Phân loại đô thị gắn với chuyển đổi số và phát triển bền vững

Nghị quyết 111/2025/UBTVQH15 tạo nền tảng pháp lý cho việc phát triển hệ thống đô thị xanh, thông minh, thích ứng với giai đoạn phát triển mới của đất nước.

Ảnh minh họa.
Ảnh minh họa.

Vừa qua, thay mặt Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã ký ban hành Nghị quyết số 111/2025/UBTVQH15 về phân loại đô thị. Đây là văn bản pháp lý quan trọng, tạo khuôn khổ thống nhất cho việc tổ chức, quản lý và phát triển hệ thống đô thị quốc gia, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

Nâng cao chất lượng và hiệu quả đô thị hóa

Nghị quyết xác định rõ phân loại đô thị không chỉ là căn cứ để tổ chức bộ máy quản lý hành chính, mà còn là cơ sở quan trọng để xây dựng chiến lược, chương trình phát triển đô thị, phân bổ nguồn lực và hoạch định chính sách phát triển kinh tế-xã hội. Một nguyên tắc xuyên suốt được nhấn mạnh là phát triển hệ thống đô thị theo hướng thích ứng với biến đổi khí hậu, xanh, thông minh, hiện đại và bền vững.

Theo đó, hệ thống đô thị Việt Nam được phân chia thành các loại: đô thị loại đặc biệt, loại I, loại II, loại III và các cấp độ khác, căn cứ vào vai trò, vị trí, chức năng và trình độ phát triển. Trong đó, đô thị loại đặc biệt giữ vai trò trung tâm tổng hợp quốc gia và quốc tế, có tác động lan tỏa mạnh mẽ đến phát triển vùng và cả nước.

Nghị quyết số 111/2025/UBTVQH15 quy định 5 nhóm tiêu chí chủ yếu để phân loại đô thị, bao gồm: vị trí, vai trò và trình độ phát triển kinh tế-xã hội; mức độ đô thị hóa; trình độ phát triển hệ thống hạ tầng và tổ chức không gian đô thị. Việc đánh giá được thực hiện theo phương pháp chấm điểm, với tổng điểm tối đa là 100 điểm.

Đáng chú ý, Nghị quyết đưa ra các quy định linh hoạt nhưng chặt chẽ đối với những đô thị có yếu tố đặc thù như đô thị miền núi, vùng cao, đô thị khu vực biên giới hoặc đô thị có di sản văn hóa thế giới được UNESCO công nhận. Đối với đô thị di sản, một số tiêu chí như mật độ dân số được xem xét điều chỉnh phù hợp nhằm bảo tồn các giá trị lịch sử, văn hóa.

Điều chỉnh phân loại, bảo đảm tính thống nhất của hệ thống đô thị

Nghị quyết quy định rõ nguyên tắc chuyển tiếp đối với các đô thị đã được phân loại trước ngày 1/1/2026. Theo đó, bốn thành phố trực thuộc Trung ương gồm Hải Phòng, Huế, Đà Nẵng và Cần Thơ tiếp tục được xác định là đô thị loại I, giữ vai trò đô thị trung tâm quốc gia trong hệ thống mới.

Một điểm điều chỉnh quan trọng là việc xác định lại cấp độ đối với các thành phố thuộc tỉnh hiện đang là đô thị loại I. Từ năm 2026, 20 thành phố này sẽ được xếp tương đương đô thị loại II. Danh sách bao gồm:

Khu vực miền bắc và Bắc Trung Bộ: Thái Nguyên, Việt Trì, Hạ Long, Bắc Ninh, Hải Dương, Thanh Hóa, Vinh, Hoa Lư.

Khu vực miền trung và Tây Nguyên: Nha Trang, Quy Nhơn, Buôn Ma Thuột, Pleiku, Đà Lạt.

Khu vực miền nam: Vũng Tàu, Biên Hòa, Thủ Dầu Một, Mỹ Tho, Long Xuyên, Rạch Giá và Phú Quốc.

Thành phố Thủ Đức cùng các phường thuộc các Quận hiện hữu cũng được xác định thuộc nhóm đô thị tương đương loại II. Đối với các đô thị loại IV, loại V, các thị xã và thị trấn chưa được công nhận loại đô thị sẽ được chuyển tiếp lên tương đương đô thị loại III.

Hoàn thiện tiêu chuẩn đơn vị hành chính và thúc đẩy chuyển đổi số

Về tiêu chuẩn đơn vị hành chính cấp phường, Nghị quyết quy định phường thuộc đô thị loại nào phải đạt trình độ phát triển tương ứng với loại đô thị đó. Riêng các phường thuộc đô thị loại I, loại II hoặc các phường được hình thành từ việc sáp nhập đơn vị hành chính nông thôn (thực hiện từ ngày 1/7/2025) được xác định đạt trình độ phát triển tương đương đô thị loại III.

Một điểm mới nổi bật của Nghị quyết là quy định về chuyển đổi số trong công tác phân loại đô thị. Theo đó, Bộ Xây dựng chủ trì triển khai hệ thống chuyển đổi số thống nhất trên phạm vi cả nước; Ủy ban nhân dân các cấp có trách nhiệm cập nhật, quản lý cơ sở dữ liệu, bảo đảm việc theo dõi, đánh giá và công bố thông tin phân loại đô thị công khai, minh bạch.

Về thẩm quyền, Bộ trưởng Xây dựng quyết định công nhận đô thị loại I; Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định công nhận đô thị loại II, loại III và trình độ phát triển của đơn vị hành chính cấp xã.

Nghị quyết số 111/2025/UBTVQH15 có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2026. Việc ban hành Nghị quyết được kỳ vọng sẽ tạo bước chuyển quan trọng trong công tác quy hoạch, quản lý và phát triển đô thị, góp phần thực hiện thắng lợi mục tiêu công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, nâng cao chất lượng sống của nhân dân tại các đô thị trên cả nước.

Có thể bạn quan tâm

Tin nổi bật ngày 24/6: Hội nghị lần thứ hai Quân ủy Trung ương nhiệm kỳ 2025-2030; Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự Hội nghị Đảng ủy Công an Trung ương

Tin nổi bật ngày 24/6: Hội nghị lần thứ hai Quân ủy Trung ương nhiệm kỳ 2025-2030; Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự Hội nghị Đảng ủy Công an Trung ương

Đột phá trong xây dựng Quân đội nhân dân trên cơ sở phát triển khoa học công nghệ; Gần 800 đại biểu về dự Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ XIII, nhiệm kỳ 2026-2031; Sáu cá thể sếu đầu đỏ vượt hành trình 19 giờ, về Vườn quốc gia Tràm Chim khỏe mạnh… là một số tin nổi bật ngày 24/6.

Công chức tại Điểm tiếp nhận, phục vụ hành chính công phường Kim Liên hướng dẫn người dân lấy số để thực hiện các thủ tục hành chính. (Ảnh: KHÁNH HUY)

Hà Nội siết kỷ cương công vụ sau phản ánh về thái độ của công chức

Ngày 24/6, đoàn công tác của Sở Nội vụ Hà Nội đã làm việc với Trung tâm Phục vụ hành chính công thành phố Hà Nội về việc chấn chỉnh thái độ, tác phong của cán bộ, công chức, viên chức trong thực thi công vụ, sau vụ việc công dân phản ánh về ứng xử của công chức tại Điểm phục vụ hành chính công Ngọc Hà (Chi nhánh số 3).

Nhiều hạng mục của dự án đã gần hoàn thành thì phải ngừng thi công.

Kết luận của Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc về tiến độ dự án ngăn triều của Thành phố Hồ Chí Minh

Ngày 24/6, Văn phòng Chính phủ có văn bản truyền đạt kết luận ý kiến chỉ đạo của Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc tại cuộc họp với Thành phố Hồ Chí Minh về giải quyết các vướng mắc liên quan Dự án giải quyết ngập do triều có xét đến yếu tố biến đổi khí hậu (giai đoạn 1).

Người dân tận dụng những khoảng bóng râm ít ỏi để tránh nắng trong lúc chờ đèn đỏ. (Ảnh: YẾN PHƯƠNG)

Muôn kiểu tránh nắng của người dân Thủ đô

Ngày 24/6, nhiệt độ ngoài đường tại Hà Nội leo thang không ngừng trong bối cảnh đợt nắng nóng gay gắt tiếp tục bao trùm toàn miền bắc. Trên khắp các tuyến phố, người dân Thủ đô đang phải vận dụng đủ mọi cách để chống chọi với cái nắng thiêu đốt.

Toàn cảnh hội thảo tổng kết Dự án.

Cải thiện điều kiện tiếp cận dịch vụ công trực tuyến cho người dân vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số tỉnh Quảng Trị

Chiều 24/6, tại Quảng Trị, Trung tâm phục vụ hành chính công tỉnh (Văn phòng Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Trị) tổ chức tổng kết Dự án “Cải thiện điều kiện tiếp cận dịch vụ công trực tuyến cho người dân vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số trong tiến trình xây dựng chính quyền số”.

Đồng chí Lê Việt Thu, Thường vụ Tỉnh ủy Cà Mau, Bí thư Đảng ủy phường Bạc Liêu (bìa trái) cùng Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Lê Việt Xô trao tặng bảng mã QR cho các hộ dân đại diện trên tuyến đường Bà Huyện Thanh Quan.

Cà Mau: Ra mắt mô hình “Tuyến đường công dân số”

Việc số hóa thông tin giúp người dân dễ dàng tiếp cận các thông báo, văn bản từ Đảng ủy, Ủy ban nhân dân phường, tiết kiệm thời gian, chi phí trong quá trình giải quyết thủ tục hành chính, đồng thời từng bước hình thành thói quen ứng dụng công nghệ số trong đời sống hằng ngày.

Tỉnh Thái Nguyên ban hành chính sách hỗ trợ không chỉ thúc đẩy doanh nghiệp thành lập mới mà còn góp phần phát triển kinh tế tư nhân, giải quyết nhiều việc làm cho người dân.

Thái Nguyên thúc đẩy doanh nghiệp thành lập mới

Nhằm góp phần giảm chi phí gia nhập thị trường, tạo động lực khuyến khích, thúc đẩy thành lập doanh nghiệp mới, góp phần phát triển kinh tế-xã hội bền vững, mới đây, Hội đồng nhân dân tỉnh Thái Nguyên ban hành Nghị quyết số 26/2026/NQ-HĐND quy định mức hỗ trợ một số chi phí cho doanh nghiệp thành lập mới giai đoạn 2026-2030.

Ngày 24/6 ghi nhận là ngày nắng nóng gay gắt nhất kể từ đầu tháng 6.

40 độ C và những người không thể "trốn nắng"

Trong khi văn phòng đóng cửa kính, điều hòa vận hành hết công suất, hàng triệu lao động phổ thông vẫn phải mưu sinh giữa trưa hè đỉnh điểm 40 độ C để duy trì sinh kế. Với họ, nắng nóng không chỉ là thử thách về sức khỏe mà còn là áp lực thường trực đối với công việc và thu nhập hằng ngày.