Phối hợp quản lý và khai thác hiệu quả hệ thống vệ tinh VNREDSat-1

Sau ba tháng thử nghiệm trên quỹ đạo, vệ tinh nhỏ quan sát trái đất đầu tiên của Việt Nam (VNREDSat-1) đi vào hoạt động ổn định và đã chụp được một lượng ảnh khá lớn các khu vực trên thế giới và nước ta. Sau khi phía Pháp bàn giao VNREDSat-1 cho Việt Nam, vấn đề là sự phối hợp quản lý, vận hành và khai thác hiệu quả.

 Hình ảnh thành phố Hà Nội chụp từ vệ tinh VNREDSat-1.
 Hình ảnh thành phố Hà Nội chụp từ vệ tinh VNREDSat-1.

Theo Viện Công nghệ vũ trụ (Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam), ba tháng thử nghiệm cũng là thời gian các cán bộ kỹ thuật Việt Nam cùng các chuyên gia Pháp điều khiển ổn định quỹ đạo làm việc, hiệu chỉnh các thông số hệ thống đối với các thiết bị gắn trên vệ tinh, nhất là đối với hệ thống quang học nhằm bảo đảm chất lượng của ảnh chụp. Tiến sĩ Nguyễn Xuân Lâm, Cục trưởng Cục Viễn thám quốc gia (Bộ Tài nguyên và Môi trường) cho biết: Tính đến thời điểm ngày 9-8, vệ tinh VNREDSat-1 đã chụp, truyền về và xử lý được hơn 7.800 ảnh (bao gồm cả ảnh toàn sắc và ảnh đa phổ). Trong đó số ảnh chụp các khu vực trên lãnh thổ Việt Nam là 750 ảnh, phục vụ chủ yếu cho khâu căn chỉnh cũng như đánh giá hiệu năng của hệ thống vệ tinh. Ðến nay vệ tinh VNREDSat-1 đã và đang hoạt động ổn định trên quỹ đạo với các thông số: Ðộ cao của quỹ đạo trên xích đạo là 680 km, góc nghiêng mặt phẳng quỹ đạo là 98,13 độ, nghĩa là đáp ứng tất cả các yêu cầu đề ra. Việc vận hành hệ thống vệ tinh VNREDSat-1 được thực hiện do các kỹ sư Việt Nam đảm nhận (có sự giám sát của chuyên gia Pháp). Quy trình thực hiện tạo ra sản phẩm ảnh là trên cơ sở lập kế hoạch và vận hành vệ tinh chụp ảnh do Trung tâm Ðiều khiển và Khai thác vệ tinh nhỏ thuộc Viện Công nghệ vũ trụ, còn phần thu nhận ảnh và xử lý ảnh chụp từ vệ tinh là do trạm thu ảnh vệ tinh thuộc Cục Viễn thám quốc gia đảm nhận.

Thực hiện ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Công văn số 4262, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam cùng Bộ Tài nguyên và Môi trường đã thống nhất ký kết, ban hành quy chế phối hợp trong hoạt động quản lý, vận hành và khai thác hệ thống vệ tinh VNREDSat-1.

Hệ thống VNREDSat-1 là hệ thống viễn thám bao gồm vệ tinh quan sát trái đất VNREDSat-1, trung tâm điều khiển vệ tinh, trạm thu phát tín hiệu vệ tinh băng tần S, trạm lưu trữ dữ liệu dự phòng thuộc Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, và trạm thu ảnh vệ tinh thuộc Cục Viễn thám quốc gia. Bản quy chế nhấn mạnh trách nhiệm mỗi bên trong việc quản lý, vận hành và khai thác hệ thống vệ tinh VNREDSat-1 do Nhà nước đầu tư (55,8 triệu ơ-rô và 64,8 tỷ đồng vốn đối ứng Việt Nam). Trong đó Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam thường xuyên giám sát các thông số kỹ thuật, các thiết bị chuyên dụng lắp, kiểm soát và điều khiển vệ tinh. Ðồng thời chủ trì xây dựng kế hoạch chụp và thu nhận ảnh vệ tinh VNREDSat-1 trên cơ sở các yêu cầu đã tiếp nhận, cân đối giữa khả năng đáp ứng của hệ thống và nhu cầu về ảnh viễn thám các loại do Bộ Tài nguyên và Môi trường tổng hợp từ khách hàng (các bộ, ngành, địa phương, đơn vị, cá nhân). Lập lịch và đặt lệnh chụp ảnh cho vệ tinh, cung cấp thông tin nhiệm vụ, thông tin trạng thái và quỹ đạo của vệ tinh cho trạm thu ảnh vệ tinh của Bộ Tài nguyên và Môi trường để kịp thời thu tín hiệu vệ tinh... Trách nhiệm của Bộ Tài nguyên và Môi trường là vận hành trạm thu ảnh vệ tinh (bao gồm trạm thu băng tần X, trạm xử lý ảnh và hệ thống nắn chỉnh hình học ảnh viễn thám các mức thuộc Cục Viễn thám quốc gia); vừa thu nhận tín hiệu ảnh từ vệ tinh VNREDSat-1 được tải xuống, đồng thời lưu trữ, xử lý tín hiệu tạo thành các sản phẩm ảnh viễn thám ở mức L0, L1A và L2A... Bản quy chế quy định: Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam cùng Bộ Tài nguyên và Môi trường phối hợp chặt chẽ trong lưu trữ và cung cấp sản phẩm ảnh vệ tinh VNREDSat-1 đúng mục đích của dự án; phục vụ công tác quản lý nhà nước; đáp ứng các yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, an ninh, quốc phòng; giám sát tài nguyên, thiên nhiên, môi trường; giảm nhẹ thiên tai; phục vụ nghiên cứu khoa học và đào tạo.

Ngày 4-9 vừa qua, phía Pháp đã bàn giao toàn bộ dự án vệ tinh VNREDSat-1 cho Việt Nam. Từ đây mọi hoạt động quản lý, vận hành và khai thác hệ thống VNREDSat-1 sẽ do cán bộ, chuyên gia của chúng ta đảm nhận. Nhiều năm qua, chúng ta phải mua ảnh viễn thám từ các vệ tinh nước ngoài bằng ngoại tệ không nhỏ. Bây giờ đã có vệ tinh mang thương hiệu Việt Nam, dĩ nhiên chúng ta chủ động được một phần nguồn ảnh viễn thám. Tuy nhiên phân tích của các nhà khoa học cho thấy, trong số ảnh vệ tinh VNREDSat-1 chụp được các khu vực trên lãnh thổ nước ta, chỉ đạt khoảng 25% có độ nét. Vệ tinh VNREDSat-1 được đầu tư khá lớn, lại có tuổi thọ chỉ năm năm, cho nên vấn đề đặt ra là cần có sự phối hợp chặt chẽ, giữa Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam với Bộ Tài nguyên và Môi trường và các đơn vị liên quan trong việc quản lý, vận hành, khai thác và sử dụng có hiệu quả tối đa hệ thống vệ tinh VNREDSat-1, góp phần vào sự nghiệp CNH, HÐH đất nước.

Có thể bạn quan tâm

Trí tuệ nhân tạo (AI) là một ngành khoa học máy tính đề cập đến quá trình tái tạo trí thông minh của con người trong máy móc.

Thiết lập khung đạo đức cho trí tuệ nhân tạo

Bộ Khoa học và Công nghệ đã ban hành Thông tư số 05/2026/TT-BKHCN về quy định Khung đạo đức trí tuệ nhân tạo quốc gia, nhằm định hướng việc nghiên cứu, phát triển và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) theo hướng an toàn, có trách nhiệm và vì lợi ích của con người, cộng đồng và xã hội.

Chỉ cần quét mã QR, cử tri Hà Nội tìm hiểu các thông tin về bầu cử một cách thuận lợi. (Ảnh: KIM CHI)

Tăng cường sự tương tác giữa chính quyền với người dân

Với sự chủ động và linh hoạt trong ứng dụng công nghệ số, công tác chuẩn bị bầu cử tại nhiều địa phương đang được triển khai thuận lợi, góp phần hướng tới mục tiêu tổ chức một cuộc bầu cử dân chủ, đúng luật, an toàn và thành công.

Tiến sĩ Nguyễn Nhật Linh hướng dẫn sinh viên kiểm tra mẫu sản phẩm hạt nano vàng thu được từ quá trình tổng hợp plasma. (Ảnh: MINH ĐỨC)

Làm chủ công nghệ plasma lạnh cho vật liệu nano

Đề tài “Nghiên cứu chế tạo nguồn phát plasma lạnh ứng dụng trong tổng hợp vật liệu nano kim loại có hiệu ứng cộng hưởng plasmon bề mặt (Au, Ag)” đã mở ra hướng tiếp cận xanh, an toàn trong tổng hợp nano kim loại quý, góp phần nâng cao năng lực làm chủ công nghệ plasma và vật liệu tiên tiến trong nước.

Thủ tướng Phạm Minh Chính trao Quyết định cho đồng chí Trần Hồng Thái giữ chức Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam.

[Ảnh] Thủ tướng Phạm Minh Chính trao Quyết định bổ nhiệm Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam

Chiều 12/3, tại Hà Nội, Bí thư Đảng ủy Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã trao Quyết định bổ nhiệm đồng chí Trần Hồng Thái, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Thường trực Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, giữ chức Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam.

Các doanh nghiệp công nghệ được vinh danh tại Lễ biểu dương Top Công nghiệp 4.0 Việt Nam lần thứ tư.

Tìm kiếm và vinh danh những thành tựu công nghệ xuất sắc của hệ sinh thái số

Chương trình “Biểu dương thành tựu tác động vì Việt Nam số (Vietnam I4 Impact Awards) 2026” đã chính thức được khởi động với cách tiếp cận mới nhấn mạnh yếu tố “impact”- giá trị thực tiễn của công nghệ; được kỳ vọng trở thành nơi các doanh nghiệp công nghệ khẳng định năng lực đổi mới sáng tạo, lan tỏa các mô hình chuyển đổi số.

Phố phường khu vực Lâm Đồng ngàn hoa rực rỡ cờ hoa, pa-nô chào mừng ngày hội non sông.

Phường Lâm Viên-Đà Lạt chủ động xây dựng phần mềm phục vụ bầu cử

Chuẩn bị cho ngày bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp vào ngày 15/3, phường Lâm Viên-Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng đã chủ động xây dựng phần mềm quản lý danh sách cử tri và theo dõi tiến độ bầu cử theo thời gian thực, góp phần nâng cao hiệu quả điều hành trong ngày bầu cử.

Hiệu năng mạnh mẽ trên Galaxy S26 series là nền tảng cho các tác vụ Galaxy AI hoạt động trơn tru.

Galaxy S26: Khi Samsung định nghĩa lại “AI Phone tích hợp” từ phần cứng

AI trên smartphone ngày càng phổ biến nhưng không phải lúc nào cũng thực sự hữu ích. Với Galaxy S26, Samsung tiếp cận theo hướng khác: xây dựng một Galaxy AI Phone tích hợp, nơi phần cứng, hệ điều hành và Galaxy AI được phát triển song song để AI hoạt động ổn định và liền mạch hơn trong sử dụng hằng ngày.

Năm 2025, lượng chất thải rắn sinh hoạt phát sinh ở Việt Nam vào khoảng 70 nghìn tấn mỗi ngày, chủ yếu từ khu vực đô thị. Ảnh minh họa.

Giảm phát thải khí mê-tan từ chất thải

Năm 2025, lượng chất thải rắn sinh hoạt phát sinh ở Việt Nam vào khoảng 70 nghìn tấn mỗi ngày, chủ yếu từ khu vực đô thị. Bức tranh chất thải cho thấy rác sinh hoạt có thành phần rất đa dạng nhưng rác thải thực phẩm chiếm tỷ lệ lớn nhất, phần còn lại là các nhóm có thể tái chế, chất thải nguy hại và các loại khác.