Kể từ 2011 đến nay, kinh tế tư nhân còn tồn tại một số hạn chế và nút thắt khó bứt phá. Theo các chuyên gia nghiên cứu đến từ Đại học Kinh tế quốc dân, những nút thắt dẫn tới các hạn chế của kinh tế tư nhân nước ta chính là ở nhận thức chưa đầy đủ và chưa thống nhất, thâm chí chưa đúng khi nhìn nhận hay đánh giá kinh tế tư nhâ. Trong khi đó, hệ thống chính sách còn nhiều khía cạnh thiếu tính bao trùm, không công bằng giữa kinh tế tư nhân với các khu vực kinh tế khác cả trong tiếp cận nguồn lực sản xuất, trong thực hiện quá trình kinh doanh, trong phân phối thu nhập từ kết quả kinh doanh.
Các chuyên gia chỉ rõ, bản thân lực lượng kinh tế tư nhân Việt Nam chưa có mô hình thích hợp, có hiệu quả để gắn kết các bộ phận cấu thành. Cộng với việc doanh nhân Việt Nam hiện đang thiếu những đặc tính cần thiết trong bối cảnh nền kinh tế hiện đại và tính chất cạnh tranh ngày càng khốc liệt hơn.
Vì lẽ đó, nhóm chuyên gia nghiên cứu đã khuyến nghị:
Thứ nhất, hoàn thiện tư duy và cách thức nhìn nhận khu vực kinh tế tư nhân. Trong đó, nhìn nhận kinh tế tư nhân theo quan điểm hệ thống, với 2 điểm nhấn quan trọng, đặc biệt nêu cao yếu tố của người Việt là chủ yếu nhưng có lưu ý bộ phận kinh tế tư nhân Việt Nam ở nước ngoài, bao gồm các doanh nghiệp đầu tư ra nước ngoài và kinh tế tư nhân của người Việt Nam đang định cư ở nước ngoài có quan hệ kinh tế với đất nước. Đồng thời, có tư duy rõ ràng trong định vị kinh tế tư nhân trong hệ thống kinh tế cả nước, đóng vai trò là động lực chính, quan trọng nhất trong thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số cùng với vai trò định hướng, dẫn dắt của khu vực kinh tế nhà nước và sự hỗ trợ thúc đẩy quan trọng của khu vực kinh tế FDI.
Thứ hai, đứng trên quan điểm phát triển bao trùm để tháo gỡ nút thắt về thể chế, chính sách trong phát triển kinh tế tư nhân với các bộ phận kinh tế khác. Cụ thể, cần hoàn thiện chính sách tạo bình đẳng cho các doanh nghiệp tư nhân so với các doanh nghiệp nhà nước và doanh nghiệp FDI; tăng cường các chính sách hỗ trợ phát triển đối với từng nhóm doanh nghiệp tư nhân.
Thứ ba, hoàn thiện các mô hình gắn kết lực lượng kinh tế tư nhân của người Việt Nam với các mô hình: liên kết các loại hình doanh nghiệp tư nhân trong nước dưới dạng "hiệu ứng chảy tràn“; tổ chức liên kết doanh nghiệp của người Việt Nam ở nước ngoài và doanh nghiệp tư nhân trong nước trên địa bàn địa phương có doanh nghiệp.
Thứ tư, phát triển đội ngũ doanh nhân Việt đáp ứng được yêu cầu mới của nền kinh tế phù hợp với bối cảnh hội nhập, hướng tới lực lượng doanh nhân chuyên nghiệp và nâng cao, thích ứng với bối cảnh kinh doanh hiện đại, có thể được xem xét một số chương trình như: doanh nhân khởi nghiệp; doanh nhân đang phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa; doanh nhân điều hành doanh nghiệp quy mô lớn; phát triển lãnh đạo doanh nghiệp quốc gia có tham khảo quốc tế phù hợp thực tiễn Việt Nam và chuyển đổi số cho doanh nghiệp tư nhân, tập trung vào việc ứng dụng các công nghệ như trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), điện toán đám mây (Cloud Computing) vào quản trị doanh nghiệp.
Đáng chú ý là xây dựng cơ chế hỗ trợ tài chính và chính sách khuyến khích doanh nhân tham gia đào tạo. Cần thành lập Quỹ phát triển doanh nhân quốc gia, với nguồn vốn từ ngân sách nhà nước, đóng góp của doanh nghiệp và tài trợ quốc tế. Quỹ này sẽ cung cấp học bổng và các khoản vay ưu đãi cho doanh nhân tham gia các chương trình đào tạo chất lượng cao. Đặc biệt, cần có chính sách hỗ trợ đặc biệt cho các nhóm doanh nhân như nữ doanh nhân, doanh nhân trẻ và doanh nhân ở vùng sâu vùng xa.
Đồng thời, phát triển tinh thần doanh nhân và văn hóa kinh doanh lành mạnh trên cơ sở triển khai đồng bộ việc xây dựng và phổ biến bộ Quy tắc đạo đức kinh doanh cho doanh nhân Việt Nam cũng như tổ chức các chiến dịch truyền thông quốc gia nhằm nâng cao nhận thức về vai trò của doanh nhân đối với sự phát triển kinh tế-xã hội.
