Bộ truyện về Mumi (Moomins) của nhà văn, họa sĩ, nhà điêu khắc người Phần Lan Tove Jansson (1914-2001) từng đem lại rất nhiều giải thưởng danh giá cho tác giả như Giải thưởng Hans Christian Andersen (1966), Giải thưởng của Viện Hàn lâm Thụy Điển (1972; 1994), Giải thưởng Nhà nước Phần Lan về Văn học (1963; 1971; 1982) cùng nhiều giải thưởng khác.
Tên tuổi của Tove Jansson được so sánh với các tác giả nổi tiếng thế giới như Lewis Caroll và J.R. Tolkien.
Lần đầu tiên bạn đọc biết đến bộ truyện về Mumi là vào năm 2010 do hai dịch giả Võ Xuân Quế và Bùi Việt Hoa chuyển ngữ. Đây cũng là tác phẩm văn học thiếu nhi đầu tiên của Phần Lan được giới thiệu tới bạn đọc Việt Nam. Bằng văn phong trong sáng, thuần khiết và tâm huyết, những giá trị của nguyên tác được lưu giữ với sự thận trọng và tinh tế của các nhà ngôn ngữ. Bộ truyện cũng là một dấu ấn của Nhà xuất bản Kim Đồng trong việc giới thiệu đến bạn đọc Việt Nam những tinh hoa văn hóa của nhân loại.
Bộ truyện về Mumi đã được lần lượt dịch và giới thiệu trong gần 10 năm: Bắt đầu với “Chiếc mũ của phù thủy” (2010) và cuốn cuối cùng - “Tháng Mười Một ở thung lũng Mumi” (2018). Mùa hè 2022 này, Nhà xuất bản Kim Đồng tái bản trọn bộ 8 cuốn gồm “Chiếc mũ của phù thủy”; “Những cuộc phiêu lưu li kì của Mumi Bố”; “Mumi và sao chổi”; “Ngày hạ chí nguy hiểm”; “Đứa trẻ vô hình” (gồm 2 truyện vừa “Đứa trẻ vô hình” và “Gia đình Mumi và trận hồng thủy”); “Gia đình Mumi ở biển”; “Mùa đông huyền bí”; “Tháng Mười Một ở thung lũng Mumi”.
Cho đến nay, bộ truyện về Mumi đã được dịch ra gần 50 ngôn ngữ trên thế giới. Truyện viết về Mumi còn được chuyển thể thành phim hoạt hình, sân khấu, opera, trò chơi, phim truyền hình… không chỉ ở Phần Lan mà còn ở các nước khác như Đức, Ba Lan, Nhật Bản…
Năm 2010, nhân dịp xuất bản cuốn “Chiếc mũ của phù thủy” trong “Thư viết cho bạn đọc Việt Nam”, bà Tarja Halonen Tổng thống Phần Lan lúc đó đã chia sẻ: “Với tác phẩm Chiếc mũ của phù thủy bằng tiếng Việt này gia đình Mumi đã tới Việt Nam. Tôi rất vui mừng khi cuốn Mumi đầu tiên được dịch ra tiếng Việt. Tôi cũng như gia đình tôi là những người bạn của Mumi. Các nhân vật Mumi từ lâu đã hiện diện và gần gũi trong ngôi nhà của chúng tôi… Tôi hy vọng rằng sau khi đọc xong Chiếc mũ của phù thủy, bạn đọc Việt Nam cũng sẽ yêu thích gia đình Mumi. Có thể cuốn sách sẽ khơi gợi ước muốn được làm quen với thế giới Mumi - và biết đâu là cả với quê hương của Mumi ở phương bắc xa xôi - một cách sâu sắc hơn”.
