Sớm đưa Luật Địa chất và Khoáng sản vào cuộc sống

Ngày 29/11/2024, Luật Địa chất và Khoáng sản (Luật số 54/2024/QH15) đã được Quốc hội khóa XV thông qua. Luật Địa chất và Khoáng sản được kỳ vọng tạo hành lang pháp lý góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về khoáng sản, đưa khoáng sản trở thành nguồn lực xứng tầm trong phát triển kinh tế-xã hội của đất nước.
Luật Địa chất và Khoáng sản 2024 đánh dấu một bước tiến lớn trong công tác quản lý, khai thác và sử dụng bền vững tài nguyên khoáng sản. (Ảnh KHƯƠNG TRUNG)
Luật Địa chất và Khoáng sản 2024 đánh dấu một bước tiến lớn trong công tác quản lý, khai thác và sử dụng bền vững tài nguyên khoáng sản. (Ảnh KHƯƠNG TRUNG)

Sau giai đoạn thực thi Pháp lệnh về Tài nguyên khoáng sản năm 1989, Việt Nam đã trải qua 3 phiên bản Luật Khoáng sản, bắt đầu từ Luật Khoáng sản năm 1996; tiếp đó được sửa đổi, bổ sung vào năm 2005; Luật Khoáng sản năm 2010. Có thể nói, theo từng giai đoạn phát triển của đất nước, pháp luật về khoáng sản đã được điều chỉnh phù hợp và có nhiều đóng góp quan trọng trong công cuộc xây dựng, phát triển kinh tế-xã hội của đất nước.

Đáng chú ý, công tác điều tra cơ bản địa chất đã đạt những kết quả đáng kể như: Nhiều khu vực khoáng sản mới được phát hiện và đánh giá góp phần gia tăng tài nguyên, trữ lượng một số khoáng sản chủ yếu; công tác thanh tra, kiểm tra hoạt động khoáng sản có nhiều chuyển biến tích cực góp phần đưa hoạt động khoáng sản đi vào nền nếp, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về khoáng sản.

Tuy nhiên, sau 14 năm thi hành Luật Khoáng sản năm 2010, một số chế định pháp lý không còn phù hợp thực tế, nhiều quy định về nguyên tắc đối với hoạt động khoáng sản phát sinh trong thực tiễn cần phải được bổ sung, điều chỉnh cho phù hợp bối cảnh mới. Ngoài ra, bối cảnh thế giới có những thay đổi về cách tiếp cận đối với các khoáng sản chiến lược, quan trọng.

Trong khi đó, Việt Nam vẫn đang trong giai đoạn đầu phát triển ngành khoáng sản chiến lược, quan trọng, nhất là một số khoáng sản chiến lược, quan trọng vẫn chưa được khai thác hiệu quả.

Theo Phó Cục trưởng Khoáng sản Việt Nam (Bộ Tài nguyên và Môi trường) Mai Thế Toản, xuất phát từ bối cảnh nêu trên, cơ quan soạn thảo Luật Địa chất và Khoáng sản đã xác lập rõ các mục tiêu, quan điểm xây dựng Luật, cụ thể là: Thể chế hóa đầy đủ các quan điểm của Đảng và Nhà nước, nhất là Nghị quyết số 24-NQ/TW ngày 3/6/2013 của Ban Chấp hành Trung ương, Nghị quyết số 10-NQ/TW ngày 10/2/2022 của Bộ Chính trị.

Theo đó, tài nguyên địa chất, khoáng sản vừa là nguồn lực quan trọng để phát triển kinh tế-xã hội của đất nước, vừa là nguồn dự trữ lâu dài của quốc gia cần phải được điều tra, đánh giá và lập quy hoạch, kế hoạch thăm dò đầy đủ, quản lý tập trung, thống nhất; khai thác, sử dụng bền vững, hợp lý, tiết kiệm, hiệu quả đáp ứng nhu cầu trước mắt và lâu dài.

Các quy định của Luật Địa chất và Khoáng sản phải bảo đảm phù hợp Hiến pháp, đồng bộ với các pháp luật liên quan; kế thừa các quy định của Luật Khoáng sản năm 2010 đang phát huy hiệu quả; bãi bỏ các quy định bất cập; cập nhật, sửa đổi, bổ sung các quy định hiện hành cho phù hợp thực tiễn và các yêu cầu trong quản lý nhà nước về tài nguyên địa chất, khoáng sản trong tình hình mới.

Mặt khác, tạo hành lang pháp lý toàn diện trong việc bảo vệ tài nguyên địa chất, khoáng sản chưa khai thác; tăng cường công tác bảo vệ môi trường, an toàn lao động trong hoạt động khoáng sản; hài hòa lợi ích giữa Nhà nước với tổ chức, cá nhân khai thác khoáng sản và cộng đồng dân cư nơi có hoạt động khoáng sản; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cho chính quyền địa phương để địa phương chủ động trong việc phát triển kinh tế-xã hội, phù hợp thực tế gắn với trách nhiệm thẩm quyền được giao.

Với sự chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ, sự nỗ lực của Bộ Tài nguyên và Môi trường, các bộ, ngành có liên quan, ngày 29/11/2024, Luật Địa chất và Khoáng sản (Luật số 54/2024/QH15) đã được Quốc hội khóa XV thông qua. Với 12 Chương, 111 Điều, Luật Địa chất và Khoáng sản đã quy định toàn diện các nội dung về điều tra cơ bản địa chất, điều tra địa chất về khoáng sản; bảo vệ tài nguyên địa chất, khoáng sản chưa khai thác; hoạt động khoáng sản; thu hồi khoáng sản; chế biến khoáng sản; tài chính về địa chất, khoáng sản và đấu giá quyền khai thác khoáng sản; quản lý nhà nước về địa chất, khoáng sản trong phạm vi đất liền, hải đảo, nội thủy, lãnh hải, vùng tiếp giáp lãnh hải, vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Đáng chú ý, Luật Địa chất và Khoáng sản lần này có nhiều điểm mới như: Luật đã quy định rõ nội dung và trách nhiệm của Nhà nước trong điều tra cơ bản địa chất; điều tra, khoanh định, lập bản đồ các khu vực di chỉ địa chất, di sản địa chất, tài nguyên vị thế; điều tra địa chất môi trường, tai biến địa chất; quyền, nghĩa vụ của tổ chức, cá nhân hoạt động điều tra cơ bản địa chất; thông tin, dữ liệu về địa chất. Quy định này sẽ phát huy hiệu quả trong việc khai thác, sử dụng tài nguyên địa chất và tạo lập cơ chế sử dụng thông tin, dữ liệu về địa chất phục vụ phát triển kinh tế-xã hội, bảo vệ môi trường và các hoạt động khác.

Ngoài ra, Luật bổ sung việc phân cấp cho Ủy ban nhân dân cấp tỉnh như phê duyệt đề án, báo cáo kết quả điều tra cơ bản địa chất thực hiện bằng nguồn vốn ngân sách của địa phương để các địa phương chủ động trong việc đánh giá điều kiện địa chất công trình phục vụ quy hoạch không gian lòng đất, xây dựng công trình kiên cố; quyết định việc cho phép thu hồi khoáng sản thuộc đối tượng dự trữ khi thực hiện dự án đầu tư tại khu vực dự trữ khoáng sản quốc gia; tổ chức việc kiểm soát, giám sát mọi hoạt động khoáng sản, thu hồi khoáng sản trên địa bàn.

Thứ trưởng Tài nguyên và Môi trường Trần Quý Kiên cho biết, Luật Địa chất và Khoáng sản có hiệu lực kể từ ngày 1/7/2025. Tuy nhiên, phần nội dung đối với khoáng sản nhóm IV có hiệu lực sớm kể từ ngày 15/1/2025 nhằm tháo gỡ điểm nghẽn liên quan đến sử dụng khoáng sản nhóm IV làm vật liệu san lấp cho các dự án đầu tư công để bảo đảm tiến độ thi công dự án.

Do vậy, để Luật Địa chất và Khoáng sản sớm đi vào cuộc sống, các cơ quan, đơn vị trực thuộc Bộ và các cơ quan, tổ chức có liên quan đang tập trung xây dựng dự thảo các văn bản dưới Luật như các Nghị định và Thông tư hướng dẫn thi hành Luật Địa chất và Khoáng sản để sớm trình ban hành bảo đảm khi Luật Địa chất và Khoáng sản có hiệu lực vào ngày 1/7/2025.

Đồng thời, cần tập trung nguồn lực và trí tuệ xây dựng các điều, khoản của các văn bản quy phạm pháp luật nhằm bảo đảm được việc thống nhất cách hiểu giữa các cơ quan về nguyên tắc hoạt động khoáng sản phù hợp quy hoạch; tổ chức tuyên truyền, tập huấn phổ biến Luật Địa chất và Khoáng sản, nhất là các quy định mới nhằm sớm đưa các quy định của pháp luật về địa chất và khoáng sản vào cuộc sống, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý địa chất và khoáng sản.

Có thể bạn quan tâm

Tin nổi bật ngày 21/10: Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân kết thúc chuyến thăm Đan Mạch; Đưa giá thuốc, trang thiết bị y tế về mức hợp lý

Tin nổi bật ngày 21/10: Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân kết thúc chuyến thăm Đan Mạch; Đưa giá thuốc, trang thiết bị y tế về mức hợp lý

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân kết thúc tốt đẹp chuyến thăm Đan Mạch; Đưa giá thuốc, trang thiết bị y tế về mức hợp lý, phù hợp khả năng chi trả của người bệnh; Hà Nội: Kịp thời giải cứu 3 người mắc kẹt trong đám cháy nhà dân trên phố Yên Hòa… là một số tin tức nổi bật ngày 21/10.

Quang cảnh hội nghị. (Ảnh VSS)

Nâng cao chất lượng nghiệp vụ lưu trữ của hệ thống Bảo hiểm xã hội Việt Nam

Hội nghị tập huấn nghiệp vụ lưu trữ trong hệ thống Bảo hiểm xã hội Việt Nam hướng tới nâng cao chất lượng quản lý tài liệu, đẩy nhanh tiến trình số hóa, xây dựng nền tảng lưu trữ điện tử an toàn, tin cậy. Từ đó, góp phần phục vụ hiệu quả công tác quản lý, điều hành và thực hiện nhiệm vụ của hệ thống trong giai đoạn mới.

Ông Vũ Văn Tiến, Phó Cục trưởng Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai phát biểu tại khóa tập huấn. (Ảnh: Nguồn Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai)

Nâng cao năng lực giảm nhẹ rủi ro thiên tai và ứng phó khẩn cấp

Khóa tập huấn “Giảm nhẹ rủi ro thiên tai, phòng ngừa và ứng phó khẩn cấp” được tổ chức nhằm nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ chuyên trách, công chức làm công tác phòng, chống thiên tai cấp sở, ngành và cấp xã thuộc 6 tỉnh, thành phố: Cần Thơ, Tây Ninh, Vĩnh Long, An Giang, Đồng Tháp và Cà Mau.

Đại biểu Quốc hội thảo luận tại tổ về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội. (Ảnh: DUY LINH)

Mở rộng bảo hiểm xã hội bắt buộc gắn với cơ chế đóng linh hoạt

Thảo luận về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội, các đại biểu Quốc hội đề nghị đánh giá kỹ tác động, làm rõ cơ chế đóng và trách nhiệm của các bên khi mở rộng diện tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc; đồng thời, đơn giản hóa thủ tục hành chính gắn với bảo đảm đầy đủ quyền lợi của người lao động.

Khu di tích lịch sử cách mạng Trung Trung Bộ-Nước Oa tại xã Trà Tân. (Ảnh: QUÂN VẠN)

Đà Nẵng: Xã miền núi Trà Tân lấy ý kiến góp ý xây dựng đề án phát triển văn hóa, du lịch trên địa bàn

Chiều 21/10, Ủy ban nhân dân xã Trà Tân, thành phố Đà Nẵng tổ chức Hội thảo lấy ý kiến góp ý đối với dự thảo Đề án “Bảo tồn, phát huy các giá trị Khu di tích lịch sử cách mạng Trung Trung Bộ-Nước Oa và văn hóa bản địa gắn với phát triển du lịch trên địa bàn xã Trà Tân giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2045”.

Cầu số 2 bắc qua sông Trà Bồng, cây cầu lớn nhất của Dự án giao thông trọng điểm đường Hoàng Sa-Dốc Sỏi. (Ảnh: HIỂN CỪ)

Quảng Ngãi: Hợp long cầu lớn nhất Dự án giao thông trọng điểm đường Hoàng Sa-Dốc Sỏi

Sau hơn 2 năm thi công, ngày 21/10, nhịp chính cầu số 2 bắc qua sông Trà Bồng chính thức được hợp long. Đây là cây cầu lớn nhất của Dự án đường Hoàng Sa-Dốc Sỏi, công trình giao thông trọng điểm kết nối từ sân bay Chu Lai, Khu kinh tế Dung Quất đến trung tâm tỉnh lỵ Quảng Ngãi và các địa phương phía nam.

Ngành chức năng Vĩnh Long xử lý tiêu hủy ổ dịch tại xã Phú Quới. (Ảnh: CTV)

Vĩnh Long chủ động các giải pháp ngăn chặn dịch tả lợn châu Phi từ cơ sở

Dịch tả lợn châu Phi đang xảy ra tại nhiều địa phương trên cả nước, tỉnh Vĩnh Long đã chủ động triển khai đồng bộ các giải pháp từ khoanh vùng xử lý triệt để ổ dịch phát sinh, siết chặt quản lý giết mổ đến tăng cường tập huấn cho hàng nghìn cán bộ cơ sở, quyết tâm giữ vững ổn định cho ngành chăn nuôi địa phương.

Quốc hội làm việc tại hội trường. (Ảnh: QH)

Mở rộng đối tượng tham gia, bảo đảm an toàn quỹ bảo hiểm xã hội

Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội hướng tới mở rộng diện tham gia bắt buộc, tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp trong thực hiện chính sách, đồng thời đa dạng hóa danh mục đầu tư quỹ gắn với yêu cầu bảo toàn vốn, kiểm soát rủi ro và nâng cao hiệu quả sử dụng quỹ.

Lãnh đạo tỉnh Vĩnh Long ghi nhận và tiếp thu ý kiến chỉ đạo của Thứ trưởng Xây dựng. (Ảnh: BÁ DŨNG)

Đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng dự án hành lang đường thủy phía nam

Sáng 21/10, Thứ trưởng Xây dựng Nguyễn Xuân Sang và Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Vĩnh Long Nguyễn Quỳnh Thiện đồng chủ trì cuộc họp rà soát tiến độ giải phóng mặt bằng, bố trí vị trí tiếp nhận chất nạo vét thuộc dự án phát triển các hành lang đường thủy và logistics khu vực phía Nam trên địa bàn tỉnh Vĩnh Long.

Đề xuất cấm trưng bày thuốc lá, cấm bán thuốc lá online

Đề xuất cấm trưng bày thuốc lá, cấm bán thuốc lá online

Một trong những nội dung đáng chú ý tại dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá là bổ sung một số hành vi bị nghiêm cấm, trong đó có hành vi trưng bày thuốc lá và hành vi bán thuốc lá trên môi trường điện tử.

Nhà trong ngõ sâu, nhỏ, hẹp gây nhiều khó khăn cho công tác phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ. (Ảnh: Công an Hà Nội)

Tăng cường công tác phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ nhà trong ngõ nhỏ, sâu, hẹp

Thành phố Hà Nội có mật độ dân cư cao, nhiều khu dân cư được hình thành từ lâu đời, với đặc điểm phổ biến là các tuyến ngõ sâu, ngõ nhỏ, hẹp, không bảo đảm để xe chữa cháy và các phương tiện chuyên dụng tiếp cận. Đây cũng là bài toán cho công tác phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ Thủ đô trong nhiều năm qua.

Mô hình “Dân vận khéo 1+10” góp phần đẩy nhanh giải phóng mặt bằng, giao đất cho dự án Khu công nghiệp Phú Hưng, tỉnh Hưng Yên.

Nâng cao hiệu quả phong trào “Dân vận khéo”

Tại tỉnh Hưng Yên, mô hình “Dân vận khéo 1+10” đã tạo chuyển biến tích cực trong việc nâng cao chất lượng tổ chức đảng, đảng viên ở cơ sở, nhất là chất lượng sinh hoạt chi bộ; phát huy vai trò cầu nối trực tiếp giữa cấp ủy, chính quyền với Nhân dân.

[Video] Nguồn cung nhà ở tăng, giao dịch chưa theo kịp

[Video] Nguồn cung nhà ở tăng, giao dịch chưa theo kịp

Viện Nghiên cứu Đánh giá thị trường Bất động sản Việt Nam vừa công bố tình hình thị trường bất động sản quý III năm 2026. Theo đó, ghi nhận 31.844 sản phẩm nhà ở mở bán mới, nhưng chỉ có 12.520 giao dịch, tương đương tỷ lệ hấp thụ 39,3%.