Theo báo cáo, việc sửa đổi, bổ sung một số điều của luật tập trung vào ba định hướng lớn. Trước hết, thể chế hóa quyền được bồi thường của người đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực khi cơ quan có thẩm quyền không áp dụng hoặc áp dụng không kịp thời các biện pháp bảo vệ tại Quy định số 231-QĐ/TW ngày 17/1/2025 của Bộ Chính trị về bảo vệ người đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.
Sửa đổi, bổ sung các quy định trong luật cho phù hợp chủ trương, chính sách mới của Đảng và Nhà nước, các luật mới ban hành, việc sắp xếp tổ chức bộ máy Nhà nước và việc thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, cải cách, đơn giản hóa thủ tục hành chính, chuyển đổi số trong lĩnh vực bồi thường Nhà nước.
Cuối cùng việc sửa đổi, bổ sung các quy định phải khắc phục được những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong tổ chức thực hiện luật thời gian qua.
Theo đó, dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung nguyên tắc bồi thường của Nhà nước theo hướng Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước là luật duy nhất quy định về phạm vi, trình tự, thủ tục, thẩm quyền giải quyết bồi thường.
Trường hợp luật khác quy định về phạm vi trách nhiệm bồi thường của Nhà nước thì việc xác định phạm vi trách nhiệm bồi thường của Nhà nước áp dụng theo luật đó.
Về cơ quan giải quyết bồi thường trong hoạt động tố tụng hình sự, dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung theo hướng người bị thiệt hại trong hoạt động tố tụng hình sự có quyền yêu cầu cơ quan quản lý người thi hành công vụ giải quyết yêu cầu bồi thường hoặc khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quyết bồi thường theo thủ tục tố tụng dân sự hoặc kết hợp giải quyết yêu cầu bồi thường trong quá trình tố tụng hình sự, tố tụng hành chính tại Tòa án nhằm bảo đảm tương đồng, thống nhất với việc giải quyết bồi thường trong lĩnh vực khác.
Về thủ tục giải quyết yêu cầu bồi thường, bên cạnh việc sửa đổi, bổ sung nhằm đơn giản hóa thủ tục hành chính và chuyển đổi số trong việc giải quyết yêu cầu bồi thường, dự thảo Luật bổ sung quy định việc ban hành quyết định giải quyết bồi thường trong trường hợp thương lượng không thành; đồng thời, tăng thời hiệu khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quyết bồi thường.
Về kinh phí bồi thường, dự thảo quy định theo hướng cơ quan giải quyết bồi thường ở cấp nào thì ngân sách cấp đó cấp kinh phí; quy định về kinh phí cho công tác quản lý Nhà nước về công tác bồi thường Nhà nước…
Thứ trưởng Đặng Hoàng Oanh ghi nhận và đánh giá cao tinh thần chủ động, trách nhiệm của Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước trong việc nghiên cứu, xây dựng, hoàn thiện hồ sơ dự án Luật; báo cáo việc tiếp thu, giải trình ý kiến về việc làm rõ các phương án đối với quy định về nguyên tắc áp dụng pháp luật; rà soát kỹ thuật lập pháp; bảo đảm sự đồng bộ, thống nhất với pháp luật liên quan…
Thứ trưởng đề nghị Cục tiếp tục phối hợp chặt chẽ các cơ quan liên quan, khẩn trương rà soát, tiếp thu, giải trình đầy đủ các nội dung còn có ý kiến khác nhau, bảo đảm tính khả thi, thống nhất, đồng bộ giữa Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước và một số luật khác về phạm vi trách nhiệm bồi thường của Nhà nước như hiện nay; đồng thời chuẩn bị kỹ các nội dung để phục vụ phiên họp thẩm tra dự án Luật tổ chức tới đây.
