Nợ công Mỹ tăng cao kỷ lục

Trong bối cảnh Chính phủ liên bang Mỹ vẫn đang trong tình trạng đóng cửa, tổng nợ công quốc gia của “xứ cờ hoa” đã vượt ngưỡng 38.000 tỷ USD. Trong khi đó, Thượng viện Mỹ tiếp tục bác bỏ hai dự luật về trả lương cho công chức liên bang.

Chiếc đồng hồ hiển thị số nợ công của Chính phủ Mỹ đặt tại New York. Ảnh: THE WASHINGTON POST
Chiếc đồng hồ hiển thị số nợ công của Chính phủ Mỹ đặt tại New York. Ảnh: THE WASHINGTON POST

“Quả bom” nợ công

Việc “quả bom” nợ công chính thức vượt ngưỡng 38.000 tỷ USD cho thấy cột mốc đáng lo ngại, phản ánh tốc độ gia tăng nợ nhanh chóng chưa từng thấy trong lịch sử nước Mỹ ngoài thời kỳ đại dịch Covid-19. Theo số liệu của Bộ Tài chính Mỹ, chỉ trong vòng hai tháng kể từ khi tổng nợ đạt mức 37.000 tỷ USD vào tháng 8/2025, Mỹ tiếp tục vay thêm 1.000 tỷ USD. Bộ này cảnh báo tốc độ tăng nợ đã trở thành một xu hướng đáng báo động.

Thượng nghị sĩ Rand Paul, Chủ tịch Ủy ban An ninh nội địa của Thượng viện, tuyên bố rằng trong tám năm dưới thời hai đời Tổng thống Donald Trump và Joe Biden, cứ mỗi sáu tháng, nợ công của Mỹ lại tăng thêm 1.000 tỷ USD. Nhìn lại lịch sử gần đây, chỉ trong vòng chưa đầy hai năm, nợ công của Mỹ đã tăng thêm hơn 4.000 tỷ USD, với các cột mốc đáng chú ý: Tháng 1/2024 đạt 34.000 tỷ USD, tháng 7/2024 là 35.000 tỷ USD, tháng 11/2024 đạt 36.000 tỷ USD, tháng 8/2025 là 37.000 tỷ USD và tháng 10/2025 ở mức 38.000 tỷ USD. Theo Ủy ban Kinh tế hỗn hợp của Quốc hội Mỹ, nợ công quốc gia của Mỹ đang tăng với tốc độ trung bình 69.713,82 USD mỗi giây trong năm qua.

Giáo sư kinh tế Trường đại học Pennsylvania, cựu quan chức Bộ Tài chính dưới thời Tổng thống George W. Bush, ông Kent Smetters cảnh báo gánh nặng nợ công ngày càng lớn sẽ dẫn tới lạm phát cao, làm suy giảm nghiêm trọng sức mua của người dân Mỹ. Văn phòng Kiểm toán Chính phủ (GAO) chỉ ra nhiều hệ lụy nghiêm trọng từ việc nợ công tăng cao, bao gồm chi phí vay mượn cao hơn cho các khoản như vay mua nhà hoặc mua xe, tiền lương thấp hơn do doanh nghiệp có ít vốn đầu tư, giá hàng hóa cùng dịch vụ tăng cao.

Chủ tịch Quỹ Peter G. Peterson, ông Michael Peterson cũng đưa ra nhận định, việc nợ công chạm mốc 38.000 tỷ USD ngay trong lúc chính phủ đóng cửa là dấu hiệu đáng lo ngại cho thấy các nhà lập pháp đã không thực hiện đúng trách nhiệm tài khóa cơ bản. Ông Peterson đặc biệt nhấn mạnh đến chi phí trả lãi - yếu tố đang tăng nhanh nhất trong ngân sách quốc gia. 10 năm qua, Mỹ đã chi 4.000 tỷ USD cho tiền lãi, nhưng trong 10 năm tới con số đó sẽ lên tới 14.000 tỷ USD. Chi phí lãi vay đang bao trùm lên những khoản đầu tư quan trọng, làm tổn hại đến tình hình tài chính của các gia đình.

Trong khi đó, chính quyền Tổng thống Trump vẫn khẳng định các chính sách tài khóa mới đang giúp giảm chi tiêu chính phủ và thu hẹp mức thâm hụt ngân sách. Báo cáo của Bộ Tài chính cho biết, trong giai đoạn từ tháng 4-9/2025, thâm hụt tích lũy là 468 tỷ USD, mức thấp nhất kể từ năm 2019. Tuy nhiên, các chuyên gia kinh tế cảnh báo, nếu không có biện pháp kiểm soát chi tiêu mạnh mẽ, Mỹ sẽ sớm phải đối mặt “quả bom” nợ công, đe dọa nghiêm trọng đến vị thế tài chính toàn cầu và niềm tin của các nhà đầu tư đối với đồng USD.

Bế tắc trong vấn đề ngân sách

Trong bối cảnh nợ công tăng cao, Thượng viện Mỹ lại vừa bác bỏ hai dự luật đến từ cả hai đảng Cộng hòa và Dân chủ nhằm chi trả lương cho công chức liên bang trong thời gian chính phủ đóng cửa. Dự luật do đảng Cộng hòa đề xuất, được gọi là “Đạo luật công bằng trong thời gian đóng cửa chính phủ”, nhằm bảo đảm tiền lương cho các nhóm công chức thiết yếu như kiểm soát viên không lưu, quân nhân và nhân viên tuần tra biên giới.

Tuy nhiên, dự luật này đã thất bại với tỷ lệ 54-45, không đạt được ngưỡng 60 phiếu ủng hộ cần thiết để thông qua. Trong khi đó, đảng Dân chủ cũng đưa ra một đề xuất thay thế có tên “Đạo luật công bằng thật sự trong thời gian chính phủ đóng cửa”, nhằm trả lương cho tất cả nhân viên và nhà thầu liên bang, nhưng Thượng viện do đảng Cộng hòa kiểm soát đã không xem xét đề xuất này.

Tình hình càng trở nên căng thẳng khi các thượng nghị sĩ Dân chủ đã lần thứ 12 bỏ phiếu không thông qua dự luật ngân sách tạm thời nhằm giúp chính phủ mở cửa trở lại. Đảng Dân chủ yêu cầu gia hạn các khoản trợ cấp sắp hết hạn trong Đạo luật chăm sóc giá cả phải chăng (ACA) và bãi bỏ các khoản cắt giảm bảo hiểm y tế cho người thu nhập thấp (Medicaid) để đổi lấy lá phiếu của họ đối với dự luật ngân sách tạm thời.

Cả hai phe đang trong tình trạng bế tắc khi Tổng thống Trump từ chối gặp các lãnh đạo đảng Dân chủ trong tuần qua, trong khi đảng Dân chủ bác bỏ yêu cầu của đảng Cộng hòa về việc mở lại chính phủ trước khi đàm phán về các khoản trợ cấp chăm sóc y tế.

Có thể bạn quan tâm

Áo phao đắt giá

Áo phao đắt giá

Một nhà sưu tập mới đây trả hơn 900.000 USD để mua chiếc áo phao (trong ảnh) do bà Laura Mabel Francatelli, hành khách hạng nhất trên con tàu Titanic định mệnh, mặc khi sơ tán.

Biếm họa: ENGIN SELÇUK

Thế hệ không khói thuốc

Quốc hội Anh đã thông qua Dự luật Thuốc lá và Thuốc lá điện tử, trong đó quy định cấm vĩnh viễn những người sinh sau ngày 1/1/2009 được mua thuốc lá các loại trong suốt cuộc đời, nhằm hướng tới xây dựng một thế hệ không khói thuốc.

Công dân có thể thuê người cùng đi khám bệnh. Ảnh: REUTERS

Dịch vụ “người đồng hành” tại Hàn Quốc

Trong bối cảnh số lượng người sống một mình ngày càng gia tăng, chính quyền Seoul (Hàn Quốc) đang triển khai một mô hình dịch vụ đặc biệt nhằm hỗ trợ đối tượng trên đi bệnh viện hay chuyển nhà.

Học sinh thực hành bảo vệ môi trường bên bờ biển. Ảnh: GETTYIMAGES

Đưa “đại dương” vào lớp học

Malaysia có đường bờ biển dài khoảng 4.800km, với nền kinh tế phụ thuộc chặt chẽ vào tài nguyên biển, từ du lịch, dịch vụ tới hậu cần, ngoại thương. Quốc gia Đông Nam Á đang nỗ lực đưa những kiến thức và kỹ năng bảo tồn biển vào hệ thống giáo dục phổ thông, qua những chương trình trải nghiệm thực tế để thu hút học sinh.

Biếm họa: MIKAIL ÇIFTÇI

Bước đi cần thiết

Song song việc thúc đẩy lệnh cấm mạng xã hội đối với trẻ dưới 15 tuổi, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron kêu gọi triển khai “ngày không kết nối” hằng tháng nhằm khuyến khích thanh, thiếu niên dành thời gian cho đọc sách, rèn luyện thể thao và tham gia các hoạt động đời thực, tạm rời bỏ môi trường internet.

Jennie là một trong những cái tên gây chú ý trong danh sách năm nay. Ảnh: GETTY

Những nhân vật định hình xu hướng

Ngày 15/4 vừa qua, Tạp chí TIME (Mỹ) đã công bố danh sách "100 nhân vật ảnh hưởng nhất thế giới năm 2026". Các nhân vật trong bảng xếp hạng năm nay được đánh giá là có vai trò định hình các xu hướng toàn cầu.

AirAsia và các hãng hàng không khác đều bị ảnh hưởng bởi giá nhiên liệu tăng vọt. Ảnh: AP

Làn sóng hủy chuyến bay do giá nhiên liệu tăng

Cuộc xung đột ở Trung Đông và lệnh phong tỏa của Mỹ đối với các cảng của Iran đã khiến giá nhiên liệu máy bay tăng vọt, gây ra làn sóng hủy chuyến bay trên các tuyến từ Trung Quốc đến Đông Nam Á, làm gián đoạn kế hoạch du lịch của hàng triệu người trước kỳ nghỉ lễ Ngày Quốc tế Lao động 1/5.

Một siêu tàu chở dầu băng qua Eo biển Hormuz chỉ vài giờ sau khi Iran phong tỏa trở lại. Ảnh: GETTYIMAGES

Iran lại đóng cửa Eo biển Hormuz

Chỉ vài giờ sau khi mở cửa trở lại, Iran lại tiếp tục “khóa” Eo biển Hormuz và tuyên bố duy trì kiểm soát tuyến vận tải biển quan trọng này, chừng nào Mỹ chưa dỡ bỏ phong tỏa hàng hải đối với các cảng của Iran. Kế hoạch đàm phán tiếp theo chưa được chốt lịch, trong khi bất đồng còn nhiều, nhất là vấn đề chuyển giao urani.

Biếm họa: SIMON REGIS

Thỏa thuận bất ngờ

Israel và Lebanon cuối tuần qua bất ngờ đạt thỏa thuận ngừng bắn kéo dài 10 ngày. Lệnh ngừng bắn giữa Israel và Lebanon được ký kết sau hơn một tháng bùng phát xung đột, được cộng đồng quốc tế hồ hởi đón nhận.

Biếm họa: LIU RUI

Ba kịch bản với kinh tế toàn cầu

Tại Hội nghị mùa xuân năm 2026 của Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) và Ngân hàng Thế giới (WB) diễn ra tại Thủ đô Washington D.C (Mỹ), lãnh đạo hai định chế tài chính lớn nhất thế giới cảnh báo triển vọng tăng trưởng toàn cầu sẽ suy giảm, thậm chí rơi vào suy thoái nếu cuộc xung đột Trung Đông tiếp diễn và kéo dài.

Biếm họa: STELLINA CHEN

Luồng gió mới

Lãnh đạo đảng Tisza, ông Peter Magyar tuyên bố sẽ mở ra “một kỷ nguyên mới, thổi một luồng gió mới” ở Hungary.

AWA bảo đảm đủ các điều kiện để kéo dài tuổi thọ dữ liệu. Ảnh: AWA

Nigeria nỗ lực bảo tồn di sản

Nigeria mới đây trở thành quốc gia châu Phi đầu tiên đưa dữ liệu vào Trung tâm Lưu trữ dữ liệu thế giới Bắc Cực (Arctic World Archive - AWA) tại Svalbard, quần đảo của Na Uy ở Bắc Băng Dương. Đây là động thái nhằm bảo tồn di sản trước nguy cơ mai một và hư hại.

Các diễn giả tham gia sự kiện.

Bắc nhịp cầu hữu nghị

Học viện Ngoại giao Việt Nam, Mạng lưới Amity Circle và Quỹ Temasek (Singapore) vừa tổ chức phiên giao lưu “Những nhịp cầu hữu nghị: Củng cố ngoại giao khu vực trong một thế giới phân mảnh” tại Hà Nội.

Tàu chiến Mỹ hiện diện tại Eo biển Hormuz. Ảnh: GETTYIMAGES

Mỹ phong tỏa Eo biển Hormuz

Mỹ đã triển khai lệnh phong tỏa hàng hải đối với Iran tại Eo biển Hormuz sau khi đàm phán giữa hai bên không đạt kết quả. Iran dọa trả đũa bằng cách tấn công các cảng và mục tiêu của Mỹ ở vùng Vịnh.

Nhân viên IFRC kiểm đếm hàng hóa viện trợ cho Iran. Ảnh: AP

Iran nhận chuyến hàng viện trợ đầu tiên

Ngày 14/4, Liên đoàn Chữ thập Đỏ và Trăng lưỡi liềm Đỏ quốc tế (IFRC) cho biết, chuyến hàng viện trợ gồm vật tư y tế và hàng cứu trợ khác đã đến Iran ngày 12/4. Đây là chuyến hàng viện trợ đầu tiên của tổ chức này đến Iran kể từ khi xung đột tại Trung Đông bùng phát từ cuối tháng 2.

Biếm họa: MARCO DE ANGELIS

Cú sốc hàng không

Châu Âu đang đối mặt một cuộc khủng hoảng hàng không chưa từng có, mà nguyên nhân chủ yếu đến từ việc Eo biển Hormuz bị phong tỏa, khiến nguồn nhiên liệu khó chảy về “lục địa già”.

Nhiều thanh, thiếu niên bị những kẻ buôn người lừa đưa sang Libya. Ảnh: REUTERS

Lời cảnh tỉnh về “giấc mơ châu Âu”

Giới chức Ethiopia vừa triển khai một chiến dịch quy mô lớn nhằm triệt phá mạng lưới buôn người hoạt động xuyên biên giới. Chiến dịch này đã phơi bày mạng lưới tội phạm tàn bạo với hàng nghìn nạn nhân bị giam giữ, tra tấn dã man trong suốt nhiều năm.

Cảnh sát Colombia thu giữ lượng lớn ma túy sau một chiến dịch truy quét. Ảnh: NBC News

Căng thẳng thương mại Colombia-Ecuador leo thang

Căng thẳng thương mại giữa Colombia và Ecuador gia tăng nhanh chóng, khởi nguồn từ các tranh chấp nhỏ về kỹ thuật leo thang thành cuộc “xung đột toàn diện” với các mức thuế mang tính trừng phạt khắc nghiệt. Lo ngại tác động tới dòng chảy thương mại, các nước trong khu vực nỗ lực thúc đẩy đối thoại nhằm hạ nhiệt căng thẳng.

Cuộc họp của các quan chức AFMGM tại Manila. Ảnh: ASEAN

ASEAN, WB cảnh báo hậu quả của xung đột Trung Đông

Các bộ trưởng tài chính và thống đốc ngân hàng trung ương thuộc Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), Ngân hàng Thế giới (WB) cảnh báo tình hình căng thẳng leo thang tại Trung Đông sẽ gây tác động sâu sắc tới nền kinh tế toàn cầu.

Căng thẳng tại Eo biển Hormuz tác động lớn đến các nền kinh tế châu Á. Ảnh: GETTYIMAGES

ADB hạ dự báo tăng trưởng kinh tế ở châu Á

Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) cảnh báo xung đột tại Trung Đông sẽ gây sức ép đáng kể lên các nền kinh tế châu Á, khiến tốc độ tăng trưởng của khu vực đông dân nhất thế giới chậm lại. Trong khi đó, Hàn Quốc xác định cần cải tổ mô hình phát triển kinh tế nhằm đối phó cuộc khủng hoảng địa - chính trị.

Buổi hòa nhạc khổng lồ

Buổi hòa nhạc khổng lồ

Một buổi hòa nhạc tổ chức tại Hồng Công (Trung Quốc) đã chính thức ghi tên vào Sách Kỷ lục Guinness thế giới là “Buổi biểu diễn có nhiều nhạc công nhất”.

Biếm họa: FAHD BAHADY

Nguy cơ bất ổn an ninh lương thực toàn cầu

Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp LHQ (FAO) nhận định, cuộc xung đột đang diễn ra tại Trung Đông có thể làm gia tăng rủi ro đối với an ninh lương thực toàn cầu, đặc biệt với những quốc gia phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu lương thực, phân bón và năng lượng.

Cảnh sát Italy triệt phá xưởng in tiền giả của Roberto Mazzarella. Ảnh: GETTYIMAGES

Italy đẩy lùi tội phạm tiền giả

Cảnh sát Italy vừa đột kích biệt thự hạng sang trên bờ biển thuộc vùng Campania, bắt giữ một trùm mafia đang bị truy nã về tội giết người. Đối tượng Roberto Mazzarella đứng đầu gia tộc chuyên sản xuất tiền giả bị bắt giữ sau một năm lẩn trốn, đánh dấu bước ngoặt trong cuộc chiến chống hàng và tiền giả nước này.

Biếm họa: JENS JONKERS

Lỗ hổng pháp lý

Ủy ban châu Âu (EC) vừa thúc giục các quốc gia thành viên và các nhà lập pháp Liên minh châu Âu (EU) đẩy nhanh tiến trình xây dựng quy định mới nhằm ngăn chặn và xử lý nạn quấy rối, xâm hại tình dục trẻ em trên môi trường trực tuyến.

Kho ngầm chứa khí dầu mỏ hóa lỏng (LPG) do Tập đoàn Hyosung (Hàn Quốc) đầu tư tại Khu công nghiệp Cái Mép (TP Hồ Chí Minh). Ảnh: KHIẾU MINH

Tìm lời giải bài toán năng lượng

Xung đột Trung Đông đang tạo ra những cú sốc lớn với thị trường năng lượng toàn cầu, trong đó có Việt Nam. Bối cảnh này đặt ra yêu cầu cấp thiết đối với Việt Nam về khả năng tự chủ, tăng sức chống chịu và xây dựng hệ thống an ninh năng lượng đa tầng, bền vững.

Các nhân viên giao sữa tại nhà giúp người già cảm thấy bớt cô đơn. Ảnh: NIKKEI

Niềm an ủi với người già Nhật Bản

Theo BBC, số lượng người cao tuổi Nhật Bản phải sống một mình ngày một gia tăng. Những “Quý cô Yakult” với các chuyến giao hàng tận nhà định kỳ đang trở thành một kênh kết nối xã hội quan trọng đối với nhiều người già cô đơn.