Quyết liệt tháo gỡ vướng mắc tài chính-ngân sách khi triển khai mô hình chính quyền 2 cấp

Từ ngày 1/7/2025, các xã mới sau sáp nhập chính thức đi vào hoạt động. Nhằm bảo đảm không gián đoạn công tác tài chính-ngân sách nhà nước, chiều 26/7, Bộ Tài chính tổ chức hội nghị trực tuyến với các địa phương để lắng nghe, giải đáp, tháo gỡ vướng mắc, bảo đảm mô hình chính quyền địa phương 2 cấp vận hành thông suốt, hiệu quả.

Toàn cảnh hội nghị. (Ảnh: HOÀI PHƯƠNG)
Toàn cảnh hội nghị. (Ảnh: HOÀI PHƯƠNG)

Không để đứt gãy ngân sách

Việc tổ chức lại đơn vị hành chính và xây dựng mô hình chính quyền 2 cấp là chủ trương quan trọng nhằm tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước. Để bảo đảm việc chuyển đổi mô hình không làm gián đoạn công tác tài chính-ngân sách nhà nước, Bộ Tài chính đã ban hành kịp thời các văn bản hướng dẫn và chỉ đạo cụ thể.

Về lĩnh vực kho bạc, ông Nguyễn Mạnh Cường, Phó Giám đốc Kho bạc Nhà nước cho biết, các quy định hiện hành về mở tài khoản, thanh toán qua Kho bạc Nhà nước đã được ban hành đầy đủ tại Nghị định 11/2020/NĐ-CP, Thông tư 18/2020/TT-BTC (sửa đổi bởi Thông tư 41/2025/TT-BTC) và Thông tư 324/2016/TT-BTC. Riêng hướng dẫn cho cấp xã mới, Bộ đã ban hành Công văn 11357/BTC-KBNN ngày 25/7/2025 và Công văn 9682/BTC-KBNN ngày 30/6/2025.

69fc91da2dcda493fddc.jpg
Ông Nguyễn Mạnh Cường, Phó Giám đốc Kho bạc Nhà nước. (Ảnh: HOÀI PHƯƠNG)

Tuy nhiên, theo thống kê sơ bộ, hiện vẫn còn nhiều đơn vị cấp xã chưa mở tài khoản tại Kho bạc Nhà nước. Do đó, Kho bạc Nhà nước đề nghị Ủy ban nhân dân tỉnh chỉ đạo các xã khẩn trương triển khai, đồng thời yêu cầu Sở Tài chính tham mưu Hội đồng nhân dân ban hành nghị quyết về phân cấp nguồn thu, nhiệm vụ chi theo hướng dẫn tại Công văn 4205/BTC-NSNN và 11113/BTC-NSNN.

Trong trường hợp chưa có dự toán ngân sách được Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân quyết định, cần thực hiện cấp tạm ứng theo Điều 53 Luật Ngân sách nhà nước để bảo đảm chi tiêu thiết yếu. Đồng thời, các xã cần hoàn thiện tổ chức bộ máy, bổ nhiệm kế toán trưởng, mở tài khoản tại Kho bạc Nhà nước và thực hiện đối chiếu số liệu bàn giao về việc sáp nhập từ cấp xã, cấp huyện thuộc đơn vị sáp nhập, giải thể sang đơn vị mới.

Ông Nguyễn Minh Tân, Phó Vụ trưởng Vụ Ngân sách nhà nước, khẳng định: “Nguyên tắc xuyên suốt là không để đứt gãy ngân sách.” Theo đó, Công văn 4205/BTC-NSNN ngày 2/4/2025 hướng dẫn cụ thể việc giao dự toán thu-chi ngân sách nhà nước năm 2025 sau sắp xếp. Các xã mới sẽ tiếp nhận toàn bộ nhiệm vụ, quyền hạn ngân sách của đơn vị cũ; nguồn thu và cơ chế chi không thay đổi.

8458c7d27bc5f29babd4.jpg
Ông Nguyễn Minh Tân, Phó Vụ trưởng Vụ Ngân sách nhà nước. (Ảnh: HOÀI PHƯƠNG)

Thủ tướng Chính phủ cũng đã ban hành Quyết định 1390/QĐ-TTg ngày 27/6/2025, là cơ sở pháp lý để bảo đảm triển khai dự toán liên tục, không gián đoạn.

Bộ Tài chính đã có văn bản 8911/BTC-NSNN ngày 20/6/2025 hướng dẫn phân cấp nguồn thu, nhiệm vụ chi giữa tỉnh và xã, bảo đảm rõ thẩm quyền, đúng luật, sát thực tế. Các xã cũng được hướng dẫn lập dự toán ngân sách năm 2026 và kế hoạch tài chính 3 năm (2026-2028) theo Thông tư 56/2025/TT-BTC.

Tại hội nghị, đại diện nhiều địa phương chia sẻ vướng mắc trong quá trình triển khai. Theo ông Trần Song Tùng, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Ninh Bình, trong quá trình thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, tại tỉnh cũng đã phát sinh một số vấn đề chưa lường trước được, tuy nhiên, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Trung ương, Bộ Tài chính, với tinh thần “vừa chạy vừa xếp hàng”, tỉnh đã triển khai thực hiện tốt nhiệm vụ chính trị, phục vụ tốt cho người dân, doanh nghiệp. Về cơ chế, chính sách tài chính, cơ bản tỉnh không gặp vướng mắc. Đối với các vướng mắc liên quan đến trách nhiệm của tỉnh, tỉnh sẽ tiếp tục rà soát, chỉ đạo tháo gỡ ngay trong tuần tới.

Với tỉnh Thanh Hóa, ông Lê Quang Hùng, Giám đốc Sở Tài chính tỉnh Thanh Hóa cho biết, các câu hỏi của đơn vị liên quan đến lĩnh vực tài chính, ngân sách trong quá trình thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp đã được các đơn vị chuyên môn của Bộ Tài chính giải đáp. Sau sắp xếp, tỉnh có 166 xã, phường. Hiện tỉnh gặp khó khăn trong việc tìm kiếm cán bộ đủ tiêu chuẩn để bổ nhiệm kế toán trưởng, tỉnh đề nghị Bộ Tài chính xem xét nới lỏng điều kiện tiêu chuẩn bổ nhiệm kế toán trưởng để các xã, phường khó khăn, nhất là ở vùng sâu, vùng xa đủ điều kiện thực hiện.

Về công tác quản lý tài sản công, ông Nguyễn Tân Thịnh, Cục trưởng Cục Quản lý công sản cho biết Bộ đã thành lập Tổ công tác, đoàn công tác liên ngành cử cán bộ phụ trách từng địa phương để hỗ trợ xử lý tài sản công sau sáp nhập.

Tiêu chuẩn, định mức trụ sở làm việc hiện thực hiện theo Nghị định 155/2025/NĐ-CP. Về xe công, ông Thịnh thừa nhận nhiều xã vùng biên vẫn thiếu xe công. Tuy nhiên, việc điều chuyển xe cũ từ bộ ngành là không khả thi vì xe đã xuống cấp, không phù hợp. Địa phương cần chủ động trang bị mới theo định mức.

Bộ Tài chính đã có Công văn 8400/BTC-QLCS ngày 14/6/2025 yêu cầu các Bộ phối hợp với địa phương trong xây dựng phương án sắp xếp, xử lý tài sản. Đặc biệt, Bộ đã có Công văn 11120/BTC-QLCS ngày 21/7/2025 hướng dẫn biểu mẫu báo cáo thống nhất để địa phương dễ tổng hợp, theo dõi. Bộ cũng đang xây dựng phần mềm hỗ trợ tổng hợp, báo cáo tình hình sắp xếp tài sản công.

Giải pháp đồng bộ, trách nhiệm rõ ràng

Kết luận hội nghị, Thứ trưởng Tài chính Nguyễn Đức Chi khẳng định: “Những vướng mắc địa phương nêu chủ yếu liên quan đến thẩm quyền địa phương. Các địa phương cần chủ động giải quyết theo đúng thẩm quyền, tránh đùn đẩy trách nhiệm”.

373e741ef7097e572718.jpg
Thứ trưởng Tài chính Nguyễn Đức Chi phát biểu tại Hội nghị. (Ảnh: HOÀI PHƯƠNG)

Thứ trưởng yêu cầu Sở Tài chính các địa phương phát huy vai trò nòng cốt, theo sát địa bàn xã, phường, đặc khu để kịp thời tham mưu, hỗ trợ, không để ách tắc tài chính, ngân sách.

Đối với vướng mắc về bổ nhiệm kế toán trưởng, Thứ trưởng giao Cục Quản lý, giám sát kế toán, kiểm toán chủ trì rà soát, đề xuất phương án xử lý, báo cáo lãnh đạo Bộ trong tuần tới.

Bộ Tài chính cũng sẽ thành lập 6 tổ công tác phối hợp chặt chẽ với các tỉnh, thành phố để trực tiếp lắng nghe, tháo gỡ vướng mắc trong quá trình triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Về đào tạo, Thứ trưởng nhấn mạnh: “Nếu kết hợp được nhiều nội dung trong một kỳ tập huấn sẽ rất tốt. Bộ Tài chính sẵn sàng tổ chức tập huấn để địa phương có đội ngũ cán bộ tài chính vững vàng, đáp ứng yêu cầu mới”.

“Chúng ta nhất quyết đồng lòng không để vướng mắc về tài chính, ngân sách, kế toán, tài sản công ảnh hưởng đến quá trình cũng như làm giảm hiệu quả của việc triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp” – Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi nhấn mạnh.

Có thể bạn quan tâm

Các diễn giả trao đổi tại phiên tọa đàm của chương trình. (Ảnh: PV)

Vĩnh Long trước cơ hội kiến tạo mô hình phát triển đô thị đáp ứng chuẩn sống mới

Với vị trí, nguồn lực, hệ sinh thái tự nhiên, chiều sâu văn hóa, khát vọng phát triển đang được khơi dậy mạnh mẽ, tỉnh Vĩnh Long sau sáp nhập đang hội tụ đầy đủ điều kiện để kiến tạo một mô hình phát triển đặc trưng: hiện đại, giàu bản sắc; tăng trưởng nhanh gắn bảo vệ môi trường, mở rộng đô thị đặt con người ở vị trí trung tâm.

Bà Nguyễn Thị Hương, Cục trưởng Cục Thống kê, Bộ Tài chính nhấn mạnh về vai trò, vị trí của tổng điều tra kinh tế 2026. (Ảnh có sử dụng yếu tố AI)

Công nghệ và trí tuệ nhân tạo - Chìa khóa thành công của tổng điều tra kinh tế 2026

Tổng điều tra kinh tế 2026 nhằm đánh giá sự phát triển của cơ sở kinh tế về mặt quy mô, lao động, kết quả sản xuất kinh doanh cũng như đánh giá về mức độ ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số cùng cơ cấu, phân bố của các cơ sở và lao động theo địa phương/ngành kinh tế/loại hình kinh tế/hình thức sở hữu.

Các đại biểu tại một điểm cầu hội nghị Tư vấn, hỗ trợ pháp lý về thuế cho phụ nữ khởi nghiệp, phát triển kinh doanh do Bộ Tư pháp và Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam tổ chức. (Ảnh: HẢI MINH)

Đồng hành sâu sát với doanh nghiệp

Khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa hiện chiếm gần 98% tổng số doanh nghiệp đang hoạt động tại Việt Nam, đóng góp quan trọng vào tăng trưởng kinh tế, song lại là nhóm dễ chịu tác động nhất trước rủi ro pháp lý.

Chăm sóc vườn cà-phê tại phường Ea Kao, tỉnh Đắk Lắk. (Ảnh: MINH ANH)

Tận dụng cơ hội xuất khẩu cà-phê

Hiện nay, giá cà-phê thế giới đang tăng trở lại do lo ngại sụt giảm nguồn cung trước tác động của hiện tượng El Nino. Đây là cơ hội cho ngành cà-phê Việt Nam lấy lại đà tăng trưởng xuất khẩu sau một thời gian trầm lắng.

Cần đẩy nhanh tiến độ xây dựng, hoàn thiện cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai. (Ảnh: VIỆT PHONG)

Gỡ “điểm nghẽn” định giá đất

Quản lý, khai thác và sử dụng hiệu quả nguồn lực đất đai có ý nghĩa trực tiếp đối với tăng trưởng kinh tế, phát triển hạ tầng, ổn định xã hội, bảo đảm an sinh và củng cố niềm tin của người dân, doanh nghiệp vào hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước.

Các quy định mới góp phần hiện đại hóa quy trình hoàn thuế giá trị gia tăng cho người nước ngoài khi xuất cảnh.

Kết nối dữ liệu trong hoàn thuế cho khách quốc tế

Quy trình hoàn thuế giá trị gia tăng cho người nước ngoài được bổ sung nhiều nội dung về kết nối dữ liệu, xử lý hóa đơn điện tử và phân cấp thẩm quyền. Các thủ tục lựa chọn địa điểm hoàn thuế tại sân bay, cảng biển cũng lần đầu được quy định cụ thể.

Ảnh minh họa: nhandan.vn

Tăng cường ứng dụng công nghệ trong đánh giá tuân thủ, phân loại rủi ro

Thông tư số 94/2026/TT-BTC được Bộ Tài chính ban hành ngày 1/7/2026 có nhiều điểm mới, trong đó mở rộng cách tiếp cận sang “quản lý tuân thủ, quản lý rủi ro trong quản lý thuế”, được thiết lập trên nền tảng ứng dụng công nghệ cao như dữ liệu lớn (Big Data), học máy (Machine Learning), trí tuệ nhân tạo (AI).

[Infographic] Chứng khoán ngày 16/7: VN-Index tăng 22,12 điểm, khối lượng giao dịch khớp lệnh tăng 40,9% so phiên trước

[Infographic] Chứng khoán ngày 16/7: VN-Index tăng 22,12 điểm, khối lượng giao dịch khớp lệnh tăng 40,9% so phiên trước

Kết phiên giao dịch 16/7, VN-Index đảo chiều tăng 22,12 điểm (+1,24%) lên mức 1.804,24 điểm. Độ rộng trên HoSE khá cân bằng với 134 mã tăng giá, 64 mã giữ giá tham chiếu, 152 mã giảm giá. Thanh khoản thị trường tăng mạnh, khối lượng giao dịch khớp lệnh tăng 40,9% so phiên trước.  

Lãnh đạo Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công thương) và Tổng công ty Bưu điện Việt Nam (Vietnam Post) ký thỏa thuận hợp tác giữa hai đơn vị.

Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước và Vietnam Post ký kết hợp tác thúc đẩy phát triển thị trường trong nước

Ngày 16/7, tại Hà Nội, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công thương) và Tổng công ty Bưu điện Việt Nam (Vietnam Post) ký thỏa thuận hợp tác nhằm tăng cường kết nối lưu thông hàng hóa, mở rộng mạng lưới phân phối, thúc đẩy tiêu thụ hàng Việt Nam và phát triển thị trường trong nước theo hướng hiện đại, bền vững.

Sầu riêng xuất khẩu đang được ưu tiên tạo thuận lợi trong quá trình thông quan. (Ảnh: Báo Nhân Dân)

Hải quan triển khai giải pháp hỗ trợ thông quan sầu riêng xuất khẩu

Thực hiện chỉ đạo của Phó Thủ tướng Chính phủ về tháo gỡ khó khăn cho hoạt động xuất khẩu nông sản, Cục Hải quan vừa có công văn gửi các Chi cục Hải quan khu vực yêu cầu triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm tạo thuận lợi tối đa cho hoạt động thông quan hàng hóa nông, lâm, thủy sản, đặc biệt là sầu riêng xuất khẩu.

Các quy định mới về tạm hoãn xuất cảnh được kỳ vọng tạo thuận lợi hơn cho người nộp thuế sau khi hoàn thành nghĩa vụ thuế.

Rút ngắn thời gian hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh đối với người nộp thuế

Từ 1/7/2026, nhiều quy định mới của Luật Quản lý thuế và các văn bản hướng dẫn chính thức có hiệu lực. Đáng chú ý, quy định về tạm hoãn xuất cảnh được sửa đổi theo hướng rút ngắn thời gian xử lý, tháo gỡ vướng mắc khi dữ liệu nộp thuế chưa được cập nhật, tạo thuận lợi hơn cho người nộp thuế sau khi hoàn thành nghĩa vụ thuế.

Ban Giám khảo trao giải cho các đội thi.

Lan tỏa thông điệp bình đẳng giới qua Hội thi tuyên truyền viên giỏi

Ngày 16/7, Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Phú Thọ phối hợp Tổ chức Care quốc tế tại Việt Nam tổ chức Hội thi tuyên truyền viên giỏi mô hình Tổ truyền thông cộng đồng với chủ đề "Vai trò của phụ nữ trong phát triển kinh tế xanh", góp phần lan tỏa bình đẳng giới, thúc đẩy sinh kế bền vững và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Hội nghị chuyên đề tại Cà Mau có sự tham dự của người đứng đầu các ban, sở, ngành và cấp ủy, chính quyền các địa phương trong tỉnh.

Cà Mau khơi thông điểm nghẽn mặt bằng, quyết tâm đưa các dự án trọng điểm về đích đúng hẹn

Ngày 16/7, Tỉnh ủy Cà Mau tổ chức hội nghị chuyên đề nhằm đánh giá kết quả thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ và giải phóng mặt bằng. Dự và đồng chủ trì hội nghị có đồng chí Nguyễn Hồ Hải, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, cùng các đồng chí Thường trực Tỉnh ủy Cà Mau.

Quyết liệt thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công trong những tháng tiếp theo của năm 2026. (Ảnh: minh họa)

Đầu tư công nửa đầu năm 2026: Dấu ấn trong điều hành và bài toán bứt tốc

Trong nửa đầu năm 2026, công tác giải ngân vốn đầu tư công đạt gần 357 nghìn tỷ đồng. Tuy nhiên tiến độ đầu tư công vẫn đối mặt với không ít thách thức từ áp lực chi phí và thủ tục. Việc khẩn trương tháo gỡ những điểm nghẽn nhằm bứt tốc trong những tháng cuối năm đang trở thành nhiệm vụ cấp thiết.

Ảnh minh họa.

Chứng khoán ngày 16/7: Nhóm bất động sản dẫn sóng, VN-Index bật tăng hơn 22 điểm

Phiên giao dịch ngày 16/7, thị trường chứng khoán Việt Nam khởi sắc khi dòng tiền gia tăng mạnh, đưa thanh khoản toàn thị trường vượt 20.891 tỷ đồng. Nhờ sự bứt phá của nhóm bất động sản và ngân hàng, đặc biệt là VIC, VHM, HDB và ACB, VN-Index tăng 22,12 điểm lên 1.804,24 điểm, trong khi khối ngoại đảo chiều mua ròng.

Một nút giao trên tuyến cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh-Trung Lương-Mỹ Thuận.

Hơn 27.000 tỷ đồng mở rộng gần 100km đường cao tốc từ Thành phố Hồ Chí Minh đi Mỹ Thuận

Ngày 16/7, tại trụ sở Bộ Xây dựng (Hà Nội), Công ty Trách nhiệm hữu hạn BOT cao tốc Sài Gòn-Mỹ Thuận và Liên danh sáu ngân hàng đã ký hợp đồng tín dụng hợp vốn trị giá 27.094 tỷ đồng, tạo nền tảng tài chính triển khai dự án mở rộng đường cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh-Trung Lương-Mỹ Thuận, tuyến huyết mạch đi các tỉnh miền tây.

Khai mạc Chương trình “Sức sống hàng Việt” số 9 với chủ đề “Điện Biên phố”.

Đưa đặc sản vùng miền đến gần hơn với người tiêu dùng

Sáng 16/7, tại Không gian trưng bày, livestream “Sức sống hàng Việt” (62 Tràng Tiền, phường Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội), Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước phối hợp Trung tâm Xúc tiến Đầu tư, Thương mại và Du lịch tỉnh Điện Biên tổ chức khai mạc Chương trình “Sức sống hàng Việt” số 9 với chủ đề “Điện Biên phố”.