Tạo đột phá trong cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính dựa trên dữ liệu

Việc ban hành Nghị quyết 66.7/2025/NQ-CP đánh dấu bước tiến mới trong cải cách thủ tục hành chính, thay thế nhiều loại giấy tờ bằng dữ liệu từ các cơ sở dữ liệu quốc gia. Đây là yêu cầu quan trọng nhằm hiện thực hóa mục tiêu xây dựng Chính phủ số, nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp.

Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết số 66.7/2025/NQ-CP quy định cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính dựa trên dữ liệu, có hiệu lực thi hành từ 1/1/2026.

Đơn giản hóa gần 800 thủ tục dựa trên dữ liệu

Nghị quyết đã điều chỉnh các văn bản quy phạm pháp luật do Trung ương ban hành để thay thế, cắt giảm các thành phần hồ sơ trong gần 800 thủ tục hành chính đối với nhiều loại giấy tờ được cắt giảm, thay thế bằng khai thác hoặc sử dụng thông tin tương ứng từ các cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành.

Việc thay thế hoặc cắt giảm thành phần hồ sơ trong các thủ tục hành chính được thực hiện theo mức độ đáp ứng việc khai thác, sử dụng của các cơ sở dữ liệu; không yêu cầu cung cấp thành phần hồ sơ giải quyết thủ tục hành chính mà các thông tin trong thành phần hồ sơ đã có dữ liệu trong các cơ sở dữ liệu được cơ quan chủ quản cơ sở dữ liệu công bố.

Nghị quyết quy định rõ cơ quan tiếp nhận, giải quyết thủ tục hành chính khai thác, sử dụng thông tin đã có trong các cơ sở dữ liệu để thay thế thành phần hồ sơ giải quyết thủ tục hành chính.

don-gian-hoa-tthc-6210.jpg
Đơn giản hóa gần 800 thủ tục hành chính dựa trên dữ liệu. (Ảnh minh họa. Nguồn: TL)

Trường hợp không khai thác được thông tin hoặc thông tin khai thác được không đầy đủ, không chính xác thì cơ quan, người có thẩm quyền tiếp nhận, giải quyết thủ tục hành chính yêu cầu cá nhân, tổ chức bổ sung thành phần hồ sơ để giải quyết thủ tục hành chính; đồng thời, đề nghị cá nhân, tổ chức thực hiện cập nhật, điều chỉnh thông tin trong các cơ sở dữ liệu theo quy định của pháp luật.

Việc thay thế, cắt giảm thành phần hồ sơ bằng thông tin được khai thác trên các cơ sở dữ liệu khi giải quyết thủ tục hành chính cho công dân Việt Nam sinh sống ở nước ngoài, cá nhân, tổ chức nước ngoài sinh sống, hoạt động tại Việt Nam được thực thi trên cơ sở mức độ đáp ứng của cơ sở dữ liệu.

Cá nhân đăng nhập Cổng dịch vụ công quốc gia hoặc Ứng dụng định danh quốc gia (VNeID) đề nghị giải quyết thủ tục hành chính thì không phải thực hiện ký số biểu mẫu điện tử tương tác.

Nghị quyết quy định thay thế các loại giấy tờ là thành phần hồ sơ thủ tục hành chính bằng các thông tin tương ứng được khai thác từ các cơ sở dữ liệu đối với 786 thủ tục hành chính thuộc các lĩnh vực quản lý của 14 Bộ và 1 cơ quan ngang Bộ: Bộ Công Thương; Bộ Giáo dục và Đào tạo; Bộ Khoa học và Công nghệ; Bộ Nông nghiệp và Môi trường; Bộ Nội vụ; Bộ Tài chính; Bộ Tư pháp; Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch; Bộ Xây dựng; Ngân hàng Nhà nước; Bộ Y tế; Bộ Ngoại giao; Bộ Quốc phòng; Bộ Công an; Bộ Dân tộc và Tôn giáo.

Nghị quyết này có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/ 2026 đến hết ngày 28/2 2027.

Tuy nhiên, đối với các cơ sở dữ liệu được công bố hoàn thành kết nối, chia sẻ và hoàn thành tái cấu trúc quy trình thủ tục hành chính trước ngày 1/1/2026 được áp dụng ngay.

Có quy định “mở” để thay thế các loại giấy tờ

Tại cuộc họp đầu tiên của Tổ công tác xây dựng Hệ thống giải quyết thủ tục hành chính ngành tư pháp, ngày 21/11, thông tin về những điểm mới của Nghị quyết, ông Lê Tuấn Phong, Phó Vụ trưởng Công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật (Bộ Tư pháp) cho biết: Nghị quyết có một quy định rất mới. Đó là liên quan đến việc khi cá nhân, tổ chức đăng nhập bằng Cổng Dịch vụ công hoặc VNeID có nghĩa đã được xác thực thông tin, thì không cần phải ký số vào biểu mẫu tương tác điện tử

“Hiện nay, nhiều thủ tục cũng đã quy định vấn đề này, nhưng rất nhiều thủ tục ở biểu mẫu tương tác điện tử vẫn yêu cầu phải ký số vào biểu mẫu. Bây giờ tất cả các trường hợp đều không phải ký số vào biểu mẫu tương tác điện tử nếu như đăng nhập bằng Cổng Dịch vụ công hoặc VNeID”, ông Phong cho hay.

Tại Điều 4 của Nghị quyết có quy định rất cụ thể các loại giấy tờ được thay thế bằng dữ liệu. Đồng thời, Nghị quyết cũng có quy định “mở” để các loại giấy tờ khác ngoài khi đã có thông tin trong các cơ sở dữ liệu được liệt kê hoặc các cơ sở dữ liệu khác đã đáp ứng đầy đủ, thì cũng sẽ được công bố và thực hiện việc thay thế, cắt giảm theo yêu cầu.

ong-le-tuan-phong-anh-thu-473-9052.jpg
Ông Lê Tuấn Phong, Phó Vụ trưởng Công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật (Bộ Tư pháp). (Ảnh: AT)

Tại Điều 5 của Nghị quyết quy định cá nhân, tổ chức được khai thác thông tin để yêu cầu giải quyết thủ tục hành chính và thực hiện cập nhật, điều chỉnh thông tin theo quy định. Quy định này theo ông Phong có sự kiểm soát chéo, nghĩa là cá nhân, tổ chức có thể biết được là dữ liệu của mình trong các cơ sở dữ liệu đã có chưa? Trường hợp cơ quan, tổ chức có thẩm quyền giải quyết thủ tục hành chính vẫn đề nghị bản giấy thì có thể chỉ ra, trong cơ sở dữ liệu của tôi đã có, tại sao lại vẫn yêu cầu cung cấp bản giấy?

Theo Nghị quyết, đối với các cơ sở dữ liệu (9 loại cơ sở dữ liệu trước mắt quy định tại Điều 4) thì phải hoàn thành việc rà soát, khắc phục sai sót để bảo đảm tính nhất quán của dữ liệu - tức là dữ liệu sạch, đúng nguyên tắc đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung và phải chia sẻ, công bố thông tin được khai thác sử dụng trước ngày 1/1/2026.

Tuy nhiên, ông Phong cho biết, trong công văn Công văn 7422 để triển khai Nghị quyết 66.7 một cách toàn diện, Bộ trưởng Tư pháp Nguyễn Hải Ninh, Tổ trưởng Tổ công tác có đề nghị các bộ, ngành liên quan đến các cơ sở dữ liệu quy định tại Điều 4 phấn đấu công bố trước ngày 10/12/2025. Điều này để các bộ ngành, địa phương có thêm thời gian ít nhất tầm khoảng 15-20 ngày để tái cấu trúc quy trình giải quyết thủ tục hành chính, đưa lên Hệ thống thông tin thủ tục hành chính của các bộ, ngành để thực hiện từ ngày 1/1/2026.

Việc tái cấu trúc quy trình là do Trung ương thực hiện

Ông Lê Tuấn Phong nêu rõ: Ở Nghị quyết này có một điểm rất mới, khác với quy định của Nghị định 63 của Chính phủ về kiểm soát thủ tục hành chính hiện tại. Trước đây, theo Nghị định 63, sau khi Trung ương đã công bố thủ tục hành chính, về địa phương tiếp tục công bố lại, nếu Trung ương tái cấu trúc quy trình ở trên hệ thống của Trung ương thì ở địa phương cũng phải tái cấu trúc hệ thống quy trình giải quyết thủ tục hành chính tại Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính của cấp tỉnh.

Tuy nhiên, theo Nghị quyết này và theo chủ trương mới, các hệ thống đều tập trung ở các bộ, ngành Trung ương và việc tái cấu trúc quy trình là do Trung ương thực hiện. Địa phương chỉ phải thực hiện tái cấu trúc quy trình đối với những thủ tục hành chính do địa phương ban hành hoặc được giao quy định chi tiết.

Ông Phong cũng chỉ ra một nhiệm vụ rất quan trọng nữa là liên quan đến sửa đổi các văn bản quy phạm pháp luật. Phụ lục của Nghị quyết đã liệt kê các văn bản quy phạm pháp luật cần phải sửa đổi, bổ sung, đây là rà soát bước đầu. Do đó, tới đây, các bộ ngành, địa phương cần tiếp tục rà soát.

Đối với địa phương, chỉ những văn bản nào ban hành các thủ tục hành chính đặc thù tới đây sử dụng được dữ liệu để thay thế cho thành phần hồ sơ, các địa phương rà soát và sửa đổi theo yêu cầu tại Công điện 201 của Thủ tướng Chính phủ.

“Đa số các quy định về thủ tục hành chính của địa phương được quy định trong các Nghị quyết của Hội đồng nhân dân. Cho nên, các đồng chí rà soát để bảo đảm đưa vào kỳ họp Hội đồng nhân dân gần nhất để sửa đổi”, ông Phong chia sẻ.

Có thể bạn quan tâm

Đề xuất rút gọn quy trình trở thành luật sư từ 4 bước xuống 2 bước

Đề xuất rút gọn quy trình trở thành luật sư từ 4 bước xuống 2 bước

Dự thảo Luật Luật sư (sửa đổi) đề xuất rút gọn quy trình trở thành luật sư từ 4 bước xuống còn 2 bước: việc gia nhập Đoàn luật sư và đăng ký tập sự được gộp thành thủ tục gia nhập Đoàn luật sư để tập sự; kiểm tra kết quả tập sự và cấp Chứng chỉ hành nghề luật sư được gộp thành kỳ thi quốc gia cấp Chứng chỉ hành nghề luật sư.

Phòng Cảnh sát giao thông Nghệ An xử lý các trường hợp vi phạm. (Ảnh: Công an Nghệ An)

Nghệ An: Xử lý nhóm thanh niên "đi bão quá đà"

Ngày 26/8, thông tin từ Công an tỉnh Nghệ An cho biết, Phòng Cảnh sát giao thông tỉnh vừa lập biên bản xử lý vi phạm hành chính đối với nhóm thanh, thiếu niên tụ tập thành đoàn, điều khiển xe với tốc độ cao... để ăn mừng chiến thắng của Đội tuyển Việt Nam ở trận Chung kết lượt đi ASEAN Cup 2026.

Công an thành phố Hà Nội cảnh báo một số chủng mã độc đặc biệt nguy hiểm

Công an thành phố Hà Nội cảnh báo một số chủng mã độc đặc biệt nguy hiểm

Công an thành phố Hà Nội vừa phát đi cảnh báo về 2 chủng mã độc đặc biệt nguy hiểm đang bị các nhóm tin tặc khai thác, tấn công trực tiếp vào hệ thống thông tin của các cơ quan, đơn vị và thiết bị di động của cán bộ, công chức, viên chức, người lao động trên địa bàn, tiềm ẩn nguy cơ gây mất an ninh mạng, an ninh thông tin.

Cán bộ Đồn Biên phòng Quỳnh Phương, Bộ đội Biên phòng Nghệ An kiểm tra, nhắc nhở ngư dân tuân thủ các quy định về khai thác thủy sản. (Ảnh: TTH)

Nghệ An phát động tháng cao điểm chống khai thác IUU

Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An yêu cầu các địa phương, đơn vị tập trung thực hiện tháng cao điểm chống khai thác IUU đến hết ngày 15/9/2026; huy động tối đa nguồn lực xử lý dứt điểm các tồn tại về quản lý đội tàu, kết nối thiết bị giám sát hành trình (VMS), kiểm soát xuất-nhập bến và truy xuất nguồn gốc.

Công an Lai Châu bắt các đối tượng lừa đảo trong chuyên án 0726L. (Ảnh: Công an Lai Châu)

Công an Lai Châu tìm bị hại trong 2 chuyên án lừa đảo 0726L và 0525L

Phòng Cảnh sát hình sự (Công an tỉnh Lai Châu) vừa công bố danh sách các tài khoản có liên quan đến hoạt động nhận tiền do các đối tượng lừa đảo chiếm đoạt. Cơ quan điều tra đề nghị những cá nhân đã chuyển tiền vào các tài khoản thuộc danh sách công bố đến trình báo, phục vụ điều tra, xử lý triệt để các đối tượng phạm tội.

[Video] Công khai dữ liệu người khác có thể bị phạt 25 triệu đồng

[Video] Công khai dữ liệu người khác có thể bị phạt 25 triệu đồng

Cá nhân công khai dữ liệu cá nhân của người khác khi chưa được đồng ý có thể bị phạt tới 25 triệu đồng, đồng thời buộc gỡ bỏ, thu hồi dữ liệu đã công khai. Nội dung này được quy định tại Nghị định 330/2026/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân, có hiệu lực từ ngày 19/8.

Quang cảnh hội nghị. (Ảnh: MĐ)

Ngành tòa án chủ động trang bị kỹ năng, nâng cao cảnh giác trong môi trường số

Ngày 25/8, Tòa án nhân dân tối cao tổ chức Hội nghị tập huấn công tác bảo vệ bí mật Nhà nước và an toàn, an ninh mạng trong Tòa án nhân dân. Hội nghị được tổ chức theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến, kết nối từ điểm cầu trung tâm tại trụ sở Tòa án nhân dân tối cao đến các điểm cầu trong toàn ngành.

An toàn thực phẩm cần được chú trọng tại các khu chợ dân sinh. (Ảnh: DIỆU ANH)

Quản lý an toàn thực phẩm phải dựa trên cơ sở dữ liệu

Nhằm giải quyết kịp thời các khó khăn, vướng mắc của Luật An toàn thực phẩm năm 2010; đề cao trách nhiệm của cơ quan quản lý, doanh nghiệp kinh doanh thực phẩm, phòng ngừa, ngăn chặn, khắc phục sự cố an toàn thực phẩm Bộ Y tế xây dựng dự án Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) với nhiều quy định mới trình Bộ Tư pháp thẩm định. 

Ảnh minh họa được tạo bởi AI.

Bảo vệ tối đa quyền của trẻ được nhận nuôi, tránh các "thỏa thuận riêng"

Sau 15 năm thi hành, Luật Nuôi con nuôi năm 2010 đã tạo cơ sở pháp lý quan trọng để hàng nghìn trẻ em không có điều kiện sống cùng cha, mẹ ruột được lớn lên trong tình yêu thương của gia đình thay thế. Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy còn khoảng trống pháp lý khiến việc bảo vệ trẻ em gặp vướng mắc, thậm chí bị “trục lợi”.

Lực lượng chức năng kiểm soát các điểm bán thuốc lá trên thị trường. (Ảnh: BĂNG TÂM)

Nguy cơ “bốc hơi” gần 20.000 tỷ đồng ngân sách/năm từ thuốc lá lậu

Trong bối cảnh thuế tiêu thụ đặc biệt đối với thuốc lá sẽ tăng mạnh từ năm 2027, nguy cơ thất thu ngân sách do thuốc lá nhập lậu có thể tăng lên gần 20.000 tỷ đồng mỗi năm nếu không được kiểm soát hiệu quả, kéo theo những hệ lụy đối với sức khỏe cộng đồng và gia tăng áp lực lên công tác bảo đảm an ninh, trật tự.

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chi Hiếu báo cáo tóm tắt tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Nghị quyết. (Ảnh: DUY LINH)

Phấn đấu hằng năm giảm 10% số vụ phạm tội về trật tự xã hội

Nghị quyết của Quốc hội quy định một số chỉ tiêu trong công tác phòng, chống tội phạm và vi phạm pháp luật, công tác của Viện Kiểm sát nhân dân, của Tòa án nhân dân và công tác thi hành án, như phấn đấu hằng năm giảm 10% số vụ phạm tội về trật tự xã hội; tỷ lệ điều tra, khám phá tội phạm rất nghiêm trọng đạt hơn 90%...

Quốc hội biểu quyết thông qua Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi). (Ảnh: NK)

Quốc hội thông qua Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi)

Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi) gồm 5 chương, 35 điều quy định nguyên tắc, chính sách của Nhà nước về hòa giải ở cơ sở; hòa giải viên, tổ hòa giải, người được mời tham gia hòa giải, các bên trong hòa giải ở cơ sở; hoạt động hòa giải ở cơ sở; trách nhiệm của cơ quan, tổ chức trong hòa giải ở cơ sở.

Quốc hội làm việc tại hội trường thông qua dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước. (Ảnh: DUY LINH)

Đổi mới quy trình bồi thường, đề cao trách nhiệm của cơ quan nhà nước

Với nhiều quy định mới, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước hướng tới giảm gánh nặng thủ tục cho người bị thiệt hại, đề cao trách nhiệm của cơ quan nhà nước và bảo đảm việc giải quyết yêu cầu bồi thường kịp thời, công khai, đúng pháp luật.

Quốc hội biểu quyết thông qua dự thảo Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi). (Ảnh: DUY LINH)

Thành lập Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật ở cấp xã

Quốc hội nhất trí thành lập Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật ở cấp xã. Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật cấp xã nói riêng và các Hội đồng phổ biến, giáo dục pháp luật từ Trung ương đến cấp xã đều hoạt động kiêm nhiệm, không phát sinh biên chế và bộ máy mới.