khoa học Giáo dục và Môi trường, Nhà sáng lập Sàn Văn hóa Học và Đọc Việt Nam, chia sẻ về Dự án sách "Thuật bút Xuân Cầu".

Nhà văn Nguyễn Xuân Tuấn, Chủ tịch Viện Khoa học Giáo dục và Môi trường, Nhà sáng lập Sàn Văn hóa Học và Đọc Việt Nam, chia sẻ về Dự án sách "Thuật bút Xuân Cầu".

Nhà văn Nguyễn Xuân Tuấn, Chủ biên cuốn sách “Thuật bút Xuân Cầu” chia sẻ: Thứ nhất, xuất phát từ tình yêu quê hương đất nước, chúng tôi thấy rằng, làng Xuân Cầu là ngôi làng rất cần được nghiên cứu trong lịch sử. Thứ hai, viết một cuốn sách về dư địa chí của làng khác biệt với các cuốn sách viết về dư địa chí của một vùng miền hoặc một tỉnh nào đó, mỗi làng đều có đặc thù văn hóa, phong thủy riêng bao gồm cả nền văn học với những nhân vật lịch sử, danh nhân có thể được gọi là địa linh nhân kiệt, văn võ song toàn. Thứ ba, văn hóa làng từ xưa đến nay chính là tế bào của xã hội, rất quan trọng, góp phần vào chấn hưng và phát triển văn hóa của Việt Nam. Dự án sách là tâm huyết của các tác giả mong muốn ghi nhận sự phát triển văn hóa làng quê truyền thống của đất nước mà bước đầu là làng Xuân Cầu, một trong những địa danh văn hóa lịch sử của tỉnh Hưng Yên.

Dự án sách “Thuật bút Xuân Cầu” là một tập sách về văn hóa lịch sử, phong tục tập quán, tác phẩm văn thơ, hình ảnh, tác phẩm tranh, điêu khắc,… của vùng đất Xuân Cầu-Văn Giang-Hưng Yên.

Nhà văn Phùng Văn Khai, Phó Tổng biên tập Tạp chí Văn nghệ Quân đội, đồng Chủ biên cuốn sách chia sẻ hành trình thực hiện cuốn sách.

Nhà văn Phùng Văn Khai, Phó Tổng biên tập Tạp chí Văn nghệ Quân đội, đồng Chủ biên cuốn sách chia sẻ hành trình thực hiện cuốn sách.

Nhà văn Phùng Văn Khai, Phó Tổng biên tập Tạp chí Văn nghệ Quân đội, đồng Chủ biên cuốn sách cho biết thêm: Hiện nay, hội đồng khoa học để thực hiện dự án này lên tới khoảng 20 giáo sư, tiến sĩ và các cộng tác viên khác.

Chúng tôi chia làm 6 lĩnh vực, cùng hoạt động song song với nhau như: lịch sử, văn hoá, kiến trúc, văn học, khoa học công nghệ…mỗi lĩnh vực đều có các chuyên gia, nhà nghiên cứu để thẩm định thông tin về làng Xuân Cầu cũng như thực hiện các công tác liên quan để thực hiện dự án.

Chúng tôi đang làm việc với tốc độ khẩn trương nhất để cuối năm 2024 cuốn sách sẽ được ra mắt. Hiện nay, bản thảo chúng tôi đã lên xong. Dự kiến cuốn sách được chia làm 3 phần giới thiệu về làng Xuân Cầu từ thuở khai thiên lập địa đến ngày nay, gắn với làng là những di tích văn hoá, lịch sử, những người con ưu tú đã góp phần làm nên đất nước.

Hồn cốt của cuốn sách tập trung nêu bật tiến trình văn hóa, lịch sử diễn ra như thế nào với một vùng đất, những đình, chùa, miếu đã hiện hình như thế nào, danh nhân, danh tướng đã hiện hình ra sao trong thời đại Hồ Chí Minh.

Lý giải về tên sách “Thuật bút Xuân Cầu”, nhà văn Nguyễn Xuân Tuấn cho biết: “Thuật bút Xuân Cầu” có nghĩa là dùng thuật của ngòi bút để viết về địa danh lịch sử, về nhân vật lịch sử, đó là sự sáng tạo của Hội đồng biên soạn tạo ra một dòng riêng của sách về làng.

Tuy mới chỉ được khởi động từ đầu tháng 7/2024 nhưng với tinh thần làm việc khẩn trương, trách nhiệm của những người con Hưng Yên nói riêng và những người yêu lịch sử nói chung, dự án đã có những bước tiến nhanh và mạnh. Hứa hẹn, cuốn sách sẽ là một tác phẩm văn học mẫu mực về một vùng đất “bước chân ra là gặp người nổi tiếng”.

Có thể bạn quan tâm

Đêm nghệ thuật “Cảm hứng Chiềng Đi 2 - Mận hay là Mơ, Mơ hay là Mận, thì ra là Mơ”.

Đưa âm nhạc cổ điển đến gần hơn với công chúng vùng cao

Tuần qua, tại Thính phòng Chiềng Đi (bản Chiềng Đi 1, xã Vân Hồ, tỉnh Sơn La), bộ ba nghệ sĩ Phó An My (piano), Quyền Thiện Đắc (saxophone) và nhạc sĩ Đặng Tuệ Nguyên đã trình diễn đêm nghệ thuật “Cảm hứng Chiềng Đi 2 - Mận hay là Mơ, Mơ hay là Mận, thì ra là Mơ”.

Ông Tạ Quang Đông, Thứ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch tham quan triển lãm. (Ảnh: NHẬT NAM)

Thành phố Hồ Chí Minh: Triển lãm giới thiệu công nghệ, truyền hình và nội dung giải trí quốc tế

Sáng 24/6, tại Thành phố Hồ Chí Minh, Informa Markets Việt Nam và Công ty cổ phần Triển lãm và Hội nghị Toàn cầu (GLOEX) cùng các đơn vị đồng hành tổ chức khai mạc Triển lãm quốc tế phim và công nghệ truyền hình-TELEFILM Vietnam 2026 và Triển lãm quốc tế về viễn thông, công nghệ thông tin và truyền thông-Vietnam ICTCOMM 2026.

Bộ đội đọc sách trong giờ nghỉ. (Ảnh: THANH LANH)

Lan tỏa văn hóa đọc trong đời sống quân ngũ

Trong môi trường quân ngũ, không phải lúc nào người lính cũng có điều kiện tìm đến thư viện. Vì thế, thời gian qua, hệ thống thư viện quân đội đã chủ động đưa sách đến với bộ đội bằng nhiều mô hình linh hoạt, như: tủ sách thao trường, hộp báo huấn luyện, luân chuyển sách giữa các đơn vị hay các câu lạc bộ đọc sách...

Hình ảnh đẹp thể hiện tinh thần đoàn kết cộng đồng, niềm tự hào quê hương danh trà.

Tôn vinh văn hóa xứ trà giữa miền xanh Vô Tranh

Ngày 23/6, tại xã Vô Tranh (Thái Nguyên), khoảng 1.000 người dân và du khách đã cùng tham gia hoạt động tạo hình biểu tượng ấm trà bằng nón lá giữa đồi chè xanh mướt, tạo điểm nhấn ấn tượng trong chương trình “Trải nghiệm Vô Tranh - Dấu ấn xứ trà, hành trình một năm kiến tạo vươn tầm và phát triển”.

Bìa cuốn sách "Trạm dừng sinh tử". (Ảnh: Linh Bảo)

Những bài học từ “Trạm dừng sinh tử”

Khi biết thời gian còn lại không nhiều, nhiều người bệnh không còn nhắc đến tiền bạc hay địa vị nữa. Thay vào đó, điều họ quan tâm thường là những mối quan hệ, những người thân yêu, những ký ức đã đi qua và những điều chưa kịp nói.

Phải cảm tính rồi hẵng khách quan

Phải cảm tính rồi hẵng khách quan

Có những "đề bài" mà đòi hỏi của xã hội rất rõ ràng: Một lá đơn, một lời kêu cứu, một hành vi vi phạm pháp luật được phát hiện, một sự kiện hiển hiện nguy cơ gây hại cho cộng đồng... Nhưng cũng có những đề tài, chẳng một bên liên quan nào muốn nhà báo xuất hiện.

Nhà báo Nguyễn Thị Lương (đứng giữa) tác nghiệp ở xã Ka Đô sau cơn bão số 13, tháng 11/2025.

Tác nghiệp ở vùng đất mới

Sáp nhập tỉnh không chỉ làm thay đổi những đường ranh trên bản đồ, mà với nhiều nhà báo địa phương, đó còn là cuộc chuyển cư lặng lẽ: Rời nơi gắn bó nhiều năm, xa gia đình, làm quen với những con đường và nguồn tin mới. Sau mỗi bản tin lên sóng, mỗi bài báo được gửi về tòa soạn là câu chuyện về những nỗ lực vượt lên chính mình…

Một tiết mục biểu diễn phục vụ nhân dân trong dịp đón Xuân của Đoàn Nghệ thuật Truyền thống Quảng Trị.

Sức sống mới từ Đoàn Nghệ thuật Truyền thống Quảng Trị

Việc hợp nhất hai đoàn nghệ thuật của Quảng Bình và Quảng Trị thành Đoàn Nghệ thuật Truyền thống Quảng Trị sau khi hai tỉnh về chung một mái nhà không chỉ là sự thay đổi về tổ chức bộ máy, mà còn mở ra một không gian sáng tạo mới cho nghệ thuật biểu diễn trên vùng đất giàu truyền thống lịch sử, văn hóa và cách mạng.

Các diễn giả trao đổi tại sự kiện.

Làm sinh động hơn hệ sinh thái truyện tranh cho người Việt

Nhà xuất bản Kim Đồng vừa tổ chức tọa đàm "Kiến tạo hệ sinh thái sáng tạo truyện tranh cho người Việt" và workshop "Chuyển thể văn học sang truyện tranh". Nhiều ý kiến thẳng thắn chỉ rõ cơ hội cũng như những nút thắt cần tháo gỡ để truyện tranh nội địa phát triển sinh động hơn.

Cuộc thi sáng tạo "Theo bước di sản cộng đồng" năm 2026 chính thức phát động.

Phát động cuộc thi “Theo bước di sản cộng đồng” năm 2026

Tiếp nối mùa giải trước, cuộc thi “Theo bước di sản cộng đồng” năm 2026 chính thức phát động, khuyến khích cá nhân, cộng đồng, nhà thiết kế trẻ tham gia hành trình tái hiện và làm mới di sản. Cuộc thi tìm kiếm những ý tưởng, giải pháp sáng tạo vừa bảo tồn tinh thần nguyên bản của di sản vừa phù hợp đời sống hiện đại.